حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ حَدَّثَنِي أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَمَنَّى أَحَدُكُمْ فَلْيَنْظُرْ مَا يَتَمَنَّى فَإِنَّهُ لَا يَدْرِي مَا يُكْتَبُ لَهُ مِنْ أُمْنِيَّتِهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Biringiz biror narsani orzu qilsa, nimani orzu qilayotganiga qarab olsin. Chunki u orzusidan oʻziga nima yozilishini bilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирингиз бирор нарсани орзу қилса, нимани орзу қилаётганига қараб олсин. Чунки у орзусидан ўзига нима ёзилишини билмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَامَ يَوْمًا فِي سَبِيلِ اللَّهِ بَاعَدَهُ اللَّهُ مِنْ جَهَنَّمَ سَبْعِينَ خَرِيفًا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim Alloh yoʻlida bir kun roʻza tutsa, Alloh uni jahannamdan yetmish yillik (masofaga) uzoqlashtiradi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким Аллоҳ йўлида бир кун рўза тутса, Аллоҳ уни жаҳаннамдан етмиш йиллик (масофага) узоқлаштиради», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمَّارٍ مُؤَذِّنُ مَسْجِدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدًا الْمَقْبُرِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ خَيْرَ الْكَسْبِ كَسْبُ يَدَيْ عَامِلٍ إِذَا نَصَحَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, kasbning eng yaxshisi — ishchining, agar u xolis va halol qilsa, oʻz qoʻli bilan topgan kasbidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, касбнинг энг яхшиси — ишчининг, агар у холис ва ҳалол қилса, ўз қўли билан топган касбидир», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ سَمِعْتُ إِسْمَاعِيلَ بْنَ أُمَيَّةَ يُحَدِّثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ثَلَاثَةٌ أَنَا خَصْمُهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمَنْ كُنْتُ خَصْمَهُ خَصَمْتُهُ رَجُلٌ أَعْطَى بِي ثُمَّ غَدَرَ وَرَجُلٌ بَاعَ حُرًّا فَأَكَلَ ثَمَنَهُ وَرَجُلٌ اسْتَأْجَرَ أَجِيرًا فَاسْتَوْفَى مِنْهُ وَلَمْ يُوَفِّهِ أَجْرَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Alloh taolo shunday dedi: ‹Uch kishi bor, qiyomat kuni Men ularning gʻanimiman; Men kimga gʻanim boʻlsam, qiyomat kuni uni yengaman: Meni oʻrtaga qoʻyib ahd bergan, soʻng xiyonat qilgan kishi; hur odamni sotib, uning pulini yegan kishi; hamda bir yollanuvchini yollab, undan ish oldiyu, unga haqini bermagan kishi›», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ таоло шундай деди: ‹Уч киши бор, қиёмат куни Мен уларнинг ғанимиман; Мен кимга ғаним бўлсам, қиёмат куни уни енгаман: Мени ўртага қўйиб аҳд берган, сўнг хиёнат қилган киши; ҳур одамни сотиб, унинг пулини еган киши; ҳамда бир ёлланувчини ёллаб, ундан иш олдию, унга ҳақини бермаган киши›», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ قَالَ سَأَلْتُ سُلَيْمَانَ بْنَ يَسَارٍ عَنْ السَّبْقِ فَقَالَ حَدَّثَنِي أَبُو صَالِحٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا سَبْقَ إِلَّا فِي خُفٍّ أَوْ حَافِرٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺning: «Poyga (sovrini) faqat tuya yoki otda (boʻladi)», deb aytayotganlarini eshitdim.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Пойга (соврини) фақат туя ёки отда (бўлади)», деб айтаётганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ ثَوْبَانَ عَنْ مُوسَى بْنِ وَرْدَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا وَدَّعَ أَحَدًا قَالَ أَسْتَوْدِعُ اللَّهَ دِينَكَ وَأَمَانَتَكَ وَخَوَاتِيمَ عَمَلِكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ birovni kuzatib qoʻyayotganlarida: «Diningni, omonatingni va amalingning oxirlarini Allohga topshiraman», der edilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ бировни кузатиб қўяётганларида: «Динингни, омонатингни ва амалингнинг охирларини Аллоҳга топшираман», дер эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ حَدَّثَنَا أَبَانُ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ اللَّهِ الْبَجَلِيَّ حَدَّثَنِي مَوْلًى لِأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَضِّئْنِي فَأَتَيْتُهُ بِوَضُوءٍ فَاسْتَنْجَى ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي التُّرَابِ فَمَسَحَهَا ثُمَّ غَسَلَهَا ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ رِجْلَاكَ لَمْ تَغْسِلْهُمَا قَالَ إِنِّي أَدْخَلْتُهُمَا وَهُمَا طَاهِرَتَانِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Menga tahorat suvini keltir», dedilar. Men u zotga tahorat suvini keltirdim. U zot istinjo qildilar, soʻng qoʻllarini tuproqqa botirib ishqadilar, keyin uni yuvdilar, soʻng tahorat qildilar va maxsilariga mash tortdilar. Men: «Ey Allohning Rasuli, oyoqlaringizni yuvmadingiz-ku?» dedim. U zot: «Men ularni pok holimda (maxsiga) kiritgan edim», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Менга таҳорат сувини келтир», дедилар. Мен у зотга таҳорат сувини келтирдим. У зот истинжо қилдилар, сўнг қўлларини тупроққа ботириб ишқадилар, кейин уни ювдилар, сўнг таҳорат қилдилар ва махсиларига маш тортдилар. Мен: «Эй Аллоҳнинг Расули, оёқларингизни ювмадингиз-ку?» дедим. У зот: «Мен уларни пок ҳолимда (махсига) киритган эдим», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا عِمْرَانُ يَعْنِي ابْنَ زَائِدَةَ بْنِ نَشِيطٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ يَا ابْنَ آدَمَ تَفَرَّغْ لِعِبَادَتِي أَمْلَأْ صَدْرَكَ غِنًى وَأَسُدَّ فَقْرَكَ وَإِلَّا تَفْعَلْ مَلَأْتُ صَدْرَكَ شُغْلًا وَلَمْ أَسُدَّ فَقْرَكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Alloh azza va jalla: ‹Ey Odam farzandi, ibodatimga berilib ol, koʻksingni boylik bilan toʻldiraman va kambagʻalligingni bartaraf qilaman. Agar shunday qilmasang, koʻksingni tashvish bilan toʻldiraman va kambagʻalligingni bartaraf qilmayman›, dedi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалла: ‹Эй Одам фарзанди, ибодатимга берилиб ол, кўксингни бойлик билан тўлдираман ва камбағаллигингни бартараф қиламан. Агар шундай қилмасанг, кўксингни ташвиш билан тўлдираман ва камбағаллигингни бартараф қилмайман›, деди», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا كَامِلٌ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَذْهَبُ الدُّنْيَا حَتَّى تَصِيرَ لِلُكَعِ ابْنِ لُكَعٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Dunyo pastkash oʻgʻli pastkashning qoʻliga oʻtmagunicha ketmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Дунё пасткаш ўғли пасткашнинг қўлига ўтмагунича кетмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا كَامِلٌ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمُكْثِرِينَ يَعْنِي هُمْ الْأَقَلُّونَ إِلَّا مَنْ قَالَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, moli koʻplar — ular (savobda) eng ozlardir; magar mana bunday, mana bunday va mana bunday (sadaqa) qilgan kishi boʻlsa (bundan mustasno)», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, моли кўплар — улар (савобда) энг озлардир; магар мана бундай, мана бундай ва мана бундай (садақа) қилган киши бўлса (бундан мустасно)», дедилар.
حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ قَلْبُ الشَّيْخِ شَابٌّ عَلَى حُبِّ اثْنَتَيْنِ طُولِ الْحَيَاةِ وَكَثْرَةِ الْمَالِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺning: «Qarining qalbi ikki narsani sevishda yoshdir: umrning uzunligi va molning koʻpligi», deb aytayotganlarini eshitdim.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Қарининг қалби икки нарсани севишда ёшдир: умрнинг узунлиги ва молнинг кўплиги», деб айтаётганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَمَّا قَضَى اللَّهُ الْخَلْقَ كَتَبَ فِي كِتَابٍ فَهُوَ عِنْدَهُ فَوْقَ الْعَرْشِ إِنَّ رَحْمَتِي غَلَبَتْ غَضَبِي
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺning: «Alloh xalqni yaratib boʻlgach, Oʻz huzuridagi — Arshning ustidagi bir Kitobda: ‹Albatta, Mening rahmatim gʻazabimdan ustun keldi›, deb yozdi», deb aytayotganlarini eshitdim.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Аллоҳ халқни яратиб бўлгач, Ўз ҳузуридаги — Аршнинг устидаги бир Китобда: ‹Албатта, Менинг раҳматим ғазабимдан устун келди›, деб ёзди», деб айтаётганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا يُونُسُ حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحُصَيْنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَبِيحَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ خَيْرُ الصَّدَقَةِ الْمَنِيحَةُ تَغْدُو بِأَجْرٍ وَتَرُوحُ بِأَجْرٍ وَمَنِيحَةُ النَّاقَةِ كَعِتَاقَةِ الْأَحْمَرِ وَمَنِيحَةُ الشَّاةِ كَعِتَاقَةِ الْأَسْوَدِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Sadaqaning eng yaxshisi manihadir: u ertalab savob bilan boradi, kechqurun savob bilan qaytadi. Tuyani maniha qilib berish qizil (qul)ni ozod qilgandek, qoʻyni maniha qilib berish esa qora (qul)ni ozod qilgandekdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Садақанинг энг яхшиси маниҳадир: у эрталаб савоб билан боради, кечқурун савоб билан қайтади. Туяни маниҳа қилиб бериш қизил (қул)ни озод қилгандек, қўйни маниҳа қилиб бериш эса қора (қул)ни озод қилгандекдир», дедилар.
حَدَّثَنَا حُجَيْنٌ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ يَحْيَى بْنِ جَعْدَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَيَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ جُهْدُ الْمُقِلِّ وَابْدَأْ بِمَنْ تَعُولُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u: «Yo Rasululloh, qaysi sadaqa afzalroq?» dedi. U zot: «Kam narsali kishining bor kuchini sarflab bergani. Sadaqani oʻzing boqadigan kishilaringdan boshla», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у: «Ё Расулуллоҳ, қайси садақа афзалроқ?» деди. У зот: «Кам нарсали кишининг бор кучини сарфлаб бергани. Садақани ўзинг боқадиган кишиларингдан бошла», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَيْسَ السَّنَةُ بِأَنْ لَا تُمْطَرُوا وَلَكِنَّ السَّنَةَ أَنْ تُمْطَرُوا ثُمَّ تُمْطَرُوا فَلَا تُنْبِتُ الْأَرْضُ شَيْئًا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Qahatchilik — yomgʻir yogʻmasligi emas; balki qahatchilik — sizlarga yomgʻir yogʻadi, yana yomgʻir yogʻadi, lekin yer hech narsa oʻstirmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Қаҳатчилик — ёмғир ёғмаслиги эмас; балки қаҳатчилик — сизларга ёмғир ёғади, яна ёмғир ёғади, лекин ер ҳеч нарса ўстирмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ مَلَائِكَةً فُضُلًا يَتَّبِعُونَ مَجَالِسَ الذِّكْرِ يَجْتَمِعُونَ عِنْدَ الذِّكْرِ فَإِذَا مَرُّوا بِمَجْلِسٍ عَلَا بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ حَتَّى يَبْلُغُوا الْعَرْشَ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لَهُمْ وَهُوَ أَعْلَمُ مِنْ أَيْنَ جِئْتُمْ فَيَقُولُونَ مِنْ عِنْدِ عَبِيدٍ لَكَ يَسْأَلُونَكَ الْجَنَّةَ وَيَتَعَوَّذُونَ بِكَ مِنْ النَّارِ وَيَسْتَغْفِرُونَكَ فَيَقُولُ يَسْأَلُونِي جَنَّتِي هَلْ رَأَوْهَا فَكَيْفَ لَوْ رَأَوْهَا وَيَتَعَوَّذُونَ مِنْ نَارِ جَهَنَّمَ فَكَيْفَ لَوْ رَأَوْهَا فَإِنِّي قَدْ غَفَرْتُ لَهُمْ فَيَقُولُونَ رَبَّنَا إِنَّ فِيهِمْ عَبْدَكَ الْخَطَّاءَ فُلَانًا مَرَّ بِهِمْ لِحَاجَةٍ لَهُ فَجَلَسَ إِلَيْهِمْ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أُولَئِكَ الْجُلَسَاءُ لَا يَشْقَى بِهِمْ جَلِيسُهُمْحَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا سُهَيْلٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ مَلَائِكَةً سَيَّارَةً فُضُلًا يَلْتَمِسُونَ مَجَالِسَ الذِّكْرِ فَذَكَرَ نَحْوَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Albatta, Alloh azza va jallaning (boshqa vazifalardan) ortiq farishtalari bor. Ular zikr majlislarini kuzatib yuradilar va zikr (boʻlayotgan joyda) toʻplanadilar. Bir majlis yonidan oʻtsalar, biri ikkinchisining ustiga chiqib, Arshga yetgunlaricha (koʻtariladilar). Shunda Alloh azza va jalla — Oʻzi biluvchiroq holida — ularga: ‹Qayerdan keldingiz?