حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ حَفْصٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الَّذِي يَكْذِبُ عَلَيَّ يُبْنَى لَهُ بَيْتٌ فِي النَّارِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Albatta, menga (nisbatan) yolgʻon gapiradigan kishiga doʻzaxda bir uy quriladi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, менга (нисбатан) ёлғон гапирадиган кишига дўзахда бир уй қурилади», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ وَسَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ أَكْلِ لُحُومِ الْحُمُرِ الْأَهْلِيَّةِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ uy eshaklari goʻshtini yeyishdan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ уй эшаклари гўштини ейишдан қайтардилар.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْبَارِقِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا رَكِبَ رَاحِلَتَهُ كَبَّرَ ثَلَاثًا ثُمَّ قَالَ سُبْحَانَ الَّذِي سَخَّرَ لَنَا هَذَا وَمَا كُنَّا لَهُ مُقْرِنِينَ وَإِنَّا إِلَى رَبِّنَا لَمُنْقَلِبُونَ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ فِي سَفَرِي هَذَا الْبِرَّ وَالتَّقْوَى وَمِنْ الْعَمَلِ مَا تَرْضَى اللَّهُمَّ هَوِّنْ عَلَيْنَا السَّفَرَ وَاطْوِ لَنَا الْبَعِيدَ اللَّهُمَّ أَنْتَ الصَّاحِبُ فِي السَّفَرِ وَالْخَلِيفَةُ فِي الْأَهْلِ اللَّهُمَّ اصْحَبْنَا فِي سَفَرِنَا وَاخْلُفْنَا فِي أَهْلِنَا وَكَانَ إِذَا رَجَعَ إِلَى أَهْلِهِ قَالَ آيِبُونَ تَائِبُونَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ عَابِدُونَ لِرَبِّنَا حَامِدُونَ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ ulovlariga minganlarida, uch marta takbir aytar va: {Bizga buni boʻysundirgan Zot pokdir, biz unga qodir emas edik. Albatta, biz Robbimizga qaytguvchimiz} der edilar. Soʻng: «Allohim, men Sendan ushbu safarimda yaxshilik, taqvo va Sen rozi boʻladigan amalni soʻrayman. Allohim, safarni bizga oson qil va yerning uzoqligini biz uchun yigʻ. Allohim, Sen safarda hamroh, oilada esa oʻrinbosarsan. Allohim, safarimizda bizga hamroh boʻl va oilamizda yaxshilik bilan oʻrnimizni egalla», der edilar. Ahllariga qaytganlarida esa: «Qaytguvchimiz, tavba qilguvchimiz, inshaalloh, ibodat qilguvchimiz, Robbimizga hamd aytguvchimiz», der edilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ уловларига минганларида, уч марта такбир айтар ва: {Бизга буни бўйсундирган Зот покдир, биз унга қодир эмас эдик. Албатта, биз Роббимизга қайтгувчимиз} дер эдилар. Сўнг: «Аллоҳим, мен Сендан ушбу сафаримда яхшилик, тақво ва Сен рози бўладиган амални сўрайман. Аллоҳим, сафарни бизга осон қил ва ернинг узоқлигини биз учун йиғ. Аллоҳим, Сен сафарда ҳамроҳ, оилада эса ўринбосарсан. Аллоҳим, сафаримизда бизга ҳамроҳ бўл ва оиламизда яхшилик билан ўрнимизни эгалла», дер эдилар. Аҳлларига қайтганларида эса: «Қайтгувчимиз, тавба қилгувчимиз, иншааллоҳ, ибодат қилгувчимиз, Роббимизга ҳамд айтгувчимиз», дер эдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ قَالَ فَحَدَّثَنِي سَالِمٌ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَوَاللَّهِ مَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعِيسَى عَلَيْهِ السَّلَام أَحْمَرُ قَطُّ وَلَكِنَّهُ قَالَ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُنِي أَطُوفُ بِالْكَعْبَةِ فَإِذَا رَجُلٌ آدَمُ سَبْطُ الشَّعَرِ يُهَادَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ يَنْطُفُ رَأْسُهُ أَوْ يُهَرَاقُ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا قَالُوا هَذَا ابْنُ مَرْيَمَ قَالَ فَذَهَبْتُ أَلْتَفِتُ فَإِذَا رَجُلٌ أَحْمَرُ جَسِيمٌ جَعْدُ الرَّأْسِ أَعْوَرُ الْعَيْنِ الْيُمْنَى كَأَنَّ عَيْنَهُ عِنَبَةٌ طَافِيَةٌ قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالُوا هَذَا الدَّجَّالُ أَقْرَبُ مَنْ رَأَيْتُ بِهِ شَبَهًا ابْنُ قَطَنٍقَالَ ابْنُ شِهَابٍ رَجُلٌ مِنْ خُزَاعَةَ مِنْ بَالْمُصْطَلِقِ مَاتَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ
Solim (rahimahulloh) rivoyat qiladi: Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) dedi: Allohga qasamki, Rasululloh ﷺ Iso (alayhissalom)ni hech qachon qizil (tanli) demaganlar. Balki u zot: «Men uxlab yotganimda, oʻzimni Kaʼbani tavof qilayotgan holda koʻrdim. Mana, bugʻdoyrang, tep-tekis (silliq) sochli bir kishi ikki kishi orasida (yetaklanib turibdi); boshidan suv tomib turardi. Men: ‹Bu kim?› dedim. Ular: ‹Bu — Ibn Maryam›, dedilar. Soʻng oʻgirilib qarasam, mana, qizil tanli, baquvvat, jingalak sochli, oʻng koʻzi koʻr — goʻyo koʻzi qalqib turgan uzum donasidek — bir kishi (turibdi). Men: ‹Bu kim?› dedim. Ular: ‹Bu — Dajjol; men koʻrganlarim ichida unga eng oʻxshashi — Ibn Qatan›, dedilar», dedilar. Ibn Shihob dedi: (Ibn Qatan) Xuzoadan, Banul-Mustaliqdan boʻlgan, johiliyatda vafot etgan bir kishi edi.Солим (раҳимаҳуллоҳ) ривоят қилади: Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) деди: Аллоҳга қасамки, Расулуллоҳ ﷺ Исо (алайҳиссалом)ни ҳеч қачон қизил (танли) демаганлар. Балки у зот: «Мен ухлаб ётганимда, ўзимни Каъбани тавоф қилаётган ҳолда кўрдим. Мана, буғдойранг, теп-текис (силлиқ) сочли бир киши икки киши орасида (етакланиб турибди); бошидан сув томиб турарди. Мен: ‹Бу ким?