قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَتَعَاقَبُونَ فِيكُمْ مَلَائِكَةٌ بِاللَّيْلِ وَفِي حَدِيثِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَمَلَائِكَةٌ بِالنَّهَارِ وَيَجْتَمِعُونَ فِي صَلَاةِ الْعَصْرِ وَصَلَاةِ الْفَجْرِ ثُمَّ يَعْرُجُ الَّذِينَ بَاتُوا فِيكُمْ فَيَسْأَلُهُمْ وَهُوَ أَعْلَمُ بِهِمْ كَيْفَ تَرَكْتُمْ عِبَادِي فَيَقُولُونَ تَرَكْنَاهُمْ وَهُمْ يُصَلُّونَ وَأَتَيْنَاهُمْ وَهُمْ يُصَلُّونَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki, Rasululloh ﷺ: «Sizlarda kechasi (navbat oluvchi) farishtalar va kunduzi (navbat oluvchi) farishtalar bir-birini almashtirib turadilar; ular asr namozi va fajr (bomdod) namozida (birga) toʻplanadilar. Soʻng sizlarda tunaganlari (osmonga) koʻtariladi; bas, U (Alloh) — ularni yaxshi biluvchi boʻla turib — ulardan: ‹Bandalarimni qanday (holatda) tashlab keldingiz?› deb soʻraydi. Ular: ‹Biz ularni namoz oʻqiyotgan holda tashlab keldik va ularning oldiga (kelganimizda ham) ular namoz oʻqiyotgan edilar›, deydilar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики, Расулуллоҳ ﷺ: «Сизларда кечаси (навбат олувчи) фаришталар ва кундузи (навбат олувчи) фаришталар бир-бирини алмаштириб турадилар; улар аср намози ва фажр (бомдод) намозида (бирга) тўпланадилар. Сўнг сизларда тунаганлари (осмонга) кўтарилади; бас, У (Аллоҳ) — уларни яхши билувчи бўла туриб — улардан: ‹Бандаларимни қандай (ҳолатда) ташлаб келдингиз?› деб сўрайди. Улар: ‹Биз уларни намоз ўқиётган ҳолда ташлаб келдик ва уларнинг олдига (келганимизда ҳам) улар намоз ўқиётган эдилар›, дейдилар», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ قَالَ وَقَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَقُولَنَّ أَحَدُكُمْ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي إِنْ شِئْتَ اللَّهُمَّ ارْحَمْنِي إِنْ شِئْتَ لِيَعْزِمْ الْمَسْأَلَةَ قَالَا جَمِيعًا لَا مُكْرِهَ لَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Sizlardan biringiz: ‹Allohim, agar xohlasang meni magʻfirat qil; Allohim, agar xohlasang menga rahm qil›, demasin. Balki soʻrovida qatʼiy boʻlsin, chunki Uni majburlovchi yoʻq».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Сизлардан бирингиз: ‹Аллоҳим, агар хоҳласанг мени мағфират қил; Аллоҳим, агар хоҳласанг менга раҳм қил›, демасин. Балки сўровида қатъий бўлсин, чунки Уни мажбурловчи йўқ».
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ قَالَ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ يَدْعُو بِهَا وَأُرِيدُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي فِي الْآخِرَةِ قَالَ إِسْحَاقُ فَأَرَدْتُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Har bir paygʻambar uchun ijobat qilinadigan (qabul boʻladigan) bir duo bor — u shu (duo) bilan duo qiladi. Men esa oʻz duomni oxiratda ummatimga shafoat (qilish) uchun saqlab qoʻymoqchiman», dedilar. Ishoq (rivoyatida): «Men oʻz duomni shafoat (qilish) uchun saqlab qoʻymoqchi boʻldim», dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ҳар бир пайғамбар учун ижобат қилинадиган (қабул бўладиган) бир дуо бор — у шу (дуо) билан дуо қилади. Мен эса ўз дуомни охиратда умматимга шафоат (қилиш) учун сақлаб қўймоқчиман», дедилар. Ишоқ (ривоятида): «Мен ўз дуомни шафоат (қилиш) учун сақлаб қўймоқчи бўлдим», деди.