›, deydi. Ular: ‹Sening bandalaringning oldidan (keldik); ular Sendan jannatni soʻraydilar, doʻzaxdan Senga panoh tilaydilar va Sendan magʻfirat soʻraydilar›, deydilar. U: ‹Mendan jannatimni soʻraydilarmi? Ular uni koʻrganmi? Agar uni koʻrganlarida qanday boʻlar edi? Jahannam oʻtidan panoh tilaydilarmi? Agar uni koʻrganlarida qanday boʻlar edi? Albatta, Men ularni magʻfirat qildim›, deydi. Ular: ‹Ey Robbimiz, ularning orasida gunohkor bandang falonchi bor edi, u oʻz hojati uchun ular yonidan oʻtib, ularning oldida oʻtirib qolgan edi›, deydilar. Shunda Alloh azza va jalla: ‹Ular shunday majlisdoshlardirki, ularning yonida oʻtirgan kishi baxtsiz boʻlmaydi›, deydi», dedilar. Yana bir isnod bilan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, Alloh azza va jallaning kezib yuruvchi, (boshqa vazifalardan) ortiq farishtalari bor, ular zikr majlislarini izlaydilar», dedilar — va shunga oʻxshashini zikr qildi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, Аллоҳ азза ва жалланинг (бошқа вазифалардан) ортиқ фаришталари бор. Улар зикр мажлисларини кузатиб юрадилар ва зикр (бўлаётган жойда) тўпланадилар. Бир мажлис ёнидан ўтсалар, бири иккинчисининг устига чиқиб, Аршга етгунларича (кўтариладилар). Шунда Аллоҳ азза ва жалла — Ўзи билувчироқ ҳолида — уларга: ‹Қаердан келдингиз?›, дейди. Улар: ‹Сенинг бандаларингнинг олдидан (келдик); улар Сендан жаннатни сўрайдилар, дўзахдан Сенга паноҳ тилайдилар ва Сендан мағфират сўрайдилар›, дейдилар. У: ‹Мендан жаннатимни сўрайдиларми? Улар уни кўрганми? Агар уни кўрганларида қандай бўлар эди? Жаҳаннам ўтидан паноҳ тилайдиларми? Агар уни кўрганларида қандай бўлар эди? Албатта, Мен уларни мағфират қилдим›, дейди. Улар: ‹Эй Роббимиз, уларнинг орасида гуноҳкор банданг фалончи бор эди, у ўз ҳожати учун улар ёнидан ўтиб, уларнинг олдида ўтириб қолган эди›, дейдилар. Шунда Аллоҳ азза ва жалла: ‹Улар шундай мажлисдошлардирки, уларнинг ёнида ўтирган киши бахтсиз бўлмайди›, дейди», дедилар. Яна бир иснод билан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, Аллоҳ азза ва жалланинг кезиб юрувчи, (бошқа вазифалардан) ортиқ фаришталари бор, улар зикр мажлисларини излайдилар», дедилар — ва шунга ўхшашини зикр қилди.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْأَمَةِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُرَى عَضَلَةُ سَاقِهِ مِنْ تَحْتِ إِزَارِهِ إِذَا اتَّزَرَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ izor bogʻlaganlarida, izorlarining ostidan boldirlarining muskuli koʻrinib turardi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ изор боғлаганларида, изорларининг остидан болдирларининг мускули кўриниб турарди.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ سَأَلْتُ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ فَوَعَدَنِي أَنْ يُدْخِلَ مِنْ أُمَّتِي سَبْعِينَ أَلْفًا عَلَى صُورَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةِ الْبَدْرِ فَاسْتَزَدْتُ فَزَادَنِي مَعَ كُلِّ أَلْفٍ سَبْعِينَ أَلْفًا فَقُلْتُ أَيْ رَبِّ إِنْ لَمْ يَكُنْ هَؤُلَاءِ مُهَاجِرِي أُمَّتِي قَالَ إِذَنْ أُكْمِلَهُمْ لَكَ مِنْ الْأَعْرَابِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Men Robbim azza va jalladan soʻradim, U menga ummatimdan yetmish mingtasini toʻlin oy kechasidagi oy suratida (jannatga) kiritishni vaʼda qildi. Men ziyodasini soʻradim, U menga har ming bilan birga yetmish mingtadan ziyoda qildi. Men: ‹Ey Robbim, agar bular ummatimning muhojirlari boʻlmasa-chi?›, dedim. U: ‹Unda ularni sen uchun aʼrobiylardan toʻldiraman›, dedi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Мен Роббим азза ва жалладан сўрадим, У менга умматимдан етмиш мингтасини тўлин ой кечасидаги ой суратида (жаннатга) киритишни ваъда қилди. Мен зиёдасини сўрадим, У менга ҳар минг билан бирга етмиш мингтадан зиёда қилди. Мен: ‹Эй Роббим, агар булар умматимнинг муҳожирлари бўлмаса-чи?›, дедим. У: ‹Унда уларни сен учун аъробийлардан тўлдираман›, деди», дедилар.