› дедим. Улар: ‹Бу — Ибн Марям›, дедилар. Сўнг ўгирилиб қарасам, мана, қизил танли, бақувват, жингалак сочли, ўнг кўзи кўр — гўё кўзи қалқиб турган узум донасидек — бир киши (турибди). Мен: ‹Бу ким?› дедим. Улар: ‹Бу — Дажжол; мен кўрганларим ичида унга энг ўхшаши — Ибн Қатан›, дедилар», дедилар. Ибн Шиҳоб деди: (Ибн Қатан) Хузоадан, Банул-Мусталиқдан бўлган, жоҳилиятда вафот этган бир киши эди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ سُلَيْمَانُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى أَنَّ الْوَلَاءَ لِمَنْ أَعْتَقَ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Valo (ozod qilish yuzasidan meros huquqi) ozod qilgan kishiga tegishlidir», deb hukm qildilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Вало (озод қилиш юзасидан мерос ҳуқуқи) озод қилган кишига тегишлидир», деб ҳукм қилдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي لَبِيدٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهَا صَلَاةُ الْعِشَاءِ فَلَا يَغْلِبَنَّكُمْ الْأَعْرَابُ عَلَى أَسْمَاءِ صَلَاتِكُمْ فَإِنَّهُمْ يُعْتِمُونَ عَنْ الْإِبِلِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, u — xufton namozidir. Aʼrobiylar sizlarni namozingizning nomida yengib qoʻymasinlar. Chunki ular tuyalar bilan mashgʻul boʻlib, (namozni) qorongʻi tushguncha kechiktiradilar», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, у — хуфтон намозидир. Аъробийлар сизларни намозингизнинг номида енгиб қўймасинлар. Чунки улар туялар билан машғул бўлиб, (намозни) қоронғи тушгунча кечиктирадилар», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَبْعَثُنَا فِي أَطْرَافِ الْمَدِينَةِ فَيَأْمُرُنَا أَنْ لَا نَدَعَ كَلْبًا إِلَّا قَتَلْنَاهُ حَتَّى نَقْتُلَ الْكَلْبَ لِلْمُرَيَّةِ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo) dedi: Nabiy ﷺ bizni Madina atroflariga yuborar va bizga birorta itni oʻldirmay qoʻymaslikni buyurar edilar; hatto badiya (choʻl) ahlidan boʻlgan kichkina ayolning itini ham oʻldirardik.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) деди: Набий ﷺ бизни Мадина атрофларига юборар ва бизга бирорта итни ўлдирмай қўймасликни буюрар эдилар; ҳатто бадия (чўл) аҳлидан бўлган кичкина аёлнинг итини ҳам ўлдирардик.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ النَّجْرَانِيِّ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَابْتَاعَ رَجُلٌ مِنْ رَجُلٍ نَخْلًا فَلَمْ يُخْرِجْ تِلْكَ السَّنَةَ شَيْئًا فَاجْتَمَعَا فَاخْتَصَمَا إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَ تَسْتَحِلُّ دَرَاهِمَهُ ارْدُدْ إِلَيْهِ دَرَاهِمَهُ وَلَا تُسْلِمُنَّ فِي نَخْلٍ حَتَّى يَبْدُوَ صَلَاحُهُفَسَأَلْتُ مَسْرُوقًا مَا صَلَاحُهُ قَالَ يَحْمَارُّ أَوْ يَصْفَارُّ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo) dedi: Bir kishi boshqa bir kishidan xurmozor sotib oldi, ammo u oʻsha yili hech narsa chiqarmadi. Ikkovi toʻplanib, Nabiy ﷺ ga daʼvolashib bordilar. Shunda Nabiy ﷺ: «Nima bilan uning dirhamlarini oʻzingga halol qilyapsan? Dirhamlarini unga qaytar va xurmoning yaxshiligi koʻrinmaguncha unda salaf (oldindan toʻlash) qilmanglar», dedilar. Men Masruqdan: «Uning yaxshiligi nima?» deb soʻradim. U: «Qizarishi yoki sargʻayishi», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) деди: Бир киши бошқа бир кишидан хурмозор сотиб олди, аммо у ўша йили ҳеч нарса чиқармади. Иккови тўпланиб, Набий ﷺ га даъволашиб бордилар. Шунда Набий ﷺ: «Нима билан унинг дирҳамларини ўзингга ҳалол қиляпсан? Дирҳамларини унга қайтар ва хурмонинг яхшилиги кўринмагунча унда салаф (олдиндан тўлаш) қилманглар», дедилар. Мен Масруқдан: «Унинг яхшилиги нима?» деб сўрадим. У: «Қизариши ёки сарғайиши», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي إِسْمَاعِيلُ بْنُ أُمَيَّةَ أَنَّ نَافِعًا مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُمْأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَطَعَ يَدَ رَجُلٍ سَرَقَ تُرْسًا مِنْ صُفَّةِ النِّسَاءِ ثَمَنُهُ ثَلَاثَةُ دَرَاهِمَ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺ ayollar joyidan qiymati uch dirham boʻlgan qalqonni oʻgʻirlagan bir kishining qoʻlini kesdilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺ аёллар жойидан қиймати уч дирҳам бўлган қалқонни ўғирлаган бир кишининг қўлини кесдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنِ الْأَعْمَشِ وَلَيْثٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ائْذَنُوا لِلنِّسَاءِ بِاللَّيْلِ إِلَى الْمَسْجِدِفَقَالَ لَهُ ابْنُهُ وَاللَّهِ لَا نَأْذَنُ لَهُنَّ يَتَّخِذْنَ ذَلِكَ دَغَلًا فَقَالَ فَعَلَ اللَّهُ بِكَ وَفَعَلَ اللَّهُ بِكَ تَسْمَعُنِي أَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتَقُولُ أَنْتَ لَا قَالَ لَيْثٌ وَلَكِنْ لِيَخْرُجْنَ تَفِلَاتٍ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo) dedi: Nabiy ﷺ: «Ayollarga kechasi masjidga (borishlariga) izn beringlar», dedilar. Shunda