حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَقَّتَ لأَهْلِ الْمَشْرِقِ الْعَقِيقَ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ . وَمُحَمَّدُ بْنُ عَلِيٍّ هُوَ أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ .
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ mashriq ahli uchun al-Aqiqni mavqit qilib belgiladilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasandir. Muhammad ibn Ali — bu Abu Jaʼfar Muhammad ibn Ali ibn Husayn ibn Ali ibn Abu Tolibdir.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ машриқ аҳли учун ал-Ақиқни мавқит қилиб белгиладилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасандир. Муҳаммад ибн Али — бу Абу Жаъфар Муҳаммад ибн Али ибн Ҳусайн ибн Али ибн Абу Толибдир.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى الْقُطَعِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ، قَالَ عَقَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْحَسَنِ بِشَاةٍ وَقَالَ " يَا فَاطِمَةُ احْلِقِي رَأْسَهُ وَتَصَدَّقِي بِزِنَةِ شَعْرِهِ فِضَّةً " . قَالَ فَوَزَنَتْهُ فَكَانَ وَزْنُهُ دِرْهَمًا أَوْ بَعْضَ دِرْهَمٍ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَإِسْنَادُهُ لَيْسَ بِمُتَّصِلٍ . وَأَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ لَمْ يُدْرِكْ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ .
Ali ibn Abu Tolib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U: «Rasululloh ﷺ Hasan uchun bir qoʻy bilan aqiqa qilib, ‹Ey Fotima! Uning boshini qirdir va sochining vazniga teng kumushni sadaqa qil›, dedilar», dedi. (Roviy) aytdi: «Shunda u (sochni) tortdi, vazni bir dirham yoki dirhamning bir qismicha chiqdi.» Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir, isnodi muttasil (uzluksiz) emas. Abu Jaʼfar Muhammad ibn Ali ibn Husayn Ali ibn Abu Tolibga yetishmagan.Али ибн Абу Толиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У: «Расулуллоҳ ﷺ Ҳасан учун бир қўй билан ақиқа қилиб, ‹Эй Фотима! Унинг бошини қирдир ва сочининг вазнига тенг кумушни садақа қил›, дедилар», деди. (Ровий) айтди: «Шунда у (сочни) тортди, вазни бир дирҳам ёки дирҳамнинг бир қисмича чиқди.» Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир, исноди муттасил (узлуксиз) эмас. Абу Жаъфар Муҳаммад ибн Али ибн Ҳусайн Али ибн Абу Толибга етишмаган.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ هِشَامٍ الدَّسْتَوَائِيِّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " ثَلاَثُ دَعَوَاتٍ مُسْتَجَابَاتٌ لاَ شَكَّ فِيهِنَّ دَعْوَةُ الْمَظْلُومِ وَدَعْوَةُ الْمُسَافِرِ وَدَعْوَةُ الْوَالِدِ عَلَى وَلَدِهِ " . قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى الْحَجَّاجُ الصَّوَّافُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ نَحْوَ حَدِيثِ هِشَامٍ . وَأَبُو جَعْفَرٍ الَّذِي رَوَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ يُقَالُ لَهُ أَبُو جَعْفَرٍ الْمُؤَذِّنُ وَلاَ نَعْرِفُ اسْمَهُ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ غَيْرَ حَدِيثٍ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Uchta duo bor, ular ijobat boʻlishida shubha yoʻq: mazlumning duosi, musofirning duosi va otaning oʻz farzandiga (qargʻab qilgan) duosi», dedilar. Abu Iso aytdi: Hajjoj as-Savvof bu hadisni Yahyo ibn Abu Kasirdan, Hishomning hadisiga oʻxshash rivoyat qilgan. Abu Hurayradan rivoyat qilgan Abu Jaʼfar — unga Abu Jaʼfar al-Muazzin deyiladi, biz uning ismini bilmaymiz; undan Yahyo ibn Abu Kasir bir nechta hadis rivoyat qilgan.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Учта дуо бор, улар ижобат бўлишида шубҳа йўқ: мазлумнинг дуоси, мусофирнинг дуоси ва отанинг ўз фарзандига (қарғаб қилган) дуоси», дедилар. Абу Исо айтди: Ҳажжож ас-Саввоф бу ҳадисни Яҳё ибн Абу Касирдан, Ҳишомнинг ҳадисига ўхшаш ривоят қилган. Абу Ҳурайрадан ривоят қилган Абу Жаъфар — унга Абу Жаъфар ал-Муаззин дейилади, биз унинг исмини билмаймиз; ундан Яҳё ибн Абу Касир бир нечта ҳадис ривоят қилган.