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدٍ مَوْلَى بَنِي أَزْهَرَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُسْتَجَابُ لِأَحَدِكُمْ مَا لَمْ يَعْجَلْ فَيَقُولُ قَدْ دَعَوْتُ فَمَا يُسْتَجَابُ لِي
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Birortangizning (duosi), u shoshilmas ekan, ijobat qilinadi; (shoshilgani esa): ‹Duo qildim-u, menga ijobat boʻlmadi›, deydi», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Бирортангизнинг (дуоси), у шошилмас экан, ижобат қилинади; (шошилгани эса): ‹Дуо қилдим-у, менга ижобат бўлмади›, дейди», — дедилар.
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْأَغَرِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَنْزِلُ رَبُّنَا عَزَّ وَجَلَّ كُلَّ لَيْلَةٍ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا حِينَ يَبْقَى ثُلُثُ اللَّيْلِ فَيَقُولُ مَنْ يَدْعُونِي فَأَسْتَجِيبَ لَهُ مَنْ يَسْأَلُنِي فَأُعْطِيَهُ مَنْ يَسْتَغْفِرُنِي فَأَغْفِرَ لَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Robbimiz azza va jalla har kecha — kechaning uchdan biri qolganida — (eng) yaqin osmonga tushadi-da: ‹Kim Menga duo qilsa, Men unga ijobat qilaman; kim Mendan soʻrasa, Men unga beraman; kim Mendan magʻfirat soʻrasa, Men uni magʻfirat qilaman›, deydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Роббимиз азза ва жалла ҳар кеча — кечанинг учдан бири қолганида — (энг) яқин осмонга тушади-да: ‹Ким Менга дуо қилса, Мен унга ижобат қиламан; ким Мендан сўраса, Мен унга бераман; ким Мендан мағфират сўраса, Мен уни мағфират қиламан›, дейди», дедилар.
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ مَوْلَى الْأَسْوَدِ بْنِ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِأَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَرَأَ لَهُمْ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ فَسَجَدَ فِيهَا فَلَمَّا انْصَرَفَ أَخْبَرَهُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَجَدَ فِيهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: u (jamoatga) {Osmon yorilganda} deb tilovat qildi va unda sajda qildi. (Namozdan) qaytgach, ularga Rasululloh ﷺ unda sajda qilganlarini xabar berdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: у (жамоатга) {Осмон ёрилганда} деб тиловат қилди ва унда сажда қилди. (Намоздан) қайтгач, уларга Расулуллоҳ ﷺ унда сажда қилганларини хабар берди.
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى رَجُلًا يَسُوقُ بَدَنَةً قَالَ ارْكَبْهَا فَقَالَ إِنَّهَا بَدَنَةٌ قَالَ ارْكَبْهَا وَيْلَكَ فِي الثَّانِيَةِ أَوْ فِي الثَّالِثَةِ قَالَ إِسْحَاقُ ارْكَبْهَا وَيْلَكَ قَالَ ارْكَبْهَا وَيْلَكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bir kishini badana (qurbonlik tuyasi) haydab ketayotganini koʻrib: «Unga min», dedilar. U: «Ey Rasululloh, bu badana-ku», dedi. U zot ikkinchi yoki uchinchi marotabada: «Unga min, holingga voy!» dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бир кишини бадана (қурбонлик туяси) ҳайдаб кетаётганини кўриб: «Унга мин», дедилар. У: «Эй Расулуллоҳ, бу бадана-ку», деди. У зот иккинчи ёки учинчи маротабада: «Унга мин, ҳолингга вой!» дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَبِيعَنَّ حَاضِرٌ لِبَادٍ وَلَا تَنَاجَشُوا وَلَا يُسَاوِمْ الرَّجُلُ عَلَى سَوْمِ أَخِيهِ وَلَا يَخْطُبْ عَلَى خِطْبَةِ أَخِيهِ وَلَا تَسْأَلْ الْمَرْأَةُ طَلَاقَ أُخْتِهَا لِتَكْتَفِئَ مَا فِي إِنَائِهَا وَلِتُنْكَحَ فَإِنَّمَا لَهَا مَا كَتَبَ اللَّهُ لَهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Shaharlik kishi sahroyi uchun aslo sotmasin, narxni