حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ سُئِلَ عَنِ الْقُنُوتِ، فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ فَقَالَ كُنَّا نَقْنُتُ قَبْلَ الرُّكُوعِ وَبَعْدَهُ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: undan bomdod namozidagi qunut haqida soʻralganda, u: «Biz rukudan oldin ham, keyin ham qunut tutar edik», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: ундан бомдод намозидаги қунут ҳақида сўралганда, у: «Биз рукудан олдин ҳам, кейин ҳам қунут тутар эдик», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ مُحَمَّدٍ، قَالَ سَأَلْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ عَنِ الْقُنُوتِ، فَقَالَ قَنَتَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ بَعْدَ الرُّكُوعِ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: undan qunut haqida soʻralganda, u: «Rasululloh ﷺ rukudan keyin qunut tutdilar», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: ундан қунут ҳақида сўралганда, у: «Расулуллоҳ ﷺ рукудан кейин қунут тутдилар», деди.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنِي إِسْمَاعِيلُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ خَرَجَ فَرَأَى أُنَاسًا يُصَلُّونَ قُعُودًا فَقَالَ " صَلاَةُ الْقَاعِدِ عَلَى النِّصْفِ مِنْ صَلاَةِ الْقَائِمِ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ chiqib, baʼzi odamlarni oʻtirib namoz oʻqiyotganini koʻrdilar-da: «Oʻtirgan kishining namozi, tik turgan kishining namozining yarmiga tengdir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ чиқиб, баъзи одамларни ўтириб намоз ўқиётганини кўрдилар-да: «Ўтирган кишининг намози, тик турган кишининг намозининг ярмига тенгдир», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ صُرِعَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ شِقُّهُ الأَيْمَنُ فَدَخَلْنَا نَعُودُهُ وَحَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَصَلَّى بِنَا قَاعِدًا وَصَلَّيْنَا وَرَاءَهُ قُعُودًا فَلَمَّا قَضَى الصَّلاَةَ قَالَ " إِنَّمَا جُعِلَ الإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا أَجْمَعِينَ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ otdan yiqilib, oʻng yonlari shilinib ketdi. Biz u zotni koʻrgani kirdik. Namoz vaqti kirganida, u zot bizga oʻtirgan holda imom boʻlib namoz oʻqidilar, biz ham ular ortida oʻtirgan holda oʻqidik. Namozni tugatganlarida: «Imom faqat unga ergashilishi uchun tayinlangan. Bas, u takbir aytsa, siz ham takbir ayting; u rukuʼ qilsa, siz ham rukuʼ qilinglar; u ‹Samiʼallohu liman hamidah› desa, siz ‹Robbano va lakal hamd› denglar; u sajda qilsa, siz ham sajda qilinglar; u oʻtirgan holda namoz oʻqisa, hammangiz oʻtirgan holda oʻqinglar», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ отдан йиқилиб, ўнг ёнлари шилиниб кетди. Биз у зотни кўргани кирдик. Намоз вақти кирганида, у зот бизга ўтирган ҳолда имом бўлиб намоз ўқидилар, биз ҳам улар ортида ўтирган ҳолда ўқидик. Намозни тугатганларида: «Имом фақат унга эргашилиши учун тайинланган. Бас, у такбир айтса, сиз ҳам такбир айтинг; у рукуъ қилса, сиз ҳам рукуъ қилинглар; у ‹Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ› деса, сиз ‹Роббано ва лакал ҳамд› денглар; у сажда қилса, сиз ҳам сажда қилинглар; у ўтирган ҳолда намоз ўқиса, ҳаммангиз ўтирган ҳолда ўқинглар», дедилар.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ كَانَ يَقْنُتُ فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ. يَدْعُو عَلَى حَىٍّ مِنْ أَحْيَاءِ الْعَرَبِ، شَهْرًا. ثُمَّ تَرَكَ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ bomdod namozida qunut oʻqir, arab qabilalaridan bir qabilaning ustidan bir oy davomida qargʻab duo qilar edilar. Soʻng buni tark etdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ бомдод намозида қунут ўқир, араб қабилаларидан бир қабиланинг устидан бир ой давомида қарғаб дуо қилар эдилар. Сўнг буни тарк этдилар.
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ بِلاَلٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ صَلَّى الْعِيدَ بِالْمُصَلَّى مُسْتَتِرًا بِحَرْبَةٍ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namozgohda nayzani toʻsiq qilib olib, iyd namozini oʻqidilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намозгоҳда найзани тўсиқ қилиб олиб, ийд намозини ўқидилар.
حَدَّثَنَا عِمْرَانُ بْنُ مُوسَى اللَّيْثِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَرَأَى حَبْلاً مَمْدُودًا بَيْنَ سَارِيَتَيْنِ فَقَالَ " مَا هَذَا الْحَبْلُ؟ " . قَالُوا لِزَيْنَبَ تُصَلِّي فِيهِ فَإِذَا فَتَرَتْ تَعَلَّقَتْ بِهِ . فَقَالَ " حُلُّوهُ. حُلُّوهُ. لِيُصَلِّ أَحَدُكُمْ نَشَاطَهُ. فَإِذَا فَتَرَ فَلْيَقْعُدْ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ masjidga kirib, ikki ustun orasiga tortilgan bir arqonni koʻrdilar-da: «Bu arqon nima?» dedilar. Ular: «Bu Zaynabniki. U shu yerda namoz oʻqiydi, charchaganda unga osiladi», dedilar. U zot: «Uni yeching, uni yeching. Biringiz bardam boʻlganda namoz oʻqisin, charchasa oʻtirsin», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ масжидга кириб, икки устун орасига тортилган бир арқонни кўрдилар-да: «Бу арқон нима?» дедилар. Улар: «Бу Зайнабники. У шу ерда намоз ўқийди, чарчаганда унга осилади», дедилар. У зот: «Уни ечинг, уни ечинг. Бирингиз бардам бўлганда намоз ўқисин, чарчаса ўтирсин», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالاَ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ، عَنْ مُوسَى بْنِ أَنَسٍ، عَنْ ثُمَامَةَ بْنِ أَنَسٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ " مَنْ صَلَّى الضُّحَى ثِنْتَىْ عَشْرَةَ رَكْعَةً بَنَى اللَّهُ لَهُ قَصْرًا مِنْ ذَهَبٍ فِي الْجَنَّةِ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim zuho namozini oʻn ikki rakaat oʻqisa, Alloh unga jannatda oltindan qasr bino qiladi», deganlarini eshitdim.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким зуҳо намозини ўн икки ракаат ўқиса, Аллоҳ унга жаннатда олтиндан қаср бино қилади», деганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عُثْمَانَ بْنِ صَالِحٍ الْمِصْرِيُّ، أَنْبَأَنَا أَبِي، أَنْبَأَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الْوَلِيدِ بْنِ عَبْدَةَ السَّهْمِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ بُشِّرَ بِحَاجَةٍ فَخَرَّ سَاجِدًا .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺga bir hojati bitgani haqida xushxabar yetkazildi, shunda u zot sajdaga yiqildilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺга бир ҳожати битгани ҳақида хушхабар етказилди, шунда у зот саждага йиқилдилар.
حَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى الْمِصْرِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " فَرَضَ اللَّهُ عَلَى أُمَّتِي خَمْسِينَ صَلاَةً فَرَجَعْتُ بِذَلِكَ . حَتَّى آتِيَ عَلَى مُوسَى فَقَالَ مُوسَى مَاذَا افْتَرَضَ رَبُّكَ عَلَى أُمَّتِكَ قُلْتُ فَرَضَ عَلَىَّ خَمْسِينَ صَلاَةً . قَالَ فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ . فَرَاجَعْتُ رَبِّي فَوَضَعَ عَنِّي شَطْرَهَا فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ ارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ . فَرَاجَعْتُ رَبِّي فَقَالَ هِيَ خَمْسٌ وَهِيَ خَمْسُونَ لاَ يُبَدَّلُ الْقَوْلُ لَدَىَّ . فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى فَقَالَ ارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ . فَقُلْتُ قَدِ اسْتَحْيَيْتُ مِنْ رَبِّي " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ dedilar: «Alloh mening ummatimga ellik vaqt namozni farz qildi. Men buni olib qaytdim, toki Musoning oldiga yetib keldim. Muso: ‹Robbing ummatingga nimani farz qildi?› dedi. Men: ‹Menga ellik vaqt namozni farz qildi›, dedim. U: ‹Robbingga qayt, chunki ummating bunga toqat qila olmaydi›, dedi. Men Robbimga qaytdim, U mendan uning yarmini soqit qildi. Musoning oldiga qaytib, unga xabar berdim. U: ‹Robbingga qayt, chunki ummating bunga toqat qila olmaydi›, dedi. Men Robbimga qaytdim, U: ‹Bular besh vaqt, ammo ular elliktadir. Mening huzurimda soʻz oʻzgarmaydi›, dedi. Musoning oldiga qaytdim, u: ‹Robbingga qayt›, dedi. Men: ‹Robbimdan uyaldim›, dedim».Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ дедилар: «Аллоҳ менинг умматимга эллик вақт намозни фарз қилди. Мен буни олиб қайтдим, токи Мусонинг олдига етиб келдим. Мусо: ‹Роббинг умматингга нимани фарз қилди?› деди. Мен: ‹Менга эллик вақт намозни фарз қилди›, дедим. У: ‹Роббингга қайт, чунки умматинг бунга тоқат қила олмайди›, деди. Мен Роббимга қайтдим, У мендан унинг ярмини соқит қилди. Мусонинг олдига қайтиб, унга хабар бердим. У: ‹Роббингга қайт, чунки умматинг бунга тоқат қила олмайди›, деди. Мен Роббимга қайтдим, У: ‹Булар беш вақт, аммо улар элликтадир. Менинг ҳузуримда сўз ўзгармайди›, деди. Мусонинг олдига қайтдим, у: ‹Роббингга қайт›, деди. Мен: ‹Роббимдан уялдим›, дедим».
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ الْمِصْرِيُّ، أَنْبَأَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ شَرِيكِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يَقُولُ بَيْنَمَا نَحْنُ جُلُوسٌ فِي الْمَسْجِدِ دَخَلَ رَجُلٌ عَلَى رَحْلٍ فَأَنَاخَهُ فِي الْمَسْجِدِ ثُمَّ عَقَلَهُ ثُمَّ قَالَ لَهُمْ أَيُّكُمْ مُحَمَّدٌ وَرَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ مُتَّكِئٌ بَيْنَ ظَهْرَانَيْهِمْ . قَالَ فَقَالُوا هَذَا الرَّجُلُ الأَبْيَضُ الْمُتَّكِئُ . فَقَالَ لَهُ الرَّجُلُ يَا ابْنَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ . فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " قَدْ أَجَبْتُكَ " . فَقَالَ لَهُ الرَّجُلُ يَا مُحَمَّدُ إِنِّي سَائِلُكَ وَمُشَدِّدٌ عَلَيْكَ فِي الْمَسْأَلَةِ فَلاَ تَجِدَنَّ عَلَىَّ فِي نَفْسِكَ . فَقَالَ " سَلْ مَا بَدَا لَكَ " . قَالَ لَهُ الرَّجُلُ نَشَدْتُكَ بِرَبِّكَ وَرَبِّ مَنْ قَبْلَكَ آللَّهُ أَرْسَلَكَ إِلَى النَّاسِ كُلِّهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " اللَّهُمَّ نَعَمْ " . قَالَ فَأَنْشُدُكَ بِاللَّهِ آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ تُصَلِّيَ الصَّلَوَاتِ الْخَمْسَ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " اللَّهُمَّ نَعَمْ " . قَالَ فَأَنْشُدُكَ بِاللَّهِ آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ تَصُومَ هَذَا الشَّهْرَ مِنَ السَّنَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " اللَّهُمَّ نَعَمْ " . قَالَ فَأَنْشُدُكَ بِاللَّهِ آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ تَأْخُذَ هَذِهِ الصَّدَقَةَ مِنْ أَغْنِيَائِنَا فَتَقْسِمَهَا عَلَى فُقَرَائِنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " اللَّهُمَّ نَعَمْ " . فَقَالَ الرَّجُلُ آمَنْتُ بِمَا جِئْتَ بِهِ وَأَنَا رَسُولُ مَنْ وَرَائِي مِنْ قَوْمِي . وَأَنَا ضِمَامُ بْنُ ثَعْلَبَةَ أَخُو بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Biz masjidda oʻtirgan edik, bir kishi tuyaga minib kirdi va uni masjidda choʻktirib, boylab qoʻydi. Soʻng ularga: ‹Qaysi biringiz Muhammad?› dedi. Rasululloh ﷺ ular orasida yastanib oʻtirar edilar. Sahobalar: ‹Mana bu yastanib oʻtirgan oq tanli kishi›, dedilar. U kishi: ‹Ey Abdulmuttalibning oʻgʻli!› dedi. Nabiy ﷺ unga: ‹Sanga javob berdim (eshityapman)›, dedilar. U kishi: ‹Ey Muhammad, men sendan soʻrayman va soʻrashda qattiq boʻlaman, koʻnglingga ogʻir olmagin›, dedi. U zot: ‹Nima xohlasang soʻra›, dedilar. U kishi: ‹Robbing va sendan avvalgilarning Robbi haqqi bilan soʻrayman, sani hamma odamlarga Alloh yubordimi?› dedi. Rasululloh ﷺ: ‹Allohim, ha›, dedilar. U: ‹Alloh haqqi soʻrayman, sanga kecha-kunduzda besh vaqt namozni oʻqishni Alloh buyurdimi?