حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو الْأَسْوَدِ أَنَّهُ سَمِعَ عُرْوَةَ يُحَدِّثُ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْذُكِرَ رَجُلٌ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِخَيْرٍ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوَلَمْ تَرَوْهُ يَتَعَلَّمُ الْقُرْآنَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning huzurlarida bir kishi yaxshilik bilan tilga olindi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Uning Qurʼon oʻrganayotganini koʻrmadingizmi?» dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларида бир киши яхшилик билан тилга олинди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Унинг Қуръон ўрганаётганини кўрмадингизми?» дедилар.
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَسْوَدِ أَنَّهُ سَمِعَ عُرْوَةَ يُحَدِّثُ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَقُولَنَّ أَحَدُكُمْ نَفْسِي خَبِيثَةٌ وَلَكِنْ يَقُولُ نَفْسِي لَقِسَةٌ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sizlardan biringiz, albatta, ‹nafsim xabis (iflos) boʻldi› demasin, balki ‹nafsim laqisa (ogʻirlashdi)› desin», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Сизлардан бирингиз, албатта, ‹нафсим хабис (ифлос) бўлди› демасин, балки ‹нафсим лақиса (оғирлашди)› десин», дедилар.
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ أَبِي الْوَلِيدِ قَالَ سَمِعْتُ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدٍ يُخْبِرُ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا خَيْرَ فِي جَمَاعَةِ النِّسَاءِ إِلَّا فِي مَسْجِدٍ أَوْ جِنَازَةٍ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Ayollarning jamlanishida masjidda yoki janozada boʻlganidan boshqa yaxshilik yoʻq», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Аёлларнинг жамланишида масжидда ёки жанозада бўлганидан бошқа яхшилик йўқ», дедилар.
حَدَّثَنَا سُرَيْجٌ حَدَّثَنَا أَبُو مَعْشَرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا بَقِيَ عَشْرٌ مِنْ رَمَضَانَ شَدَّ مِئْزَرَهُ وَاعْتَزَلَ أَهْلَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ramazondan oʻn (kun) qolganda izorlarini mahkam bogʻlar va ahllaridan chetlanar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ рамазондан ўн (кун) қолганда изорларини маҳкам боғлар ва аҳлларидан четланар эдилар.
حَدَّثَنَا يُونُسُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ عَنْ أَبِي هَاشِمٍ صَاحِبِ الرُّمَّانِ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ عَنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّهَا سُئِلَتْ عَنْ الْجَنَابَةِ قَالَتْ كُنْتُ أَفْرُكُ الْجَنَابَةَ مِنْ ثَوْبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Oisha (roziyallohu anho)dan janobat haqida soʻralgan edi, u: «Men Rasululloh ﷺning kiyimlaridan janobat (izini) ishqalab tozalar edim», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан жанобат ҳақида сўралган эди, у: «Мен Расулуллоҳ ﷺнинг кийимларидан жанобат (изини) ишқалаб тозалар эдим», деди.
حَدَّثَنَا حَسَنٌ وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ أَبِي عِمْرَانَ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ أَتَدْرُونَ مَنْ السَّابِقُونَ إِلَى ظِلِّ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ الَّذِينَ إِذَا أُعْطُوا الْحَقَّ قَبِلُوهُ وَإِذَا سُئِلُوهُ بَذَلُوهُ وَحَكَمُوا لِلنَّاسِ كَحُكْمِهِمْ لِأَنْفُسِهِمْ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qiyomat kuni aziz va jalil Allohning soyasiga birinchi boʻlib kimlar yetib borishini bilasizlarmi?» dedilar. (Sahobalar): «Alloh va Uning Rasuli bilguvchiroq», dedilar. U zot: «Ular — haq berilganda uni qabul qiladigan, (haq) soʻralganda uni beradigan va odamlar orasida oʻzlariga hukm qilgani kabi hukm qiladigan kishilardir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қиёмат куни азиз ва жалил Аллоҳнинг соясига биринчи бўлиб кимлар етиб боришини биласизларми?» дедилар. (Саҳобалар): «Аллоҳ ва Унинг Расули билгувчироқ», дедилар. У зот: «Улар — ҳақ берилганда уни қабул қиладиган, (ҳақ) сўралганда уни берадиган ва одамлар