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ عَمْرٍو الْكَلْبِيُّ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أُرَاهُ رَفَعَهُ قَالَ " أَحْبِبْ حَبِيبَكَ هَوْنًا مَا عَسَى أَنْ يَكُونَ بَغِيضَكَ يَوْمًا مَا وَأَبْغِضْ بَغِيضَكَ هَوْنًا مَا عَسَى أَنْ يَكُونَ حَبِيبَكَ يَوْمًا مَا " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ بِهَذَا الإِسْنَادِ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ . وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَيُّوبَ بِإِسْنَادٍ غَيْرِ هَذَا رَوَاهُ الْحَسَنُ بْنُ أَبِي جَعْفَرٍ وَهُوَ حَدِيثٌ ضَعِيفٌ أَيْضًا بِإِسْنَادٍ لَهُ عَنْ عَلِيٍّ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَالصَّحِيحُ عَنْ عَلِيٍّ مَوْقُوفٌ قَوْلُهُ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi — roviy buni Paygʻambar ﷺga koʻtargan deb oʻylayman: «Sevganingni meʼyorida sevgin, ehtimol u bir kun yomon koʻrganing boʻlib qolar. Yomon koʻrganingni ham meʼyorida yomon koʻrgin, ehtimol u bir kun sevganing boʻlib qolar», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis gʻaribdir, biz uni shu isnod bilan faqat shu yoʻldangina bilamiz. Bu hadis Ayyubdan boshqa isnod bilan ham rivoyat qilingan — uni Hasan ibn Abu Jaʼfar rivoyat qilgan, u ham zaif hadisdir, oʻzining isnodi bilan Alidan, u Paygʻambar ﷺdan (rivoyat qilingan). Alidan kelgan sahih (rivoyat) esa uning oʻz soʻzi sifatida mavquf (toʻxtatilgan)dir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади — ровий буни Пайғамбар ﷺга кўтарган деб ўйлайман: «Севганингни меъёрида севгин, эҳтимол у бир кун ёмон кўрганинг бўлиб қолар. Ёмон кўрганингни ҳам меъёрида ёмон кўргин, эҳтимол у бир кун севганинг бўлиб қолар», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ғарибдир, биз уни шу иснод билан фақат шу йўлдангина биламиз. Бу ҳадис Айюбдан бошқа иснод билан ҳам ривоят қилинган — уни Ҳасан ибн Абу Жаъфар ривоят қилган, у ҳам заиф ҳадисдир, ўзининг исноди билан Алидан, у Пайғамбар ﷺдан (ривоят қилинган). Алидан келган саҳиҳ (ривоят) эса унинг ўз сўзи сифатида мавқуф (тўхтатилган)дир.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ، حَدَّثَنَا أَبُو كُدَيْنَةَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ مَرَّ يَهُودِيٌّ بِالنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " يَا يَهُودِيُّ حَدِّثْنَا " . فَقَالَ كَيْفَ تَقُولُ يَا أَبَا الْقَاسِمِ إِذَا وَضَعَ اللَّهُ السَّمَوَاتِ عَلَى ذِهْ وَالأَرَضِينَ عَلَى ذِهْ وَالْمَاءَ عَلَى ذِهْ وَالْجِبَالَ عَلَى ذِهْ وَسَائِرَ الْخَلْقِ عَلَى ذِهْ . وَأَشَارَ أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ بِخِنْصَرِهِ أَوَّلاً ثُمَّ تَابَعَ حَتَّى بَلَغَ الإِبْهَامَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ : (وما قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ ) . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ لاَ نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ . وَأَبُو كُدَيْنَةَ اسْمُهُ يَحْيَى بْنُ الْمُهَلَّبِ قَالَ رَأَيْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَاعِيلَ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ شُجَاعٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الصَّلْتِ .
