وَعَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «مَوْلَى الْقَوْمِ مِنْ أَنْفُسِهِمْ» . رَوَاهُ البُخَارِيّ
(Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan rivoyat qiladi:) U zot: «Qavmning mavlosi (ozod qilingani) oʻzlaridandir», dedilar — yoki shunga oʻxshash aytdilar.(Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан ривоят қилади:) У зот: «Қавмнинг мавлоси (озод қилингани) ўзларидандир», дедилар — ёки шунга ўхшаш айтдилар.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ قَطَعَ مِيرَاثَ وَارِثِهِ قَطَعَ اللَّهُ مِيرَاثَهُ مِنَ الْجَنَّةِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ» . رَوَاهُ ابْنُ مَاجَهْ
وَرَوَاهُ الْبَيْهَقِيُّ فِي شُعَبِ الْإِيمَانِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَة رَضِي الله عَنهُ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim vorisining merosini kessa (mahrum qilsa), Alloh qiyomat kuni uning jannatdagi merosini kesadi», dedilar. Ibn Moja rivoyat qilgan; Bayhaqiy «Shuʼab ul-iymon»da uni Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilgan.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким ворисининг меросини кесса (маҳрум қилса), Аллоҳ қиёмат куни унинг жаннатдаги меросини кесади», дедилар. Ибн Можа ривоят қилган; Байҳақий «Шуъаб ул-иймон»да уни Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилган.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ أَرَادَ أَنْ يَلْقَى الله طَاهِرا مطهراً فليتزوج الْحَرَائِر» . رَوَاهُ ابْن مَاجَه
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim Allohga pok va poklangan holda roʻbaroʻ boʻlishni istasa, hur (ozod) ayollarga uylansin», dedilar. Ibn Moja rivoyat qilgan.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким Аллоҳга пок ва покланган ҳолда рўбарў бўлишни истаса, ҳур (озод) аёлларга уйлансин», дедилар. Ибн Можа ривоят қилган.
وَعَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى فَاطِمَةَ بِعَبْدٍ قَدْ وَهَبَهُ لَهَا وَعَلَى فَاطِمَةَ ثَوْبٌ إِذَا قَنَّعَتْ بِهِ رَأْسَهَا لَمْ يَبْلُغْ رِجْلَيْهَا وَإِذَا غَطَّتْ بِهِ رِجْلَيْهَا لَمْ يَبْلُغْ رَأْسَهَا فَلَمَّا رَأَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَلْقَى قَالَ: «إِنَّهُ لَيْسَ عَلَيْكِ بَأْسٌ إِنَّمَا هُوَ أَبُوكِ وغلامك» . رَوَاهُ أَبُو دَاوُد
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ Fotimaga oʻzi unga hadya qilgan bir qulni olib keldilar. Fotima (roziyallohu anho)ning ustida shunday kiyim bor ediki, u bilan boshini yopsa, oyoqlariga yetmas, oyoqlarini yopsa, boshiga yetmas edi. Nabiy ﷺ uning bu qiyinchiligini koʻrganlarida: «Senga zarar yoʻq, axir bu (faqat) sening otang va qulingdir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ Фотимага ўзи унга ҳадя қилган бир қулни олиб келдилар. Фотима (розияллоҳу анҳо)нинг устида шундай кийим бор эдики, у билан бошини ёпса, оёқларига етмас, оёқларини ёпса, бошига етмас эди. Набий ﷺ унинг бу қийинчилигини кўрганларида: «Сенга зарар йўқ, ахир бу (фақат) сенинг отанг ва қулингдир», дедилар.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: تَزَوَّجَ أَبُو طَلْحَةَ أُمَّ سُلَيْمٍ فَكَانَ صَدَاقُ مَا بَيْنَهُمَا الْإِسْلَامَ أَسْلَمَتْ أُمُّ سُلَيْمٍ قَبْلَ أَبِي طَلْحَةَ فَخَطَبَهَا فَقَالَتْ: إِنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ فَإِنْ أَسْلَمْتَ نَكَحْتُكَ فَأَسْلَمَ فَكَانَ صدَاق مَا بَينهمَا. رَوَاهُ النَّسَائِيّ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abu Talha Ummu Sulaymga uylandi, ular oʻrtasidagi mahr Islom boʻldi. Ummu Sulaym Abu Talhadan oldin musulmon boʻlgan edi. U ayolga sovchi qoʻyganida, ayol: «Men musulmon boʻlganman, agar sen ham musulmon boʻlsang, senga tegaman», dedi. Bas, u musulmon boʻldi va shu ular oʻrtasidagi mahr boʻldi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абу Талҳа Умму Сулаймга уйланди, улар ўртасидаги маҳр Ислом бўлди. Умму Сулайм Абу Талҳадан олдин мусулмон бўлган эди. У аёлга совчи қўйганида, аёл: «Мен мусулмон бўлганман, агар сен ҳам мусулмон бўлсанг, сенга тегаман», деди. Бас, у мусулмон бўлди ва шу улар ўртасидаги маҳр бўлди.
وَعَنْهُ قَالَ: مَا أَوْلَمَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَحَدٍ مِنْ نِسَائِهِ مَا أولم على زَيْنَب أولم بِشَاة
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ayollaridan hech biriga Zaynabga qilgan valimalaridek valima qilmadilar; unga bir qoʻy [soʻyib] valima qildilar. Buxoriy va Muslim rivoyat qilgan.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ аёлларидан ҳеч бирига Зайнабга қилган валималаридек валима қилмадилар; унга бир қўй [сўйиб] валима қилдилар. Бухорий ва Муслим ривоят қилган.