› dedi. Rasululloh ﷺ: ‹Allohim, ha›, dedilar. U: ‹Alloh haqqi soʻrayman, sanga yilda shu oyni roʻza tutishni Alloh buyurdimi?› dedi. Rasululloh ﷺ: ‹Allohim, ha›, dedilar. U: ‹Alloh haqqi soʻrayman, sanga bu sadaqani boylarimizdan olib, kambagʻallarimizga taqsimlashni Alloh buyurdimi?› dedi. Rasululloh ﷺ: ‹Allohim, ha›, dedilar. Shunda u kishi: ‹Sen keltirgan narsaga imon keltirdim. Men ortimdagi qavmimning elchisiman. Men Bani Saʼd ibn Bakr qabilasidan Zimom ibn Saʼlabaman›, dedi».Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Биз масжидда ўтирган эдик, бир киши туяга миниб кирди ва уни масжидда чўктириб, бойлаб қўйди. Сўнг уларга: ‹Қайси бирингиз Муҳаммад?› деди. Расулуллоҳ ﷺ улар орасида ястаниб ўтирар эдилар. Саҳобалар: ‹Мана бу ястаниб ўтирган оқ танли киши›, дедилар. У киши: ‹Эй Абдулмутталибнинг ўғли!› деди. Набий ﷺ унга: ‹Санга жавоб бердим (эшитяпман)›, дедилар. У киши: ‹Эй Муҳаммад, мен сендан сўрайман ва сўрашда қаттиқ бўламан, кўнглингга оғир олмагин›, деди. У зот: ‹Нима хоҳласанг сўра›, дедилар. У киши: ‹Роббинг ва сендан аввалгиларнинг Робби ҳаққи билан сўрайман, сани ҳамма одамларга Аллоҳ юбордими?› деди. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Аллоҳим, ҳа›, дедилар. У: ‹Аллоҳ ҳаққи сўрайман, санга кеча-кундузда беш вақт намозни ўқишни Аллоҳ буюрдими?› деди. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Аллоҳим, ҳа›, дедилар. У: ‹Аллоҳ ҳаққи сўрайман, санга йилда шу ойни рўза тутишни Аллоҳ буюрдими?› деди. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Аллоҳим, ҳа›, дедилар. У: ‹Аллоҳ ҳаққи сўрайман, санга бу садақани бойларимиздан олиб, камбағалларимизга тақсимлашни Аллоҳ буюрдими?› деди. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Аллоҳим, ҳа›, дедилар. Шунда у киши: ‹Сен келтирган нарсага имон келтирдим. Мен ортимдаги қавмимнинг элчисиман. Мен Бани Саъд ибн Бакр қабиласидан Зимом ибн Саълабаман›, деди».
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا أَبُو الْخَطَّابِ الدِّمَشْقِيُّ، حَدَّثَنَا رُزَيْقٌ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ الأَلْهَانِيُّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " صَلاَةُ الرَّجُلِ فِي بَيْتِهِ بِصَلاَةٍ وَصَلاَتُهُ فِي مَسْجِدِ الْقَبَائِلِ بِخَمْسٍ وَعِشْرِينَ صَلاَةً وَصَلاَتُهُ فِي الْمَسْجِدِ الَّذِي يُجَمَّعُ فِيهِ بِخَمْسِمِائَةِ صَلاَةٍ وَصَلاَةٌ فِي الْمَسْجِدِ الأَقْصَى بِخَمْسِينَ أَلْفِ صَلاَةٍ وَصَلاَةٌ فِي مَسْجِدِي بِخَمْسِينَ أَلْفِ صَلاَةٍ وَصَلاَةٌ فِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ بِمِائَةِ أَلْفِ صَلاَةٍ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kishining uyida oʻqigan namozi bir namozga, qabilalar masjidida oʻqigan namozi yigirma besh namozga, jumʼa oʻqiladigan masjidda oʻqigan namozi besh yuz namozga, Masjidul-Aqsoda oʻqilgan namoz ellik ming namozga, mening masjidimda oʻqilgan namoz ellik ming namozga, Masjidul-Haromda oʻqilgan namoz esa yuz ming namozga tengdir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Кишининг уйида ўқиган намози бир намозга, қабилалар масжидида ўқиган намози йигирма беш намозга, жумъа ўқиладиган масжидда ўқиган намози беш юз намозга, Масжидул-Ақсода ўқилган намоз эллик минг намозга, менинг масжидимда ўқилган намоз эллик минг намозга, Масжидул-Ҳаромда ўқилган намоз эса юз минг намозга тенгдир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ خَلاَّدٍ الْبَاهِلِيُّ، حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ أَسَدٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ عَمَّارِ بْنِ أَبِي عَمَّارٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، . وَعَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ كَانَ يَخْطُبُ إِلَى جِذْعٍ فَلَمَّا اتَّخَذَ الْمِنْبَرَ ذَهَبَ إِلَى الْمِنْبَرِ فَحَنَّ الْجِذْعُ فَأَتَاهُ فَاحْتَضَنَهُ فَسَكَنَ . فَقَالَ " لَوْ لَمْ أَحْتَضِنْهُ لَحَنَّ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ " .
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ bir xurmo tanasiga suyanib xutba qilar edilar. Minbar tayyorlangach, minbarga bordilar. Shunda tana nola qildi. U zot ﷺ uning oldiga kelib, uni bagʻirlariga bosdilar, shunda u tinchidi. Soʻng u zot: «Agar men uni bagʻrimga bosmaganimda, u qiyomat kunigacha nola qilardi», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ бир хурмо танасига суяниб хутба қилар эдилар. Минбар тайёрлангач, минбарга бордилар. Шунда тана нола қилди. У зот ﷺ унинг олдига келиб, уни бағирларига босдилар, шунда у тинчиди. Сўнг у зот: «Агар мен уни бағримга босмаганимда, у қиёмат кунигача нола қиларди», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا مَسْلَمَةُ بْنُ عُلَىٍّ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، عَنْ حُمَيْدٍ الطَّوِيلِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ لاَ يَعُودُ مَرِيضًا إِلاَّ بَعْدَ ثَلاَثٍ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ kasalni faqat uch kundan keyin yoʻqlar edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ касални фақат уч кундан кейин йўқлар эдилар.