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ يَعْنِي الطَّيَالِسِيَّ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى السُّلَمِيُّ الدَّقِيقِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ وَاسِعٍ عَنْ شُتَيْرِ بْنِ نَهَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ رَبُّكُمْ عَزَّ وَجَلَّ لَوْ أَنَّ عِبَادِي أَطَاعُونِي لَأَسْقَيْتُهُمْ الْمَطَرَ بِاللَّيْلِ وَأَطْلَعْتُ عَلَيْهِمْ الشَّمْسَ بِالنَّهَارِ وَلَمَا أَسْمَعْتُهُمْ صَوْتَ الرَّعْدِ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ حُسْنَ الظَّنِّ بِاللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ مِنْ حُسْنِ عِبَادَةِ اللَّهِ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَدِّدُوا إِيمَانَكُمْ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَكَيْفَ نُجَدِّدُ إِيمَانَنَا قَالَ أَكْثِرُوا مِنْ قَوْلِ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ: «Robbingiz azza va jalla: ‹Agar bandalarim Menga itoat qilganlarida, ularga kechasi yomgʻir yogʻdirar, kunduzi ustlariga quyoshni chiqarar va ularga momaqaldiroq ovozini eshittirmas edim›, dedi», dedilar. Yana Rasululloh ﷺ: «Albatta, Alloh azza va jallaga husni zan qilish — Allohga chiroyli ibodat qilishdandir», dedilar. Yana Rasululloh ﷺ: «Iymoningizni yangilanglar», dedilar. «Ey Allohning Rasuli, iymonimizni qanday yangilaymiz?» deyildi. U zot: «‹La ilaha illalloh› deyishni koʻpaytiringlar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ: «Роббингиз азза ва жалла: ‹Агар бандаларим Менга итоат қилганларида, уларга кечаси ёмғир ёғдирар, кундузи устларига қуёшни чиқарар ва уларга момақалдироқ овозини эшиттирмас эдим›, деди», дедилар. Яна Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, Аллоҳ азза ва жаллага ҳусни зан қилиш — Аллоҳга чиройли ибодат қилишдандир», дедилар. Яна Расулуллоҳ ﷺ: «Иймонингизни янгиланглар», дедилар. «Эй Аллоҳнинг Расули, иймонимизни қандай янгилаймиз?» дейилди. У зот: «‹Ла илаҳа иллаллоҳ› дейишни кўпайтиринглар», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ قَيْسٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَنْظَرَ مُعْسِرًا أَوْ وَضَعَ لَهُ أَظَلَّهُ اللَّهُ فِي ظِلِّ عَرْشِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kim qiynalgan (qarzdor)ga muhlat bersa yoki (qarzini) kechib qoʻysa, Qiyomat kuni Alloh uni Oʻz Arshining soyasi ostida soyalantiradi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ким қийналган (қарздор)га муҳлат берса ёки (қарзини) кечиб қўйса, Қиёмат куни Аллоҳ уни Ўз Аршининг сояси остида соялантиради», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا ابْنُ مُبَارَكٍ عَنِ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ قُرَّةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلُّ كَلَامٍ أَوْ أَمْرٍ ذِي بَالٍ لَا يُفْتَحُ بِذِكْرِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَهُوَ أَبْتَرُ أَوْ قَالَ أَقْطَعُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Alloh azza va jallaning zikri bilan boshlanmagan har bir soʻz yoki muhim ish oxiri kesikdir», dedilar — yoki: «uzilgandir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалланинг зикри билан бошланмаган ҳар бир сўз ёки муҳим иш охири кесикдир», дедилар — ёки: «узилгандир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ الْمَدَائِنِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ حَبِيبٍ الْأَزْدِيُّ عَنْ أَبِيهِ حَبِيبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ شُبَيْلِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لِثَوْبَانَ كَيْفَ أَنْتَ يَا ثَوْبَانُ إِذْ تَدَاعَتْ عَلَيْكُمْ الْأُمَمُ كَتَدَاعِيكُمْ عَلَى قَصْعَةِ الطَّعَامِ يُصِيبُونَ مِنْهُ قَالَ ثَوْبَانُ بِأَبِي وَأُمِّي يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمِنْ قِلَّةٍ بِنَا قَالَ لَا أَنْتُمْ يَوْمَئِذٍ كَثِيرٌ وَلَكِنْ يُلْقَى فِي قُلُوبِكُمْ الْوَهَنُ قَالُوا وَمَا الْوَهَنُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ حُبُّكُمْ الدُّنْيَا وَكَرَاهِيَتُكُمْ الْقِتَالَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺning Savbonga: «Ey Savbon, ummatlar sizlarning ustingizga — xuddi sizlar taom tovogʻiga bir-biringizni chaqirganingizdek — bir-birlarini chaqirib, undan olayotgan paytlarida qanday boʻlasan?» deganlarini eshitdim. Savbon: «Otam va onam sizga fido boʻlsin, ey Allohning Rasuli, bu bizning ozligimizdanmi?» dedi. U zot: «Yoʻq, oʻsha kuni sizlar koʻpsizlar. Lekin qalblaringizga vahn solinadi», dedilar. Ular: «Vahn nima, ey Allohning Rasuli?» deyishdi. U zot: «Sizlarning dunyoni sevishingiz va jangni yoqtirmasligingizdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг Савбонга: «Эй Савбон, умматлар сизларнинг устингизга — худди сизлар таом товоғига бир-бирингизни чақирганингиздек — бир-бирларини чақириб, ундан олаётган пайтларида қандай бўласан?» деганларини эшитдим. Савбон: «Отам ва онам сизга фидо бўлсин, эй Аллоҳнинг Расули, бу бизнинг озлигимизданми?» деди. У зот: «Йўқ, ўша куни сизлар кўпсизлар. Лекин қалбларингизга ваҳн солинади», дедилар. Улар: «Ваҳн нима, эй Аллоҳнинг Расули?» дейишди. У зот: «Сизларнинг дунёни севишингиз ва жангни