uning oʻgʻli: «Vallohi, biz ularga izn bermaymiz, buni vasila qilib (yomonlikka) yoʻl topadilar», dedi. Shunda u: «Alloh senga (jazoyingni) bersin, Alloh senga (jazoyingni) bersin! Men: ‹Rasululloh ﷺ shunday dedilar›, deyayotganimni eshitasan-u, sen: ‹Yoʻq›, deysanmi?!», dedi. Lays: «Lekin ular atir surmagan holda chiqsinlar», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) деди: Набий ﷺ: «Аёлларга кечаси масжидга (боришларига) изн беринглар», дедилар. Шунда унинг ўғли: «Валлоҳи, биз уларга изн бермаймиз, буни васила қилиб (ёмонликка) йўл топадилар», деди. Шунда у: «Аллоҳ сенга (жазойингни) берсин, Аллоҳ сенга (жазойингни) берсин! Мен: ‹Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар›, деяётганимни эшитасан-у, сен: ‹Йўқ›, дейсанми?!», деди. Лайс: «Лекин улар атир сурмаган ҳолда чиқсинлар», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُخْرَجُ بِالْعَنَزَةِ مَعَهُ يَوْمَ الْفِطْرِ وَالْأَضْحَى لِأَنْ يَرْكُزَهَا فَيُصَلِّيَ إِلَيْهَا
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ bilan birga Fitr va Azho (hayiti) kuni anaza (kalta nayza) olib chiqilar, u zot uni sanchib, unga qarab namoz oʻqir edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ билан бирга Фитр ва Азҳо (ҳайити) куни аназа (калта найза) олиб чиқилар, у зот уни санчиб, унга қараб намоз ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الَّذِي تَفُوتُهُ صَلَاةُ الْعَصْرِ فَكَأَنَّمَا وُتِرَ أَهْلَهُ وَمَالَهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Asr namozi qoʻldan ketgan kishi, goʻyo ahli va molidan mahrum boʻlgan kishiga oʻxshaydi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Аср намози қўлдан кетган киши, гўё аҳли ва молидан маҳрум бўлган кишига ўхшайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمُؤْمِنَ يَأْكُلُ فِي مِعًى وَاحِدٍ وَإِنَّ الْكَافِرَ يَأْكُلُ فِي سَبْعَةِ أَمْعَاءٍ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, moʻmin bir ichakda yeydi; kofir esa yetti ichakda yeydi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, мўмин бир ичакда ейди; кофир эса етти ичакда ейди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ أَخْبَرَنَا فَرْقَدٌ السَّبَخِيُّ عَنْ سَعْدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ادَّهَنَ بِزَيْتٍ غَيْرِ مُقَتَّتٍ وَهُوَ مُحْرِمٌ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ ehromda ekanlarida atir aralashtirilmagan zaytun moyi surtdilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ эҳромда эканларида атир аралаштирилмаган зайтун мойи суртдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْهِلَالَ فَصُومُوا وَإِذَا رَأَيْتُمُوهُ فَأَفْطِرُوا فَإِنْ غُمَّ عَلَيْكُمْ فَاقْدُرُوا لَهُ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Hilolni koʻrsangiz roʻza tuting, uni koʻrsangiz roʻzani oching. Agar sizlarga (bulut) toʻsib qolsa, uni hisoblab qoʻying», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ҳилолни кўрсангиз рўза тутинг, уни кўрсангиз рўзани очинг. Агар сизларга (булут) тўсиб қолса, уни ҳисоблаб қўйинг», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ أَخْبَرَنَا ابْنُ شِهَابٍ وَيَعْقُوبُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَعْقُوبُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ فَاتَتْهُ صَلَاةُ الْعَصْرِ فَكَأَنَّمَا وُتِرَ أَهْلَهُ وَمَالَهُ
Solim otasidan rivoyat qiladi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar — Yaʼqub (oʻz rivoyatida): Men Rasululloh ﷺ ning shunday deyayotganlarini eshitdim, dedi —: «Kimning asr namozi qazo boʻlsa, goʻyo ahli va molidan mahrum boʻlgandek boʻladi».Солим отасидан ривоят қилади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар — Яъқуб (ўз ривоятида): Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деяётганларини эшитдим, деди —: «Кимнинг аср намози қазо бўлса, гўё аҳли ва молидан маҳрум бўлгандек бўлади».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحِيمِ عَنِ الْجَهْمِ بْنِ الْجَارُودِ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَأَهْدَى عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ بُخْتِيَّةً أُعْطِيَ بِهَا ثَلَاثَ مِائَةِ دِينَارٍ فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَهْدَيْتُ بُخْتِيَّةً لِي أُعْطِيتُ بِهَا ثَلَاثَ مِائَةِ دِينَارٍ فَأَنْحَرُهَا أَوْ أَشْتَرِي بِثَمَنِهَا بُدْنًا قَالَ لَا وَلَكِنْ انْحَرْهَا إِيَّاهَا