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ، حَدَّثَنَا أَبُو يَحْيَى الْحِمَّانِيُّ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ يَزِيدَ الرَّقَاشِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ دَخَلَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ عَلَى مَرِيضٍ يَعُودُهُ فَقَالَ " أَتَشْتَهِي شَيْئًا أَتَشْتَهِي كَعْكًا " . قَالَ نَعَمْ . فَطَلَبُوا لَهُ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ bir kasalning oldiga uni yoʻqlash uchun kirdilar va: «Biror narsani istaysanmi? Kaʼk istaysanmi?» dedilar. U: «Ha», dedi. Shunda uning uchun kaʼk topib berishdi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ бир касалнинг олдига уни йўқлаш учун кирдилар ва: «Бирор нарсани истайсанми? Каък истайсанми?» дедилар. У: «Ҳа», деди. Шунда унинг учун каък топиб беришди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ سَمُرَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ، حَدَّثَنَا أَبُو شَيْبَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ لَمَّا قُبِضَ إِبْرَاهِيمُ ابْنُ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ لَهُمُ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لاَ تُدْرِجُوهُ فِي أَكْفَانِهِ حَتَّى أَنْظُرَ إِلَيْهِ " . فَأَتَاهُ فَانْكَبَّ عَلَيْهِ وَبَكَى .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺning oʻgʻillari Ibrohim vafot etganida, Nabiy ﷺ ularga: «Men unga qaramagunimcha uni kafanlariga oʻramanglar», dedilar. Soʻng u zot uning oldiga kelib, unga engashdilar va yigʻladilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺнинг ўғиллари Иброҳим вафот этганида, Набий ﷺ уларга: «Мен унга қарамагунимча уни кафанларига ўраманглар», дедилар. Сўнг у зот унинг олдига келиб, унга энгашдилар ва йиғладилар.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْحَمَّالُ، قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ الْبُرْسَانِيُّ، أَنْبَأَنَا يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ الأَيْلِيُّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَأَبُو بَكْرٍ وَ عُمَرُ وَعُثْمَانُ يَمْشُونَ أَمَامَ الْجِنَازَةِ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ, Abu Bakr, Umar va Usmon janozaning oldida yurib borar edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ, Абу Бакр, Умар ва Усмон жанозанинг олдида юриб борар эдилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ مُرَّ عَلَى النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ بِجِنَازَةٍ فَأُثْنِيَ عَلَيْهَا خَيْرًا فَقَالَ " وَجَبَتْ " . ثُمَّ مُرَّ عَلَيْهِ بِجِنَازَةٍ فَأُثْنِيَ عَلَيْهَا شَرًّا فَقَالَ " وَجَبَتْ " . فَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْتَ لِهَذِهِ وَجَبَتْ وَلِهَذِهِ وَجَبَتْ فَقَالَ " شَهَادَةُ الْقَوْمِ وَالْمُؤْمِنُونَ شُهُودُ اللَّهِ فِي الأَرْضِ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ ning yonidan bir janoza oʻtkazilganda uni yaxshilikda maqtashdi. U zot: «Vojib boʻldi», dedilar. Soʻng u zotning yonidan yana bir janoza oʻtkazilib, uni yomonlikda tilga oldilar. U zot: «Vojib boʻldi», dedilar. «Ey Rallulloh, bunga vojib boʻldi va bunga vojib boʻldi, dedingiz», deyildi. U zot: «(Bu) qavmning guvohligidir. Moʻminlar yer yuzida Allohning guvohlaridir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ нинг ёнидан бир жаноза ўтказилганда уни яхшиликда мақташди. У зот: «Вожиб бўлди», дедилар. Сўнг у зотнинг ёнидан яна бир жаноза ўтказилиб, уни ёмонликда тилга олдилар. У зот: «Вожиб бўлди», дедилар. «Эй Раллуллоҳ, бунга вожиб бўлди ва бунга вожиб бўлди, дедингиз», дейилди. У зот: «(Бу) қавмнинг гувоҳлигидир. Мўминлар ер юзида Аллоҳнинг гувоҳларидир», дедилар.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ، عَنْ هَمَّامٍ، عَنْ أَبِي غَالِبٍ، قَالَ رَأَيْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ صَلَّى عَلَى جِنَازَةِ رَجُلٍ فَقَامَ حِيَالَ رَأْسِهِ فَجِيءَ بِجِنَازَةٍ أُخْرَى بِامْرَأَةٍ فَقَالُوا يَا أَبَا حَمْزَةَ صَلِّ عَلَيْهَا . فَقَامَ حِيَالَ وَسَطِ السَّرِيرِ فَقَالَ لَهُ الْعَلاَءُ بْنُ زِيَادٍ يَا أَبَا حَمْزَةَ هَكَذَا رَأَيْتَ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَامَ مِنَ الْجِنَازَةِ مُقَامَكَ مِنَ الرَّجُلِ وَقَامَ مِنَ الْمَرْأَةِ مُقَامَكَ مِنَ الْمَرْأَةِ قَالَ نَعَمْ . فَأَقْبَلَ عَلَيْنَا فَقَالَ احْفَظُوا .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abu Gʻolib aytadi: Men Anas ibn Molik bir erkak kishining janozasiga janoza oʻqiganini koʻrdim, u boshi toʻgʻrisida turdi. Soʻng boshqa bir janoza, ayolning janozasi keltirildi. Ular: «Ey Abu Hamza, bunga janoza oʻqing», dedilar. U taxtaravon oʻrtasi toʻgʻrisida turdi. Alo ibn Ziyod unga: «Ey Abu Hamza, siz Rasululloh ﷺ ni erkak kishining janozasidan siz turgan oʻringa, ayolning janozasidan siz turgan oʻringa turganlarini shundoq koʻrganmisiz?» dedi. U: «Ha», dedi. Soʻng bizga yuzlanib: «Yodda saqlanglar», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абу Ғолиб айтади: Мен Анас ибн Молик бир эркак кишининг жанозасига жаноза ўқиганини кўрдим, у боши тўғрисида турди. Сўнг бошқа бир жаноза, аёлнинг жанозаси келтирилди. Улар: «Эй Абу Ҳамза, бунга жаноза ўқинг», дедилар. У тахтаравон ўртаси тўғрисида турди. Ало ибн Зиёд унга: «Эй Абу Ҳамза, сиз Расулуллоҳ ﷺ ни эркак кишининг жанозасидан сиз турган ўринга, аёлнинг жанозасидан сиз турган ўринга турганларини шундоқ кўрганмисиз?» деди. У: «Ҳа», деди. Сўнг бизга юзланиб: «Ёдда сақланглар», деди.