ёқтирмаслигингиздир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ أَخْبَرَنَا عَبَّادٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَقْبَلُ الْهَدِيَّةَ وَلَا يَقْبَلُ الصَّدَقَةَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladiki, u zot hadyani qabul qilar, sadaqani esa qabul qilmas edilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қиладики, у зот ҳадяни қабул қилар, садақани эса қабул қилмас эдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ الْعَوَّامِ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَوَاتُ الْخَمْسُ وَالْجُمُعَةُ إِلَى الْجُمُعَةِ كَفَّارَاتٌ لِمَا بَيْنَهُنَّ مَا اجْتُنِبَتْ الْكَبَائِرُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Besh vaqt namoz va jumadan jumagacha (boʻlgan muddat) — kabira gunohlardan saqlanilgan boʻlsa — ular orasidagi (gunohlar)ga kafforatdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Беш вақт намоз ва жумадан жумагача (бўлган муддат) — кабира гуноҳлардан сақланилган бўлса — улар орасидаги (гуноҳлар)га каффоратдир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ حَبِيبٍ الْأَزْدِيُّ عَنْ أَبِيهِ حَبِيبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ شُبَيْلٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَائِمًا يَوْمَ عَاشُورَاءَ فَقَالَ لِأَصْحَابِهِ مَنْ كَانَ أَصْبَحَ مِنْكُمْ صَائِمًا فَلْيُتِمَّ صَوْمَهُ وَمَنْ كَانَ أَصَابَ مِنْ غَدَاءِ أَهْلِهِ فَلْيُتِمَّ بَقِيَّةَ يَوْمِهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ Oshuro kuni roʻzador edilar va sahobalariga: «Sizlardan kim roʻzador holida tongni qarshilagan boʻlsa, roʻzasini toʻldirsin; kim ahlining nonushtasidan yegan boʻlsa, kunining qolganini toʻldirsin», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ Ошуро куни рўзадор эдилар ва саҳобаларига: «Сизлардан ким рўзадор ҳолида тонгни қаршилаган бўлса, рўзасини тўлдирсин; ким аҳлининг нонуштасидан еган бўлса, кунининг қолганини тўлдирсин», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ شُبَيْلٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَمَرَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأُنَاسٍ مِنْ الْيَهُودِ قَدْ صَامُوا يَوْمَ عَاشُورَاءَ فَقَالَ مَا هَذَا مِنْ الصَّوْمِ قَالُوا هَذَا الْيَوْمُ الَّذِي نَجَّى اللَّهُ مُوسَى وَبَنِي إِسْرَائِيلَ مِنْ الْغَرَقِ وَغَرَّقَ فِيهِ فِرْعَوْنَ وَهَذَا يَوْمُ اسْتَوَتْ فِيهِ السَّفِينَةُ عَلَى الْجُودِيِّ فَصَامَهُ نُوحٌ وَمُوسَى شُكْرًا لِلَّهِ تَعَالَى فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَحَقُّ بِمُوسَى وَأَحَقُّ بِصَوْمِ هَذَا الْيَوْمِ فَأَمَرَ أَصْحَابَهُ بِالصَّوْمِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ Oshuro kuni roʻza tutgan bir necha yahudiy yonidan oʻtdilar va: «Bu qanaqa roʻza?» dedilar. Ular: «Bu — Alloh Muso va Bani Isroilni gʻarq boʻlishdan qutqargan, Firʼavnni esa unda gʻarq qilgan kundir. Yana bu — kema Judiy (togʻi) ustiga qoʻngan kundir. Shuning uchun Nuh ham, Muso ham Alloh taologa shukr qilib, bu kunda roʻza tutganlar», deyishdi. Shunda Nabiy ﷺ: «Men Musoga haqliroqman va bu kunda roʻza tutishga haqliroqman», dedilar va sahobalariga roʻza tutishni buyurdilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ Ошуро куни рўза тутган бир неча яҳудий ёнидан ўтдилар ва: «Бу қанақа рўза?» дедилар. Улар: «Бу — Аллоҳ Мусо ва Бани Исроилни ғарқ бўлишдан қутқарган, Фиръавнни эса унда ғарқ қилган кундир. Яна бу — кема Жудий (тоғи) устига қўнган кундир. Шунинг учун Нуҳ ҳам, Мусо ҳам Аллоҳ таолога шукр қилиб, бу кунда рўза тутганлар», дейишди. Шунда Набий ﷺ: «Мен Мусога ҳақлироқман ва бу кунда рўза тутишга ҳақлироқман», дедилар ва саҳобаларига рўза тутишни буюрдилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ رَضِيَ لَكُمْ ثَلَاثًا وَكَرِهَ لَكُمْ ثَلَاثًا رَضِيَ لَكُمْ أَنْ تَعْبُدُوهُ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَأَنْ تَنْصَحُوا لِمَنْ وَلَّاهُ اللَّهُ أَمْرَكُمْ وَأَنْ تَعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا وَلَا تَفَرَّقُوا وَكَرِهَ لَكُمْ قِيلَ وَقَالَ وَكَثْرَةَ السُّؤَالِ وَإِضَاعَةَ الْمَالِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Albatta, Alloh azza va jalla sizlar uchun uch narsadan rozi boʻldi va sizlar uchun uch narsani yomon koʻrdi. U Zotga ibodat qilishingiz va Unga hech narsani sherik qilmasligingizdan, Alloh ishingizni topshirgan kishiga nasihat qilishingizdan hamda hammangiz Allohning arqoniga mahkam yopishib, boʻlinib ketmasligingizdan rozi boʻldi. ‹Falonchi shunday dedi, falonchi bunday dedi› (deyishni), koʻp soʻrayverishni va molni zoye qilishni esa sizlar uchun yomon koʻrdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Албатта, Аллоҳ азза ва жалла сизлар учун уч нарсадан рози бўлди ва сизлар учун уч нарсани ёмон кўрди. У Зотга ибодат қилишингиз ва Унга ҳеч нарсани шерик қилмаслигингиздан, Аллоҳ ишингизни топширган кишига насиҳат қилишингиздан ҳамда ҳаммангиз Аллоҳнинг арқонига маҳкам ёпишиб, бўлиниб кетмаслигингиздан рози бўлди. ‹Фалончи шундай деди, фалончи бундай деди› (дейишни), кўп сўрайверишни ва молни зое қилишни эса сизлар учун ёмон кўрди», дедилар.
