وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ الدِّينُ ظَاهِرًا مَا عَجَّلَ النَّاسُ الْفِطْرَ إِنَّ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى يُؤَخِّرُونَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Odamlar iftorni tezlatib turar ekan, din gʻolib boʻlib turaveradi, chunki yahudiylar va nasoro (iftorni) kechiktiradilar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Одамлар ифторни тезлатиб турар экан, дин ғолиб бўлиб тураверади, чунки яҳудийлар ва насоро (ифторни) кечиктирадилар», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ الْبَلَاءُ بِالْمُؤْمِنِ أَوْ الْمُؤْمِنَةِ فِي جَسَدِهِ وَمَالِهِ وَوَلَدِهِ حَتَّى يَلْقَى اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَمَا عَلَيْهِ مِنْ خَطِيئَةٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Moʻmin erkak yoki moʻmina ayolning oʻzida, molida va farzandida balo davom etaveradi, toki u Alloh azza va jallaga hech qanday gunohsiz yoʻliqquncha», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Мўмин эркак ёки мўмина аёлнинг ўзида, молида ва фарзандида бало давом этаверади, токи у Аллоҳ азза ва жаллага ҳеч қандай гуноҳсиз йўлиққунча», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْبَرِي هَذَا عَلَى تُرْعَةٍ مِنْ تُرَعِ الْجَنَّةِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Mening mana bu minbarim jannat eshiklaridan bir eshik ustidadir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Менинг мана бу минбарим жаннат эшикларидан бир эшик устидадир», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غِفَارُ وَأَسْلَمُ وَمُزَيْنَةُ وَمَنْ كَانَ مِنْ جُهَيْنَةَ خَيْرٌ مِنْ الْحَيَّيْنِ الْحَلِيفَيْنِ أَسَدٍ وَغَطَفَانَ وَهَوَازِنَ وَتَمِيمٍ فَإِنَّهُمْ أَهْلُ الْخَيْلِ وَالْوَبَرِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Gʻifor, Aslam, Muzayna va Juhaynadan boʻlganlar ittifoqdosh ikki qabila — Asad va Gʻatafon, hamda Havozin va Tamimdan yaxshiroqdir. Zero, ular ot va tuk (choʻl) ahlidirlar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Ғифор, Аслам, Музайна ва Жуҳайнадан бўлганлар иттифоқдош икки қабила — Асад ва Ғатафон, ҳамда Ҳавозин ва Тамимдан яхшироқдир. Зеро, улар от ва тук (чўл) аҳлидирлар», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ تَرَكَ مَالًا فَلِأَهْلِهِ وَمَنْ تَرَكَ ضِيَاعًا فَإِلَيَّ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Kim (oʻzidan keyin) mol qoldirsa, u (molning) ahliga (yaʼni vorislariga) tegishlidir. Kim esa (oʻzidan keyin nochor) zoye boʻlguvchilarni qoldirsa, ular menga (yuklatiladi)», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Ким (ўзидан кейин) мол қолдирса, у (молнинг) аҳлига (яъни ворисларига) тегишлидир. Ким эса (ўзидан кейин ночор) зое бўлгувчиларни қолдирса, улар менга (юклатилади)», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَدْنَى أَهْلِ الْجَنَّةِ مَنْزِلَةً مَنْ يَتَمَنَّى عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَيُقَالُ لَكَ ذَلِكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ إِلَّا أَنَّهُ يُلَقَّنُ فَيُقَالُ لَهُ كَذَا وَكَذَا فَيُقَالُ لَكَ ذَلِكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيُقَالُ لَكَ ذَلِكَ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ṣ: «Albatta, jannat ahlining martabasi eng pasti — Allohdan orzu qiladigan kishidir. Unga: ‹Senga shu (orzu qilganing) va yana shuncha bor›, deyiladi. Faqat unga (orzu) talqin qilinib, ‹falon-falon (narsani soʻra)› deyiladi va unga: ‹Senga shu va yana shuncha bor›, deyiladi», dedilar. Shunda Abu Said al-Xudriy aytdi: Rasululloh ṣ: «Unga: ‹Senga shu va uning oʻn barobari bor›, deyiladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ṣ: «Албатта, жаннат аҳлининг мартабаси энг пасти — Аллоҳдан орзу қиладиган кишидир. Унга: ‹Сенга шу (орзу қилганинг) ва яна шунча бор›, дейилади. Фақат унга (орзу) талқин қилиниб, ‹фалон-фалон (нарсани сўра)› дейилади ва унга: ‹Сенга шу ва яна шунча бор›, дейилади», дедилар. Шунда Абу Саид ал-Худрий айтди: Расулуллоҳ ṣ: «Унга: ‹Сенга шу ва унинг ўн баробари бор›, дейилади», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِ قَالَقَالَ رَسُولُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ احْتَجَّتْ النَّارُ وَالْجَنَّةُ فَقَالَتْ النَّارُ يَدْخُلُنِي الْجَبَّارُونَ وَالْمُتَكَبِّرُونَ وَقَالَتْ الْجَنَّةُ يَدْخُلُنِي الضُّعَفَاءُ وَالْمَسَاكِينُ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِلنَّارِ أَنْتِ عَذَابِي أَنْتَقِمُ بِكِ مِمَّنْ شِئْتُ وَقَالَ لِلْجَنَّةِ أَنْتِ رَحْمَتِي أَرْحَمُ بِكِ مَنْ شِئْتُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Doʻzax bilan jannat tortishdilar. Doʻzax: ‹Menga jabbor (zolim)lar va mutakabbirlar kiradi›, dedi. Jannat esa: ‹Menga zaiflar va miskinlar kiradi›, dedi. Shunda Alloh azza va jalla doʻzaxga: ‹Sen Mening azobimsan, sen orqali xohlagan kimsamdan oʻch olaman›, dedi. Jannatga esa: ‹Sen Mening rahmatimsan, sen orqali xohlagan kimsamga rahm qilaman›, dedi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Дўзах билан жаннат тортишдилар. Дўзах: ‹Менга жаббор (золим)лар ва мутакаббирлар киради›, деди. Жаннат эса: ‹Менга заифлар ва мискинлар киради›, деди. Шунда Аллоҳ азза ва жалла дўзахга: ‹Сен Менинг азобимсан, сен орқали хоҳлаган кимсамдан ўч оламан›, деди. Жаннатга эса: ‹Сен Менинг раҳматимсан, сен орқали хоҳлаган кимсамга раҳм қиламан›, деди», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أُحِبُّ أَنَّ لِي أُحُدًا ذَهَبًا يَمُرُّ عَلَيَّ ثَالِثَةٌ وَعِنْدِي مِنْهُ فَأَجِدُ مَنْ يَقْبَلُهُ مِنِّي إِلَّا أَنْ أَرْصُدَهُ فِي دَيْنٍ يَكُونُ عَلَيَّ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Menda Uhud (togʻi)cha oltin boʻlib, undan bir narsa qoʻlimda turgan holda uch (kun) oʻtib ketishini yoqtirmayman — uni mendan qabul qiladigan kishini topib turgan boʻlsam; faqat zimmamdagi qarz uchun ajratib qoʻyganim bundan mustasno», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Менда Уҳуд (тоғи)ча олтин бўлиб, ундан бир нарса қўлимда турган ҳолда уч (кун) ўтиб кетишини ёқтирмайман — уни мендан қабул қиладиган кишини топиб турган бўлсам; фақат зиммамдаги қарз учун ажратиб қўйганим бундан мустасно», дедилар.
وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَخْرُجَ ثَلَاثُونَ كَذَّابًا رِجَالًا كُلُّهُمْ يَكْذِبُ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَرَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Har biri Alloh azza va jalla hamda Uning Rasuli ṣ nomidan yolgʻon gapiradigan oʻttizta yolgʻonchi kishi chiqmaguncha, qiyomat qoim boʻlmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Ҳар бири Аллоҳ азза ва жалла ҳамда Унинг Расули ṣ номидан ёлғон гапирадиган ўттизта ёлғончи киши чиқмагунча, қиёмат қоим бўлмайди», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَتَتَّبِعُنَّ سُنَنَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ بَاعًا بِبَاعٍ وَذِرَاعًا بِذِرَاعٍ وَشِبْرًا بِشِبْرٍ حَتَّى لَوْ دَخَلُوا فِي جُحْرِ ضَبٍّ لَدَخَلْتُمْ مَعَهُمْ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ الْيَهُودُ وَالنَّصَارَى قَالَ فَمَنْ إِذًا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Sizlar sizlardan oldingilarning yoʻliga qarich-baqarich, gaz-bagaz, quloch-bakuloch ergashasizlar, hatto ular kaltakesakning iniga kirsalar ham, sizlar ham unga kirasizlar», dedilar. Ular: «Yo Rasululloh, yahudiylar va nasorolarnimi?» dedilar. U zot: «Boshqa kim boʻlardi?» dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Сизлар сизлардан олдингиларнинг йўлига қарич-бақарич, газ-багаз, қулоч-бакулоч эргашасизлар, ҳатто улар калтакесакнинг инига кирсалар ҳам, сизлар ҳам унга кирасизлар», дедилар. Улар: «Ё Расулуллоҳ, яҳудийлар ва насороларними?» дедилар. У зот: «Бошқа ким бўларди?» дедилар.
قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَمَا أَنَا عَلَى بِئْرٍ أَسْقِي فَجَاءَ أَبُو بَكْرٍ فَنَزَعَ ذَنُوبًا أَوْ ذَنُوبَيْنِ وَفِيهِمَا ضَعْفٌ وَاللَّهُ يَغْفِرُ لَهُ ثُمَّ جَاءَ عُمَرُ رَحِمَهُ اللَّهُ فَنَزَعَ حَتَّى اسْتَحَالَتْ فِي يَدِهِ غَرْبًا وَضَرَبَ النَّاسُ بِعَطَنٍ فَلَمْ أَرَ عَبْقَرِيًّا يَفْرِي فَرْيَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ṣ: «Men bir quduq boshida turib, (suv) tortayotgan edim. Shunda Abu Bakr kelib, bir yo ikki chelak tortdi, tortishida bir oz kuchsizlik bor edi — Alloh uni magʻfirat qilsin. Soʻng Umar (rahimahulloh) kelib torta boshladi va (chelak) uning qoʻlida katta dalvga aylandi. Odamlar (tuyalarini qondirib) qoʻradan joy oldilar. Men uning ishini shunday (mohirona) bajaradigan biror abqariy (dovyurak) kishini koʻrmadim», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ṣ: «Мен бир қудуқ бошида туриб, (сув) тортаётган эдим. Шунда Абу Бакр келиб, бир ё икки челак тортди, тортишида бир оз кучсизлик бор эди — Аллоҳ уни мағфират қилсин. Сўнг Умар (раҳимаҳуллоҳ) келиб торта бошлади ва (челак) унинг қўлида катта далвга айланди. Одамлар (туяларини қондириб) қўрадан жой олдилар. Мен унинг ишини шундай (моҳирона) бажарадиган бирор абқарий (довюрак) кишини кўрмадим», дедилар.
وَبِهَذَا الْإِسْنَادِقَالَ قَالَ يَهُودِيٌّ بِسُوقِ الْمَدِينَةِ وَالَّذِي اصْطَفَى مُوسَى عَلَى الْبَشَرِ قَالَ فَلَطَمَهُ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَقَالَ تَقُولُ هَذَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِينَا قَالَ فَأَتَى الْيَهُودِيُّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ {وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَنْ شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخْرَى فَإِذَا هُمْ قِيَامٌ يَنْظُرُونَ} قَالَ فَأَكُونُ أَوَّلَ مَنْ يَرْفَعُ رَأْسَهُ فَإِذَا مُوسَى آخِذٌ بِقَائِمَةٍ مِنْ قَوَائِمِ الْعَرْشِ فَلَا أَدْرِي أَرَفَعَ رَأْسَهُ قَبْلِي أَمْ كَانَ مِمَّنْ اسْتَثْنَى اللَّهُ وَمَنْ قَالَ أَنِّي خَيْرٌ مِنْ يُونُسَ بْنِ مَتَّى فَقَدْ كَذَبَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Madina bozorida bir yahudiy: «Musoni bani odam (insonlar) ustidan tanlab olgan Zot bilan qasamki», dedi. Shunda ansorlardan bir kishi uning yuziga tarsaki tushirdi va: «Oramizda Rasululloh ṣ boʻlgani holda sen shunday deysanmi?!», dedi. Yahudiy Rasululloh ṣ huzurlariga keldi. Shunda Rasululloh ṣ: {Va surga puflanadi, bas, Alloh xohlagan zotlardan boshqa osmonlardagi va yerdagi barcha jonzot behush boʻlib qoladi. Soʻngra unga yana bir bor puflanadi, bas, banogoh ular tik turib (kutib) qarab tururlar} (Zumar 68) — «Bas, men birinchi boʻlib boshini koʻtargan kishi boʻlaman, shunda Muso Arsh ustunlaridan birini ushlab turgan boʻladi. Bas, u mendan oldin boshini koʻtardimi yoki Alloh istisno qilgan zotlardan boʻldimi, bilmayman. Kim ‹Men Yunus ibn Mattodan yaxshiroqman› desa, batahqiq yolgʻon aytibdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мадина бозорида бир яҳудий: «Мусони бани одам (инсонлар) устидан танлаб олган Зот билан қасамки», деди. Шунда ансорлардан бир киши унинг юзига тарсаки туширди ва: «Орамизда Расулуллоҳ ṣ бўлгани ҳолда сен шундай дейсанми?!», деди. Яҳудий Расулуллоҳ ṣ ҳузурларига келди. Шунда Расулуллоҳ ṣ: {Ва сурга пуфланади, бас, Аллоҳ хоҳлаган зотлардан бошқа осмонлардаги ва ердаги барча жонзот беҳуш бўлиб қолади. Сўнгра унга яна бир бор пуфланади, бас, баногоҳ улар тик туриб (кутиб) қараб турурлар} (Зумар 68) — «Бас, мен биринчи бўлиб бошини кўтарган киши бўламан, шунда Мусо Арш устунларидан бирини ушлаб турган бўлади. Бас, у мендан олдин бошини кўтардими ёки Аллоҳ истисно қилган зотлардан бўлдими, билмайман. Ким ‹Мен Юнус ибн Маттодан яхшироқман› деса, батаҳқиқ ёлғон айтибди», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا أَحَبَّ الْعَبْدُ لِقَائِي أَحْبَبْتُ لِقَاءَهُ وَإِذَا كَرِهَ الْعَبْدُ لِقَائِي كَرِهْتُ لِقَاءَهُقَالَ فَقِيلَ لِأَبِي هُرَيْرَةَ مَا مِنَّا مِنْ أَحَدٍ إِلَّا وَهُوَ يَكْرَهُ الْمَوْتَ وَيَفْظَعُ بِهِ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ إِنَّهُ إِذَا كَانَ ذَلِكَ كَشَفَ بِهِ
Oʻsha isnod bilan: Rasululloh ﷺ: «Alloh azza va jalla: ‹Banda Mening uchrashuvimni sevsa, Men ham u bilan uchrashuvni sevaman; banda Mening uchrashuvimni yoqtirmasa, Men ham u bilan uchrashuvni yoqtirmayman›, dedi», dedilar. (Rovi) aytdi: Abu Hurayraga: «Bizdan hech kim yoʻqki, oʻlimni yoqtirmasa va undan qoʻrqmasa», deyildi. Abu Hurayra: «Albatta, oʻsha (payt) kelganida, unga (parda) ochiladi», dedi.Ўша иснод билан: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалла: ‹Банда Менинг учрашувимни севса, Мен ҳам у билан учрашувни севаман; банда Менинг учрашувимни ёқтирмаса, Мен ҳам у билан учрашувни ёқтирмайман›, деди», дедилар. (Рови) айтди: Абу Ҳурайрага: «Биздан ҳеч ким йўқки, ўлимни ёқтирмаса ва ундан қўрқмаса», дейилди. Абу Ҳурайра: «Албатта, ўша (пайт) келганида, унга (парда) очилади», деди.
وَبِالْإِسْنَادِقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدْخُلُ فُقَرَاءُ الْمُؤْمِنِينَ الْجَنَّةَ قَبْلَ الْأَغْنِيَاءِ بِنِصْفِ يَوْمٍ خَمْسِ مِائَةِ سَنَةٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kambagʻal moʻminlar boylardan yarim kun — besh yuz yil oldin jannatga kiradilar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Камбағал мўминлар бойлардан ярим кун — беш юз йил олдин жаннатга кирадилар», дедилар.
وَبِالْإِسْنَادِقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْنِي قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ خَلَقَ كَخَلْقِي فَلْيَخْلُقُوا بَعُوضَةً أَوْ لِيَخْلُقُوا ذَرَّةً
Oʻsha isnod bilan: Rasululloh ﷺ, yaʼni: «Alloh azza va jalla: ‹Mening yaratganimdek yaratmoqchi boʻlgan kimsadan koʻra zolimroq kim bor?! Bas, ular bir chivin yaratib koʻrsinlar, yo bir zarra yaratib koʻrsinlar›, dedi», dedilar.Ўша иснод билан: Расулуллоҳ ﷺ, яъни: «Аллоҳ азза ва жалла: ‹Менинг яратганимдек яратмоқчи бўлган кимсадан кўра золимроқ ким бор?! Бас, улар бир чивин яратиб кўрсинлар, ё бир зарра яратиб кўрсинлар›, деди», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا لَمْ تَجِدُوا إِلَّا مَرَابِضَ الْغَنَمِ وَمَعَاطِنَ الْإِبِلِ فَصَلُّوا فِي مَرَابِضِ الْغَنَمِ وَلَا تُصَلُّوا فِي مَعَاطِنِ الْإِبِلِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Qoʻy qoʻtonlari va tuya qoʻralaridan boshqasini topmasangiz, qoʻy qoʻtonlarida namoz oʻqinglar va tuya qoʻralarida namoz oʻqimanglar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Қўй қўтонлари ва туя қўраларидан бошқасини топмасангиз, қўй қўтонларида намоз ўқинглар ва туя қўраларида намоз ўқиманглар», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ أَخْبَرَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَبَيْنَمَا نَحْنُ فِي الْمَسْجِدِ خَرَجَ إِلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ انْطَلِقُوا إِلَى يَهُودَ فَخَرَجْنَا مَعَهُ حَتَّى جِئْنَا بَيْتَ الْمِدْرَاسِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَادَاهُمْ يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ أَسْلِمُوا تَسْلَمُوا فَقَالُوا قَدْ بَلَّغْتَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ قَالَ ذَاكَ أُرِيدُ ثُمَّ قَالَهَا الثَّالِثَةَ فَقَالَ اعْلَمُوا أَنَّ الْأَرْضَ لِلَّهِ وَرَسُولِهِ وَإِنِّي أُرِيدُ أَنْ أُجْلِيَكُمْ مِنْ هَذِهِ الْأَرْضِ فَمَنْ وَجَدَ مِنْكُمْ بِمَالِهِ شَيْئًا فَلْيَبِعْهُ وَإِلَّا فَاعْلَمُوا أَنَّ الْأَرْضَ لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَرَسُولِهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz masjidda (oʻtirgan) edik, shu payt Rasululloh ﷺ huzurimizga chiqib: «Yahudiylar (huzuri)ga boringlar», dedilar. Biz u zot bilan birga chiqdik va ularning darsxonasiga keldik. Rasululloh ﷺ turib, ularni chaqirdilar va: «Ey yahudiylar jamoasi! Islomga kiringlar, omon qolasizlar», dedilar. Ular: «Ey Abulqosim, sen yetkazding», dedilar. U zot: «Men shuni istayman», dedilar. Soʻng buni uchinchi marta aytdilar va: «Bilingki, yer Allohga va Uning Rasuliga (tegishli)dir. Men sizlarni bu yerdan chiqarib yubormoqchiman. Sizlardan kim moliga biror narsa (baho) topsa, uni sotsin. Aks holda bilingki, yer Alloh azza va jallaga va Uning Rasuliga (tegishli)dir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз масжидда (ўтирган) эдик, шу пайт Расулуллоҳ ﷺ ҳузуримизга чиқиб: «Яҳудийлар (ҳузури)га боринглар», дедилар. Биз у зот билан бирга чиқдик ва уларнинг дарсхонасига келдик. Расулуллоҳ ﷺ туриб, уларни чақирдилар ва: «Эй яҳудийлар жамоаси! Исломга киринглар, омон қоласизлар», дедилар. Улар: «Эй Абулқосим, сен етказдинг», дедилар. У зот: «Мен шуни истайман», дедилар. Сўнг буни учинчи марта айтдилар ва: «Билингки, ер Аллоҳга ва Унинг Расулига (тегишли)дир. Мен сизларни бу ердан чиқариб юбормоқчиман. Сизлардан ким молига бирор нарса (баҳо) топса, уни сотсин. Акс ҳолда билингки, ер Аллоҳ азза ва жаллага ва Унинг Расулига (тегишли)дир», дедилар.
وَبِإِسْنَادِهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَقَالَ لَمَّا فُتِحَتْ خَيْبَرُ أُهْدِيَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَاةٌ فِيهَا سُمٌّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اجْمَعُوا لِي مَنْ كَانَ هَاهُنَا مِنْ الْيَهُودِ فَجَمَعُوا لَهُ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي سَائِلُكُمْ عَنْ شَيْءٍ فَهَلْ أَنْتُمْ صَادِقِيَّ عَنْهُ قَالُوا نَعَمْ يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَبُوكُمْ قَالُوا أَبُونَا فُلَانٌ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَذَبْتُمْ أَبُوكُمْ فُلَانٌ قَالُوا صَدَقْتَ وَبَرَرْتَ قَالَ لَهُمْ هَلْ أَنْتُمْ صَادِقِيَّ عَنْ شَيْءٍ سَأَلْتُكُمْ عَنْهُ قَالُوا نَعَمْ يَا أَبَا الْقَاسِمِ وَإِنْ كَذَبْنَاكَ عَرَفْتَ كَذِبَنَا كَمَا عَرَفْتَهُ فِي أَبِينَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَهْلُ النَّارِ قَالُوا نَكُونُ فِيهَا يَسِيرًا ثُمَّ تَخْلُفُونَنَا فِيهَا فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نَخْلُفُكُمْ فِيهَا أَبَدًا ثُمَّ قَالَ لَهُمْ هَلْ أَنْتُمْ صَادِقِيَّ عَنْ شَيْءٍ سَأَلْتُكُمْ عَنْهُ فَقَالُوا نَعَمْ يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَقَالَ هَلْ جَعَلْتُمْ فِي هَذِهِ الشَّاةِ سُمًّا قَالُوا نَعَمْ قَالَ فَمَا حَمَلَكُمْ عَلَى ذَلِكَ قَالُوا أَرَدْنَا إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا نَسْتَرِيحُ مِنْكَ وَإِنْ كُنْتَ نَبِيًّا لَمْ تَضُرَّكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Xaybar fath qilinganida, Rasululloh ﷺga ichida zahar boʻlgan bir qoʻy hadya qilindi. Rasululloh ﷺ: «Bu yerda boʻlgan yahudiylarni menga toʻplanglar», dedilar. Ular u zotga toʻplandi. Rasululloh ﷺ ularga: «Men sizlardan bir narsani soʻrayman, unda menga rost gapirasizlarmi?» dedilar. Ular: «Ha, ey Abulqosim», dedilar. Rasululloh ﷺ ularga: «Otangiz kim?» dedilar. Ular: «Otamiz falonchi», dedilar. Rasululloh ﷺ: «Yolgʻon aytdingiz, balki otangiz falonchidir», dedilar. Ular: «Rost va toʻgʻri aytding», dedilar. Soʻng u zot ularga: «Agar men sizlardan bir narsani soʻrasam, unda menga rost gapirasizlarmi?» dedilar. Ular: «Ha, ey Abulqosim; agar senga yolgʻon aytsak, otamiz haqida bilganingdek, yolgʻonimizni bilasan», dedilar. Rasululloh ﷺ ularga: «Doʻzax ahli kim?» dedilar. Ular: «Biz unda oz muddat boʻlamiz, soʻng sizlar bizning oʻrnimizga unga kirasizlar», dedilar. Rasululloh ﷺ ularga: «Biz unda hech qachon sizlarning oʻrningizga kirmaymiz», dedilar. Soʻng ularga: «Agar men sizlardan bir narsani soʻrasam, unda menga rost gapirasizlarmi?» dedilar. Ular: «Ha, ey Abulqosim», dedilar. U zot: «Mana bu qoʻyga zahar soldingizmi?» dedilar. Ular: «Ha», dedilar. U zot: «Sizlarni bunga nima undadi?» dedilar. Ular: «Agar yolgʻonchi boʻlsang, sendan qutulmoqchi boʻldik; agar nabiy boʻlsang, u senga zarar qilmaydi, deb oʻyladik», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Хайбар фатҳ қилинганида, Расулуллоҳ ﷺга ичида заҳар бўлган бир қўй ҳадя қилинди. Расулуллоҳ ﷺ: «Бу ерда бўлган яҳудийларни менга тўпланглар», дедилар. Улар у зотга тўпланди. Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Мен сизлардан бир нарсани сўрайман, унда менга рост гапирасизларми?» дедилар. Улар: «Ҳа, эй Абулқосим», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Отангиз ким?» дедилар. Улар: «Отамиз фалончи», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ: «Ёлғон айтдингиз, балки отангиз фалончидир», дедилар. Улар: «Рост ва тўғри айтдинг», дедилар. Сўнг у зот уларга: «Агар мен сизлардан бир нарсани сўрасам, унда менга рост гапирасизларми?» дедилар. Улар: «Ҳа, эй Абулқосим; агар сенга ёлғон айтсак, отамиз ҳақида билганингдек, ёлғонимизни биласан», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Дўзах аҳли ким?» дедилар. Улар: «Биз унда оз муддат бўламиз, сўнг сизлар бизнинг ўрнимизга унга кирасизлар», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Биз унда ҳеч қачон сизларнинг ўрнингизга кирмаймиз», дедилар. Сўнг уларга: «Агар мен сизлардан бир нарсани сўрасам, унда менга рост гапирасизларми?» дедилар. Улар: «Ҳа, эй Абулқосим», дедилар. У зот: «Мана бу қўйга заҳар солдингизми?» дедилар. Улар: «Ҳа», дедилар. У зот: «Сизларни бунга нима ундади?» дедилар. Улар: «Агар ёлғончи бўлсанг, сендан қутулмоқчи бўлдик; агар набий бўлсанг, у сенга зарар қилмайди, деб ўйладик», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ الْأَنْبِيَاءِ نَبِيٌّ إِلَّا قَدْ أُعْطِيَ مِنْ الْآيَاتِ مَا مِثْلَهُ آمَنَ عَلَيْهِ الْبَشَرُ وَإِنَّمَا كَانَ الَّذِي أُوتِيتُهُ وَحْيًا أَوْحَاهُ اللَّهُ إِلَيَّ فَأَرْجُو أَنْ أَكُونَ أَكْثَرَهُمْ تَابِعًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Paygʻambarlardan hech bir paygʻambar yoʻqki, unga — (boshqalarga berilgan) belgilardan, oʻxshashiga koʻra odamlar iymon keltirgan — bir belgi (moʻjiza) berilmagan boʻlsin. Menga berilgan (narsa) esa, faqat Alloh menga vahiy qilgan vahiydir. Bas, men qiyomat kuni ularning eng koʻp ergashuvchisi (eng koʻp ummatga ega) boʻlishni umid qilaman», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Пайғамбарлардан ҳеч бир пайғамбар йўқки, унга — (бошқаларга берилган) белгилардан, ўхшашига кўра одамлар иймон келтирган — бир белги (мўжиза) берилмаган бўлсин. Менга берилган (нарса) эса, фақат Аллоҳ менга ваҳий қилган ваҳийдир. Бас, мен қиёмат куни уларнинг энг кўп эргашувчиси (энг кўп умматга эга) бўлишни умид қиламан», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَخِيهِ عَبَّادِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْأَرْبَعِ مِنْ عِلْمٍ لَا يَنْفَعُ وَمِنْ قَلْبٍ لَا يَخْشَعُ وَمِنْ نَفْسٍ لَا تَشْبَعُ وَمِنْ دُعَاءٍ لَا يُسْمَعُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ shunday deb aytardilar: «Allohumma inniy aʼuzu bika minal-arbaʼi: min ilmin lo yanfaʼu va min qalbin lo yaxshaʼu va min nafsin lo tashbaʼu va min duoin lo yusmaʼu (Ey Alloh, men Sendan toʻrt narsadan panoh soʻrayman: foyda bermaydigan ilmdan, qoʻrqmaydigan qalbdan, toʻymaydigan nafsdan va eshitilmaydigan duodan)».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ шундай деб айтардилар: «Аллоҳумма инний аъузу бика минал-арбаъи: мин илмин ло янфаъу ва мин қалбин ло яхшаъу ва мин нафсин ло ташбаъу ва мин дуоин ло юсмаъу (Эй Аллоҳ, мен Сендан тўрт нарсадан паноҳ сўрайман: фойда бермайдиган илмдан, қўрқмайдиган қалбдан, тўймайдиган нафсдан ва эшитилмайдиган дуодан)».