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ الْعَنْبَرِيُّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، قَالاَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ حَبِيبِ بْنِ الشَّهِيدِ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ صَلَّى عَلَى قَبْرٍ بَعْدَ مَا قُبِرَ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ dafn qilingandan keyin qabr ustida janoza namozini oʻqidilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ дафн қилингандан кейин қабр устида жаноза намозини ўқидилар.
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ، حَدَّثَنَا مُبَارَكُ بْنُ فَضَالَةَ، حَدَّثَنِي حُمَيْدٌ الطَّوِيلُ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ: لَمَّا تُوُفِّيَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ كَانَ بِالْمَدِينَةِ رَجُلٌ يَلْحَدُ وَآخَرُ يَضْرَحُ. فَقَالُوا: نَسْتَخِيرُ رَبَّنَا وَنَبْعَثُ إِلَيْهِمَا فَأَيُّهُمَا سَبَقَ تَرَكْنَاهُ . فَأُرْسِلَ إِلَيْهِمَا فَسَبَقَ صَاحِبُ اللَّحْدِ. فَلَحَدُوا لِلنَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ vafot etganlarida Madinada bir kishi lahad qilar, boshqasi esa yorib qazir edi. Ular: «Robbimizdan yaxshilik soʻraymiz va ikkalasiga odam yuboramiz, qaysi biri oldin kelsa, oʻshaniki boʻladi», dedilar. Shunda ikkalasiga odam yuborildi. Lahad qiluvchi oldin keldi. Bas, ular Nabiy ﷺga lahad qildilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ вафот этганларида Мадинада бир киши лаҳад қилар, бошқаси эса ёриб қазир эди. Улар: «Роббимиздан яхшилик сўраймиз ва иккаласига одам юборамиз, қайси бири олдин келса, ўшаники бўлади», дедилар. Шунда иккаласига одам юборилди. Лаҳад қилувчи олдин келди. Бас, улар Набий ﷺга лаҳад қилдилар.
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَيُّوبَ أَبُو هُرَيْرَةَ الْوَاسِطِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ زَيْنَبَ بِنْتِ نُبَيْطٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ أَعْلَمَ قَبْرَ عُثْمَانَ بْنِ مَظْعُونٍ بِصَخْرَةٍ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Usmon ibn Mazʼunning qabrini bir tosh bilan belgilab qoʻydilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Усмон ибн Мазъуннинг қабрини бир тош билан белгилаб қўйдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، أَنْبَأَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِنَّمَا الصَّبْرُ عِنْدَ الصَّدْمَةِ الأُولَى " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Haqiqiy sabr faqat ilk zarba paytida boʻladi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ҳақиқий сабр фақат илк зарба пайтида бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ الْمَعْنِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " مَا مِنْ مُسْلِمَيْنِ يُتَوَفَّى لَهُمَا ثَلاَثَةٌ مِنَ الْوَلَدِ لَمْ يَبْلُغُوا الْحِنْثَ إِلاَّ أَدْخَلَهُمُ اللَّهُ الْجَنَّةَ بِفَضْلِ رَحْمَةِ اللَّهِ إِيَّاهُمْ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Qaysi bir ikki musulmonning balogʻatga yetmagan uchta farzandi vafot etsa, Alloh ularga boʻlgan rahmati barakotidan ularni jannatga kiritadi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Қайси бир икки мусулмоннинг балоғатга етмаган учта фарзанди вафот этса, Аллоҳ уларга бўлган раҳмати баракотидан уларни жаннатга киритади», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يَقُولُ آخِرُ نَظْرَةٍ نَظَرْتُهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ كَشْفُ السِّتَارَةِ يَوْمَ الاِثْنَيْنِ فَنَظَرْتُ إِلَى وَجْهِهِ كَأَنَّهُ وَرَقَةُ مُصْحَفٍ وَالنَّاسُ خَلْفَ أَبِي بَكْرٍ فِي الصَّلاَةِ فَأَرَادَ أَنْ يَتَحَرَّكَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ أَنِ اثْبُتْ وَأَلْقَى السِّجْفَ وَمَاتَ مِنْ آخِرِ ذَلِكَ الْيَوْمِ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasulullohga ﷺ tashlagan soʻnggi nazarim dushanba kuni pardani koʻtarganlarida boʻldi. Men u zotning yuzlariga qaradim, u goʻyo mushaf varagʻiga oʻxshar edi. Odamlar esa Abu Bakrning orqasida namoz oʻqiyotgan edilar. U zot qimirlamoqchi boʻldilar, shunda Abu Bakrga: joyingda qat, deb ishora qildilar va pardani tashladilar. Va oʻsha kunning oxirida vafot etdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳга ﷺ ташлаган сўнгги назарим душанба куни пардани кўтарганларида бўлди. Мен у зотнинг юзларига қарадим, у гўё мушаф варағига ўхшар эди. Одамлар эса Абу Бакрнинг орқасида намоз ўқиётган эдилар. У зот қимирламоқчи бўлдилар, шунда Абу Бакрга: жойингда қат, деб ишора қилдилар ва пардани ташладилар. Ва ўша куннинг охирида вафот этдилар.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ أَبُو الزُّبَيْرِ، حَدَّثَنَا ثَابِتٌ الْبُنَانِيُّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ لَمَّا وَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ مِنْ كَرْبِ الْمَوْتِ مَا وَجَدَ قَالَتْ فَاطِمَةُ وَاكَرْبَ أَبَتَاهْ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لاَ كَرْبَ عَلَى أَبِيكِ بَعْدَ الْيَوْمِ إِنَّهُ قَدْ حَضَرَ مِنْ أَبِيكِ مَا لَيْسَ بِتَارِكٍ مِنْهُ أَحَدًا الْمُوَافَاةُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺga oʻlim shiddati yetganda, Fotima: «Voh, otamning ogʻir azobi-ye!» dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Bugundan soʻng otangga hech qanday ogʻir azob yoʻq. Otangga shunday narsa yetdiki, u qiyomat kunigacha hech kimni tark etmaydi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺга ўлим шиддати етганда, Фотима: «Воҳ, отамнинг оғир азоби-е!» деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Бугундан сўнг отангга ҳеч қандай оғир азоб йўқ. Отангга шундай нарса етдики, у қиёмат кунигача ҳеч кимни тарк этмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنِي حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، حَدَّثَنِي ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَتْ لِي فَاطِمَةُ يَا أَنَسُ كَيْفَ سَخَتْ أَنْفُسُكُمْ أَنْ تَحْثُوا التُّرَابَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ .
وَحَدَّثَنَا ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ فَاطِمَةَ، قَالَتْ حِينَ قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَا أَبَتَاهْ إِلَى جِبْرَائِيلَ أَنْعَاهْ وَا أَبَتَاهْ مِنْ رَبِّهِ مَا أَدْنَاهْ وَا أَبَتَاهْ جَنَّةُ الْفِرْدَوْسِ مَأْوَاهْ وَا أَبَتَاهْ أَجَابَ رَبًّا دَعَاهْ . قَالَ حَمَّادٌ فَرَأَيْتُ ثَابِتًا حِينَ حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ بَكَى حَتَّى رَأَيْتُ أَضْلاَعَهُ تَخْتَلِفُ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Fotima menga: «Ey Anas, Rasululloh ﷺning ustiga tuproq tortishga koʻnglingiz qanday roziligini berdi?» dedi. Yana Fotima Rasululloh ﷺ vafot etganda shunday degan edi: «Voh otam-ey, uning vafoti xabarini Jibrilga yetkazamiz. Voh otam-ey, u Robbisiga naqadar yaqin boʻldi. Voh otam-ey, Firdavs jannati uning maskanidir. Voh otam-ey, u chorlagan Robbisining chorloviga javob berdi.» Hammod aytdi: «Sobitning bu hadisni aytar chogʻida shunday yigʻlaganini koʻrdimki, hatto qovurgʻalari qimirlayotganini koʻrdim.»Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Фотима менга: «Эй Анас, Расулуллоҳ ﷺнинг устига тупроқ тортишга кўнглингиз қандай розилигини берди?» деди. Яна Фотима Расулуллоҳ ﷺ вафот этганда шундай деган эди: «Воҳ отам-эй, унинг вафоти хабарини Жибрилга етказамиз. Воҳ отам-эй, у Роббисига нақадар яқин бўлди. Воҳ отам-эй, Фирдавс жаннати унинг масканидир. Воҳ отам-эй, у чорлаган Роббисининг чорловига жавоб берди.» Ҳаммод айтди: «Собитнинг бу ҳадисни айтар чоғида шундай йиғлаганини кўрдимки, ҳатто қовурғалари қимирлаётганини кўрдим.»
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ هِلاَلٍ الصَّوَّافُ، حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ الضُّبَعِيُّ، حَدَّثَنَا ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ لَمَّا كَانَ الْيَوْمُ الَّذِي دَخَلَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ الْمَدِينَةَ أَضَاءَ مِنْهَا كُلُّ شَىْءٍ فَلَمَّا كَانَ الْيَوْمُ الَّذِي مَاتَ فِيهِ أَظْلَمَ مِنْهَا كُلُّ شَىْءٍ . وَمَا نَفَضْنَا عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ الأَيْدِيَ حَتَّى أَنْكَرْنَا قُلُوبَنَا .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Madinaga kirgan kuni undagi har bir narsa yorishib ketdi. U vafot etgan kuni esa undagi har bir narsa qorongʻilashib ketdi. Biz Paygʻambar ﷺni dafn etib boʻlib, qoʻllarimizni qoqmasimizdan qalblarimizni tanimay qoldik.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Мадинага кирган куни ундаги ҳар бир нарса ёришиб кетди. У вафот этган куни эса ундаги ҳар бир нарса қоронғилашиб кетди. Биз Пайғамбар ﷺни дафн этиб бўлиб, қўлларимизни қоқмасимиздан қалбларимизни танимай қолдик.
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلاَّلُ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ لِعُمَرَ انْطَلِقْ بِنَا إِلَى أُمِّ أَيْمَنَ نَزُورُهَا كَمَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَزُورُهَا . قَالَ: فَلَمَّا انْتَهَيْنَا إِلَيْهَا بَكَتْ فَقَالاَ لَهَا: مَا يُبْكِيكِ؟ فَمَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِرَسُولِهِ . قَالَتْ: إِنِّي لأَعْلَمُ أَنَّ مَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِرَسُولِهِ وَلَكِنْ أَبْكِي أَنَّ الْوَحْىَ قَدِ انْقَطَعَ مِنَ السَّمَاءِ . قَالَ: فَهَيَّجَتْهُمَا عَلَى الْبُكَاءِ فَجَعَلاَ يَبْكِيَانِ مَعَهَا .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning vafotidan soʻng Abu Bakr Umarga: «Yur, Rasululloh ﷺ ziyorat qilib turganlaridek biz ham Umm Aymanni ziyorat qilaylik», dedi. Uning oldiga yetib borganimizda u yigʻladi. Ular unga: «Nega yigʻlayapsan? Allohning huzuridagi narsa Rasuli uchun yaxshiroq-ku», deyishdi. U: «Men ham Allohning huzuridagi narsa Rasuli uchun yaxshiroq ekanini bilaman. Lekin men osmondan vahiy uzilib qolgani uchun yigʻlayapman», dedi. Shunda u ikkovini yigʻiga soldi va ular ham u bilan birga yigʻlay boshlashdi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг вафотидан сўнг Абу Бакр Умарга: «Юр, Расулуллоҳ ﷺ зиёрат қилиб турганларидек биз ҳам Умм Айманни зиёрат қилайлик», деди. Унинг олдига етиб борганимизда у йиғлади. Улар унга: «Нега йиғлаяпсан? Аллоҳнинг ҳузуридаги нарса Расули учун яхшироқ-ку», дейишди. У: «Мен ҳам Аллоҳнинг ҳузуридаги нарса Расули учун яхшироқ эканини биламан. Лекин мен осмондан ваҳий узилиб қолгани учун йиғлаяпман», деди. Шунда у икковини йиғига солди ва улар ҳам у билан бирга йиғлай бошлашди.