Solim otasidan rivoyat qiladi: U aytdi: Umar ibn al-Xattob bir buxtiy (zotdor) tuyani hadiy qildi; unga uning evaziga uch yuz dinor berilgan edi. U Rasululloh ﷺ ning oldilariga kelib: «Ey Allohning Rasuli, men bir buxtiy tuyani hadiy qildim, menga uning evaziga uch yuz dinor berildi. Uni soʻysammi yoki uning bahosiga qurbonlik tuyalari sotib olsammi?» dedi. U zot: «Yoʻq, balki oʻshaning oʻzini soʻy», dedilar.Солим отасидан ривоят қилади: У айтди: Умар ибн ал-Хаттоб бир бухтий (зотдор) туяни ҳадий қилди; унга унинг эвазига уч юз динор берилган эди. У Расулуллоҳ ﷺ нинг олдиларига келиб: «Эй Аллоҳнинг Расули, мен бир бухтий туяни ҳадий қилдим, менга унинг эвазига уч юз динор берилди. Уни сўйсамми ёки унинг баҳосига қурбонлик туялари сотиб олсамми?» деди. У зот: «Йўқ, балки ўшанинг ўзини сўй», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ نَافِعًا يَقُولُ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمِنْبَرِ يَقُولُ مَنْ أَتَى الْجُمُعَةَ فَلْيَغْتَسِلْ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) dedi: Men Rasululloh ﷺ ni minbar ustida: «Kim jumaga kelsa, gusl qilsin», deb aytayotganlarini eshitdim.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) деди: Мен Расулуллоҳ ﷺ ни минбар устида: «Ким жумага келса, гусл қилсин», деб айтаётганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ قَالَرَأَيْتُ ابْنَ عُمَرَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ كُلَّمَا رَكَعَ وَكُلَّمَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ مَا هَذَا قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ
Muhorib ibn Disor dedi: Men Ibn Umarni har rukuʼ qilganida va rukuʼdan boshini koʻtarganida ikki qoʻlini koʻtarayotganini koʻrdim. Men unga: «Bu nima?» dedim. U: «Nabiy ﷺ ikki rakaatdan (keyin) turganlarida takbir aytib, ikki qoʻllarini koʻtarardilar», dedi.Муҳориб ибн Дисор деди: Мен Ибн Умарни ҳар рукуъ қилганида ва рукуъдан бошини кўтарганида икки қўлини кўтараётганини кўрдим. Мен унга: «Бу нима?» дедим. У: «Набий ﷺ икки ракаатдан (кейин) турганларида такбир айтиб, икки қўлларини кўтарардилар», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ وَرَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ طَاوُسٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُسَمِعَ ابْنَ عُمَرَ يُسْأَلُ عَنْ رَجُلٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ حَائِضًا فَقَالَ أَتَعْرِفُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَإِنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ حَائِضًا فَذَهَبَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَهُ الْخَبَرَ فَأَمَرَهُ أَنْ يُرَاجِعَهَا قَالَ وَلَمْ أَسْمَعْهُ يَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ قَالَ رَوْحٌ مُرْهُ أَنْ يُرَاجِعَهَا
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: undan xotinini hayz koʻrayotgan paytida taloq qoʻygan kishi haqida soʻralganda, (soʻrovchiga): «Sen Abdulloh ibn Umarni tanaysanmi?» dedi. U: «Ha», dedi. (Ibn Umar): «Mana oʻsha (Abdulloh) xotinini hayz koʻrayotgan paytida taloq qoʻygan edi. Shunda Umar (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺ ga borib, bu xabarni unga aytdi. U zot esa unga (xotinini) qaytarib olishni buyurdilar», dedi. (Tovus) dedi: «Otamdan bundan ortiq (soʻz) eshitmaganman». Ravh: «Unga (xotinini) qaytarib olishni buyur», dedi.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: ундан хотинини ҳайз кўраётган пайтида талоқ қўйган киши ҳақида сўралганда, (сўровчига): «Сен Абдуллоҳ ибн Умарни танайсанми?» деди. У: «Ҳа», деди. (Ибн Умар): «Мана ўша (Абдуллоҳ) хотинини ҳайз кўраётган пайтида талоқ қўйган эди. Шунда Умар (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺ га бориб, бу хабарни унга айтди. У зот эса унга (хотинини) қайтариб олишни буюрдилар», деди. (Товус) деди: «Отамдан бундан ортиқ (сўз) эшитмаганман». Равҳ: «Унга (хотинини) қайтариб олишни буюр», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ الرَّجُلُ فِي حَيَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَأَى رُؤْيَا قَصَّهَا عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَتَمَنَّيْتُ أَنْ أَرَى رُؤْيَا فَأَقُصَّهَا عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَكُنْتُ غُلَامًا شَابًّا عَزَبًا فَكُنْتُ أَنَامُ فِي الْمَسْجِدِ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَرَأَيْتُ فِي النَّوْمِ كَأَنَّ مَلَكَيْنِ أَخَذَانِي فَذَهَبَا بِي إِلَى النَّارِ فَإِذَا هِيَ مَطْوِيَّةٌ كَطَيِّ الْبِئْرِ وَإِذَا لَهَا قَرْنَانِ وَإِذَا فِيهَا نَاسٌ قَدْ عَرَفْتُهُمْ فَجَعَلْتُ أَقُولُ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ النَّارِ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ النَّارِ فَلَقِيَهُمَا مَلَكٌ آخَرُ فَقَالَ لِي لَنْ تُرَاعَ فَقَصَصْتُهَا عَلَى حَفْصَةَ فَقَصَّتْهَا حَفْصَةُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ نِعْمَ الرَّجُلُ عَبْدُ اللَّهِ لَوْ كَانَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِقَالَ سَالِمٌ فَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ لَا يَنَامُ مِنْ اللَّيْلِ إِلَّا قَلِيلًا