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي بُكَيْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ نُعَيْمٍ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْمُجْمِرِأَنَّهُ قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ أَبِي هُرَيْرَةَ فَوْقَ هَذَا الْمَسْجِدِ فَقَرَأَ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ فَسَجَدَ فِيهَا وَقَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْجُدُ فِيهَا
Nuʼaym Abu Abdulloh al-Mujmir aytdi: Men Abu Hurayra bilan shu masjidning ustida namoz oʻqidim. U {Izas-samou-nshaqqat}ni oʻqib, unda sajda qildi va: «Men Rasululloh ﷺ unda sajda qilganlarini koʻrdim», dedi.Нуъайм Абу Абдуллоҳ ал-Мужмир айтди: Мен Абу Ҳурайра билан шу масжиднинг устида намоз ўқидим. У {Изас-самоу-ншаққат}ни ўқиб, унда сажда қилди ва: «Мен Расулуллоҳ ﷺ унда сажда қилганларини кўрдим», деди.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ وَيُونُسُ قَالَا حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي بُكَيْرٌ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَا يُنَجِّي أَحَدًا مِنْكُمْ عَمَلُهُ فَقَالَ رَجُلٌ وَلَا أَنْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ وَلَا أَنَا إِلَّا أَنْ يَتَغَمَّدَنِي اللَّهُ بِرَحْمَتِهِ وَلَكِنْ سَدِّدُوا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Sizlardan birortangizni oʻz amali qutqarmaydi», dedilar. Bir kishi: «Sizni ham-a, yo Rasululloh?» dedi. U zot: «Meni ham; magar Alloh meni Oʻz rahmati bilan oʻrasa. Lekin (amalda) toʻgʻri yoʻl tutinglar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Сизлардан бирортангизни ўз амали қутқармайди», дедилар. Бир киши: «Сизни ҳам-а, ё Расулуллоҳ?» деди. У зот: «Мени ҳам; магар Аллоҳ мени Ўз раҳмати билан ўраса. Лекин (амалда) тўғри йўл тутинглар», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ فِي الْجَنَّةِ شَجَرَةً يَسِيرُ الرَّاكِبُ فِي ظِلِّهَا مِائَةَ سَنَةٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Albatta, jannatda shunday bir daraxt borki, suvoriy uning soyasida yuz yil yurar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Албатта, жаннатда шундай бир дарахт борки, суворий унинг соясида юз йил юрар», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدٌ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْلًا قِبَلَ نَجْدٍ فَجَاءَتْ بِرَجُلٍ مِنْ بَنِي حَنِيفَةَ ثُمَامَةُ بْنُ أُثَالٍ سَيِّدُ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَرَبَطُوهُ بِسَارِيَةٍ مِنْ سَوَارِي الْمَسْجِدِ فَخَرَجَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ مَاذَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ قَالَ عِنْدِي يَا مُحَمَّدُ خَيْرٌ إِنْ تَقْتُلْ تَقْتُلْ ذَا دَمٍ وَإِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ وَإِنْ كُنْتَ تُرِيدُ الْمَالَ فَسَلْ تُعْطَ مِنْهُ مَا شِئْتَ فَتَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَ الْغَدُ قَالَ لَهُ مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ قَالَ مَا قُلْتُ لَكَ إِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ وَإِنْ تَقْتُلْ تَقْتُلْ ذَا دَمٍ وَإِنْ كُنْتَ تُرِيدُ الْمَالَ فَسَلْ تُعْطَ مِنْهُ مَا شِئْتَ فَتَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى كَانَ بَعْدَ الْغَدِ فَقَالَ مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ فَقَالَ عِنْدِي مَا قُلْتُ لَكَ إِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ وَإِنْ تَقْتُلْ تَقْتُلْ ذَا دَمٍ وَإِنْ كُنْتَ تُرِيدُ الْمَالَ فَسَلْ تُعْطَ مِنْهُ مَا شِئْتَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْطَلِقُوا بِثُمَامَةَ فَانْطَلَقُوا بِهِ إِلَى نَخْلٍ قَرِيبٍ مِنْ الْمَسْجِدِ فَاغْتَسَلَ ثُمَّ دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ يَا مُحَمَّدُ وَاللَّهِ مَا كَانَ عَلَى وَجْهٌ الْأَرْضِ أَبْغَضَ إِلَيَّ مِنْ وَجْهِكَ فَقَدْ أَصْبَحَ وَجْهُكَ أَحَبَّ الْوُجُوهِ كُلِّهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Najd tomon otliq qoʻshin yubordilar. Ular Banu Hanifa qabilasidan boʻlgan, Yamoma ahlining sayyidi Sumoma ibn Usol degan bir kishini (asir qilib) olib keldilar. Uni masjid ustunlaridan biriga bogʻlab qoʻyishdi. Rasululloh ﷺ uning oldiga chiqib: «Ey Sumoma, sen nima deysan?» — dedilar. U: «Ey Muhammad, mening (oldimda) yaxshilik bor. Agar oʻldirsang, qoni boʻyniga olingan birovni oʻldirgan boʻlasan; agar inʼom qilsang, shukr qiluvchiga inʼom qilgan boʻlasan; agar mol istasang, soʻra, undan xohlaganingcha berilasan», — dedi. Rasululloh ﷺ uni indamasdan qoldirdilar, ertasi kun (boʻlgach yana kelib): «Ey Sumoma, sen nima deysan?» — dedilar. U: «Senga aytganimni (aytaman): agar inʼom qilsang, shukr qiluvchiga inʼom qilgan boʻlasan; agar oʻldirsang, qoni boʻyniga olingan birovni oʻldirgan boʻlasan; agar mol istasang, soʻra, undan xohlaganingcha berilasan», — dedi. Rasululloh ﷺ uni yana qoldirdilar, indinga (boʻlgach kelib): «Ey Sumoma, sen nima deysan?» — dedilar. U: «(Oldimda) senga aytganim bor: agar inʼom qilsang, shukr qiluvchiga inʼom qilgan boʻlasan; agar oʻldirsang, qoni boʻyniga olingan birovni oʻldirgan boʻlasan; agar mol istasang, soʻra, undan xohlaganingcha berilasan», — dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Sumomani olib boringlar!» — dedilar. Uni masjidga yaqin bir xurmozorga olib borishdi, u gʻusl qildi, soʻng masjidga kirib: «Guvohlik beramanki, Allohdan oʻzga iloh yoʻq va guvohlik beramanki, Muhammad Allohning Rasulidir. Ey Muhammad, Alloh haqqi, yer yuzida menga sening yuzingdan koʻra yomonroq koʻrinadigan yuz yoʻq edi; endi sening yuzing barcha yuzlarning ichida menga eng sevimlisi boʻlib qoldi», — dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Нажд томон отлиқ қўшин юбордилар. Улар Бану Ҳанифа қабиласидан бўлган, Ямома аҳлининг саййиди Сумома ибн Усол деган бир кишини (асир қилиб) олиб келдилар. Уни масжид устунларидан бирига боғлаб қўйишди. Расулуллоҳ ﷺ унинг олдига чиқиб: «Эй Сумома, сен нима дейсан?» — дедилар. У: «Эй Муҳаммад, менинг (олдимда) яхшилик бор. Агар ўлдирсанг, қони бўйнига олинган бировни ўлдирган бўласан; агар инъом қилсанг, шукр қилувчига инъом қилган бўласан; агар мол истасанг, сўра, ундан хоҳлаганингча бериласан», — деди. Расулуллоҳ ﷺ уни индамасдан қолдирдилар, эртаси кун (бўлгач яна келиб): «Эй Сумома, сен нима дейсан?» — дедилар. У: «Сенга айтганимни (айтаман): агар инъом қилсанг, шукр қилувчига инъом қилган бўласан; агар ўлдирсанг, қони бўйнига олинган бировни ўлдирган бўласан; агар мол истасанг, сўра, ундан хоҳлаганингча бериласан», — деди. Расулуллоҳ ﷺ уни яна қолдирдилар, индинга (бўлгач келиб): «Эй Сумома, сен нима дейсан?» — дедилар. У: «(Олдимда) сенга айтганим бор: агар инъом қилсанг, шукр қилувчига инъом қилган бўласан; агар ўлдирсанг, қони бўйнига олинган бировни ўлдирган бўласан; агар мол истасанг, сўра, ундан хоҳлаганингча бериласан», — деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Сумомани олиб боринглар!» — дедилар. Уни масжидга яқин бир хурмозорга олиб боришди, у ғусл қилди, сўнг масжидга кириб: «Гувоҳлик бераманки, Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ ва гувоҳлик бераманки, Муҳаммад Аллоҳнинг Расулидир. Эй Муҳаммад, Аллоҳ ҳаққи, ер юзида менга сенинг юзингдан кўра ёмонроқ кўринадиган юз йўқ эди; энди сенинг юзинг барча юзларнинг ичида менга энг севимлиси бўлиб қолди», — деди.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍأَنَّهُ سُئِلَ عَنْ الرَّجُلِ يَجْمَعُ بَيْنَ الْمَرْأَةِ وَبَيْنَ خَالَةِ أَبِيهَا وَالْمَرْأَةِ وَخَالَةِ أُمِّهَا أَوْ بَيْنَ الْمَرْأَةِ وَعَمَّةِ أَبِيهَا أَوْ الْمَرْأَةِ وَعَمَّةِ أُمِّهَا فَقَالَ قَالَ قَبِيصَةُ بْنُ ذُؤَيْبٍ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُجْمَعَ بَيْنَ الْمَرْأَةِ وَخَالَتِهَا وَبَيْنَ الْمَرْأَةِ وَعَمَّتِهَا فَنَرَى خَالَةَ أُمِّهَا وَعَمَّةَ أُمِّهَا بِتِلْكَ الْمَنْزِلَةِ وَإِنْ كَانَ مِنْ الرَّضَاعِ يَكُونُ مِنْ ذَلِكَ بِتِلْكَ الْمَنْزِلَةِ
Ibn Shihobdan (rivoyat qilinadi)ki, undan bir kishining ayol bilan uning otasining xolasini, ayol bilan onasining xolasini, yoki ayol bilan otasining ammasini, yoki ayol bilan onasining ammasini (bir nikohda) jamlashi haqida soʻraldi. U aytdi: Qabisa ibn Zuayb aytdi: Men Abu Hurayrani shunday deganini eshitdim: Rasululloh ﷺ bir ayol bilan uning xolasini, hamda bir ayol bilan uning ammasini (bir nikohda) jamlashdan qaytardilar. (Ibn Shihob:) Biz onasining xolasi bilan onasining ammasini ham oʻsha maqomda deb bilamiz; agar (bu qarindoshlik) emizishdan boʻlsa, undan (kelib chiqadigani) ham oʻsha maqomda boʻladi, (dedi).Ибн Шиҳобдан (ривоят қилинади)ки, ундан бир кишининг аёл билан унинг отасининг холасини, аёл билан онасининг холасини, ёки аёл билан отасининг аммасини, ёки аёл билан онасининг аммасини (бир никоҳда) жамлаши ҳақида сўралди. У айтди: Қабиса ибн Зуайб айтди: Мен Абу Ҳурайрани шундай деганини эшитдим: Расулуллоҳ ﷺ бир аёл билан унинг холасини, ҳамда бир аёл билан унинг аммасини (бир никоҳда) жамлашдан қайтардилар. (Ибн Шиҳоб:) Биз онасининг холаси билан онасининг аммасини ҳам ўша мақомда деб биламиз; агар (бу қариндошлик) эмизишдан бўлса, ундан (келиб чиқадигани) ҳам ўша мақомда бўлади, (деди).
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّهُ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلَا تَأْتُوهَا تَسْعَوْنَ وَأْتُوهَا تَمْشُونَ وَعَلَيْكُمْ السَّكِينَةُ فَمَا أَدْرَكْتُمْ فَصَلُّوا وَمَا فَاتَكُمْ فَأَتِمُّوا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Namozga iqoma aytilsa, unga yugurib kelmanglar, balki bosiqlik bilan yurib kelinglar; (imom bilan) yetganingizni oʻqinglar, oʻtkazib yuborganingizni tugatib olinglar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Намозга иқома айтилса, унга югуриб келманглар, балки босиқлик билан юриб келинглар; (имом билан) етганингизни ўқинглар, ўтказиб юборганингизни тугатиб олинглар», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ قَالَ لِصَبِيٍّ تَعَالَ هَاكَ ثُمَّ لَمْ يُعْطِهِ فَهِيَ كَذْبَةٌ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Kim bolaga: ‹Kel, mana buni ol›, deb, soʻng unga bermasa, bu — yolgʻondir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Ким болага: ‹Кел, мана буни ол›, деб, сўнг унга бермаса, бу — ёлғондир», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ وَحَدَّثَنَا يَزِيدُ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَأَنَا أَشْبَهُكُمْ صَلَاةً بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ قَالَ اللَّهُمَّ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ قَالَا وَكَانَ يُكَبِّرُ إِذَا رَكَعَ وَإِذَا قَامَ مِنْ السُّجُودِ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ السَّجْدَتَيْنِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Men namozda sizlarning Rasululloh ﷺga eng oʻxshaganingizman. Rasululloh ﷺ ‹Samiʼallohu liman hamidah› deganlarida, ‹Allohumma Robbana va lakal-hamd›, der edilar. (Ikkovi aytdi:) U zot rukuʼ qilganlarida, sajdadan turganlarida va ikki sajdadan bosh koʻtarganlarida takbir aytar edilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен намозда сизларнинг Расулуллоҳ ﷺга энг ўхшаганингизман. Расулуллоҳ ﷺ ‹Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ› деганларида, ‹Аллоҳумма Роббана ва лакал-ҳамд›, дер эдилар. (Иккови айтди:) У зот рукуъ қилганларида, саждадан турганларида ва икки саждадан бош кўтарганларида такбир айтар эдилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ وَحَدَّثَنَا يَزِيدُ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَيَأْتِيَنَّ عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ لَا يُبَالِي الْمَرْءُ بِمَا أَخَذَ مِنْ الْمَالِ بِحَلَالٍ أَوْ بِحَرَامٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Odamlar ustiga shunday bir zamon keladiki, (unda) kishi olgan molini haloldanmi yoki haromdanmi — parvo qilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Одамлар устига шундай бир замон келадики, (унда) киши олган молини ҳалолданми ёки ҳаромданми — парво қилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ وَيَزِيدُ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ لَمْ يَدَعْ قَوْلَ الزُّورِ وَالْعَمَلَ بِهِ وَالْجَهْلَ فَلَيْسَ لِلَّهِ حَاجَةٌ أَنْ يَدَعَ طَعَامَهُ وَشَرَابَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: «Kim yolgʻon soʻzni, unga amal qilishni va johillikni tark etmasa, Allohga uning oʻz taomi va ichimligini tark etishidan hech qanday hojat yoʻq.»Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади: «Ким ёлғон сўзни, унга амал қилишни ва жоҳилликни тарк этмаса, Аллоҳга унинг ўз таоми ва ичимлигини тарк этишидан ҳеч қандай ҳожат йўқ.»