حَدَّثَنَا أَبُو بَدْرٍ، عَبَّادُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِلاَلٍ، حَدَّثَنَا عِمْرَانُ الْقَطَّانُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ: دَخَلَ رَمَضَانُ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِنَّ هَذَا الشَّهْرَ قَدْ حَضَرَكُمْ وَفِيهِ لَيْلَةٌ خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ مَنْ حُرِمَهَا فَقَدْ حُرِمَ الْخَيْرَ كُلَّهُ وَلاَ يُحْرَمُ خَيْرَهَا إِلاَّ مَحْرُومٌ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ramazon kirdi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Albatta, bu oy sizlarga keldi. Unda ming oydan koʻra xayrliroq bir kecha bor. Kim undan mahrum boʻlsa, butun yaxshilikdan mahrum boʻlibdi. Uning yaxshiligidan faqat mahrum kishigina mahrum boʻladi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Рамазон кирди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, бу ой сизларга келди. Унда минг ойдан кўра хайрлироқ бир кеча бор. Ким ундан маҳрум бўлса, бутун яхшиликдан маҳрум бўлибди. Унинг яхшилигидан фақат маҳрум кишигина маҳрум бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالاَ: حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ أَبِي هِلاَلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَوَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، - رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَبْدِ الأَشْهَلِ وَقَالَ: عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ مِنْ بَنِي عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ - قَالَ: أَغَارَتْ عَلَيْنَا خَيْلُ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَهُوَ يَتَغَدَّى فَقَالَ: " ادْنُ فَكُلْ " . قُلْتُ: إِنِّي صَائِمٌ . قَالَ: " اجْلِسْ أُحَدِّثْكَ عَنِ الصَّوْمِ أَوِ الصِّيَامِ . إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَضَعَ عَنِ الْمُسَافِرِ شَطْرَ الصَّلاَةِ وَعَنِ الْمُسَافِرِ وَالْحَامِلِ وَالْمُرْضِعِ الصَّوْمَ أَوِ الصِّيَامَ " . وَاللَّهِ لَقَدْ قَالَهُمَا النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ كِلْتَاهُمَا أَوْ إِحْدَاهُمَا فَيَا لَهْفَ نَفْسِي فَهَلاَّ كُنْتُ طَعِمْتُ مِنْ طَعَامِ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning otliq qoʻshini bizga hujum qildi. Men Rasululloh ﷺning oldilariga keldim, u zot ovqatlanayotgan edilar. U zot: «Yaqin kel-da, ye», dedilar. Men: «Men roʻzadorman», dedim. U zot: «Oʻtir, senga roʻza haqida gapirib beray. Alloh azza va jalla musofirdan namozning yarmini, musofirdan, homiladordan va emizikli ayoldan roʻzani soqit qildi», dedilar. Alloh haqi, Nabiy ﷺ bu ikkisini yoki uning birortasini albatta aytdilar. Voh, afsuslar boʻlgʻur, nega men Rasululloh ﷺning taomlaridan tanovul qilmadim ekan!Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг отлиқ қўшини бизга ҳужум қилди. Мен Расулуллоҳ ﷺнинг олдиларига келдим, у зот овқатланаётган эдилар. У зот: «Яқин кел-да, е», дедилар. Мен: «Мен рўзадорман», дедим. У зот: «Ўтир, сенга рўза ҳақида гапириб берай. Аллоҳ азза ва жалла мусофирдан намознинг ярмини, мусофирдан, ҳомиладордан ва эмизикли аёлдан рўзани соқит қилди», дедилар. Аллоҳ ҳақи, Набий ﷺ бу иккисини ёки унинг бирортасини албатта айтдилар. Воҳ, афсуслар бўлғур, нега мен Расулуллоҳ ﷺнинг таомларидан тановул қилмадим экан!
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ الدِّمَشْقِيُّ، حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ بَدْرٍ، عَنِ الْجُرَيْرِيِّ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ رَخَّصَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ لِلْحُبْلَى الَّتِي تَخَافُ عَلَى نَفْسِهَا أَنْ تُفْطِرَ وَلِلْمُرْضِعِ الَّتِي تَخَافُ عَلَى وَلَدِهَا .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oʻ ziga ziyon yetishidan qoʻrqqan homilador ayolga va bolasiga ziyon yetishidan qoʻrqqan emizikli ayolga roʻzasini ochishga ruxsat berdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ў зига зиён етишидан қўрққан ҳомиладор аёлга ва боласига зиён етишидан қўрққан эмизикли аёлга рўзасини очишга рухсат бердилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، أَنْبَأَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " تَسَحَّرُوا فَإِنَّ فِي السَّحُورِ بَرَكَةً " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Saharlik qilinglar, chunki saharlikda baraka bordir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Саҳарлик қилинглар, чунки саҳарликда барака бордир», дедилар.