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U dedi: Rasululloh ﷺ hayotliklarida kishi bir tush koʻrsa, uni Nabiy ﷺ ga aytib berar edi. Men ham bir tush koʻrib, uni Nabiy ﷺ ga aytib berishni orzu qildim. (Ibn Umar) dedi: Men oʻsha vaqtda yosh, uylanmagan yigit edim va Rasululloh ﷺ zamonida masjidda uxlardim. (Ibn Umar) dedi: Bir kuni tushimda ikki farishta meni ushlab, doʻzaxga olib borganini koʻrdim. Quduq oʻralganidek (gʻishtlangan) ekan, unga ikkita ustun bor ekan. Unda men tanigan kishilar bor ekan. Shunda men: «Doʻzaxdan Allohdan panoh soʻrayman, doʻzaxdan Allohdan panoh soʻrayman», — dedim. Soʻng ularni (yana) bir farishta uchratdi va menga: «Qoʻrqma», — dedi. Men buni Hafsaga aytib berdim. Hafsa esa uni Rasululloh ﷺ ga aytib berdi. Shunda u zot: «Abdulloh qanday yaxshi kishi! Kechasi (turib) namoz oʻqiganida edi», — dedilar. Solim dedi: Shundan keyin Abdulloh kechasi juda oz uxlaydigan boʻldi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У деди: Расулуллоҳ ﷺ ҳаётликларида киши бир туш кўрса, уни Набий ﷺ га айтиб берар эди. Мен ҳам бир туш кўриб, уни Набий ﷺ га айтиб беришни орзу қилдим. (Ибн Умар) деди: Мен ўша вақтда ёш, уйланмаган йигит эдим ва Расулуллоҳ ﷺ замонида масжидда ухлардим. (Ибн Умар) деди: Бир куни тушимда икки фаришта мени ушлаб, дўзахга олиб борганини кўрдим. Қудуқ ўралганидек (ғиштланган) экан, унга иккита устун бор экан. Унда мен таниган кишилар бор экан. Шунда мен: «Дўзахдан Аллоҳдан паноҳ сўрайман, дўзахдан Аллоҳдан паноҳ сўрайман», — дедим. Сўнг уларни (яна) бир фаришта учратди ва менга: «Қўрқма», — деди. Мен буни Ҳафсага айтиб бердим. Ҳафса эса уни Расулуллоҳ ﷺ га айтиб берди. Шунда у зот: «Абдуллоҳ қандай яхши киши! Кечаси (туриб) намоз ўқиганида эди», — дедилар. Солим деди: Шундан кейин Абдуллоҳ кечаси жуда оз ухлайдиган бўлди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَاتَّخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَاتَمًا مِنْ ذَهَبٍ وَصَنَعَ فَصَّهُ مِنْ دَاخِلٍ قَالَ فَبَيْنَا هُوَ يَخْطُبُ ذَاتَ يَوْمٍ قَالَ إِنِّي كُنْتُ صَنَعْتُ خَاتَمًا وَكُنْتُ أَلْبَسُهُ وَأَجْعَلُ فَصَّهُ مِنْ دَاخِلٍ وَإِنِّي وَاللَّهِ لَا أَلْبَسُهُ أَبَدًا فَنَبَذَهُ فَنَبَذَ النَّاسُ خَوَاتِيمَهُمْ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo) dedi: Rasululloh ﷺ oltindan uzuk yasatib, uning koʻzini ich tomonga qilgan edilar. Bir kuni xutba qilib turib: «Men bir uzuk yasatgan, uni taqar va koʻzini ich tomonga qilar edim. Endi, Allohga qasamki, uni hech qachon taqmayman», dedilar-da, uni tashladilar. Shunda odamlar ham uzuklarini tashladilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) деди: Расулуллоҳ ﷺ олтиндан узук ясатиб, унинг кўзини ич томонга қилган эдилар. Бир куни хутба қилиб туриб: «Мен бир узук ясатган, уни тақар ва кўзини ич томонга қилар эдим. Энди, Аллоҳга қасамки, уни ҳеч қачон тақмайман», дедилар-да, уни ташладилар. Шунда одамлар ҳам узукларини ташладилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ وَعَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَكَلَ أَحَدُكُمْ فَلْيَأْكُلْ بِيَمِينِهِ وَإِذَا شَرِبَ فَلْيَشْرَبْ بِيَمِينِهِ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ يَأْكُلُ بِشِمَالِهِ وَيَشْرَبُ بِشِمَالِهِحَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا رَبَاحٌ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ يَرْفَعُ الْحَدِيثَ قَالَ إِذَا أَكَلَ أَحَدُكُمْ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ سَمِعْتُ مَالِكَ بْنَ أَنَسٍ وَعُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يُحَدِّثَانِ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sizlardan biringiz yesa, oʻng qoʻli bilan yesin; ichsa, oʻng qoʻli bilan ichsin. Chunki shayton chap qoʻli bilan yeydi va chap qoʻli bilan ichadi», dedilar. Ibrohim ibn Xolid bizga rivoyat qildi: Raboh, Maʼmardan, u Zuhriydan, u Solim ibn Abdullohdan hadisni marfuʼ qilib: «Sizlardan biringiz yesa...» dedi — va hadisni zikr qildi. Abdurrazzoq dedi: Men Molik ibn Anas va Ubaydulloh ibn Umarning Ibn Shihobdan, u Abu Bakr ibn Ubaydullohdan, u Ibn Umardan, u Nabiy ﷺ dan shuning mislini rivoyat qilayotganlarini eshitdim.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Сизлардан бирингиз еса, ўнг қўли билан есин; ичса, ўнг қўли билан ичсин. Чунки шайтон чап қўли билан ейди ва чап қўли билан ичади», дедилар. Иброҳим ибн Холид бизга ривоят қилди: Рабоҳ, Маъмардан, у Зуҳрийдан, у Солим ибн Абдуллоҳдан ҳадисни марфуъ қилиб: «Сизлардан бирингиз еса...» деди — ва ҳадисни зикр қилди. Абдурраззоқ деди: Мен Молик ибн Анас ва Убайдуллоҳ ибн Умарнинг Ибн Шиҳобдан, у Абу Бакр ибн Убайдуллоҳдан, у Ибн Умардан, у Набий ﷺ дан шунинг мислини ривоят қилаётганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ بِالْمَدِينَةِ بِقَتْلِ الْكِلَابِ فَأُخْبِرَ بِامْرَأَةٍ لَهَا كَلْبٌ فِي نَاحِيَةِ الْمَدِينَةِ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ فَقُتِلَ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Madinada itlarni oʻldirishga buyurdilar. Soʻng u zotga Madinaning bir chekkasida iti bor bir ayol haqida xabar berildi. Shunda u zot unga (odam) yubordilar va u (it) oʻldirildi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Мадинада итларни ўлдиришга буюрдилар. Сўнг у зотга Мадинанинг бир чеккасида ити бор бир аёл ҳақида хабар берилди. Шунда у зот унга (одам) юбордилар ва у (ит) ўлдирилди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ قَتْلِ الْجِنَّانِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ uy ilonlarini