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُلَوْلَا أَمْرَانِ لَأَحْبَبْتُ أَنْ أَكُونَ عَبْدًا مَمْلُوكًا وَذَلِكَ أَنَّ الْمَمْلُوكَ لَا يَسْتَطِيعُ أَنْ يَصْنَعَ فِي مَالِهِ شَيْئًا وَذَلِكَ أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا خَلَقَ اللَّهُ عَبْدًا يُؤَدِّي حَقَّ اللَّهِ وَحَقَّ سَيِّدِهِ إِلَّا وَفَّاهُ اللَّهُ أَجْرَهُ مَرَّتَيْنِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) shunday derdi: Ikki ish boʻlmaganida edi, men qul boʻlishni yaxshi koʻrardim. (Ulardan biri shuki,) qul oʻz molida biror narsa qila olmaydi. Yana (biri shuki,) men Rasululloh ﷺning: «Alloh Oʻz haqqini ham, xoʻjayinining haqqini ham ado etadigan bir bandani yaratgan boʻlsa, albatta, Alloh unga ajrini ikki karra toʻla beradi», deganlarini eshitganman.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) шундай дерди: Икки иш бўлмаганида эди, мен қул бўлишни яхши кўрардим. (Улардан бири шуки,) қул ўз молида бирор нарса қила олмайди. Яна (бири шуки,) мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Аллоҳ Ўз ҳаққини ҳам, хўжайинининг ҳаққини ҳам адо этадиган бир бандани яратган бўлса, албатта, Аллоҳ унга ажрини икки карра тўла беради», деганларини эшитганман.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَا يُوطِنُ رَجُلٌ مُسْلِمٌ الْمَسَاجِدَ لِلصَّلَاةِ وَالذِّكْرِ إِلَّا تَبَشْبَشَ اللَّهُ بِهِ يَعْنِي حِينَ يَخْرُجُ مِنْ بَيْتِهِ كَمَا يَتَبَشْبَشُ أَهْلُ الْغَائِبِ بِغَائِبِهِمْ إِذَا قَدِمَ عَلَيْهِمْحَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Musulmon kishi namoz va zikr uchun masjidlarni oʻziga makon qilsa, albatta, Alloh unga — yaʼni u uyidan chiqqan paytida — xuddi gʻoyib boʻlgan kishining ahli oʻz gʻoyibi ularning oldiga kelganida quvongandek quvonadi», dedilar. Saʼid ibn Yasor ham Abu Hurayrani: Rasululloh ﷺ (shunday) dedilar, deganini eshitgan va shunga oʻxshashini zikr qilgan.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Мусулмон киши намоз ва зикр учун масжидларни ўзига макон қилса, албатта, Аллоҳ унга — яъни у уйидан чиққан пайтида — худди ғойиб бўлган кишининг аҳли ўз ғойиби уларнинг олдига келганида қувонгандек қувонади», дедилар. Саъид ибн Ясор ҳам Абу Ҳурайрани: Расулуллоҳ ﷺ (шундай) дедилар, деганини эшитган ва шунга ўхшашини зикр қилган.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ وَحَدَّثَنَا يَزِيدُ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْأَمَةِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا جَلَسَ قَوْمٌ مَجْلِسًا لَمْ يَذْكُرُوا اللَّهَ فِيهِ وَلَمْ يُصَلُّوا عَلَى نَبِيِّهِمْ إِلَّا كَانَ عَلَيْهِمْ تِرَةً
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, Nabiy ﷺ: «Qaysi bir qavm bir majlisda oʻtirib, unda Allohni zikr qilmasa va Paygʻambarlariga salovot aytmasa, albatta, bu ular uchun hasrat boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, Набий ﷺ: «Қайси бир қавм бир мажлисда ўтириб, унда Аллоҳни зикр қилмаса ва Пайғамбарларига саловот айтмаса, албатта, бу улар учун ҳасрат бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ عَنْ لَيْثٍ قَالَ حَدَّثَنِي بُكَيْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُقَالَ بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْثٍ وَقَالَ إِنْ وَجَدْتُمْ فُلَانًا وَفُلَانًا لِرَجُلَيْنِ مِنْ قُرَيْشٍ فَأَحْرِقُوهُمَا بِالنَّارِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أَرَدْنَا الْخُرُوجَ إِنِّي كُنْتُ أَمَرْتُكُمْ أَنْ تُحْرِقُوا فُلَانًا وَفُلَانًا بِالنَّارِ وَإِنَّ النَّارَ لَا يُعَذِّبُ بِهَا إِلَّا اللَّهُ فَإِنْ وَجَدْتُمُوهُمَا فَاقْتُلُوهُمَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizni bir lashkar bilan joʻnatdilar va: «Agar falon va falonni topsangiz, — Qurayshdan boʻlgan ikki kishini nazarda tutib, — ularni olovda yondiringlar», dedilar. Soʻngra biz chiqmoqchi boʻlganimizda Rasululloh ﷺ: «Men sizlarga falon va falonni olovda yondirishni buyurgan edim, holbuki olov bilan faqat Alloh azoblaydi. Bas, agar ularni topsangiz, ularni oʻldiringlar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизни бир лашкар билан жўнатдилар ва: «Агар фалон ва фалонни топсангиз, — Қурайшдан бўлган икки кишини назарда тутиб, — уларни оловда ёндиринглар», дедилар. Сўнгра биз чиқмоқчи бўлганимизда Расулуллоҳ ﷺ: «Мен сизларга фалон ва фалонни оловда ёндиришни буюрган эдим, ҳолбуки олов билан фақат Аллоҳ азоблайди. Бас, агар уларни топсангиз, уларни ўлдиринглар», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنِي لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَأَتَى رَجُلٌ مِنْ الْمُسْلِمِينَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي الْمَسْجِدِ فَنَادَاهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي زَنَيْتُ فَأَعْرَضَ عَنْهُ فَتَنَحَّى تِلْقَاءَ وَجْهِهِ فَقَالَ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي زَنَيْتُ فَأَعْرَضَ عَنْهُ حَتَّى ثَنَّى ذَلِكَ عَلَيْهِ أَرْبَعَ مَرَّاتٍ فَلَمَّا شَهِدَ عَلَى نَفْسِهِ أَرْبَعَ مَرَّاتٍ دَعَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبِكَ جُنُونٌ قَالَ لَا قَالَ فَهَلْ أَحْصَنْتَ قَالَ نَعَمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اذْهَبُوا بِهِ فَارْجُمُوهُقَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَأَخْبَرَنِي مَنْ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ كُنْتُ فِيمَنْ رَجَمَهُ فَرَجَمْنَاهُ فِي الْمُصَلَّى فَلَمَّا أَذْلَقَتْهُ الْحِجَارَةُ هَرَبَ فَأَدْرَكْنَاهُ بِالْحَرَّةِ فَرَجَمْنَاهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Musulmonlardan bir kishi Rasululloh ﷺ huzuriga keldi, u zot masjidda edilar. (U) u zotni chaqirib: «Yo Rasululloh! Men zino qildim», — dedi. U zot undan yuz oʻgirdilar. Shunda (u) u zotning yuzlari roʻparasiga oʻtib: «Yo Rasululloh! Men zino qildim», — dedi. U zot yana undan yuz oʻgirdilar. Toki (u) buni oʻziga qarshi toʻrt marta takrorladi. U oʻz nafsiga qarshi toʻrt marta guvohlik bergach, Rasululloh ﷺ uni chaqirib: «Senda jinnilik bormi?» — dedilar. (U:) «Yoʻq», — dedi. (U zot:) «Sen turmush qurganmisan?» — dedilar. (U:) «Ha», — dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Uni olib boringlar va toshboʻron qilinglar», — dedilar. Ibn Shihob aytdi: Menga Jobir ibn Abdullohni shunday deganini eshitgan kishi xabar berdi: Men uni toshboʻron qilganlar orasida edim. Biz uni namozgohda toshboʻron qildik. Toshlar unga ozor bergach, u qochdi; biz uni Harrada quvib yetdik va toshboʻron qildik.