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Bir yahudiy Nabiy ﷺning yonidan oʻtdi, shunda Nabiy ﷺ unga: «Ey yahudiy, bizga (bir narsa) gapirib ber», dedilar. U: «Ey Abulqosim, Alloh osmonlarni manga, yerlarni manga, suvni manga, togʻlarni manga va boshqa maxluqotni manga qoʻyganda, nima deysan?» dedi — Abu Jaʼfar Muhammad ibn as-Salt avval jimjilogʻi bilan ishora qildi, soʻng bosh barmogʻiga yetguncha (barmoqlarini) ketma-ket (egib) bordi. Bas, Alloh: {Ular Allohni haqiqiy qadri bilan ulugʻlamadilar} (Zumar 67) (oyatini) nozil qildi. Abu Iso aytdi: Bu hasan gʻarib sahih hadisdir, uni Ibn Abbosning hadisidan faqat shu yoʻnalishdan bilamiz.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Бир яҳудий Набий ﷺнинг ёнидан ўтди, шунда Набий ﷺ унга: «Эй яҳудий, бизга (бир нарса) гапириб бер», дедилар. У: «Эй Абулқосим, Аллоҳ осмонларни манга, ерларни манга, сувни манга, тоғларни манга ва бошқа махлуқотни манга қўйганда, нима дейсан?» деди — Абу Жаъфар Муҳаммад ибн ас-Салт аввал жимжилоғи билан ишора қилди, сўнг бош бармоғига етгунча (бармоқларини) кетма-кет (эгиб) борди. Бас, Аллоҳ: {Улар Аллоҳни ҳақиқий қадри билан улуғламадилар} (Зумар 67) (оятини) нозил қилди. Абу Исо айтди: Бу ҳасан ғариб саҳиҳ ҳадисдир, уни Ибн Аббоснинг ҳадисидан фақат шу йўналишдан биламиз.
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ الرَّازِيِّ، عَنِ الرَّبِيعِ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ذَكَرَ آلِهَتَهُمْ فَقَالُوا انْسُبْ لَنَا رَبَّكَ . قَالَ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ بِهَذِهِ السُّورَةِ : ( قلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ) . فَذَكَرَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ أَبِي سَعْدٍ وَأَبُو سَعْدٍ اسْمُهُ مُحَمَّدُ بْنُ مُيَسَّرٍ وَأَبُو جَعْفَرٍ الرَّازِيُّ اسْمُهُ عِيسَى وَأَبُو الْعَالِيَةِ اسْمُهُ رُفَيْعٌ وَكَانَ عَبْدًا أَعْتَقَتْهُ امْرَأَةٌ صَابِئَةٌ .