oʻldirishdan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ уй илонларини ўлдиришдан қайтардилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا دَعَا أَحَدُكُمْ أَخَاهُ فَلْيُجِبْهُ عُرْسًا كَانَ أَوْ نَحْوَهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Biringiz oʻz birodarini (taomga) chaqirsa, u ijobat qilsin — toʻy boʻladimi yoki shunga oʻxshash (boshqa taklif)mi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бирингиз ўз биродарини (таомга) чақирса, у ижобат қилсин — тўй бўладими ёки шунга ўхшаш (бошқа таклиф)ми», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كُنْتُمْ ثَلَاثَةً فَلَا يَتَنَاجَى اثْنَانِ دُونَ الثَّالِثِ إِلَّا بِإِذْنِهِ فَإِنَّ ذَلِكَ يُحْزِنُهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Uch kishi boʻlsangiz, ikkovingiz uchinchisini qoldirib, uning iznisiz oʻzaro pichirlashmasin; chunki bu uni gʻamga soladi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Уч киши бўлсангиз, икковингиз учинчисини қолдириб, унинг изнисиз ўзаро пичирлашмасин; чунки бу уни ғамга солади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَأَى عُطَارِدًا يَبِيعُ حُلَّةً مِنْ دِيبَاجٍ فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي رَأَيْتُ عُطَارِدًا يَبِيعُ حُلَّةً مِنْ دِيبَاجٍ فَلَوْ اشْتَرَيْتَهَا فَلَبِسْتَهَا لِلْوُفُودِ وَلِلْعِيدِ وَلِلْجُمُعَةِ فَقَالَ إِنَّمَا يَلْبَسُ الْحَرِيرَ مَنْ لَا خَلَاقَ لَهُ حَسِبْتُهُ قَالَ فِي الْآخِرَةِ قَالَ ثُمَّ أُهْدِيَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُلَلٌ مِنْ سِيَرَاءَ حَرِيرٍ فَأَعْطَى عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ حُلَّةً وَأَعْطَى أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ حُلَّةً وَبَعَثَ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ بِحُلَّةٍ وَقَالَ لِعَلِيٍّ شَقِّقْهَا بَيْنَ النِّسَاءِ خُمُرًا وَجَاءَ عُمَرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ سَمِعْتُكَ قُلْتَ فِيهَا مَا قُلْتَ ثُمَّ أَرْسَلْتَ إِلَيَّ بِحُلَّةٍ فَقَالَ إِنِّي لَمْ أُرْسِلْهَا إِلَيْكَ لِتَلْبَسَهَا وَلَكِنْ لِتَبِيعَهَا فَأَمَّا أُسَامَةُ فَلَبِسَهَا فَرَاحَ فِيهَا فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْظُرُ إِلَيْهِ فَلَمَّا رَأَى أُسَامَةُ يُحَدَّدُ إِلَيْهِ الطَّرْفَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَسَوْتَنِيهَا قَالَ شَقِّقْهَا بَيْنَ النِّسَاءِ خُمُرًا أَوْ كَالَّذِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Umar ibn Xattob Utoridning dibodan (toʻqilgan) bir hullani sotayotganini koʻrdi-da, Rasululloh ﷺ huzurlariga kelib: «Yo Rasululloh, men Utoridning dibodan (toʻqilgan) bir hullani sotayotganini koʻrdim; uni sotib olsangiz-da, elchilarni qabul qilganingizda, iyd va juma kunlarida kiysangiz (boʻlardi)», dedi. U zot: «Ipakni faqat nasibasi yoʻq kishi kiyadi», dedilar — oʻylashimcha, u zot: «Oxiratda», dedilar. (Rovi) aytdi: Soʻng Rasululloh ﷺga siyaro ipagidan hullalar hadya qilindi. U zot Ali ibn Abu Tolibga bir hulla, Usoma ibn Zaydga bir hulla berdilar, Umar ibn Xattobga ham bir hulla yubordilar va Aliga: «Uni ayollar orasida roʻmol qilib boʻlib ber», dedilar. Umar Rasululloh ﷺ huzurlariga kelib: «Yo Rasululloh, siz u haqda aytadiganingizni aytgan edingiz, soʻng menga bir hulla yubordingiz?» dedi. U zot: «Men uni senga kiyishing uchun emas, sotishing uchun yubordim», dedilar. Usoma esa uni kiyib, unda (koʻchaga) chiqdi. Shunda Rasululloh ﷺ unga tikilib qaray boshladilar. Usoma u zotning oʻziga koʻz qadab turganlarini koʻrgach: «Yo Rasululloh, uni menga oʻzingiz kiydirgan edingiz-ku?» dedi. U zot: «Uni ayollar orasida roʻmol qilib boʻlib ber», dedilar — yoki Rasululloh ﷺ aytgan soʻzga oʻxshash (soʻz aytdilar).Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Умар ибн Хаттоб Уториднинг дибодан (тўқилган) бир ҳуллани сотаётганини кўрди-да, Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келиб: «Ё Расулуллоҳ, мен Уториднинг дибодан (тўқилган) бир ҳуллани сотаётганини кўрдим; уни сотиб олсангиз-да, элчиларни қабул қилганингизда, ийд ва жума кунларида кийсангиз (бўларди)», деди. У зот: «Ипакни фақат насибаси йўқ киши кияди», дедилар — ўйлашимча, у зот: «Охиратда», дедилар. (Рови) айтди: Сўнг Расулуллоҳ ﷺга сияро ипагидан ҳуллалар ҳадя қилинди. У зот Али ибн Абу Толибга бир ҳулла, Усома ибн Зайдга бир ҳулла бердилар, Умар ибн Хаттобга ҳам бир ҳулла юбордилар ва Алига: «Уни аёллар орасида рўмол қилиб бўлиб бер», дедилар. Умар Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келиб: «Ё Расулуллоҳ, сиз у ҳақда айтадиганингизни айтган эдингиз, сўнг менга бир ҳулла юбордингиз?» деди. У зот: «Мен уни сенга кийишинг учун эмас, сотишинг учун юбордим», дедилар. Усома эса уни кийиб, унда (кўчага) чиқди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ унга тикилиб қарай бошладилар. Усома у зотнинг ўзига кўз қадаб турганларини кўргач: «Ё Расулуллоҳ, уни менга ўзингиз кийдирган эдингиз-ку?» деди. У зот: «Уни аёллар орасида рўмол қилиб бўлиб бер», дедилар — ёки Расулуллоҳ ﷺ айтган сўзга ўхшаш (сўз айтдилар).