وَعَنْهُ قَالَ: أَوْلَمَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ بَنَى بِزَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ فأشبع النَّاس خبْزًا وَلَحْمًا. رَوَاهُ البُخَارِيّ
(Anas (roziyallohu anhu) aytdi:) Rasululloh ﷺ Zaynab bint Jahshga (uylanib) qoʻ shilgan paytda valima (toʻ y taomi) qildilar va odamlarni non hamda goʻ sht bilan toʻ ydirdilar. Soʻng u zot — kelin (kechasi)ning ertasiga qilar edigan (odat)laridek — moʻminlar onalarining hujralariga chiqdilar: ularga salom berar va ular uchun duo qilar, ular esa u zotga salom berar va u zot uchun duo qilar edi. U zot uyiga qaytganlarida, suhbatlashib (oʻ tirgan) ikki kishini koʻ rdilar; ularni koʻ rganlarida, oʻ z uyidan (orqaga) qaytdilar. U ikki kishi — Allohning Paygʻambari ﷺ oʻ z uyidan qaytganini koʻ rganida, tezda sakrab (oʻrnidan turib ketdi). Men — ularning chiqganini u zotga oʻ zim xabar berdimmi yoki (boshqa) xabar berdimi — bilmayman. U zot qaytdilar, hatto uyga kirdilar va men bilan oʻ z orasiga pardani tushirdilar; va hijob oyati nozil boʻ ldi.(Анас (розияллоҳу анҳу) айтди:) Расулуллоҳ ﷺ Зайнаб бинт Жаҳшга (уйланиб) қў шилган пайтда валима (тў й таоми) қилдилар ва одамларни нон ҳамда гў шт билан тў йдирдилар. Сўнг у зот — келин (кечаси)нинг эртасига қилар эдиган (одат)ларидек — мўминлар оналарининг ҳужраларига чиқдилар: уларга салом берар ва улар учун дуо қилар, улар эса у зотга салом берар ва у зот учун дуо қилар эди. У зот уйига қайтганларида, суҳбатлашиб (ў тирган) икки кишини кў рдилар; уларни кў рганларида, ў з уйидан (орқага) қайтдилар. У икки киши — Аллоҳнинг Пайғамбари ﷺ ў з уйидан қайтганини кў рганида, тезда сакраб (ўрнидан туриб кетди). Мен — уларнинг чиқганини у зотга ў зим хабар бердимми ёки (бошқа) хабар бердими — билмайман. У зот қайтдилар, ҳатто уйга кирдилар ва мен билан ў з орасига пардани туширдилар; ва ҳижоб ояти нозил бў лди.
وَعَنْهُ قَالَ: إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ أَعْتَقَ صَفِيَّةَ وَتَزَوَّجَهَا وَجَعَلَ عِتْقَهَا صَدَاقَهَا وَأَوْلَمَ عَلَيْهَا بحيس. مُتَّفق عَلَيْهِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Safiyyani ozod qildilar va unga uylandilar, ozod qilishlarini uning mahri qildilar hamda unga xays taomi bilan valima qildilar. Muttafaqun alayh.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Сафийяни озод қилдилар ва унга уйландилар, озод қилишларини унинг маҳри қилдилар ҳамда унга хайс таоми билан валима қилдилар. Муттафақун алайҳ.
وَعَنْهُ قَالَ: أَقَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ خَيْبَرَ وَالْمَدِينَةِ ثَلَاثَ لَيَالٍ يُبْنَى عَلَيْهِ بِصَفِيَّةَ فَدَعَوْتُ الْمُسْلِمِينَ إِلَى وَلِيمَتِهِ وَمَا كَانَ فِيهَا مِنْ خُبْزٍ وَلَا لَحْمٍ وَمَا كَانَ فِيهَا إِلَّا أَن أمربالأنطاع فَبُسِطَتْ فَأَلْقَى عَلَيْهَا التَّمْرَ وَالْأَقِطَ وَالسَّمْنَ. رَوَاهُ البُخَارِيّ
(Anas (roziyallohu anhu) aytdi:) Paygʻambar ﷺ Xaybar bilan Madina orasida uch kecha turib, Safiyya bilan (nikoh) qurdilar. Men musulmonlarni u zotning valimasi (toʻy oshi)ga chaqirdim — unda na non, na goʻsht bor edi. Unda faqat shu bor ediki, u zot Bilolga (teri) dasturxonlarni (yoʻyishni) buyurdilar, ular yoʻyildi, soʻng ustiga xurmo, qurut va yogʻ tashlandi. Musulmonlar: «(Safiyya) moʻminlar onalaridan birimi, yoki u zotning (qul sifatida) qoʻ li ostidagi (choʻri)midir?» deyishdi. Ular: «Agar u zot uni (hijob bilan) toʻssalar, u moʻminlar onalaridan biri; agar uni toʻsmasalar, u zotning qoʻ li ostidagidandir», deyishdi. U zot koʻchganlarida, u (Safiyya) uchun ortlarida (joy) tayyorlab, hijobni (toʻsiqni) tortdilar (shunda u moʻminlar onasi ekani maʼlum boʻ ldi).(Анас (розияллоҳу анҳу) айтди:) Пайғамбар ﷺ Хайбар билан Мадина орасида уч кеча туриб, Сафийя билан (никоҳ) қурдилар. Мен мусулмонларни у зотнинг валимаси (тўй оши)га чақирдим — унда на нон, на гўшт бор эди. Унда фақат шу бор эдики, у зот Билолга (тери) дастурхонларни (йўйишни) буюрдилар, улар йўйилди, сўнг устига хурмо, қурут ва ёғ ташланди. Мусулмонлар: «(Сафийя) мўминлар оналаридан бирими, ёки у зотнинг (қул сифатида) қў ли остидаги (чўри)мидир?» дейишди. Улар: «Агар у зот уни (ҳижоб билан) тўссалар, у мўминлар оналаридан бири; агар уни тўсмасалар, у зотнинг қў ли остидагидандир», дейишди. У зот кўчганларида, у (Сафийя) учун ортларида (жой) тайёрлаб, ҳижобни (тўсиқни) тортдилар (шунда у мўминлар онаси экани маълум бў лди).
وَعَن أنس قَالَ: آلى رَسُول الله مِنْ نِسَائِهِ شَهْرًا وَكَانَتِ انْفَكَّتْ رِجْلُهُ فَأَقَامَ فِي مَشْرُبَةٍ تِسْعًا وَعِشْرِينَ لَيْلَةً ثُمَّ نَزَلَ فَقَالُوا: يَا رَسُولَ اللَّهِ آلَيْتَ شَهْرًا فَقَالَ: «إِنَّ الشَّهْرَ يَكُونُ تِسْعًا وَعِشْرِينَ» . رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ bir oy davomida zavjalaridan uzoqlashishga qasam qilgan edilar va u zotning oyogʻi (chiqib) ogʻrigan edi. Bas, u zot yigirma toʻqqiz kecha bir balandxonada (mashrubada) qoldilar, soʻng (pastga) tushdilar. Baʼzi odamlar: «Yo Rasululloh, siz bir oy uzoqlashishga qasam qilgan edingiz», — dedi. U zot: «Oy yigirma toʻqqiz kun (ham boʻladi)», — deb javob berdilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ бир ой давомида завжаларидан узоқлашишга қасам қилган эдилар ва у зотнинг оёғи (чиқиб) оғриган эди. Бас, у зот йигирма тўққиз кеча бир баландхонада (машрубада) қолдилар, сўнг (пастга) тушдилар. Баъзи одамлар: «Ё Расулуллоҳ, сиз бир ой узоқлашишга қасам қилган эдингиз», — деди. У зот: «Ой йигирма тўққиз кун (ҳам бўлади)», — деб жавоб бердилар.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «الْمَرْأَةُ إِذَا صَلَّتْ خَمْسَهَا وَصَامَتْ شَهْرَهَا وَأَحْصَنَتْ فَرْجَهَا وَأَطَاعَتْ بَعْلَهَا فَلْتَدْخُلْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ شَاءَتْ» . رَوَاهُ أَبُو نعيم فِي الْحِلْية
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ayol kishi besh vaqt namozini oʻqisa, oyida roʻza tutsa, nomusini saqlasa va eriga itoat qilsa, jannatning istagan eshigidan kirsin», dedilar. Abu Nuʼaym Hilyada rivoyat qilgan.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аёл киши беш вақт намозини ўқиса, ойида рўза тутса, номусини сақласа ва эрига итоат қилса, жаннатнинг истаган эшигидан кирсин», дедилар. Абу Нуъайм Ҳиляда ривоят қилган.
وَعَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى شَيْخًا يُهَادَى بَيْنَ ابْنَيْهِ فَقَالَ: «مَا بَالُ هَذَا؟» قَالُوا: نَذَرَ أَنْ يَمْشِيَ إِلَى بَيت الله قَالَ: «إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى عَنْ تَعْذِيبِ هَذَا نَفسه لَغَنِيّ» . وَأمره أَن يركب.
وَفِي رِوَايَةٍ لِمُسْلِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ: «ارْكَبْ أَيُّهَا الشَّيْخُ فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنْكَ وَعَن نذرك»
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ ikki oʻgʻli orasida (suyanib) yetaklab kelinayotgan bir cholni koʻrib: «Bunga nima boʻlgan?» — dedilar. (Sahobalar): «U (Kaʼbagacha) piyoda yurishni nazr qilgan», — deyishdi. (U zot): «Albatta, Alloh bu (kishi)ning oʻzini oʻzi azoblashidan beniyozdir», — dedilar va unga minib yurishni buyurdilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ икки ўғли орасида (суяниб) етаклаб келинаётган бир чолни кўриб: «Бунга нима бўлган?» — дедилар. (Саҳобалар): «У (Каъбагача) пиёда юришни назр қилган», — дейишди. (У зот): «Албатта, Аллоҳ бу (киши)нинг ўзини ўзи азоблашидан бениёздир», — дедилар ва унга миниб юришни буюрдилар.
وَعَنْ أَنَسٍ: أَنَّ يَهُودِيًّا رَضَّ رَأْسَ جَارِيَةٍ بَيْنَ حَجَرَيْنِ فَقِيلَ لَهَا: مَنْ فَعَلَ بِكِ هَذَا؟ أَفُلَانٌ؟ حَتَّى سُمِّيَ الْيَهُودِيُّ فَأَوْمَأَتْ بِرَأْسِهَا فَجِيءَ بِالْيَهُودِيِّ فَاعْتَرَفَ فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرُضَّ رَأْسُهُ بِالْحِجَارَةِ
(Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki,) Bir yahudiy bir choʻri (qiz)ning boshini ikki tosh orasida ezdi. (Qizdan): «Senga buni kim qildi — falonmi, falonmi?» deb soʻraldi; yahudiyning ismi aytilganida, u boshi bilan (tasdiqlab) ishora qildi. Bas, yahudiy keltirildi va u iqror boʻldi. Paygʻambar ﷺ (buyruq berib), uning boshi toshlar bilan ezildi. (Hammom: ‹ikki tosh bilan›, dedi.)(Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики,) Бир яҳудий бир чўри (қиз)нинг бошини икки тош орасида эзди. (Қиздан): «Сенга буни ким қилди — фалонми, фалонми?» деб сўралди; яҳудийнинг исми айтилганида, у боши билан (тасдиқлаб) ишора қилди. Бас, яҳудий келтирилди ва у иқрор бўлди. Пайғамбар ﷺ (буйруқ бериб), унинг боши тошлар билан эзилди. (Ҳаммом: ‹икки тош билан›, деди.)
وَعَنْهُ قَالَ: كَسَرَتِ الرُّبَيِّعُ وَهِيَ عَمَّةُ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ثَنِيَّةَ جَارِيَةٍ مِنَ الْأَنْصَارِ فَأَتَوُا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَ بِالْقِصَاصِ فَقَالَ أَنَسُ بْنُ النَّضْرِ عَمُّ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ لَا وَاللَّهِ لَا تُكْسَرُ ثَنِيَّتُهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «يَا أَنَسُ كِتَابُ اللَّهِ الْقِصَاصُ» فَرَضِيَ الْقَوْمُ وَقَبِلُوا الْأَرْشَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِنَّ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ مَنْ لَوْ أَقْسَمَ عَلَى الله لَأَبَره»
(Anas (roziyallohu anhu) aytdi:) Rubayyiʼ — u Anas ibn Molikning ammasidir — bir ansoriy joriya (qiz)ning oldingi tishini sindirdi. Qavm (joriya ahli) qasos talab qildi va Paygʻambar ﷺning oldiga keldi; Paygʻambar ﷺ qasosni buyurdilar. Anas ibn Nazr — Anas ibn Molikning amakisi: «Yoʻq, Allohga qasamki, uning (Rubayyiʼning) tishi sindirilmaydi, ey Allohning Rasuli!» dedi. Rasululloh ﷺ: «Ey Anas, Allohning Kitobi (hukmi) — qasosdir», dedilar. Soʻng qavm rozi boʻ lib, arsh (tovon)ni qabul qildi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Albatta Allohning bandalari ichida shunday (kishi)lar borki, agar ular Alloh (nomi) bilan qasam ichsa, U albatta ularning qasamini rost chiqaradi», dedilar.(Анас (розияллоҳу анҳу) айтди:) Рубаййиъ — у Анас ибн Моликнинг аммасидир — бир ансорий жория (қиз)нинг олдинги тишини синдирди. Қавм (жория аҳли) қасос талаб қилди ва Пайғамбар ﷺнинг олдига келди; Пайғамбар ﷺ қасосни буюрдилар. Анас ибн Назр — Анас ибн Моликнинг амакиси: «Йўқ, Аллоҳга қасамки, унинг (Рубаййиънинг) тиши синдирилмайди, эй Аллоҳнинг Расули!» деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Эй Анас, Аллоҳнинг Китоби (ҳукми) — қасосдир», дедилар. Сўнг қавм рози бў либ, арш (товон)ни қабул қилди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта Аллоҳнинг бандалари ичида шундай (киши)лар борки, агар улар Аллоҳ (номи) билан қасам ичса, У албатта уларнинг қасамини рост чиқаради», дедилар.