Abul-Oliya (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ ularning maʼbudlarini tilga oldilar. Shunda ular: «Bizga Robbingning nasab-shajarasini bayon qil», dedilar. (Abul-Oliya) aytdi: Bas, Jibril u zotga ushbu {Ayt: U — Alloh yagonadir} surasini keltirdi. Soʻng u shunga oʻxshash (hadisni) zikr qildi, ammo unda «Ubay ibn Kaʼbdan» (deb) zikr qilmadi. Bu (rivoyat) Abu Saʼdning hadisidan sahihroqdir. Abu Saʼdning ismi Muhammad ibn Muyassardir, Abu Jaʼfar ar-Roziyning ismi Iyso, Abul-Oliyaning ismi esa Rufayʼ boʻlib, u sobiy (din-da)gi bir ayol ozod qilgan qul edi.Абул-Олия (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ уларнинг маъбудларини тилга олдилар. Шунда улар: «Бизга Роббингнинг насаб-шажарасини баён қил», дедилар. (Абул-Олия) айтди: Бас, Жибрил у зотга ушбу {Айт: У — Аллоҳ ягонадир} сурасини келтирди. Сўнг у шунга ўхшаш (ҳадисни) зикр қилди, аммо унда «Убай ибн Каъбдан» (деб) зикр қилмади. Бу (ривоят) Абу Саъднинг ҳадисидан саҳиҳроқдир. Абу Саъднинг исми Муҳаммад ибн Муяссардир, Абу Жаъфар ар-Розийнинг исми Ийсо, Абул-Олиянинг исми эса Руфайъ бўлиб, у собий (дин-да)ги бир аёл озод қилган қул эди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَزِيعٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ، مَوْلَى آلِ الزُّبَيْرِ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنْ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ رَأَى صَاحِبَ بَلاَءٍ فَقَالَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي عَافَانِي مِمَّا ابْتَلاَكَ بِهِ وَفَضَّلَنِي عَلَى كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقَ تَفْضِيلاً إِلاَّ عُوفِيَ مِنْ ذَلِكَ الْبَلاَءِ كَائِنًا مَا كَانَ مَا عَاشَ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ . وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ . وَعَمْرُو بْنُ دِينَارٍ قَهْرَمَانُ آلِ الزُّبَيْرِ هُوَ شَيْخٌ بَصْرِيٌ وَلَيْسَ هُوَ بِالْقَوِيِّ فِي الْحَدِيثِ . وَقَدْ تَفَرَّدَ بِأَحَادِيثَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ أَنَّهُ قَالَ إِذَا رَأَى صَاحِبَ بَلاَءٍ فَتَعَوَّذَ مِنْهُ يَقُولُ ذَلِكَ فِي نَفْسِهِ وَلاَ يُسْمِعُ صَاحِبَ الْبَلاَءِ .
Umar (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kim baloga yoʻliqqan kishini koʻrib: ‹Al-hamdu lillahil-lazi afani mimmabtalaka bihi va faddalani ala kasirin mimman xalaqa tafdila (Seni mubtalo qilgan narsadan meni ofiyatda saqlagan va meni Oʻzi yaratgan koʻp narsalardan ustun qilgan Allohga hamd boʻlsin)› desa, u tirik ekan, qanaqa boʻlmasin oʻsha balodan saqlanadi», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis gʻaribdir. Bu bobda Abu Hurayradan ham (rivoyat) bor. Amr ibn Dinor — Zubayr xonadonining ishbilarmoni — basralik shayxdir va hadisda kuchli emas. U Solim ibn Abdulloh ibn Umardan ayrim hadislarni yolgʻiz rivoyat qilgan. Abu Jaʼfar Muhammad ibn Alidan rivoyat qilinishicha, u: baloga yoʻliqqan kishini koʻrib undan panoh tilasa, buni ichida aytadi va balo egasiga eshittirmaydi, degan.Умар (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ким балога йўлиққан кишини кўриб: ‹Ал-ҳамду лиллаҳил-лази афани миммабталака биҳи ва фаддалани ала касирин мимман халақа тафдила (Сени мубтало қилган нарсадан мени офиятда сақлаган ва мени Ўзи яратган кўп нарсалардан устун қилган Аллоҳга ҳамд бўлсин)› деса, у тирик экан, қанақа бўлмасин ўша балодан сақланади», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ғарибдир. Бу бобда Абу Ҳурайрадан ҳам (ривоят) бор. Амр ибн Динор — Зубайр хонадонининг ишбилармони — басралик шайхдир ва ҳадисда кучли эмас. У Солим ибн Абдуллоҳ ибн Умардан айрим ҳадисларни ёлғиз ривоят қилган. Абу Жаъфар Муҳаммад ибн Алидан ривоят қилинишича, у: балога йўлиққан кишини кўриб ундан паноҳ тиласа, буни ичида айтади ва бало эгасига эшиттирмайди, деган.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ الصَّوَّافُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، رضى الله عنه قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " ثَلاَثُ دَعَوَاتٍ مُسْتَجَابَاتٌ دَعْوَةُ الْمَظْلُومِ وَدَعْوَةُ الْمُسَافِرِ وَدَعْوَةُ الْوَالِدِ عَلَى وَلَدِهِ " .