حَدَّثَنَا مَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ عَنْ سُمَيٍّ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ مَنْ قَالَهَا عَشْرَ مَرَّاتٍ حِينَ يُصْبِحُ كُتِبَ لَهُ بِهَا مِائَةُ حَسَنَةٍ وَمُحِيَ عَنْهُ بِهَا مِائَةُ سَيِّئَةٍ وَكَانَتْ لَهُ عَدْلَ رَقَبَةٍ وَحُفِظَ بِهَا يَوْمَئِذٍ حَتَّى يُمْسِيَ وَمَنْ قَالَ مِثْلَ ذَلِكَ حِينَ يُمْسِي كَانَ لَهُ مِثْلُ ذَلِكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim ‹La ilaha illalloh, vahdahu la shariyka lah, lahul-mulku va lahul-hamdu, va huva ala kulli shayʼin qodiyr› desa — kim buni tongda oʻn marta aytsa, unga u bilan yuzta yaxshilik yoziladi, undan yuzta yomonlik oʻchiriladi, bu unga bir qul ozod qilganga teng boʻladi va u shu kuni kechgacha (yomonlikdan) saqlanadi. Kim kechqurun ham shundayini aytsa, unga ham shunga oʻxshash (ajr) boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким ‹Ла илаҳа иллаллоҳ, ваҳдаҳу ла шарийка лаҳ, лаҳул-мулку ва лаҳул-ҳамду, ва ҳува ала кулли шайъин қодийр› деса — ким буни тонгда ўн марта айтса, унга у билан юзта яхшилик ёзилади, ундан юзта ёмонлик ўчирилади, бу унга бир қул озод қилганга тенг бўлади ва у шу куни кечгача (ёмонликдан) сақланади. Ким кечқурун ҳам шундайини айтса, унга ҳам шунга ўхшаш (ажр) бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا مَكِّيٌّ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ هَاشِمٍ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ كِنَانَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَخَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كُنَّا تَحْتَ ثَنِيَّةِ لِفْتٍ طَلَعَ عَلَيْنَا خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ مِنْ الثَّنِيَّةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَبِي هُرَيْرَةَ انْظُرْ مَنْ هَذَا قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نِعْمَ عَبْدُ اللَّهِ هَذَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Biz Rasululloh ﷺ bilan birga yoʻlga chiqdik. Lift dovoni ostiga yetganimizda, dovon tomondan Xolid ibn Valid koʻrindi. Shunda Rasululloh ﷺ Abu Hurayraga: «Qara-chi, bu kim?» dedilar. Abu Hurayra: «Xolid ibn Valid», dedi. Rasululloh ﷺ: «Bu — Allohning yaxshi bandasidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан бирга йўлга чиқдик. Лифт довони остига етганимизда, довон томондан Холид ибн Валид кўринди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ Абу Ҳурайрага: «Қара-чи, бу ким?» дедилар. Абу Ҳурайра: «Холид ибн Валид», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Бу — Аллоҳнинг яхши бандасидир», дедилар.
حَدَّثَنَا مَكِّيٌّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ الْمَجِيدِ بْنِ سُهَيْلِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مِنْبَرِي هَذَا عَلَى تُرْعَةٍ مِنْ تُرَعِ الْجَنَّةِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mana bu minbarim jannat eshiklaridan bir eshik ustidadir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мана бу минбарим жаннат эшикларидан бир эшик устидадир», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عُمَرَ وَأَبُو نُعَيْمٍ قَالَا حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ قَيْسٍ حَدَّثَنِي أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ كُرَيْزٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَنَاجَشُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَلَا تَحَاسَدُوا وَلَا يَبِعْ بَعْضُكُمْ عَلَى بَيْعِ بَعْضٍ وَكُونُوا عِبَادَ اللَّهِ إِخْوَانًا الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ لَا يَظْلِمُهُ وَلَا يَحْقِرُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ دَمُهُ قَالَ إِسْمَاعِيلُ فِي حَدِيثِهِ وَمَالُهُ وَعِرْضُهُ التَّقْوَى هَاهُنَا التَّقْوَى هَاهُنَا يُشِيرُ إِلَى صَدْرِهِ ثَلَاثًا حَسْبُ امْرِئٍ مِنْ الشَّرِّ أَنْ يَحْقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «(Narxni koʻtarish uchun) bir-biringizning savdongizni oshirmang, bir-biringizga adovat saqlamang, bir-biringizga orqa oʻgirmang, bir-biringizga hasad qilmang, biringiz boshqangizning savdosi ustiga savdo qilmang va Allohning bandalari boʻlib, oʻzaro birodar boʻling. Musulmon musulmonning birodaridir: unga zulm qilmaydi, uni mensimaslik qilmaydi va uni yordamsiz tashlab qoʻymaydi. Musulmonning musulmonga qoni haromdir», dedilar. Ismoil oʻz hadisida: «va moli va obroʻsi ham», dedi. «Taqvo mana shu yerda, taqvo mana shu yerda», deb koʻkraklariga uch marta ishora qildilar. «Kishiga yomonlik sifatida oʻz musulmon birodarini mensimasligining oʻzi yetarlidir».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «(Нархни кўтариш учун) бир-бирингизнинг савдонгизни оширманг, бир-бирингизга адоват сақламанг, бир-бирингизга орқа ўгирманг, бир-бирингизга ҳасад қилманг, бирингиз бошқангизнинг савдоси устига савдо қилманг ва Аллоҳнинг бандалари бўлиб, ўзаро биродар бўлинг. Мусулмон мусулмоннинг биродаридир: унга зулм қилмайди, уни менсимаслик қилмайди ва уни ёрдамсиз ташлаб қўймайди. Мусулмоннинг мусулмонга қони ҳаромдир», дедилар. Исмоил ўз ҳадисида: «ва моли ва обрўси ҳам», деди. «Тақво мана шу ерда, тақво мана шу ерда», деб кўкракларига уч марта ишора қилдилар. «Кишига ёмонлик сифатида ўз мусулмон биродарини менсимаслигининг ўзи етарлидир».