орасида ўзларига ҳукм қилгани каби ҳукм қиладиган кишилардир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاوِيَةَ الزُّبَيْرِيُّ قَدِمَ عَلَيْنَا مَكَّةَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ قَالَ كَانَ عُرْوَةُ يَقُولُ لِعَائِشَةَيَا أُمَّتَاهُ لَا أَعْجَبُ مِنْ فَهْمِكِ أَقُولُ زَوْجَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبِنْتُ أَبِي بَكْرٍ وَلَا أَعْجَبُ مِنْ عِلْمِكِ بِالشِّعْرِ وَأَيَّامِ النَّاسِ أَقُولُ ابْنَةُ أَبِي بَكْرٍ وَكَانَ أَعْلَمَ النَّاسِ أَوْ وَمِنْ أَعْلَمِ النَّاسِ وَلَكِنْ أَعْجَبُ مِنْ عِلْمِكِ بِالطِّبِّ كَيْفَ هُوَ وَمِنْ أَيْنَ هُوَ قَالَ فَضَرَبَتْ عَلَى مَنْكِبِهِ وَقَالَتْ أَيْ عُرَيَّةُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَسْقَمُ عِنْدَ آخِرِ عُمْرِهِ أَوْ فِي آخِرِ عُمْرِهِ فَكَانَتْ تَقْدَمُ عَلَيْهِ وُفُودُ الْعَرَبِ مِنْ كُلِّ وَجْهٍ فَتَنْعَتُ لَهُ الْأَنْعَاتَ وَكُنْتُ أُعَالِجُهَا لَهُ فَمِنْ ثَمَّ
Hishom ibn Urva aytdi: Urva Oisha (roziyallohu anho)ga: «Ey onajon, sening fahmingdan hayratlanmayman — Rasululloh ﷺning zavjalari, Abu Bakrning qizi, deyman. Sheʼr va odamlarning (oʻtmish) kunlarini bilishingdan ham hayratlanmayman — Abu Bakrning qizi, deyman, u odamlarning eng bilimdoni edi — yoki: odamlarning eng bilimdonlaridan edi. Lekin sening tabobatni bilishingdan hayratlanaman: bu qanday va qayerdan?» der edi. (Rovi) dedi: Shunda u (Oisha) uning yelkasiga urib: «Ey Urayya, Rasululloh ﷺ umrlarining oxirida kasal boʻlar edilar. U zotning huzurlariga har tomondan arab vakillari kelib, u zotga (turli) davolarni tavsiya qilishardi, men esa u zot uchun oʻshalarni tayyorlar edim. Mana shundan (bilaman)», dedi.Ҳишом ибн Урва айтди: Урва Оиша (розияллоҳу анҳо)га: «Эй онажон, сенинг фаҳмингдан ҳайратланмайман — Расулуллоҳ ﷺнинг завжалари, Абу Бакрнинг қизи, дейман. Шеър ва одамларнинг (ўтмиш) кунларини билишингдан ҳам ҳайратланмайман — Абу Бакрнинг қизи, дейман, у одамларнинг энг билимдони эди — ёки: одамларнинг энг билимдонларидан эди. Лекин сенинг табобатни билишингдан ҳайратланаман: бу қандай ва қаердан?» дер эди. (Рови) деди: Шунда у (Оиша) унинг елкасига уриб: «Эй Урайя, Расулуллоҳ ﷺ умрларининг охирида касал бўлар эдилар. У зотнинг ҳузурларига ҳар томондан араб вакиллари келиб, у зотга (турли) даволарни тавсия қилишарди, мен эса у зот учун ўшаларни тайёрлар эдим. Мана шундан (биламан)», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أُسَامَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَمَلَائِكَتَهُ عَلَيْهِمْ السَّلَامُ يُصَلُّونَ عَلَى الَّذِينَ يَصِلُونَ الصُّفُوفَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, aziz va jalil Alloh va Uning farishtalari — alayhimus-salom — saflarni ulaydiganlarga salavot (rahmat) aytadilar», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, азиз ва жалил Аллоҳ ва Унинг фаришталари — алайҳимус-салом — сафларни улайдиганларга салавот (раҳмат) айтадилар», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْوَلِيدِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَعَلَيْهِ مِرْطٌ وَعَلَيَّ بَعْضُهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ustlarida junma choyshab boʻlgan holda namoz oʻqir, uning bir qismi mening ustimda boʻlar edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ устларида жунма чойшаб бўлган ҳолда намоз ўқир, унинг бир қисми менинг устимда бўлар эди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ إِسْحَاقَ عَنْ عَائِشَةَ بِنْتِ طَلْحَةَ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ قَالَتْاسْتَأْذَنَّا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْجِهَادِ فَقَالَ جِهَادُكُنَّ أَوْ حَسْبُكُنَّ الْحَجُّ
Oisha ummul-moʻminin (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Biz Nabiy ﷺdan jihod (qilishga) izn soʻradik. Shunda u zot: «Sizlarning jihodingiz — yoki: sizlarga yetarlisi — hajdir», dedilar.Оиша уммул-мўминин (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Биз Набий ﷺдан жиҳод (қилишга) изн сўрадик. Шунда у зот: «Сизларнинг жиҳодингиз — ёки: сизларга етарлиси — ҳаждир», дедилар.