وَعَن أَنَسٍ قَالَ: قَدِمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَفَرٌ مِنْ عُكْلٍ فَأَسْلَمُوا فَاجْتَوَوُا الْمَدِينَةَ فَأَمَرَهُمْ أَنْ يَأْتُوا إِبِلَ الصَّدَقَةِ فَيَشْرَبُوا مِنْ أَبْوَالِهَا وَأَلْبَانِهَا فَفَعَلُوا فَصَحُّوا فَارْتَدُّوا وَقَتَلُوا رُعَاتَهَا وَاسْتَاقُوا الْإِبِلَ فَبَعَثَ فِي آثَارِهِمْ فَأُتِيَ بِهِمْ فَقَطَعَ أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ وَسَمَلَ أَعْيُنَهُمْ ثُمَّ لَمْ يَحْسِمْهُمْ حَتَّى مَاتُوا ". وَفِي رِوَايَةٍ: فَسَمَّرُوا أَعْيُنَهُمْ وَفِي رِوَايَةٍ: أَمَرَ بِمَسَامِيرَ فَأُحْمِيَتْ فَكَحَّلَهُمْ بِهَا وَطَرَحَهُمْ بِالْحَرَّةِ يَسْتَسْقُونَ فَمَا يُسْقَوْنَ حَتَّى مَاتُوا
(Anas (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki, u aytdi:) Paygʻambar ﷺning huzurlariga Ukl (qabilasi)dan bir necha kishi keldi va islomni qabul qildilar. Soʻng Madina (havosi) ularga yoqmadi (kasal boʻldilar). Bas, U zot ularga sadaqa tuyalarining oldiga borib, ularning siydigi va sutidan ichishni buyurdilar. Ular shunday qildilar va sogʻaydilar. Soʻng (islomdan) murtad boʻlib, (tuyalarning) choʻponini oʻldirdilar va (tuyalarni) haydab ketdilar. U zot ularning izidan (odam) yubordilar, bas, ular keltirildi. (U zot) ularning qoʻl-oyoqlarini kesib, koʻzlarini (qizdirilgan temir bilan) oʻydilar (kuydirdilar); soʻng ularni oʻlguncha (yaralarini) kuydirmadilar (qon toʻxtatmadilar).(Анас (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики, у айтди:) Пайғамбар ﷺнинг ҳузурларига Укл (қабиласи)дан бир неча киши келди ва исломни қабул қилдилар. Сўнг Мадина (ҳавоси) уларга ёқмади (касал бўлдилар). Бас, У зот уларга садақа туяларининг олдига бориб, уларнинг сийдиги ва сутидан ичишни буюрдилар. Улар шундай қилдилар ва соғайдилар. Сўнг (исломдан) муртад бўлиб, (туяларнинг) чўпонини ўлдирдилар ва (туяларни) ҳайдаб кетдилар. У зот уларнинг изидан (одам) юбордилар, бас, улар келтирилди. (У зот) уларнинг қўл-оёқларини кесиб, кўзларини (қиздирилган темир билан) ўйдилар (куйдирдилар); сўнг уларни ўлгунча (яраларини) куйдирмадилар (қон тўхтатмадилар).
عَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَرَبَ فِي الْخَمْرِ بِالْجَرِيدِ والنِّعالِ وجلَدَ أَبُو بكرٍ رَضِي الله عَنهُ أربعينَ
وَفِي رِوَايَة عَنْهُ: أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَضْرِبُ فِي الْخَمْرِ بِالنِّعَالِ وَالْجَرِيدِ أَرْبَعِينَ
(Anas (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki,) Paygʻambar ﷺ xamr (ichgan kishi)ni xurmo shoxlari va kovushlar bilan urdilar; Abu Bakr esa (bunday kishiga) qirq (darra) urardi.(Анас (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики,) Пайғамбар ﷺ хамр (ичган киши)ни хурмо шохлари ва ковушлар билан урдилар; Абу Бакр эса (бундай кишига) қирқ (дарра) урарди.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: لَقَدْ حُرِّمَتِ الْخَمْرُ حِينَ حُرِّمَتْ وَمَا نَجِدُ خَمْرَ الْأَعْنَابِ إِلَّا قَلِيلًا وَعَامة خمرنا الْبُسْر وَالتَّمْر. رَوَاهُ البُخَارِيّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Xamr harom qilingan vaqtda harom qilindi, holbuki biz uzum xamridan juda ozini topar edik. Xamrimizning koʻpi xurmoning gʻoʻrasi va quruq xurmodan (tayyorlangan) edi. Buxoriy rivoyat qilgan.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Хамр ҳаром қилинган вақтда ҳаром қилинди, ҳолбуки биз узум хамридан жуда озини топар эдик. Хамримизнинг кўпи хурмонинг ғўраси ва қуруқ хурмодан (тайёрланган) эди. Бухорий ривоят қилган.
وَعَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ عَنِ الْخَمْرِ يُتَّخَذُ خَلًّا؟ فَقَالَ: «لَا» . رَوَاهُ مُسلم
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ dan xamrdan sirka tayyorlash haqida soʻralganda, ﷺ: «Yoʻq (bu mumkin emas)», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ дан хамрдан сирка тайёрлаш ҳақида сўралганда, ﷺ: «Йўқ (бу мумкин эмас)», дедилар.
وَعَنْ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «اسْمَعُوا وَأَطِيعُوا وَإِنِ اسْتُعْمِلَ عَلَيْكُمْ عَبْدٌ حَبَشِيٌّ كَأَنَّ رَأْسَهُ زَبِيبَةٌ» . رَوَاهُ البُخَارِيّ
(Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki,) Rasululloh ﷺ: «Eshitinglar va itoat qilinglar — agar sizlarning ustingizga boshi mayiz (uzum) donasidek (kichik) bir habash quli (amaldor qilib) qoʻyilsa ham», dedilar.(Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики,) Расулуллоҳ ﷺ: «Эшитинглар ва итоат қилинглар — агар сизларнинг устингизга боши майиз (узум) донасидек (кичик) бир ҳабаш қули (амалдор қилиб) қўйилса ҳам», дедилар.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: كَانَ قَيْسُ بْنُ سَعْدٍ مِنَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَنْزِلَةِ صاحبِ الشُّرَطِ منَ الأميرِ. رَوَاهُ البُخَارِيّ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U: «Qays ibn Saʼd Nabiy ﷺning huzurlarida amir oldidagi shurta boshligʻi (qoʻriqchilar boshligʻi) maqomida edi», dedi. Ansoriy: «Yaʼni u zotning yumushlaridan oʻziga topshirilganlar bilan shugʻullanardi (degani)», dedi. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir, biz uni faqat Ansoriyning rivoyati orqaligina bilamiz.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У: «Қайс ибн Саъд Набий ﷺнинг ҳузурларида амир олдидаги шурта бошлиғи (қўриқчилар бошлиғи) мақомида эди», деди. Ансорий: «Яъни у зотнинг юмушларидан ўзига топширилганлар билан шуғулланарди (дегани)», деди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир, биз уни фақат Ансорийнинг ривояти орқалигина биламиз.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى الله عَلَيْهِ وَسلم: «يَسِّرُوا وَلَا تُعَسِّرُوا وَسَكِّنُوا وَلَا تُنَفِّرُوا»
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Yengillik qilinglar, qiyinlashtirmanglar; xotirjam qilinglar, nafratlantirmanglar», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Енгиллик қилинглар, қийинлаштирманглар; хотиржам қилинглар, нафратлантирманглар», дедилар.