حَدَّثَنَا جُبَارَةُ بْنُ الْمُغَلِّسِ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ لاَ يَخْرُجُ يَوْمَ الْفِطْرِ حَتَّى يَطْعَمَ تَمَرَاتٍ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ Fitr kuni bir necha dona xurmo yemaguncha chiqmas edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ Фитр куни бир неча дона хурмо емагунча чиқмас эдилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنْصُورٍ أَبُو بَكْرٍ، حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا الْهَيَّاجُ الْخُرَاسَانِيُّ، حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَبْدِ الْخَالِقِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الْمُعْتَكِفُ يَتْبَعُ الْجِنَازَةَ وَيَعُودُ الْمَرِيضَ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Eʼtikofda oʻtirgan kishi janozaga ergashadi va kasal koʻradi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Эътикофда ўтирган киши жанозага эргашади ва касал кўради», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، وَمُحَمَّدُ بْنُ مَرْزُوقٍ، قَالُوا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ ثُمَامَةَ، حَدَّثَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ، كَتَبَ لَهُ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ . هَذِهِ فَرِيضَةُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ بِهَا رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَإِنَّ مِنْ أَسْنَانِ الإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الْغَنَمِ مَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ مِنَ الإِبِلِ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ الْحِقَّةُ وَيَجْعَلُ مَكَانَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلاَّ بِنْتُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ بِنْتُ لَبُونٍ وَيُعْطِي مَعَهَا شَاتَيْنِ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ صَدَقَتُهُ بِنْتَ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ الْحِقَّةُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ صَدَقَتُهُ بِنْتَ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ بِنْتُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ ابْنَةُ مَخَاضٍ وَيُعْطِي مَعَهَا عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ . وَمَنْ بَلَغَتْ صَدَقَتُهُ بِنْتَ مَخَاضٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ ابْنَةُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ بِنْتُ لَبُونٍ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ فَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ ابْنَةُ مَخَاضٍ عَلَى وَجْهِهَا وَعِنْدَهُ ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَىْءٌ .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Abu Bakr as-Siddiq (roziyallohu anhu) unga (zakot amili qilib joʻnatganida) shunday yozib berdi: «Bismillahir rohmanir rohiym. Bu Rasululloh ﷺ Alloh oʻz Rasuliga buyurgan holda musulmonlarga farz qilgan sadaqa (zakot) miqdoridir. Kimning tuyalari orasidan jazaa (toʻrt yashar urgʻochi tuya) sadaqasi vojib boʻlgan boʻlsa-yu, unda jazaa boʻlmay, hiqqa (uch yashar urgʻochi tuya) boʻlsa, undan hiqqa qabul qilinadi va uning oʻrniga oson boʻlsa ikki qoʻy yoki yigirma dirham (qoʻshib) beradi. Kimning hiqqa sadaqasi vojib boʻlgan boʻlsa-yu, unda bintu labun (ikki yashar urgʻochi tuya)dan boshqa boʻlmasa, undan bintu labun qabul qilinadi va u bilan birga ikki qoʻy yoki yigirma dirham beradi. Kimning sadaqasi bintu labun boʻlsa-yu, unda u boʻlmay, hiqqa boʻlsa, undan hiqqa qabul qilinadi va zakot amili unga yigirma dirham yoki ikki qoʻy beradi. Kimning sadaqasi bintu labun boʻlsa-yu, unda u boʻlmay, bintu maxod (bir yashar urgʻochi tuya) boʻlsa, undan bintu maxod qabul qilinadi va u bilan birga yigirma dirham yoki ikki qoʻy beradi. Kimning sadaqasi bintu maxod boʻlsa-yu, unda u boʻlmay, bintu labun boʻlsa, undan bintu labun qabul qilinadi va zakot amili unga yigirma dirham yoki ikki qoʻy beradi. Kimda bintu maxod boʻlmay, ibnu labun (ikki yashar erkak tuya) boʻlsa, undan u qabul qilinadi va u bilan birga hech narsa (qoʻshib) berilmaydi».Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Абу Бакр ас-Сиддиқ (розияллоҳу анҳу) унга (закот амили қилиб жўнатганида) шундай ёзиб берди: «Бисмиллаҳир роҳманир роҳийм. Бу Расулуллоҳ ﷺ Аллоҳ ўз Расулига буюрган ҳолда мусулмонларга фарз қилган садақа (закот) миқдоридир. Кимнинг туялари орасидан жазаа (тўрт яшар урғочи туя) садақаси вожиб бўлган бўлса-ю, унда жазаа бўлмай, ҳиққа (уч яшар урғочи туя) бўлса, ундан ҳиққа қабул қилинади ва унинг ўрнига осон бўлса икки қўй ёки йигирма дирҳам (қўшиб) беради. Кимнинг ҳиққа садақаси вожиб бўлган бўлса-ю, унда бинту лабун (икки яшар урғочи туя)дан бошқа бўлмаса, ундан бинту лабун қабул қилинади ва у билан бирга икки қўй ёки йигирма дирҳам беради. Кимнинг садақаси бинту лабун бўлса-ю, унда у бўлмай, ҳиққа бўлса, ундан ҳиққа қабул қилинади ва закот амили унга йигирма дирҳам ёки икки қўй беради. Кимнинг садақаси бинту лабун бўлса-ю, унда у бўлмай, бинту маход (бир яшар урғочи туя) бўлса, ундан бинту маход қабул қилинади ва у билан бирга йигирма дирҳам ёки икки қўй беради. Кимнинг садақаси бинту маход бўлса-ю, унда у бўлмай, бинту лабун бўлса, ундан бинту лабун қабул қилинади ва закот амили унга йигирма дирҳам ёки икки қўй беради. Кимда бинту маход бўлмай, ибну лабун (икки яшар эркак туя) бўлса, ундан у қабул қилинади ва у билан бирга ҳеч нарса (қўшиб) берилмайди».
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ الْمِصْرِيُّ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَا " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sadaqa (zakot)da haddan oshgan kishi uni bermay olib qolgan kishi kabidir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Садақа (закот)да ҳаддан ошган киши уни бермай олиб қолган киши кабидир», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا سَلاَّمُ بْنُ سَوَّارٍ، حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ سَلِيمٍ، عَنِ الضَّحَّاكِ بْنِ مُزَاحِمٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ " مَنْ أَرَادَ أَنْ يَلْقَى اللَّهَ طَاهِرًا مُطَهَّرًا فَلْيَتَزَوَّجِ الْحَرَائِرَ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasulullohni ﷺ shunday deganlarini eshitdim: «Kim Allohga pok va tozalangan holda yoʻliqishni istasa, hur ayollarga uylansin».Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳни ﷺ шундай деганларини эшитдим: «Ким Аллоҳга пок ва тозаланган ҳолда йўлиқишни истаса, ҳур аёлларга уйлансин».
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلاَّلُ، وَزُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ، قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ، أَرَادَ أَنْ يَتَزَوَّجَ، امْرَأَةً فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " اذْهَبْ فَانْظُرْ إِلَيْهَا فَإِنَّهُ أَحْرَى أَنْ يُؤْدَمَ بَيْنَكُمَا " . فَفَعَلَ فَتَزَوَّجَهَا فَذَكَرَ مِنْ مُوَافَقَتِهَا .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Mugʻiyra ibn Shuʼba bir ayolga uylanmoqchi boʻldi. Shunda Nabiy ﷺ unga: «Borib, unga qarab ol, chunki bu ikkovingiz oʻrtangizda mehr-ulfat paydo boʻlishiga yaqinroqdir», dedilar. U shunday qildi va unga uylandi hamda u bilan ahil boʻlib yashaganini eslab oʻtdi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Муғийра ибн Шуъба бир аёлга уйланмоқчи бўлди. Шунда Набий ﷺ унга: «Бориб, унга қараб ол, чунки бу икковингиз ўртангизда меҳр-улфат пайдо бўлишига яқинроқдир», дедилар. У шундай қилди ва унга уйланди ҳамда у билан аҳил бўлиб яшаганини эслаб ўтди.
حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مَهْدِيٍّ، أَنْبَأَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَنْبَأَنَاَ مَعْمَرٌ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لاَ شِغَارَ فِي الإِسْلاَمِ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Islomda shigʻor yoʻq», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Исломда шиғор йўқ», дедилар.