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّها قَالَتْيَا رَسُولَ اللَّهِ كُلُّ أَهْلِكَ قَدْ دَخَلَ الْبَيْتَ غَيْرِي فَقَالَ أَرْسِلِي إِلَى شَيْبَةَ فَيَفْتَحَ لَكِ الْبَابَ فَأَرْسَلَتْ إِلَيْهِ فَقَالَ شَيْبَةُ مَا اسْتَطَعْنَا فَتْحَهُ فِي جَاهِلِيَّةٍ وَلَا إِسْلَامٍ بِلَيْلٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلِّي فِي الْحِجْرِ فَإِنَّ قَوْمَكَ اسْتَقْصَرُوا عَنْ بِنَاءِ الْبَيْتِ حِينَ بَنَوْهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, u: «Ey Allohning Rasuli, ahlingizdan mendan boshqa hamma Baytga kirdi», dedi. U zot: «Shaybaga odam yubor, u senga eshikni ochib bersin», dedilar. U unga odam yubordi. Shayba: «Biz uni johiliyatda ham, islomda ham kechasi ocholmaganmiz», dedi. Shunda Nabiy ﷺ: «Hijrda namoz oʻqi, chunki sening qavming Baytni qurganlarida uni (asl oʻlchovidan) qisqartirib qurgan», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, у: «Эй Аллоҳнинг Расули, аҳлингиздан мендан бошқа ҳамма Байтга кирди», деди. У зот: «Шайбага одам юбор, у сенга эшикни очиб берсин», дедилар. У унга одам юборди. Шайба: «Биз уни жоҳилиятда ҳам, исломда ҳам кечаси очолмаганмиз», деди. Шунда Набий ﷺ: «Ҳижрда намоз ўқи, чунки сенинг қавминг Байтни қурганларида уни (асл ўлчовидан) қисқартириб қурган», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو الْمُنْذِرِ إِسْمَاعِيلُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكٌ يَعْنِي ابْنَ أَنَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَعْمَرٍ عَنْ أَبِي يُونُسَ مَوْلَى عَائِشَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ تُدْرِكُنِي الصَّلَاةُ وَأَنَا جُنُبٌ وَأَنَا أُرِيدُ الصِّيَامَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا تُدْرِكُنِي الصَّلَاةُ وَأَنَا جُنُبٌ وَأَنَا أُرِيدُ الصِّيَامَ فَأَغْتَسِلُ ثُمَّ أَصُومُ فَقَالَ الرَّجُلُ إِنَّا لَسْنَا مِثْلَكَ فَقَدْ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ فَغَضِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَرْجُو أَنْ أَكُونَ أَخْشَاكُمْ لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَأَعْلَمَكُمْ بِمَا أَتَّقِي
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi Rasululloh ﷺdan soʻrab: «Ey Allohning Rasuli, meni junub holimda namoz (vaqti) topadi, holbuki roʻza tutmoqchiman», dedi. Rasululloh ﷺ: «Meni ham junub holimda namoz (vaqti) topadi, men ham roʻza tutmoqchi boʻlaman, soʻng gʻusl qilib, roʻza tutaman», dedilar. U kishi: «Biz sizga oʻxshamaymiz, Alloh sizning oldingi va keyingi gunohlaringizni magʻfirat qilgan», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ gʻazablanib: «Allohga qasamki, men sizlarning aziz va jalil Allohdan eng koʻp qoʻrqadiganingiz va nimadan saqlanayotganimni eng yaxshi biladiganingiz boʻlishni umid qilaman», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, бир киши Расулуллоҳ ﷺдан сўраб: «Эй Аллоҳнинг Расули, мени жунуб ҳолимда намоз (вақти) топади, ҳолбуки рўза тутмоқчиман», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Мени ҳам жунуб ҳолимда намоз (вақти) топади, мен ҳам рўза тутмоқчи бўламан, сўнг ғусл қилиб, рўза тутаман», дедилар. У киши: «Биз сизга ўхшамаймиз, Аллоҳ сизнинг олдинги ва кейинги гуноҳларингизни мағфират қилган», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ғазабланиб: «Аллоҳга қасамки, мен сизларнинг азиз ва жалил Аллоҳдан энг кўп қўрқадиганингиз ва нимадан сақланаётганимни энг яхши биладиганингиз бўлишни умид қиламан», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو الْمُنْذِرِ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنِ الْفُضَيْلِ بْنِ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نِيَارٍ الْأَسْلَمِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَجُلًا اتَّبَعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَتَّبِعُكَ لِأُصِيبَ مَعَكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ قَالَ لَا قَالَ فَإِنَّا لَا نَسْتَعِينُ بِمُشْرِكٍ قَالَ فَقَالَ لَهُ فِي الْمَرَّةِ الثَّانِيَةِ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ قَالَ نَعَمْ فَانْطَلَقَ فَتَبِعَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi Rasululloh ﷺga ergashib: «Sen bilan birga (oʻljadan) erishish uchun senga ergashaman», dedi. Rasululloh ﷺ: «Alloh va Uning Rasuliga iymon keltirasanmi?» dedilar. U: «Yoʻq», dedi. U zot: «Biz mushrikdan yordam soʻramaymiz», dedilar. (Rovi) dedi: Soʻng u zot unga ikkinchi marta: «Alloh va Uning Rasuliga iymon keltirasanmi?» dedilar. U: «Ha», dedi. Shunda u zot yoʻlga tushdilar, u ham u zotga ergashdi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, бир киши Расулуллоҳ ﷺга эргашиб: «Сен билан бирга (ўлжадан) эришиш учун сенга эргашаман», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ ва Унинг Расулига иймон келтирасанми?» дедилар. У: «Йўқ», деди. У зот: «Биз мушрикдан ёрдам сўрамаймиз», дедилар. (Рови) деди: Сўнг у зот унга иккинчи марта: «Аллоҳ ва Унинг Расулига иймон келтирасанми?» дедилар. У: «Ҳа», деди. Шунда у зот йўлга тушдилар, у ҳам у зотга эргашди.