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ هِشَامٍ الدَّسْتَوَائِيِّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ نَحْوَهُ . وَزَادَ فِيهِ مُسْتَجَابَاتٌ لاَ شَكَّ فِيهِنَّ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَأَبُو جَعْفَرٍ الرَّازِيُّ هَذَا الَّذِي رَوَى عَنْهُ يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ يُقَالُ لَهُ أَبُو جَعْفَرٍ الْمُؤَذِّنُ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ غَيْرَ حَدِيثٍ وَلاَ نَعْرِفُ اسْمَهُ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Uch duo mustajob boʻladi: mazlumning duosi, safarchining duosi va otaning farzandi haqiga (qilgan) duosi», dedilar. Boshqa bir sanad bilan ham shunga oʻxshash rivoyat qilingan va unda: «Mustajobligida shubha yoʻq» degan ziyoda bor. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasandir. Yahyo ibn Abu Kasir rivoyat qilgan ushbu Abu Jaʼfar — unga Abu Jaʼfar al-Muazzin deyiladi, Yahyo ibn Abu Kasir undan birdan ortiq hadis rivoyat qilgan, biz uning ismini bilmaymiz.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Уч дуо мустажоб бўлади: мазлумнинг дуоси, сафарчининг дуоси ва отанинг фарзанди ҳақига (қилган) дуоси», дедилар. Бошқа бир санад билан ҳам шунга ўхшаш ривоят қилинган ва унда: «Мустажоблигида шубҳа йўқ» деган зиёда бор. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасандир. Яҳё ибн Абу Касир ривоят қилган ушбу Абу Жаъфар — унга Абу Жаъфар ал-Муаззин дейилади, Яҳё ибн Абу Касир ундан бирдан ортиқ ҳадис ривоят қилган, биз унинг исмини билмаймиз.
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ الْخَطْمِيِّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ الْقُرَظِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ الْخَطْمِيِّ الأَنْصَارِيِّ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ فِي دُعَائِهِ " اللَّهُمَّ ارْزُقْنِي حُبَّكَ وَحُبَّ مَنْ يَنْفَعُنِي حُبُّهُ عِنْدَكَ اللَّهُمَّ مَا رَزَقْتَنِي مِمَّا أُحِبُّ فَاجْعَلْهُ قُوَّةً لِي فِيمَا تُحِبُّ اللَّهُمَّ وَمَا زَوَيْتَ عَنِّي مِمَّا أُحِبُّ فَاجْعَلْهُ لِي فَرَاغًا فِيمَا تُحِبُّ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَأَبُو جَعْفَرٍ الْخَطْمِيُّ اسْمُهُ عُمَيْرُ بْنُ يَزِيدَ بْنِ خُمَاشَةَ .
Abdulloh ibn Yazid al-Xatmiy al-Ansoriy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ duolarida: «Allohim, menga Oʻz muhabbatingni va muhabbati Sening huzuringda menga foyda beradigan kishilarning muhabbatini ato et. Allohim, men sevadigan narsalardan menga rizq qilib berganingni Oʻzing sevadigan narsada menga quvvat qil. Allohim, men sevadigan narsalardan mendan uzoqlashtirganingni Oʻzing sevadigan narsada men uchun forigʻlik (boʻsh vaqt) qil», deb aytar edilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir. Abu Jaʼfar al-Xatmiyning ismi Umayr ibn Yazid ibn Xumoshadir.Абдуллоҳ ибн Язид ал-Хатмий ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ дуоларида: «Аллоҳим, менга Ўз муҳаббатингни ва муҳаббати Сенинг ҳузурингда менга фойда берадиган кишиларнинг муҳаббатини ато эт. Аллоҳим, мен севадиган нарсалардан менга ризқ қилиб берганингни Ўзинг севадиган нарсада менга қувват қил. Аллоҳим, мен севадиган нарсалардан мендан узоқлаштирганингни Ўзинг севадиган нарсада мен учун фориғлик (бўш вақт) қил», деб айтар эдилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир. Абу Жаъфар ал-Хатмийнинг исми Умайр ибн Язид ибн Хумошадир.