وَعَنْ أَنَسٍ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «لِكُلِّ غَادِرٍ لِوَاءٌ يومَ القيامةِ يُعرَفُ بِهِ»
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Har bir xoin uchun Qiyomat kuni bir bayroq boʻladi», — dedi (Ikki rivoyatchining biri: «U bayroq (yerga) qadab qoʻyiladi», — dedi; boshqasi: «U Qiyomat kuni (xalq oldida) koʻrsatiladi», — dedi).Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Ҳар бир хоин учун Қиёмат куни бир байроқ бўлади», — деди (Икки ривоятчининг бири: «У байроқ (ерга) қадаб қўйилади», — деди; бошқаси: «У Қиёмат куни (халқ олдида) кўрсатилади», — деди).
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنِ ابْتَغَى الْقَضَاءَ وَسَأَلَ وُكِلَ إِلَى نَفْسِهِ وَمَنْ أُكْرِهَ عَلَيْهِ أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْهِ مَلَكًا يُسَدِّدُهُ» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَأَبُو دَاوُد وَابْن مَاجَه
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ shunday dedilar: «Kim qozilikni istab, unda (oʻziga) shafoatchilar soʻrasa, oʻz holiga tashlab qoʻyiladi. Kim unga majburlansa, Alloh unga bir farishta tushiradi, u uni toʻgʻri (yoʻl)ga boshlaydi». Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir va u Isroilning Abdulaʼlodan (rivoyat qilgan) hadisidan koʻra sahihroqdir.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ шундай дедилар: «Ким қозиликни истаб, унда (ўзига) шафоатчилар сўраса, ўз ҳолига ташлаб қўйилади. Ким унга мажбурланса, Аллоҳ унга бир фаришта туширади, у уни тўғри (йўл)га бошлайди». Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир ва у Исроилнинг Абдулаълодан (ривоят қилган) ҳадисидан кўра саҳиҳроқдир.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَغَدْوَةٌ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَوْ رَوْحَةٌ خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا»
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Alloh yoʻlida (jihod uchun) bir ertalab yoki bir kechqurun (yoʻlga chiqish) dunyo va undagi narsalardan yaxshiroqdir», — dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ йўлида (жиҳод учун) бир эрталаб ёки бир кечқурун (йўлга чиқиш) дунё ва ундаги нарсалардан яхшироқдир», — дедилар.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَا مِنْ أَحَدٍ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ يُحِبُّ أَنْ يُرْجَعَ إِلَى الدُّنْيَا وَلَهُ مَا فِي الْأَرْضِ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا الشَّهِيدُ يَتَمَنَّى أَنْ يُرْجَعَ إِلَى الدُّنْيَا فَيُقْتَلَ عَشْرَ مَرَّاتٍ لِمَا يَرَى مِنَ الْكَرَامَةِ»
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Jannatga kirgan hech kim — unga yer yuzidagi barcha narsa berilsa ham — dunyoga qaytishni xohlamaydi; faqat mujohid bundan mustasno: u — (Allohdan) oladigan martaba (sharaf) sababli — dunyoga qaytib, oʻn marta shahid boʻlishni xohlaydi», — dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Жаннатга кирган ҳеч ким — унга ер юзидаги барча нарса берилса ҳам — дунёга қайтишни хоҳламайди; фақат мужоҳид бундан мустасно: у — (Аллоҳдан) оладиган мартаба (шараф) сабабли — дунёга қайтиб, ўн марта шаҳид бўлишни хоҳлайди», — деди.
وَعَن أنسٍ أَنَّ الرُّبَيِّعَ بِنْتَ الْبَرَاءِ وَهِيَ أَمُّ حَارِثَةَ بْنِ سُرَاقَةَ أَتَتِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ: يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَا تُحَدِّثُنِي عنْ حَارِثَةَ وَكَانَ قُتِلَ يَوْمَ بَدْرٍ أَصَابَهُ سَهْمٌ غَرْبٌ فَإِنْ كَانَ فِي الْجَنَّةِ صَبَرْتُ وَإِنْ كَانَ غَيْرُ ذَلِكَ اجْتَهَدْتُ عَلَيْهِ فِي الْبُكَاءِ فَقَالَ: «يَا أَمَّ حَارِثَةَ إِنَّهَا جِنَانٌ فِي الْجَنَّةِ وَإِنَّ ابْنَكِ أَصَابَ الْفِرْدَوْسَ الْأَعْلَى» . رَوَاهُ البخاريُّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ummu Rubayyiʼ bint Baro — Horisa ibn Suroqaning onasi — Paygʻambar ﷺ ning oldiga kelib: «Yo Allohning Paygʻambari! Menga Horisa haqida aytib berasizmi?» — dedi (Horisa Badr kuni — kim otgani nomaʼlum bir oʻq bilan — oʻldirilgan (shahid boʻlgan) edi). U (yana): «Agar u jannatda boʻlsa, men sabr qilaman; aks holda, men uning uchun achchiq-achchiq yigʻlayman», — dedi. U zot: «Ey Horisaning onasi! Jannatda (koʻp) bogʻlar bor va sening oʻgʻling Firdavsi aʼlo (yaʼni jannatdagi eng yaxshi joy)ni oldi», — dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Умму Рубаййиъ бинт Баро — Ҳориса ибн Суроқанинг онаси — Пайғамбар ﷺ нинг олдига келиб: «Ё Аллоҳнинг Пайғамбари! Менга Ҳориса ҳақида айтиб берасизми?» — деди (Ҳориса Бадр куни — ким отгани номаълум бир ўқ билан — ўлдирилган (шаҳид бўлган) эди). У (яна): «Агар у жаннатда бўлса, мен сабр қиламан; акс ҳолда, мен унинг учун аччиқ-аччиқ йиғлайман», — деди. У зот: «Эй Ҳорисанинг онаси! Жаннатда (кўп) боғлар бор ва сенинг ўғлинг Фирдавси аъло (яъни жаннатдаги энг яхши жой)ни олди», — деди.