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ عَنْ أَبِي لُبَابَةَ الْعُقَيْلِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عَائِشَةَ تَقُولُكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُ حَتَّى نَقُولَ مَا يُرِيدُ أَنْ يُفْطِرَ وَيُفْطِرُ حَتَّى نَقُولَ مَا يُرِيدُ أَنْ يَصُومَ وَكَانَ يَقْرَأُ فِي كُلِّ لَيْلَةٍ بِبَنِي إِسْرَائِيلَ وَالزُّمَرِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shu qadar roʻza tutar edilarki, biz: «Endi roʻzasini qoldirmaydilar», der edik. Yana shu qadar roʻzani qoldirar edilarki, biz: «Endi roʻza tutmaydilar», der edik. U zot har kecha Bani Isroil va Zumar (suralarini) oʻqir edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шу қадар рўза тутар эдиларки, биз: «Энди рўзасини қолдирмайдилар», дер эдик. Яна шу қадар рўзани қолдирар эдиларки, биз: «Энди рўза тутмайдилар», дер эдик. У зот ҳар кеча Бани Исроил ва Зумар (сураларини) ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَتَوَضَّأُ بَعْدَ الْغُسْلِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ gʻusldan soʻng tahorat qilmas edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ғуслдан сўнг таҳорат қилмас эдилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ جَابِرٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ مُرَّةَ عَنْ لَمِيسَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ يَخْلِطُ فِي الْعِشْرِينَ الْأُولَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَوْمٍ وَصَلَاةٍ فَإِذَا دَخَلَتْ الْعَشْرُ جَدَّ وَشَدَّ الْمِئْزَرَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ dastlabki yigirma (kun)da uyqu bilan namozni aralashtirar, oʻn (kun) kirganida esa jiddiy harakat qilar va izorlarini mahkam bogʻlar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ дастлабки йигирма (кун)да уйқу билан намозни аралаштирар, ўн (кун) кирганида эса жиддий ҳаракат қилар ва изорларини маҳкам боғлар эдилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ حَدَّثَنَا حَسَنٌ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أُمِّ كُلْثُومٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْفَعَلْنَاهُ مَرَّةً فَاغْتَسَلْنَا يَعْنِي الَّذِي يُجَامِعُ وَلَا يُنْزِلُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Biz buni bir marta qildik va gʻusl qildik — yaʼni jimo qilib, maniysi chiqmagan kishi (haqida).Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Биз буни бир марта қилдик ва ғусл қилдик — яъни жимо қилиб, манийси чиқмаган киши (ҳақида).
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَائِشَةَ بِنْتِ طَلْحَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ اللَّهُمَّ أَحْسَنْتَ خَلْقِي فَأَحْسِنْ خُلُقِي
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Allohim, xilqatimni chiroyli qilding, axloqimni ham chiroyli qilgin», der edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳим, хилқатимни чиройли қилдинг, ахлоқимни ҳам чиройли қилгин», дер эдилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ قَالَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ إِسْحَاقَ عَنْ عَائِشَةَ بِنْتِ طَلْحَةَ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ عَلَيْكُنَّ بِالْبَيْتِ فَإِنَّهُ جِهَادُكُنَّ
Oisha (roziyallohu anho)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi. U zot: «Sizlarga (ayollarga) uyda (turish) lozim, zero u — sizlarning jihodingizdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади. У зот: «Сизларга (аёлларга) уйда (туриш) лозим, зеро у — сизларнинг жиҳодингиздир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذِهِ الدُّنْيَا خَضِرَةٌ حُلْوَةٌ فَمَنْ آتَيْنَاهُ مِنْهَا شَيْئًا بِطِيبِ نَفْسٍ مِنَّا وَطِيبِ طُعْمَةٍ وَلَا إِشْرَاهٍ بُورِكَ لَهُ فِيهِ وَمَنْ آتَيْنَاهُ مِنْهَا شَيْئًا بِغَيْرِ طِيبِ نَفْسٍ مِنَّا وَغَيْرِ طِيبِ طُعْمَةٍ وَإِشْرَاهٍ مِنْهُ لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيهِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Bu dunyo koʻm-koʻk va shirindir. Kimga undan bir narsani koʻngil xushligimiz bilan, taomning halolligi bilan va ochkoʻzliksiz bergan boʻlsak, unga unda baraka beriladi. Kimga undan bir narsani koʻngil xushligimizsiz, taomning halolligisiz va uning ochkoʻzligi bilan bergan boʻlsak, unga unda baraka berilmaydi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бу дунё кўм-кўк ва шириндир. Кимга ундан бир нарсани кўнгил хушлигимиз билан, таомнинг ҳалоллиги билан ва очкўзликсиз берган бўлсак, унга унда барака берилади. Кимга ундан бир нарсани кўнгил хушлигимизсиз, таомнинг ҳалоллигисиз ва унинг очкўзлиги билан берган бўлсак, унга унда барака берилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا كَبِرَتْ سَوْدَةُ وَهَبَتْ يَوْمَهَا لِي فَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْسِمُ لِي بِيَوْمِهَا مَعَ نِسَائِهِ قَالَتْ وَكَانَتْ أَوَّلَ امْرَأَةٍ تَزَوَّجَهَا بَعْدَهَا