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мусулмонлардан бир киши Расулуллоҳ ﷺ ҳузурига келди, у зот масжидда эдилар. (У) у зотни чақириб: «Ё Расулуллоҳ! Мен зино қилдим», — деди. У зот ундан юз ўгирдилар. Шунда (у) у зотнинг юзлари рўпарасига ўтиб: «Ё Расулуллоҳ! Мен зино қилдим», — деди. У зот яна ундан юз ўгирдилар. Токи (у) буни ўзига қарши тўрт марта такрорлади. У ўз нафсига қарши тўрт марта гувоҳлик бергач, Расулуллоҳ ﷺ уни чақириб: «Сенда жиннилик борми?» — дедилар. (У:) «Йўқ», — деди. (У зот:) «Сен турмуш қурганмисан?» — дедилар. (У:) «Ҳа», — деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Уни олиб боринглар ва тошбўрон қилинглар», — дедилар. Ибн Шиҳоб айтди: Менга Жобир ибн Абдуллоҳни шундай деганини эшитган киши хабар берди: Мен уни тошбўрон қилганлар орасида эдим. Биз уни намозгоҳда тошбўрон қилдик. Тошлар унга озор бергач, у қочди; биз уни Ҳаррада қувиб етдик ва тошбўрон қилдик.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَضَى فِيمَنْ زَنَى وَلَمْ يُحْصِنْ أَنْ يُنْفَى عَامًا مَعَ الْحَدِّ عَلَيْهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: u zot zino qilgan, ammo turmush qurmagan kishi haqida — unga (belgilangan) had bilan birga bir yil surgun qilinishiga hukm qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: у зот зино қилган, аммо турмуш қурмаган киши ҳақида — унга (белгиланган) ҳад билан бирга бир йил сургун қилинишига ҳукм қилдилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنَا عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَكَانَ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلًا وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytardi:) Rasululloh ﷺ: «Agar siz men bilgan (narsa)ni bilsangiz, oz kular, koʻp yigʻlar edingiz», dedilar.(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтарди:) Расулуллоҳ ﷺ: «Агар сиз мен билган (нарса)ни билсангиз, оз кулар, кўп йиғлар эдингиз», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنَا عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُؤْتَى بِالرَّجُلِ الْمُتَوَفَّى عَلَيْهِ دَيْنٌ فَيَسْأَلُ هَلْ تَرَكَ لِذَلِكَ مِنْ قَضَاءٍ فَإِنْ قَالُوا نَعَمْ إِنَّهُ تَرَكَ وَفَاءً صَلَّى عَلَيْهِ وَإِلَّا قَالَ لِلْمُسْلِمِينَ صَلُّوا عَلَى صَاحِبِكُمْ فَلَمَّا فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْفُتُوحَ قَامَ فَقَالَ أَنَا أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ فَمَنْ تُوُفِّيَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ فَتَرَكَ دَيْنًا فَعَلَيَّ قَضَاؤُهُ وَمَنْ تَرَكَ مَالًا فَهُوَ لِوَرَثَتِهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning huzurlariga zimmasida qarzi bor holda vafot etgan kishi olib kelinsa, u zot: «U (qarzini) uzishga biror narsa qoldirganmi?» deb soʻrardilar. Agar: «Ha, u (qarzini) qoplaydigan narsa qoldirgan», deyilsa, unga janoza namozini oʻqirdilar; aks holda musulmonlarga: «Oʻz sohibingizga oʻzlaringiz namoz oʻqinglar», derdilar. Alloh u zotga fathlarni ato etgach, u zot turib: «Men moʻminlarga oʻzlaridan koʻra haqliroqman. Bas, moʻminlardan kim vafot etib, qarz qoldirsa, uni uzish menga (yuklatilgan)dir; kim mol qoldirsa, u uning vorislariga (tegishli)dir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига зиммасида қарзи бор ҳолда вафот этган киши олиб келинса, у зот: «У (қарзини) узишга бирор нарса қолдирганми?» деб сўрардилар. Агар: «Ҳа, у (қарзини) қоплайдиган нарса қолдирган», дейилса, унга жаноза намозини ўқирдилар; акс ҳолда мусулмонларга: «Ўз соҳибингизга ўзларингиз намоз ўқинглар», дердилар. Аллоҳ у зотга фатҳларни ато этгач, у зот туриб: «Мен мўминларга ўзларидан кўра ҳақлироқман. Бас, мўминлардан ким вафот этиб, қарз қолдирса, уни узиш менга (юклатилган)дир; ким мол қолдирса, у унинг ворисларига (тегишли)дир», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَا طِيَرَةَ وَخَيْرُهَا الْفَأْلُ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْفَأْلُ قَالَ كَلِمَةٌ صَالِحَةٌ يَسْمَعُهَا أَحَدُكُمْ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Shumlanish yoʻq, uning eng yaxshisi — faʼldir», dedilar. «Yo Rasululloh, faʼl nima?» deyildi. U zot: «Biringiz eshitadigan yaxshi soʻzdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Шумланиш йўқ, унинг энг яхшиси — фаълдир», дедилар. «Ё Расулуллоҳ, фаъл нима?» дейилди. У зот: «Бирингиз эшитадиган яхши сўздир», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ قَاتَلَ اللَّهُ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى اتَّخَذُوا قُبُورَ أَنْبِيَائِهِمْ مَسَاجِدَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi, u zot: «Alloh yahudiylar va nasorolarni halok qilsin! Ular oʻz paygʻambarlarining qabrlarini masjidlar qilib olishdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади, у зот: «Аллоҳ яҳудийлар ва насороларни ҳалок қилсин! Улар ўз пайғамбарларининг қабрларини масжидлар қилиб олишди», дедилар.