وَعَنْهُ قَالَ: انْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ حَتَّى سَبَقُوا الْمُشْرِكِينَ إِلَى بَدْرٍ وَجَاءَ الْمُشْرِكُونَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «قُومُوا إِلَى جَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ» . قَالَ عُمَيْرُ بْنُ الْحُمَامِ: بَخْ بَخْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " مَا يَحْمِلُكَ عَلَى قَوْلِكَ: بَخْ بَخْ؟ " قَالَ: لَا وَاللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِلَّا رَجَاءَ أَنْ أَكُونَ مِنْ أَهْلِهَا قَالَ: «فَإِنَّكَ مِنْ أَهْلِهَا» قَالَ: فَأَخْرَجَ تَمَرَاتٍ مِنْ قَرْنِهِ فَجَعَلَ يَأْكُلُ مِنْهُنَّ ثُمَّ قَالَ: لَئِنْ أَنَا حَيِيتُ حَتَّى آكل تمراتي إِنَّهَا الْحَيَاة طَوِيلَةٌ قَالَ: فَرَمَى بِمَا كَانَ مَعَهُ مِنَ التَّمْرِ ثُمَّ قَاتَلَهُمْ حَتَّى قُتِلَ. رَوَاهُ مُسْلِمٌ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Abu Sufyonning karvoni nima qilayotganini koʻrib kelish uchun Busaysani josus qilib joʻnatdilar. U (qaytib) keldi, uyda mendan va Rasululloh ﷺ dan boshqa hech kim yoʻq edi. (Roviy) dedi: U zot ayollaridan baʼzilarini istisno qildilarmi, bilmayman. (Anas) dedi: Bas, u (Busaysa) u zotga (karvon) xabarini aytdi. (Anas) dedi: Soʻng Rasululloh ﷺ chiqib, gapirdilar va: «Bizning (qoʻlga olishimiz lozim boʻlgan) bir matlubimiz bor. Kimning ulovi tayyor boʻlsa, biz bilan minib chiqsin», dedilar. Shunda kishilar Madinaning yuqori (tomonida) yaylovdagi ulovlari haqida u zotdan ijozat soʻray boshladilar. U zot: «Yoʻq, faqat ulovi hozir (tayyor) boʻlganlargina (chiqsin)», dedilar. Bas, Rasululloh ﷺ va sahobalari yoʻlga chiqib, mushriklardan oldin Badrga yetib bordilar. Mushriklar (ham) keldilar. Shunda Rasululloh ﷺ: «Sizlardan hech biringiz men undan oldinda boʻlmaguncha biron narsaga oldinga oʻtmasin», dedilar. Mushriklar yaqinlashdi, shunda Rasululloh ﷺ: «Eni osmonlar va yer (kabi) boʻlgan jannat sari turinglar!» — dedilar. (Anas) dedi: Umayr ibnul-Humom al-Ansoriy: «Yo Rasululloh! Eni osmonlar va yer (kabi) boʻlgan jannatmi?» dedi. (U zot): «Ha», dedilar. (U): «Bah, bah!» dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Seni ‹bah, bah› deyishingga nima undadi?» — dedilar. (U): «Yoʻq, Allohga qasamki, yo Rasululloh, faqatgina uning (jannat) ahlidan boʻlish umidida (aytdim)», dedi. (U zot): «Albatta, sen uning ahlidansan», dedilar. Shunda u sadogʻidan (bir necha) xurmolarni chiqarib, ulardan yeya boshladi, soʻng: «Agar men shu xurmolarimni yeb tugatguncha tirik tursam, bu uzoq umr boʻladi», dedi. (Anas) dedi: Bas, u oʻzidagi xurmolarni tashlab yubordi. Soʻng ular bilan oʻldirilguncha jang qildi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Абу Суфённинг карвони нима қилаётганини кўриб келиш учун Бусайсани жосус қилиб жўнатдилар. У (қайтиб) келди, уйда мендан ва Расулуллоҳ ﷺ дан бошқа ҳеч ким йўқ эди. (Ровий) деди: У зот аёлларидан баъзиларини истисно қилдиларми, билмайман. (Анас) деди: Бас, у (Бусайса) у зотга (карвон) хабарини айтди. (Анас) деди: Сўнг Расулуллоҳ ﷺ чиқиб, гапирдилар ва: «Бизнинг (қўлга олишимиз лозим бўлган) бир матлубимиз бор. Кимнинг улови тайёр бўлса, биз билан миниб чиқсин», дедилар. Шунда кишилар Мадинанинг юқори (томонида) яйловдаги уловлари ҳақида у зотдан ижозат сўрай бошладилар. У зот: «Йўқ, фақат улови ҳозир (тайёр) бўлганларгина (чиқсин)», дедилар. Бас, Расулуллоҳ ﷺ ва саҳобалари йўлга чиқиб, мушриклардан олдин Бадрга етиб бордилар. Мушриклар (ҳам) келдилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Сизлардан ҳеч бирингиз мен ундан олдинда бўлмагунча бирон нарсага олдинга ўтмасин», дедилар. Мушриклар яқинлашди, шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Эни осмонлар ва ер (каби) бўлган жаннат сари туринглар!» — дедилар. (Анас) деди: Умайр ибнул-Ҳумом ал-Ансорий: «Ё Расулуллоҳ! Эни осмонлар ва ер (каби) бўлган жаннатми?» деди. (У зот): «Ҳа», дедилар. (У): «Баҳ, баҳ!» деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Сени ‹баҳ, баҳ› дейишингга нима ундади?» — дедилар. (У): «Йўқ, Аллоҳга қасамки, ё Расулуллоҳ, фақатгина унинг (жаннат) аҳлидан бўлиш умидида (айтдим)», деди. (У зот): «Албатта, сен унинг аҳлидансан», дедилар. Шунда у садоғидан (бир неча) хурмоларни чиқариб, улардан ея бошлади, сўнг: «Агар мен шу хурмоларимни еб тугатгунча тирик турсам, бу узоқ умр бўлади», деди. (Анас) деди: Бас, у ўзидаги хурмоларни ташлаб юборди. Сўнг улар билан ўлдирилгунча жанг қилди.