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Savda keksayganida, oʻz kunini menga hiba qildi. Shunda Nabiy ﷺ ayollari orasida menga uning kunini ham ajratar edilar. U (Oisha) dedi: U (Savda) u zot undan keyin uylangan birinchi ayol edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Савда кексайганида, ўз кунини менга ҳиба қилди. Шунда Набий ﷺ аёллари орасида менга унинг кунини ҳам ажратар эдилар. У (Оиша) деди: У (Савда) у зот ундан кейин уйланган биринчи аёл эди.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا مَرِضَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ عَلَيْهِ أَصْحَابُهُ يَعُودُونَهُ فَقَامُوا فَأَوْمَأَ إِلَيْهِمْ أَنْ اقْعُدُوا فَلَمَّا قَضَى صَلَاتَهُ قَالَ الْإِمَامُ يُؤْتَمُّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا وَإِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ kasal boʻlganlarida sahobalari u zotni yoʻqlash uchun huzurlariga kirishdi. Ular (namozda) tik turishdi, u zot ularga oʻtirishlariga ishora qildilar. Namozlarini tugatganlarida: «Imom — unga ergashiladigan (zot)dir. U takbir aytsa, sizlar ham takbir aytinglar; rukuʼ qilsa, sizlar ham rukuʼ qilinglar; oʻtirib namoz oʻqisa, sizlar ham oʻtirib oʻqinglar; tik turib oʻqisa, sizlar ham tik turib oʻqinglar», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ касал бўлганларида саҳобалари у зотни йўқлаш учун ҳузурларига киришди. Улар (намозда) тик туришди, у зот уларга ўтиришларига ишора қилдилар. Намозларини тугатганларида: «Имом — унга эргашиладиган (зот)дир. У такбир айтса, сизлар ҳам такбир айтинглар; рукуъ қилса, сизлар ҳам рукуъ қилинглар; ўтириб намоз ўқиса, сизлар ҳам ўтириб ўқинглар; тик туриб ўқиса, сизлар ҳам тик туриб ўқинглар», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عِيسَى قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ لَهِيعَةَ وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ خَالِدٍ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَضَعُ رَأْسَهُ فِي حِجْرِي وَأَنَا حَائِضٌ فَيَقْرَأُ الْقُرْآنَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ men hayzli boʻlgan holimda boshlarini bagʻrimga qoʻyar va Qurʼon oʻqir edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ мен ҳайзли бўлган ҳолимда бошларини бағримга қўяр ва Қуръон ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عِيسَى قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ خَالِدِ بْنِ أَبِي عِمْرَانَ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَدْرُونَ مَنْ السَّابِقُونَ إِلَى ظِلِّ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالُوا اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَرَسُولُهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْلَمُ قَالَ الَّذِينَ إِذَا أُعْطُوا الْحَقَّ قَبِلُوهُ وَإِذَا سُئِلُوهُ بَذَلُوهُ وَحَكَمُوا لِلنَّاسِ حُكْمَهُمْ لِأَنْفُسِهِمْ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qiyomat kuni aziz va jalil Allohning soyasiga birinchi boʻlib kimlar yetib borishini bilasizlarmi?» dedilar. (Sahobalar): «Aziz va jalil Alloh va Uning Rasuli ﷺ bilguvchiroq», dedilar. U zot: «Ular — haq berilganda uni qabul qiladigan, (haq) soʻralganda uni beradigan va odamlar orasida oʻzlariga hukm qilgani kabi hukm qiladigan kishilardir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қиёмат куни азиз ва жалил Аллоҳнинг соясига биринчи бўлиб кимлар етиб боришини биласизларми?» дедилар. (Саҳобалар): «Азиз ва жалил Аллоҳ ва Унинг Расули ﷺ билгувчироқ», дедилар. У зот: «Улар — ҳақ берилганда уни қабул қиладиган, (ҳақ) сўралганда уни берадиган ва одамлар орасида ўзларига ҳукм қилгани каби ҳукм қиладиган кишилардир», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْجَاءَ بِلَالٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَاتَتْ فُلَانَةُ وَاسْتَرَاحَتْ فَغَضِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ إِنَّمَا يَسْتَرِيحُ مَنْ دَخَلَ الْجَنَّةَ قَالَ قُتَيْبَةُ مَنْ غُفِرَ لَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bilol Nabiy ﷺning huzurlariga kelib: «Ey Allohning Rasuli, falonchi (ayol) vafot etdi va rohat topdi», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ gʻazablanib: «Rohat topadigan kishi — jannatga kirgan kishidir», dedilar. Qutayba: «magʻfirat qilingan kishidir», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Билол Набий ﷺнинг ҳузурларига келиб: «Эй Аллоҳнинг Расули, фалончи (аёл) вафот этди ва роҳат топди», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ғазабланиб: «Роҳат топадиган киши — жаннатга кирган кишидир», дедилар. Қутайба: «мағфират қилинган кишидир», деди.