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ جَرَّ إِزَارَهُ مِنْ الْخُيَلَاءِ لَمْ يَنْظُرْ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ زَيْدٌ وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يُحَدِّثُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَآهُ وَعَلَيْهِ إِزَارٌ يَتَقَعْقَعُ يَعْنِي جَدِيدًا فَقَالَ مَنْ هَذَا فَقُلْتُ أَنَا عَبْدُ اللَّهِ فَقَالَ إِنْ كُنْتَ عَبْدَ اللَّهِ فَارْفَعْ إِزَارَكَ قَالَ فَرَفَعْتُهُ قَالَ زِدْ قَالَ فَرَفَعْتُهُ حَتَّى بَلَغَ نِصْفَ السَّاقِ قَالَ ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ مَنْ جَرَّ ثَوْبَهُ مِنْ الْخُيَلَاءِ لَمْ يَنْظُرْ اللَّهُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّهُ يَسْتَرْخِي إِزَارِي أَحْيَانًا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَسْتَ مِنْهُمْ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺning: «Kim izorini kibr bilan sudrasa, Alloh azza va jalla qiyomat kuni unga nazar solmaydi», deganlarini eshitdim. Zayd aytdi: Ibn Umar hadis aytib berardiki, Nabiy ﷺ uni koʻrdilar — uning ustida shitirlab turgan, yaʼni yangi izor bor edi. U zot: «Bu kim?» dedilar. Men: «Men Abdullohman», dedim. U zot: «Agar Abdulloh (Allohning bandasi) boʻlsang, izoringni koʻtar», dedilar. (Ibn Umar) aytdi: Men uni koʻtardim. U zot: «Yana koʻtar», dedilar. (Ibn Umar) aytdi: Men uni boldirning oʻrtasiga yetguncha koʻtardim. (Ibn Umar) aytdi: Soʻng u zot Abu Bakrga qarab: «Kim kiyimini kibr bilan sudrasa, Alloh qiyomat kuni unga nazar solmaydi», dedilar. Abu Bakr: «Baʼzan mening izorim boʻshashib tushib qoladi», dedi. Shunda Nabiy ﷺ: «Sen ulardan emassan», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Ким изорини кибр билан судраса, Аллоҳ азза ва жалла қиёмат куни унга назар солмайди», деганларини эшитдим. Зайд айтди: Ибн Умар ҳадис айтиб берардики, Набий ﷺ уни кўрдилар — унинг устида шитирлаб турган, яъни янги изор бор эди. У зот: «Бу ким?» дедилар. Мен: «Мен Абдуллоҳман», дедим. У зот: «Агар Абдуллоҳ (Аллоҳнинг бандаси) бўлсанг, изорингни кўтар», дедилар. (Ибн Умар) айтди: Мен уни кўтардим. У зот: «Яна кўтар», дедилар. (Ибн Умар) айтди: Мен уни болдирнинг ўртасига етгунча кўтардим. (Ибн Умар) айтди: Сўнг у зот Абу Бакрга қараб: «Ким кийимини кибр билан судраса, Аллоҳ қиёмат куни унга назар солмайди», дедилар. Абу Бакр: «Баъзан менинг изорим бўшашиб тушиб қолади», деди. Шунда Набий ﷺ: «Сен улардан эмассан», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَّ بِرَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ وَهُوَ يَعِظُ أَخَاهُ مِنْ الْحَيَاءِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعْهُ فَإِنَّ الْحَيَاءَ مِنْ الْإِيمَانِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ansorlardan bir kishining yonidan oʻtdilar — u oʻz birodariga hayo haqida tanbeh berayotgan edi. Shunda Rasululloh ﷺ unga: «Uni qoʻy, chunki hayo iymondandir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ансорлардан бир кишининг ёнидан ўтдилар — у ўз биродарига ҳаё ҳақида танбеҳ бераётган эди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ унга: «Уни қўй, чунки ҳаё иймондандир», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ وَأَيُّوبُ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اتَّخَذَ كَلْبًا إِلَّا كَلْبَ مَاشِيَةٍ أَوْ صَيْدٍ انْتَقَصَ مِنْ أَجْرِهِ كُلَّ يَوْمٍ قِيرَاطَانِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kim qoʻy podasi yoki ov itidan boshqa it boqsa, har kuni uning ajridan ikki qiyrot kamayadi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Ким қўй подаси ёки ов итидан бошқа ит боқса, ҳар куни унинг ажридан икки қийрот камаяди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ قَالَ بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُنِي أُتِيتُ بِقَدَحِ لَبَنٍ فَشَرِبْتُ مِنْهُ حَتَّى إِنِّي أَرَى الرِّيَّ يَخْرُجُ مِنْ أَظْفَارِي ثُمَّ أَعْطَيْتُ فَضْلِي عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ فَقَالُوا فَمَا أَوَّلْتَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ الْعِلْمُحَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ حَدَّثَنِي حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ فَذَكَرَهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ hadis aytib berib dedilar: «Men uxlab yotganimda, menga bir kosa sut keltirildi; men undan ichdim — hatto qonganlik tirnoqlarimdan chiqayotganini koʻrardim. Soʻng ortganini Umar ibn Xattobga berdim». Ular: «Buni nimaga taʼbir qildingiz, yo Rasululloh?» dedilar. U zot: «Ilmga», dedilar. Yaʼqub bizga otasidan, u Solihdan (rivoyat qildi); Ibn Shihob aytdi: Menga Hamza ibn Abdulloh ibn Umar aytib berdi — soʻng uni zikr qildi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ҳадис айтиб бериб дедилар: «Мен ухлаб ётганимда, менга бир коса сут келтирилди; мен ундан ичдим — ҳатто қонганлик тирноқларимдан чиқаётганини кўрардим. Сўнг ортганини Умар ибн Хаттобга бердим». Улар: «Буни нимага таъбир қилдингиз, ё Расулуллоҳ?» дедилар. У зот: «Илмга», дедилар. Яъқуб бизга отасидан, у Солиҳдан (ривоят қилди); Ибн Шиҳоб айтди: Менга Ҳамза ибн Абдуллоҳ ибн Умар айтиб берди — сўнг уни зикр қилди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حِينَ يُكَبِّرُ حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ أَوْ قَرِيبًا مِنْ ذَلِكَ وَإِذَا رَكَعَ رَفَعَهُمَا وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرَّكْعَةِ رَفَعَهُمَا وَلَا يَفْعَلُ ذَلِكَ فِي السُّجُودِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ takbir aytganlarida qoʻllarini yelkalari barobariga yoki shunga yaqin boʻlguncha koʻtarar edilar; rukuʼga borganlarida ham ularni koʻtarar, rukuʼdan boshlarini koʻtarganlarida ham ularni koʻtarar, sajdada esa buni qilmas edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ такбир айтганларида қўлларини елкалари баробарига ёки шунга яқин бўлгунча кўтарар эдилар; рукуъга борганларида ҳам уларни кўтарар, рукуъдан бошларини кўтарганларида ҳам уларни кўтарар, саждада эса буни қилмас эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُسَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ قَالَ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺ rukuʼdan boshlarini koʻtarganlarida: «Robbano va lakal hamd», deganlarini eshitdi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺ рукуъдан бошларини кўтарганларида: «Роббано ва лакал ҳамд», деганларини эшитди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَجْلِسَ الرَّجُلُ فِي الصَّلَاةِ وَهُوَ يَعْتَمِدُ عَلَى يَدَيْهِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ kishining namozda ikki qoʻliga suyanib oʻtirishidan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ кишининг намозда икки қўлига суяниб ўтиришидан қайтардилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا جَلَسَ فِي الصَّلَاةِ وَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَرَفَعَ أُصْبُعَهُ الْيُمْنَى الَّتِي تَلِي الْإِبْهَامَ فَدَعَا بِهَا وَيَدُهُ الْيُسْرَى عَلَى رُكْبَتَيْهِ بَاسِطَهَا عَلَيْهَا