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ إِسْحَاقَ حَدَّثَنَا ابْنُ مُبَارَكٍ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ تُدَاعِبُنَا قَالَ إِنِّي لَا أَقُولُ إِلَّا حَقًّا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytadi: (Sahobalar): «Ey Rasululloh, siz biz bilan hazillashasiz?» dedilar. U zot: «Albatta, men haqdan boshqasini aytmayman», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтади: (Саҳобалар): «Эй Расулуллоҳ, сиз биз билан ҳазиллашасиз?» дедилар. У зот: «Албатта, мен ҳақдан бошқасини айтмайман», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ حَدَّثَنَا لَيْثٌ يَعْنِي ابْنَ سَعْدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنِ ابْنِ مُطَرِّفٍ الْغِفَارِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ عُدِيَ عَلَى مَالِي قَالَ فَانْشُدْ اللَّهَ فَإِنْ أَبَوْا فَقَاتِلْ فَإِنْ قُتِلْتَ فَفِي الْجَنَّةِ وَإِنْ قَتَلْتَ فَفِي النَّارِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi: «Yo Rasululloh, agar molimga tajovuz qilinsa, nima deysiz?» dedi. U zot: «Uni Alloh bilan ogohlantir. Agar bosh tortsalar, jang qil. Agar oʻldirilsang, jannatdadirsan; agar oʻldirsang, u doʻzaxdadir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши: «Ё Расулуллоҳ, агар молимга тажовуз қилинса, нима дейсиз?» деди. У зот: «Уни Аллоҳ билан огоҳлантир. Агар бош тортсалар, жанг қил. Агар ўлдирилсанг, жаннатдадирсан; агар ўлдирсанг, у дўзахдадир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِلَالِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَجْمَرَ أَحَدُكُمْ فَلْيُوتِرْ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Biringiz tosh bilan tozalanganda, toq qilsin», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бирингиз тош билан тозаланганда, тоқ қилсин», дедилар.
وَإِذَا وَلَغَ الْكَلْبُ فِي إِنَاءِ أَحَدِكُمْ فَلْيَغْسِلْهُ سَبْعَ مَرَّاتٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Biringizning idishini it yalasa, uni yetti marta yuvsin», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирингизнинг идишини ит яласа, уни етти марта ювсин», дедилар.
وَمِنْ حَقِّ الْإِبِلِ أَنْ تُحْلَبَ عَلَى الْمَاءِ يَوْمَ وِرْدِهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Tuyaning haqlaridan biri — sugʻoriladigan kunida uni suv boʻyida sogʻishdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Туянинг ҳақларидан бири — суғориладиган кунида уни сув бўйида соғишдир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو قَالَ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عُمَيْرٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ {وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ} دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُرَيْشًا فَعَمَّ وَخَصَّ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا مَعْشَرَ بَنِي كَعْبِ بْنِ لُؤَيٍّ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا مَعْشَرَ بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا مَعْشَرَ بَنِي هَاشِمٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا فَاطِمَةُ بِنْتَ مُحَمَّدٍ أَنْقِذِي نَفْسَكِ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي وَاللَّهِ مَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا إِلَّا أَنَّ لَكُمْ رَحِمًا سَأَبُلُّهَا بِبِلَالِهَاحَدَّثَنَا حُسَيْنٌ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا يَعْنِي فَاطِمَةَ عَلَيْهَا السَّلَام
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Mana bu oyat: {Va eng yaqin qarindoshlaringni ogohlantir} nozil boʻlganda, Rasululloh ﷺ Qurayshni chaqirdilar va umumiy xitob ham, xususiy xitob ham qilib, shunday dedilar: «Ey Quraysh jamoasi, oʻzlaringizni doʻzaxdan qutqaringlar! Ey Kaʼb ibn Luayy oʻgʻillari, oʻzlaringizni doʻzaxdan qutqaringlar! Ey Abdu Manof oʻgʻillari, oʻzlaringizni doʻzaxdan qutqaringlar! Ey Hoshim oʻgʻillari, oʻzlaringizni doʻzaxdan qutqaringlar! Ey Abdulmuttalib oʻgʻillari, oʻzlaringizni doʻzaxdan qutqaringlar! Ey Muhammadning qizi Fotima, oʻzingni doʻzaxdan qutqar! Chunki Allohga qasamki, men sizlar uchun Allohdan (keladigan) hech narsaga ega emasman; faqat sizlar bilan qarobatim borki, men uni oʻz nami bilan namlayman». Boshqa sanad bilan ham Abu Hurayradan shu maʼnoda rivoyat qilingan, faqat unda: «Men sizlar uchun Allohdan (keladigan) na zararga, na foydaga egaman», deyilgan — yaʼni Fotima (alayhas-salom)ga (shunday dedilar).Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Мана бу оят: {Ва энг яқин қариндошларингни огоҳлантир} нозил бўлганда, Расулуллоҳ ﷺ Қурайшни чақирдилар ва умумий хитоб ҳам, хусусий хитоб ҳам қилиб, шундай дедилар: «Эй Қурайш жамоаси, ўзларингизни дўзахдан қутқаринглар! Эй Каъб ибн Луайй ўғиллари, ўзларингизни дўзахдан қутқаринглар! Эй Абду Маноф ўғиллари, ўзларингизни дўзахдан қутқаринглар! Эй Ҳошим ўғиллари, ўзларингизни дўзахдан қутқаринглар! Эй Абдулмутталиб ўғиллари, ўзларингизни дўзахдан қутқаринглар! Эй Муҳаммаднинг қизи Фотима, ўзингни дўзахдан қутқар! Чунки Аллоҳга қасамки, мен сизлар учун Аллоҳдан (келадиган) ҳеч нарсага эга эмасман; фақат сизлар билан қаробатим борки, мен уни ўз нами билан намлайман». Бошқа санад билан ҳам Абу Ҳурайрадан шу маънода ривоят қилинган, фақат унда: «Мен сизлар учун Аллоҳдан (келадиган) на зарарга, на фойдага эгаман», дейилган — яъни Фотима (алайҳас-салом)га (шундай дедилар).