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ حُنَيْفٍ، أَنَّ رَجُلاً، ضَرِيرَ الْبَصَرِ أَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يُعَافِيَنِي . قَالَ " إِنْ شِئْتَ دَعَوْتُ وَإِنْ شِئْتَ صَبَرْتَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكَ " . قَالَ فَادْعُهُ . قَالَ فَأَمَرَهُ أَنْ يَتَوَضَّأَ فَيُحْسِنَ وُضُوءَهُ وَيَدْعُوَ بِهَذَا الدُّعَاءِ " اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ وَأَتَوَجَّهُ إِلَيْكَ بِنَبِيِّكَ مُحَمَّدٍ نَبِيِّ الرَّحْمَةِ إِنِّي تَوَجَّهْتُ بِكَ إِلَى رَبِّي فِي حَاجَتِي هَذِهِ لِتُقْضَى لِي اللَّهُمَّ فَشَفِّعْهُ فِيَّ " . قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ أَبِي جَعْفَرٍ وَهُوَ غَيْرُ الْخَطْمِيِّ وَعُثْمَانُ بْنُ حُنَيْفٍ هُوَ أَخُو سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ .
Usmon ibn Hunayf (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, koʻzi ojiz bir kishi Nabiy ﷺ huzuriga kelib: «Alloh meni shifo (sogʻ) qilishini soʻrab duo qiling», dedi. U zot: «Xohlasang duo qilaman, xohlasang sabr qilasan — bu sen uchun yaxshirokdir», dedilar. U: «Duo qiling», dedi. Shunda u zot unga tahorat olib, tahoratini goʻzal qilishni va shu duo bilan duo qilishni buyurdilar: «Allohim, Sendan soʻrayman va paygʻambaring Muhammad — rahmat paygʻambari bilan Senga yuzlanaman. Albatta, men ushbu hojatim bitishi uchun Sen (vositaliging) bilan Robbimga yuzlandim. Allohim, uni mening haqimda shafoatchi qilgil». Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahih gʻarib boʻlib, uni faqat shu yoʻl bilan, Abu Jaʼfar hadisidan bilamiz; u esa al-Xatmiy emas (boshqa kishidir). Usmon ibn Hunayf esa — u Sahl ibn Hunayfning akasidir.Усмон ибн Ҳунайф (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, кўзи ожиз бир киши Набий ﷺ ҳузурига келиб: «Аллоҳ мени шифо (соғ) қилишини сўраб дуо қилинг», деди. У зот: «Хоҳласанг дуо қиламан, хоҳласанг сабр қиласан — бу сен учун яхширокдир», дедилар. У: «Дуо қилинг», деди. Шунда у зот унга таҳорат олиб, таҳоратини гўзал қилишни ва шу дуо билан дуо қилишни буюрдилар: «Аллоҳим, Сендан сўрайман ва пайғамбаринг Муҳаммад — раҳмат пайғамбари билан Сенга юзланаман. Албатта, мен ушбу ҳожатим битиши учун Сен (воситалигинг) билан Роббимга юзландим. Аллоҳим, уни менинг ҳақимда шафоатчи қилгил». Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ғариб бўлиб, уни фақат шу йўл билан, Абу Жаъфар ҳадисидан биламиз; у эса ал-Хатмий эмас (бошқа кишидир). Усмон ибн Ҳунайф эса — у Саҳл ибн Ҳунайфнинг акасидир.