حَدَّثَنَا حَسَنٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَسْوَدِ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَا أَعْجَبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْءٌ مِنْ الدُّنْيَا وَلَا أَعْجَبَهُ أَحَدٌ قَطُّ إِلَّا ذُو تُقًى
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasulullohni ﷺ dunyodan biror narsa hayratlantirmagan va u zotni taqvo egasidan boshqa hech kim hech qachon hayratlantirmagan.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳни ﷺ дунёдан бирор нарса ҳайратлантирмаган ва у зотни тақво эгасидан бошқа ҳеч ким ҳеч қачон ҳайратлантирмаган.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ وَمُوسَى بْنُ دَاوُدَ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي جَعْفَرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّهَا سَأَلَتْ رَسُولَ اللَّهِ وَقَالَ مُوسَى إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ مَاتَ وَعَلَيْهِ صِيَامٌ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُ عَنْهُ وَلِيُّهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺdan ustida roʻza (qarzi) boʻlgan holda vafot etgan kishi haqida soʻradi. Rasululloh ﷺ: «Uning oʻrniga valiysi roʻza tutadi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺдан устида рўза (қарзи) бўлган ҳолда вафот этган киши ҳақида сўради. Расулуллоҳ ﷺ: «Унинг ўрнига валийси рўза тутади», дедилар.
حَدَّثَنَا هَارُونُ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَيْوَةُ أَخْبَرَنِي سَالِمٌ أَنَّهُ عَرَضَ هَذَا الْحَدِيثَ عَلَى يَزِيدَ فَعَرَفَهُ أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ قَالَ أَخْبَرَتْنِي عَائِشَةُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا مَيِّتٍ مَاتَ وَعَلَيْهِ صِيَامٌ فَلْيَصُمْهُ عَنْهُ وَلِيُّهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qaysi bir mayyit ustida roʻza (qarzi) boʻlgan holda vafot etsa, uning oʻrniga valiysi roʻza tutsin», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қайси бир маййит устида рўза (қарзи) бўлган ҳолда вафот этса, унинг ўрнига валийси рўза тутсин», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ عَنْ عُرْوَةَ وَالْقَاسِمِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَا أُعْجِبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَيْءٍ وَلَا أَعْجَبَهُ شَيْءٌ مِنْ الدُّنْيَا إِلَّا أَنْ يَكُونَ فِيهَا ذُو تُقًى
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiyni ﷺ hech narsa hayratlantirmagan va dunyodan hech narsa u zotni hayratlantirmagan — unda taqvo egasi boʻlmasa.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набийни ﷺ ҳеч нарса ҳайратлантирмаган ва дунёдан ҳеч нарса у зотни ҳайратлантирмаган — унда тақво эгаси бўлмаса.
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ مُوسَى قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الرِّجَالِ قَالَ عَبْد اللَّهِ وَسَمِعْتُهُ مِنْ الْحَكَمِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الرِّجَالِ قَالَ قَالَ أَبِي فَذَكَرَهُ عَنْ أُمِّهِ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤْذِ جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi. U zot: «Kim Allohga va oxirat kuniga iymon keltirsa, qoʻshnisiga ozor bermasin; kim Allohga va oxirat kuniga iymon keltirsa, yaxshi (soʻz) aytsin yoki jim tursin; kim Allohga va oxirat kuniga iymon keltirsa, mehmonini izzat qilsin», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади. У зот: «Ким Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирса, қўшнисига озор бермасин; ким Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирса, яхши (сўз) айтсин ёки жим турсин; ким Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирса, меҳмонини иззат қилсин», дедилар.