حَدَّثَنَا يُونُسُ وَسُرَيْجٌ قَالَا حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ عَنْ هِلَالِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كُلُّ أُمَّتِي يَدْخُلُ الْجَنَّةَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِلَّا مَنْ أَبَى قَالُوا وَمَنْ يَأْبَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَطَاعَنِي دَخَلَ الْجَنَّةَ وَمَنْ عَصَانِي فَقَدْ أَبَى
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Bosh tortganlardan boshqa butun ummatim qiyomat kuni jannatga kiradi», dedilar. Sahobalar: «Ey Allohning Rasuli, kim bosh tortadi?» dedilar. U zot: «Kim menga itoat qilsa, jannatga kiradi, kim menga osiy boʻlsa, demak, u bosh tortibdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бош тортганлардан бошқа бутун умматим қиёмат куни жаннатга киради», дедилар. Саҳобалар: «Эй Аллоҳнинг Расули, ким бош тортади?» дедилар. У зот: «Ким менга итоат қилса, жаннатга киради, ким менга осий бўлса, демак, у бош тортибди», дедилар.
حَدَّثَنَا يُونُسُ وَسُرَيْجٌ قَالَا حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ عَنْ هِلَالٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَبَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ يُحَدِّثُ الْقَوْمَ فِي مَجْلِسِهِ حَدِيثًا جَاءَ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ فَقَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ سَمِعَ فَكَرِهَ مَا قَالَ وَقَالَ بَعْضُهُمْ بَلْ لَمْ يَسْمَعْ حَتَّى إِذَا قَضَى حَدِيثَهُ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ عَنْ السَّاعَةِ قَالَ هَا أَنَا ذَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِذَا ضُيِّعَتْ الْأَمَانَةُ فَانْتَظِرْ السَّاعَةَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أَوْ قَالَ مَا إِضَاعَتُهَا قَالَ إِذَا تَوَسَّدَ الْأَمْرَ غَيْرُ أَهْلِهِ فَانْتَظِرْ السَّاعَةَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ oʻz majlislarida odamlarga bir narsani gapirib oʻtirganlarida, bir aʼrobiy kelib: «Yo Rasululloh, qiyomat qachon boʻladi?» dedi. Rasululloh ﷺ gaplarini davom ettiraverdilar. Baʼzilar: «U zot soʻzini eshitdi-yu, lekin uni yoqtirmadi», deyishdi; baʼzilari esa: «Yoʻq, eshitmadilar», deyishdi. U zot soʻzlarini tugatgach: «Qiyomat haqida soʻragan kishi qani?» dedilar. U: «Mana men, yo Rasululloh», dedi. U zot: «Omonat zoye qilinganda, qiyomatni kut», dedilar. U: «Yo Rasululloh, u qanday zoye qilinadi?» dedi. U zot: «Ish noahil kishilarga topshirilganda, qiyomatni kut», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ ўз мажлисларида одамларга бир нарсани гапириб ўтирганларида, бир аъробий келиб: «Ё Расулуллоҳ, қиёмат қачон бўлади?» деди. Расулуллоҳ ﷺ гапларини давом эттиравердилар. Баъзилар: «У зот сўзини эшитди-ю, лекин уни ёқтирмади», дейишди; баъзилари эса: «Йўқ, эшитмадилар», дейишди. У зот сўзларини тугатгач: «Қиёмат ҳақида сўраган киши қани?» дедилар. У: «Мана мен, ё Расулуллоҳ», деди. У зот: «Омонат зое қилинганда, қиёматни кут», дедилар. У: «Ё Расулуллоҳ, у қандай зое қилинади?» деди. У зот: «Иш ноаҳил кишиларга топширилганда, қиёматни кут», дедилар.
حَدَّثَنَا يُونُسُ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنِ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِنَّ رَجُلًا لَمْ يَعْمَلْ خَيْرًا قَطُّ فَكَانَ يُدَايِنُ النَّاسَ فَيَقُولُ لِرَسُولِهِ خُذْ مَا تَيَسَّرَ وَاتْرُكْ مَا عَسُرَ وَتَجَاوَزْ لَعَلَّ اللَّهَ يَتَجَاوَزُ عَنَّا فَلَمَّا هَلَكَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لَهُ هَلْ عَمِلْتَ خَيْرًا قَطُّ قَالَ لَا إِلَّا أَنَّهُ كَانَ لِي غُلَامٌ وَكُنْتُ أُدَايِنُ النَّاسَ فَإِذَا بَعَثْتُهُ يَتَقَاضَى قُلْتُ لَهُ خُذْ مَا تَيَسَّرَ وَاتْرُكْ مَا عَسُرَ وَتَجَاوَزْ لَعَلَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَتَجَاوَزُ عَنَّا قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ قَدْ تَجَاوَزْتُ عَنْكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Bir kishi hech qachon yaxshi amal qilmagan edi, u odamlarga qarz berar edi. U oʻz elchisiga: ‹Osonlik bilan toʻlanadiganini ol, qiynalib toʻlanadiganini qoldir va kechir, shoyad Alloh bizni kechirsa›, der edi. U vafot etganida, Aziz va Jalil boʻlgan Alloh unga: ‹Sen biror yaxshi amal qilganmiding?› dedi. U: ‹Yoʻq, faqat menda bir xizmatkorim bor edi va men odamlarga qarz berardim. Uni qarz undirishga yuborganimda, unga: Osonlik bilan toʻlanadiganini ol, qiynalib toʻlanadiganini qoldir va kechir, shoyad Alloh azza va jalla bizni kechirsa, der edim›, dedi. Alloh azza va jalla: ‹Men seni kechirdim›, dedi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бир киши ҳеч қачон яхши амал қилмаган эди, у одамларга қарз берар эди. У ўз элчисига: ‹Осонлик билан тўланадиганини ол, қийналиб тўланадиганини қолдир ва кечир, шояд Аллоҳ бизни кечирса›, дер эди. У вафот этганида, Азиз ва Жалил бўлган Аллоҳ унга: ‹Сен бирор яхши амал қилганмидинг?› деди. У: ‹Йўқ, фақат менда бир хизматкорим бор эди ва мен одамларга қарз берардим. Уни қарз ундиришга юборганимда, унга: Осонлик билан тўланадиганини ол, қийналиб тўланадиганини қолдир ва кечир, шояд Аллоҳ азза ва жалла бизни кечирса, дер эдим›, деди. Аллоҳ азза ва жалла: ‹Мен сени кечирдим›, деди», дедилар.