وَعَنْ أَنَسٍ: أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجَعَ مِنْ غَزْوَةِ تَبُوكَ فَدَنَا مِنَ الْمَدِينَةِ فَقَالَ: «إِنَّ بِالْمَدِينَةِ أَقْوَامًا مَا سِرْتُمْ مَسِيرًا وَلَا قَطَعْتُمْ وَادِيًا إِلَّا كَانُوا مَعَكُمْ» . وَفِي رِوَايَةٍ: «إِلَّا شَرِكُوكُمْ فِي الْأَجْرِ» . قَالُوا: يَا رَسُولَ اللَّهِ وَهُمْ بِالْمَدِينَةِ؟ قَالَ: «وهُم بالمدينةِ حَبسهم الْعذر» . رَوَاهُ البُخَارِيّ
وَرَوَاهُ مُسلم عَن جَابر
(Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) rivoyat qildi)ki, Rasululloh ﷺ Tabuk gʻazotidan qaytdilar; Madinaga yaqinlashganlarida: «Albatta Madinada shunday qavmlar borki, sizlar qaysi (yoʻ lda) yurgan, qaysi vodiydan oʻtgan boʻ lsangiz, ular siz bilan birga (savobda sherik) edilar», dedilar. Ular: «Ey Allohning Rasuli, ular Madinada (turgan holda)mi?» dedi. U zot: «Ular Madinada (boʻ lsalar ham) — ularni uzr (kasallik) ushlab qoldi», dedilar.(Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) ривоят қилди)ки, Расулуллоҳ ﷺ Табук ғазотидан қайтдилар; Мадинага яқинлашганларида: «Албатта Мадинада шундай қавмлар борки, сизлар қайси (йў лда) юрган, қайси водийдан ўтган бў лсангиз, улар сиз билан бирга (савобда шерик) эдилар», дедилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Расули, улар Мадинада (турган ҳолда)ми?» деди. У зот: «Улар Мадинада (бў лсалар ҳам) — уларни узр (касаллик) ушлаб қолди», дедилар.
وَعَنْ أَنَسٍ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «جَاهِدُوا الْمُشْرِكِينَ بِأَمْوَالِكُمْ وَأَنْفُسِكُمْ وَأَلْسِنَتِكُمْ» . رَوَاهُ أَبُو دَاوُد وَالنَّسَائِيّ والدارمي
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mushriklarga qarshi mollaringiz, qoʻllaringiz va tillaringiz bilan jihod qilinglar», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мушрикларга қарши молларингиз, қўлларингиз ва тилларингиз билан жиҳод қилинглар», дедилар.
وَعَن أنسٍ قَالَ: كَانَ أَبُو طَلْحَةَ يَتَتَرَّسُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِتُرْسٍ وَاحِدٍ وَكَانَ أَبُو طَلْحَةَ حَسَنَ الرَّمْيِ فَكَانَ إِذَا رَمَى تَشَرَّفَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَنْظُرُ إِلَى مَوضِع نبله. رَوَاهُ البُخَارِيّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abu Talha va Paygʻambar ﷺ bir (xil) qalqon bilan oʻzlarini himoya qilar edi. Abu Talha — yaxshi kamonchi edi va u (oʻqlarini) otganda, Paygʻambar ﷺ uning oʻqlari (boradigan) nishonga qarardi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абу Талҳа ва Пайғамбар ﷺ бир (хил) қалқон билан ўзларини ҳимоя қилар эди. Абу Талҳа — яхши камончи эди ва у (ўқларини) отганда, Пайғамбар ﷺ унинг ўқлари (борадиган) нишонга қарарди.
وَعَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: (الْبَرَكَةُ فِي نَوَاصِي الْخَيل)
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ: «Otlarning peshonalarida baraka bor», — dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Отларнинг пешоналарида барака бор», — деди.
وَعَن أنسٍ قَالَ: كَانَتْ نَاقَةٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تُسَمَّى الْعَضْبَاءَ وَكَانَتْ لَا تُسْبَقُ فَجَاءَ أَعْرَابِيٌّ عَلَى قَعُودٍ لَهُ فَسَبَقَهَا فَاشْتَدَّ ذَلِكَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِنَّ حَقًّا عَلَى اللَّهِ أَنْ لَا يَرْتَفِعَ شَيْءٌ مِنَ الدُّنْيَا إِلَّا وضَعه» . رَوَاهُ البُخَارِيّ
(Anas (roziyallohu anhu) aytdi:) Rasululloh ﷺning Azbo deb ataladigan bir tuyasi bor edi; u (poygada) oʻzib boʻlmasdi. (Bir kuni) bir aʼrobiy oʻzining yosh tuyasida kelib, undan (Azbodan) oʻzib ketdi. Bu musulmonlarga ogʻir botdi va ular: «Azbo oʻzib ketildi», dedilar. Shunda Rasululloh ﷺ: «Albatta Allohning (oʻzgarmas) hukmi shuki, U dunyodan biror narsani koʻtarsa (yuksaltirsa), albatta uni (yana) pasaytiradi», dedilar.(Анас (розияллоҳу анҳу) айтди:) Расулуллоҳ ﷺнинг Азбо деб аталадиган бир туяси бор эди; у (пойгада) ўзиб бўлмасди. (Бир куни) бир аъробий ўзининг ёш туясида келиб, ундан (Азбодан) ўзиб кетди. Бу мусулмонларга оғир ботди ва улар: «Азбо ўзиб кетилди», дедилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта Аллоҳнинг (ўзгармас) ҳукми шуки, У дунёдан бирор нарсани кўтарса (юксалтирса), албатта уни (яна) пасайтиради», дедилар.
وَعَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَا جَلَبَ وَلَا جَنَبَ» . زَادَ يَحْيَى فِي حَدِيثِهِ: «فِي الرِّهَانِ» . رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ وَرَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ مَعَ زِيَادَة فِي بَاب «الْغَضَب»
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Islomda jalab ham, janab ham, shigʻor ham yoʻqdir», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Исломда жалаб ҳам, жанаб ҳам, шиғор ҳам йўқдир», дедилар.
وَعَن أنسٍ قَالَ: كَانَتْ قَبِيعَةُ سَيْفِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ فِضَّةٍ. رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَأَبُو دَاوُد وَالنَّسَائِيّ والدارمي
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning qilichlarining qabzasi (dastasi) kumushdan edi. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir. Shuningdek, u Hammomdan, u Qatodadan, u Anasdan (shu tarzda) rivoyat qilingan. Baʼzilar esa uni Qatodadan, u Said ibn Abul-Hasandan rivoyat qilib: «Rasululloh ﷺning qilichlarining qabzasi kumushdan edi», degan.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг қиличларининг қабзаси (дастаси) кумушдан эди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир. Шунингдек, у Ҳаммомдан, у Қатодадан, у Анасдан (шу тарзда) ривоят қилинган. Баъзилар эса уни Қатодадан, у Саид ибн Абул-Ҳасандан ривоят қилиб: «Расулуллоҳ ﷺнинг қиличларининг қабзаси кумушдан эди», деган.