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الرِّجَالِ قَالَ أَبِي يَذْكُرُهُ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْدَخَلَتْ امْرَأَةٌ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ أَيْ بِأَبِي وَأُمِّي إِنِّي ابْتَعْتُ أَنَا وَابْنِي مِنْ فُلَانٍ ثَمَرَ مَالِهِ فَأَحْصَيْنَاهُ وَحَشَدْنَاهُ لَا وَالَّذِي أَكْرَمَكَ بِمَا أَكْرَمَكَ بِهِ مَا أَصَبْنَا مِنْهُ شَيْئًا إِلَّا شَيْئًا نَأْكُلُهُ فِي بُطُونِنَا أَوْ نُطْعِمُهُ مِسْكِينًا رَجَاءَ الْبَرَكَةِ فَنَقَصْنَا عَلَيْهِ فَجِئْنَا نَسْتَوْضِعُهُ مَا نَقَصْنَاهُ فَحَلَفَ بِاللَّهِ لَا يَضَعُ لَنَا شَيْئًا قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَأَلَّى لَا أَصْنَعُ خَيْرًا ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَبَلَغَ ذَلِكَ صَاحِبَ التَّمْرِ فَجَاءَهُ فَقَالَ أَيْ بِأَبِي وَأُمِّي إِنْ شِئْتَ وَضَعْتُ مَا نَقَصُوا وَإِنْ شِئْتَ مِنْ رَأْسِ الْمَالِ مَا شِئْتَ فَوَضَعَ مَا نَقَصُواقَالَ أَبُو عَبْد الرَّحْمَنِ وَسَمِعْتُهُ أَنَا مِنْ الْحَكَمِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bir ayol Nabiy ﷺning huzurlariga kirib: «Otam-onam sizga fido boʻlsin, men va oʻgʻlim falonchidan uning mol-mulkining mevasini sotib oldik. Biz uni sanab, yigʻib oldik. Sizni ulugʻlagan narsa bilan sizni ulugʻlagan Zotga qasamki, undan qorinlarimizga yeydigan yoki baraka umidida bir miskinga yediradigan narsadan boshqasiga erishmadik. Shunda biz unga (toʻlashda) kamomadga uchradik va kamomadimizni tushirib berishini soʻrab keldik. U esa bizga hech narsa tushirmaslikka Alloh nomi bilan qasam ichdi», dedi. (Rovi) dedi: Shunda Rasululloh ﷺ uch marta: «Yaxshilik qilmaslikka qasam ichdimi?» dedilar. (Rovi) dedi: Bu (gap) xurmoning egasiga yetdi, u u zotning huzurlariga kelib: «Otam-onam sizga fido boʻlsin, xohlasangiz ular kamomadga uchragan narsani tushirib beraman, xohlasangiz bosh moldan ham xohlaganingizni (tushiraman)», dedi va ular kamomadga uchragan narsani tushirib berdi. Abu Abdurrahmon dedi: Men ham buni Hakamdan eshitganman.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Бир аёл Набий ﷺнинг ҳузурларига кириб: «Отам-онам сизга фидо бўлсин, мен ва ўғлим фалончидан унинг мол-мулкининг мевасини сотиб олдик. Биз уни санаб, йиғиб олдик. Сизни улуғлаган нарса билан сизни улуғлаган Зотга қасамки, ундан қоринларимизга ейдиган ёки барака умидида бир мискинга едирадиган нарсадан бошқасига эришмадик. Шунда биз унга (тўлашда) камомадга учрадик ва камомадимизни тушириб беришини сўраб келдик. У эса бизга ҳеч нарса туширмасликка Аллоҳ номи билан қасам ичди», деди. (Рови) деди: Шунда Расулуллоҳ ﷺ уч марта: «Яхшилик қилмасликка қасам ичдими?» дедилар. (Рови) деди: Бу (гап) хурмонинг эгасига етди, у у зотнинг ҳузурларига келиб: «Отам-онам сизга фидо бўлсин, хоҳласангиз улар камомадга учраган нарсани тушириб бераман, хоҳласангиз бош молдан ҳам хоҳлаганингизни (тушираман)», деди ва улар камомадга учраган нарсани тушириб берди. Абу Абдурраҳмон деди: Мен ҳам буни Ҳакамдан эшитганман.
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الرِّجَالِ فَقَالَ أَبِي يَذْكُرُهُ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَمْنَعُوا إِمَاءَ اللَّهِ مَسَاجِدَ اللَّهِ وَلْيَخْرُجْنَ تَفِلَاتٍقَالَتْ عَائِشَةُ وَلَوْ رَأَى حَالَهُنَّ الْيَوْمَ مَنَعَهُنَّ
Oisha (roziyallohu anho)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi. U zot: «Allohning choʻrilarini Allohning masjidlaridan man qilmanglar, ular atir surtmagan holda chiqsinlar», dedilar. Oisha aytdi: Agar u zot ularning bugungi holini koʻrganlarida, ularni man qilgan boʻlar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади. У зот: «Аллоҳнинг чўриларини Аллоҳнинг масжидларидан ман қилманглар, улар атир суртмаган ҳолда чиқсинлар», дедилар. Оиша айтди: Агар у зот уларнинг бугунги ҳолини кўрганларида, уларни ман қилган бўлар эдилар.
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الرِّجَالِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَبِيعُوا ثِمَارَكُمْ حَتَّى يَبْدُوَ صَلَاحُهَا وَتَنْجُوَ مِنْ الْعَاهَةِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mevalaringizni pishgani maʼlum boʻlmaguncha va ofatdan omon qolmaguncha sotmanglar», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Меваларингизни пишгани маълум бўлмагунча ва офатдан омон қолмагунча сотманглар», дедилар.