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ namozda oʻtirganlarida, ikki qoʻllarini ikki tizzalari ustiga qoʻyar, bosh barmoqqa yondosh boʻlgan oʻng barmoqlarini koʻtarib, u bilan duo qilar, chap qoʻllarini chap tizzalari ustiga uni yoyib qoʻyar edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ намозда ўтирганларида, икки қўлларини икки тиззалари устига қўяр, бош бармоққа ёндош бўлган ўнг бармоқларини кўтариб, у билан дуо қилар, чап қўлларини чап тиззалари устига уни ёйиб қўяр эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُسَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي صَلَاةِ الْفَجْرِ حِينَ رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرَّكْعَةِ قَالَ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ فِي الرَّكْعَةِ الْآخِرَةِ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ الْعَنْ فُلَانًا وَفُلَانًا دَعَا عَلَى نَاسٍ مِنْ الْمُنَافِقِينَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى {لَيْسَ لَكَ مِنْ الْأَمْرِ شَيْءٌ أَوْ يَتُوبَ عَلَيْهِمْ أَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَإِنَّهُمْ ظَالِمُونَ}
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺni bomdod namozida rukuʼdan boshlarini koʻtarganlarida, oxirgi rakaatda: «Robbano va lakal hamd», deganlarini, soʻng: «Allohim, falonchini va falonchini laʼnatla», deganlarini eshitdi — u zot munofiqlardan baʼzi kishilarga qarshi duo qildilar. Shunda Alloh taolo: {Bu ishdan senga hech narsa yoʻq. Yo Alloh ularning tavbasini qabul qilur, yo ularni azoblar, chunki ular zolimlardir} (oyatini) nozil qildi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺни бомдод намозида рукуъдан бошларини кўтарганларида, охирги ракаатда: «Роббано ва лакал ҳамд», деганларини, сўнг: «Аллоҳим, фалончини ва фалончини лаънатла», деганларини эшитди — у зот мунофиқлардан баъзи кишиларга қарши дуо қилдилар. Шунда Аллоҳ таоло: {Бу ишдан сенга ҳеч нарса йўқ. Ё Аллоҳ уларнинг тавбасини қабул қилур, ё уларни азоблар, чунки улар золимлардир} (оятини) нозил қилди.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ إِسْحَاقَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنِي سَالِمٌ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُسَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ فِي الرَّكْعَةِ الْآخِرَةِ مِنْ الْفَجْرِ يَقُولُ اللَّهُمَّ الْعَنْ فُلَانًا وَفُلَانًا وَفُلَانًا بَعْدَمَا يَقُولُ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى {لَيْسَ لَكَ مِنْ الْأَمْرِ شَيْءٌ أَوْ يَتُوبَ عَلَيْهِمْ أَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَإِنَّهُمْ ظَالِمُونَ}
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺ bomdodning oxirgi rakaatida rukuʼdan boshlarini koʻtarganlarida, «Samiʼallohu liman hamidah, Robbano va lakal hamd», deganlaridan keyin: «Allohim, falonchini, falonchini va falonchini laʼnatla», deb aytayotganlarini eshitdi. Shunda Alloh taolo: {Bu ishdan senga hech narsa yoʻq. Yo Alloh ularning tavbasini qabul qilur, yo ularni azoblar, chunki ular zolimlardir} (oyatini) nozil qildi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺ бомдоднинг охирги ракаатида рукуъдан бошларини кўтарганларида, «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ, Роббано ва лакал ҳамд», деганларидан кейин: «Аллоҳим, фалончини, фалончини ва фалончини лаънатла», деб айтаётганларини эшитди. Шунда Аллоҳ таоло: {Бу ишдан сенга ҳеч нарса йўқ. Ё Аллоҳ уларнинг тавбасини қабул қилур, ё уларни азоблар, чунки улар золимлардир} (оятини) нозил қилди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةَ الْخَوْفِ بِإِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ رَكْعَةً وَالطَّائِفَةُ الْأُخْرَى مُوَاجِهَةُ الْعَدُوِّ ثُمَّ انْصَرَفُوا وَقَامُوا فِي مَقَامِ أَصْحَابِهِمْ مُقْبِلِينَ عَلَى الْعَدُوِّ وَجَاءَ أُولَئِكَ فَصَلَّى بِهِمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَكْعَةً ثُمَّ سَلَّمَ ثُمَّ قَضَى هَؤُلَاءِ رَكْعَةً وَهَؤُلَاءِ رَكْعَةً
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ xavf namozini ikki guruhdan birovi bilan bir rakaat oʻqidilar, ikkinchi guruh esa dushmanga roʻbaroʻ (turgan) edi. Soʻng ular (birinchilar) qaytib, oʻz sheriklarining oʻrnida dushmanga yuzlanib turdilar, anavilar (ikkinchilar) keldi va Nabiy ﷺ ular bilan bir rakaat oʻqidilar. Soʻng Nabiy ﷺ salom berdilar, soʻng bular bir rakaatni, anavilar bir rakaatni qazo qildilar».Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ хавф намозини икки гуруҳдан бирови билан бир ракаат ўқидилар, иккинчи гуруҳ эса душманга рўбарў (турган) эди. Сўнг улар (биринчилар) қайтиб, ўз шерикларининг ўрнида душманга юзланиб турдилар, анавилар (иккинчилар) келди ва Набий ﷺ улар билан бир ракаат ўқидилар. Сўнг Набий ﷺ салом бердилар, сўнг булар бир ракаатни, анавилар бир ракаатни қазо қилдилар».
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَصَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَكْعَتَيْنِ بِمِنًى وَمَعَ أَبِي بَكْرٍ رَكْعَتَيْنِ وَمَعَ عُمَرَ رَكْعَتَيْنِ وَمَعَ عُثْمَانَ صَدْرًا مِنْ خِلَافَتِهِ ثُمَّ صَلَّاهَا أَرْبَعًا
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺ bilan Minoda ikki rakaat, Abu Bakr bilan ikki rakaat, Umar bilan ikki rakaat, Usmon bilan ham xilofatining boshlarida (ikki rakaat) oʻqidim; soʻng u uni toʻrt (rakaat) qilib oʻqidi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺ билан Минода икки ракаат, Абу Бакр билан икки ракаат, Умар билан икки ракаат, Усмон билан ҳам хилофатининг бошларида (икки ракаат) ўқидим; сўнг у уни тўрт (ракаат) қилиб ўқиди.