عَن أنسٍ قَالَ: لَمْ يَكُنْ شَيْءٌ أَحَبَّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ النِّسَاءِ من الْخَيل. رَوَاهُ النَّسَائِيّ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺga ayollardan soʻng otlardan koʻra sevimliroq hech narsa yoʻq edi»,dedi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺга аёллардан сўнг отлардан кўра севимлироқ ҳеч нарса йўқ эди»,деди.
وَعَن أنسٍ: أَنَّهُ أَقْبَلَ هُوَ وَأَبُو طَلْحَةَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَفِيَّةُ مُرْدِفَهَا عَلَى رَاحِلَته. رَوَاهُ البُخَارِيّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U va Abu Talha Paygʻambar ﷺ bilan birga (safarda) edi va Safiyya Paygʻambar ﷺ ga hamroh boʻlib, u zot uni oʻz urgʻochi tuyasiga orqasiga mingashtirgan edi. Safar davomida urgʻochi tuya sirgʻanib (ketdi) va Paygʻambar ﷺ hamda (uning) xotini ikkalasi (yerga) yiqildi. Abu Talha (rivoyatchining oʻylashicha, Anas: «Abu Talha tuyasidan tezda sakrab tushdi», — degan): «Yo Rasululloh! Alloh meni siz uchun fido qilsin! Jarohatlanmadingizmi?» — dedi. Paygʻambar ﷺ: «Yoʻq, lekin ayoldan xabar ol», — deb javob berdi. Abu Talha yuzini kiyimi bilan yopib, uning (Safiyyaning) tomon yurdi va uni oʻz kiyimi bilan yopdi; u (Safiyya) oʻrnidan turdi. Soʻng u (Abu Talha) ularning urgʻochi tuyasining holatini toʻgʻirladi va ikkalasi (yaʼni Paygʻambar ﷺ va uning xotini) minib, to Madinaga yaqinlashguncha (yoʻl) yurdi. Paygʻambar ﷺ: «Biz — tavba qilib, ibodat qilib va Robbimizga hamd aytib — qaytmoqdamiz», — dedi. Paygʻambar ﷺ — to Madinaga kirguncha — bu gapni aytishda davom etdi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У ва Абу Талҳа Пайғамбар ﷺ билан бирга (сафарда) эди ва Сафийя Пайғамбар ﷺ га ҳамроҳ бўлиб, у зот уни ўз урғочи туясига орқасига мингаштирган эди. Сафар давомида урғочи туя сирғаниб (кетди) ва Пайғамбар ﷺ ҳамда (унинг) хотини иккаласи (ерга) йиқилди. Абу Талҳа (ривоятчининг ўйлашича, Анас: «Абу Талҳа туясидан тезда сакраб тушди», — деган): «Ё Расулуллоҳ! Аллоҳ мени сиз учун фидо қилсин! Жароҳатланмадингизми?» — деди. Пайғамбар ﷺ: «Йўқ, лекин аёлдан хабар ол», — деб жавоб берди. Абу Талҳа юзини кийими билан ёпиб, унинг (Сафийянинг) томон юрди ва уни ўз кийими билан ёпди; у (Сафийя) ўрнидан турди. Сўнг у (Абу Талҳа) уларнинг урғочи туясининг ҳолатини тўғирлади ва иккаласи (яъни Пайғамбар ﷺ ва унинг хотини) миниб, то Мадинага яқинлашгунча (йўл) юрди. Пайғамбар ﷺ: «Биз — тавба қилиб, ибодат қилиб ва Роббимизга ҳамд айтиб — қайтмоқдамиз», — деди. Пайғамбар ﷺ — то Мадинага киргунча — бу гапни айтишда давом этди.
وَعَنْهُ قَالَ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَطْرُقُ أَهْلَهُ لَيْلًا وَكَانَ لَا يَدْخُلُ إِلَّا غُدْوَةً أَوْ عَشِيَّةً
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ahllari huzuriga kechasi kelmas, faqat ertalab yoki kechqurun kirar edilar. Buxoriy va Muslim rivoyat qilgan.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ аҳллари ҳузурига кечаси келмас, фақат эрталаб ёки кечқурун кирар эдилар. Бухорий ва Муслим ривоят қилган.
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «عَلَيْكُمْ بِالدُّلْجَةِ فَإِنَّ الْأَرْضَ تُطوَى بالليلِ» . رَوَاهُ أَبُو دَاوُد
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U: «Rasululloh ﷺ: ‹Tunda safar qilishni lozim tutinglar, chunki tunda yer yigʻib (qisqartirib) qoʻyiladi›, dedilar», dedi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У: «Расулуллоҳ ﷺ: ‹Тунда сафар қилишни лозим тутинглар, чунки тунда ер йиғиб (қисқартириб) қўйилади›, дедилар», деди.
وَعَن أنسٍ قَالَ: كُنَّا إِذَا نَزَلْنَا مَنْزِلًا لَا نُسَبِّحُ حَتَّى نحُلَّ الرِّحالَ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُد
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz bir manzilga tushganimizda, tuyalarning yuklarini (egar-jabduqlarini) tushirib boʻlmagunimizcha nafl namoz oʻqimas edik.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз бир манзилга тушганимизда, туяларнинг юкларини (эгар-жабдуқларини) тушириб бўлмагунимизча нафл намоз ўқимас эдик.
وَعَنْ أَنَسٍ: أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتَبَ إِلَى كِسْرَى وَإِلَى قَيْصَرَ وَإِلَى النَّجَاشِيِّ وَإِلَى كُلِّ جَبَّارٍ يَدْعُوهُمْ إِلَى اللَّهِ وَلَيْسَ بِالنَّجَاشِيِّ الَّذِي صَلَّى عَلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ. رَوَاهُ مُسْلِمٌ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ vafotlaridan oldin Kisroga, Qaysarga, Najoshiyga va har bir zolim hukmdorga, ularni Allohga daʼvat etib, maktub yozdilar. Bu Najoshiy Nabiy ﷺ janoza namozini oʻqigan Najoshiy emas. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahih gʻaribdir.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ вафотларидан олдин Кисрога, Қайсарга, Нажошийга ва ҳар бир золим ҳукмдорга, уларни Аллоҳга даъват этиб, мактуб ёздилар. Бу Нажоший Набий ﷺ жаноза намозини ўқиган Нажоший эмас. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ғарибдир.