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ قَالَ حَدَّثَنَا هُرَيْمُ بْنُ سُفْيَانَ البَجَلِيُّ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْجَاءَ أَعْرَابِيٌّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَتُقَبِّلُونَ الصِّبْيَانَ قَالَ وَاللَّهِ مَا نُقَبِّلُهُمْ قَالَ لَا أَمْلِكُ أَنْ كَانَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ نَزَعَ مِنْكَ الرَّحْمَةَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bir aʼrobiy Rasululloh ﷺ huzurlariga keldi. U zot: «Sizlar bolalarni oʻpasizlarmi?» dedilar. U: «Allohga qasamki, biz ularni oʻpmaymiz», dedi. Shunda u zot: «Alloh azza va jalla sening (qalbing)dan rahm-shafqatni sugʻurib olgan boʻlsa, men (unga) ega emasman», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Бир аъробий Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келди. У зот: «Сизлар болаларни ўпасизларми?» дедилар. У: «Аллоҳга қасамки, биз уларни ўпмаймиз», деди. Шунда у зот: «Аллоҳ азза ва жалла сенинг (қалбинг)дан раҳм-шафқатни суғуриб олган бўлса, мен (унга) эга эмасман», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ خَالِدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُكَبِّرُ فِي الْعِيدَيْنِ سَبْعًا فِي الرَّكْعَةِ الْأُولَى وَخَمْسًا فِي الْآخِرَةِ سِوَى تَكْبِيرَتَيْ الرُّكُوعِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ ikki iyd (namozi)da birinchi rakaatda yetti marta, oxirgi (rakaat)da besh marta takbir aytar edilar — rukuʼning ikki takbiridan tashqari.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ икки ийд (намози)да биринчи ракаатда етти марта, охирги (ракаат)да беш марта такбир айтар эдилар — рукуънинг икки такбиридан ташқари.
حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّا بْنِ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ خَالِدِ بْنِ سَلَمَةَ الْمَخْزُومِيِّ عَنِ الْبَهِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى كُلِّ أَحْيَانِهِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ barcha holatlarida Alloh azza va jallani zikr qilar edilar».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ барча ҳолатларида Аллоҳ азза ва жаллани зикр қилар эдилар».
حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ قَيْسِ بْنِ وَهْبٍ عَنْ شَيْخٍ مِنْ بَنِي سُوَاءَةَ قَالَسَأَلْتُ عَائِشَةَ قُلْتُ أَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَجْنَبَ فَغَسَلَ رَأْسَهُ بِغُسْلٍ اجْتَزَأَ بِذَلِكَ أَمْ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى رَأْسِهِ قَالَتْ بَلْ كَانَ يُفِيضُ عَلَى رَأْسِهِ الْمَاءَ
Banu Suvoadan boʻlgan bir shayx aytadi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan soʻradim: «Rasululloh ﷺ janobatli boʻlganlarida boshlarini bir marta yuvish bilan kifoyalanarmidilar yoki boshlariga suv quyarmidilar?» dedim. U: «Yoʻq, balki boshlariga suv quyar edilar», dedi.Бану Сувоадан бўлган бир шайх айтади: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан сўрадим: «Расулуллоҳ ﷺ жанобатли бўлганларида бошларини бир марта ювиш билан кифояланармидилар ёки бошларига сув қуярмидилар?» дедим. У: «Йўқ, балки бошларига сув қуяр эдилар», деди.
حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو قَالَ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ أَبِي الشَّعْثَاءِ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ التَّلَفُّتِ فِي الصَّلَاةِ فَقَالَ اخْتِلَاسٌ يَخْتَلِسُهُ الشَّيْطَانُ مِنْ صَلَاةِ الْعَبْدِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men Nabiy ﷺdan namozda oʻgirilib qarash haqida soʻradim. Shunda u zot: «Bu — shayton bandaning namozidan oʻgʻirlab oladigan oʻgʻirlikdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен Набий ﷺдан намозда ўгирилиб қараш ҳақида сўрадим. Шунда у зот: «Бу — шайтон банданинг намозидан ўғирлаб оладиган ўғирликдир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْهِ ثَوْبٌ بَعْضُهُ عَلَيَّ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ustlarida bir kiyim bilan namoz oʻqidilar, uning bir qismi mening ustimda edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ устларида бир кийим билан намоз ўқидилар, унинг бир қисми менинг устимда эди.
حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ يَعْنِي ابْنَ خَالِدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ قَالَ أَخْبَرَنِي الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ وَلَّاهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ شَيْئًا فَأَرَادَ بِهِ خَيْرًا جَعَلَ لَهُ وَزِيرَ صِدْقٍ فَإِنْ نَسِيَ ذَكَّرَهُ وَإِنْ ذَكَرَ أَعَانَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kimni Alloh azza va jalla musulmonlarning ishlaridan biror narsaga voliy qilsa-yu, unga yaxshilikni iroda qilsa, unga rostgoʻy vazir qilib qoʻyadi: (u) unutsa, eslatadi; eslasa, unga yordam beradi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Кимни Аллоҳ азза ва жалла мусулмонларнинг ишларидан бирор нарсага волий қилса-ю, унга яхшиликни ирода қилса, унга ростгўй вазир қилиб қўяди: (у) унутса, эслатади; эсласа, унга ёрдам беради», дедилар.