sunʼiy koʻtarmanglar, kishi oʻz birodarining savdosi ustiga savdolashmasin, oʻz birodarining sovchiligi ustiga sovchilik qilmasin, ayol oʻz idishidagini oʻziga toʻntarib olish va oʻzi nikohlanish uchun opa-singlisining taloq qilinishini soʻramasin, chunki unga faqat Alloh yozib qoʻygan narsagina tegadi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Шаҳарлик киши саҳройи учун асло сотмасин, нархни сунъий кўтарманглар, киши ўз биродарининг савдоси устига савдолашмасин, ўз биродарининг совчилиги устига совчилик қилмасин, аёл ўз идишидагини ўзига тўнтариб олиш ва ўзи никоҳланиш учун опа-синглисининг талоқ қилинишини сўрамасин, чунки унга фақат Аллоҳ ёзиб қўйган нарсагина тегади», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ إِسْحَاقَ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَحَرَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا قَالَ يُرِيدُ الْمَدِينَةَ قَالَ فَلَوْ وَجَدْتُ الظِّبَاءَ سَاكِنَةً مَا ذَعَرْتُهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ uning ikki toshloq oraligʻidagi joyni harom qildilar — yaʼni Madinani nazarda tutdi. (Abu Hurayra) dedi: Agar men ohularni u yerda tinch yotgan holda topsam ham, ularni hurkitmagan boʻlardim.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ унинг икки тошлоқ оралиғидаги жойни ҳаром қилдилар — яъни Мадинани назарда тутди. (Абу Ҳурайра) деди: Агар мен оҳуларни у ерда тинч ётган ҳолда топсам ҳам, уларни ҳуркитмаган бўлардим.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ إِسْحَاقَ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنِ ابْنِ أُكَيْمَةَ الْجُنْدُعِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةً فَجَهَرَ فِيهَا بِالْقِرَاءَةِ فَلَمَّا فَرَغَ قَالَ هَلْ قَرَأَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مَعِي آنِفًا قَالَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ أَنَا قَالَ إِنِّي أَقُولُ مَا لِي أُنَازَعُ الْقُرْآنَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ bir namozni oʻqib, unda qiroatni ovoz chiqarib qildilar. Namozdan boʻshaganlarida: «Sizlardan biror kishi hozir men bilan birga oʻqidimi?» dedilar. Qavmdan bir kishi: «Men», dedi. U zot: «Men ham: ‹Nega Qurʼon (qiroati)da men bilan tortishilyapti?› deb turgan edim», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ бир намозни ўқиб, унда қироатни овоз чиқариб қилдилар. Намоздан бўшаганларида: «Сизлардан бирор киши ҳозир мен билан бирга ўқидими?» дедилар. Қавмдан бир киши: «Мен», деди. У зот: «Мен ҳам: ‹Нега Қуръон (қироати)да мен билан тортишиляпти?› деб турган эдим», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَعْقُوبَ أَنَّ أَبَا السَّائِبِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَلَّى صَلَاةً لَمْ يَقْرَأْ فِيهَا بِأُمِّ الْقُرْآنِ فَهِيَ خِدَاجٌ هِيَ خِدَاجٌ هِيَ خِدَاجٌ غَيْرُ تَمَامٍفَقُلْتُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ إِنِّي أَكُونُ أَحْيَانًا وَرَاءَ الْإِمَامِ قَالَ فَغَمَزَ ذِرَاعِي وَقَالَ يَا فَارِسِيُّ اقْرَأْ بِهَا فِي نَفْسِكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ dedilar: «Kim bir namozni oʻqib, unda Ummul-Qurʼonni oʻqimasa, u noqis, u noqis, u noqis, tugal emasdir». Men: «Ey Abu Hurayra, men baʼzan imomning orqasida boʻlaman», dedim. U bilagimni qisib: «Ey forsiy, uni ichingda oʻqi», dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ дедилар: «Ким бир намозни ўқиб, унда Уммул-Қуръонни ўқимаса, у ноқис, у ноқис, у ноқис, тугал эмасдир». Мен: «Эй Абу Ҳурайра, мен баъзан имомнинг орқасида бўламан», дедим. У билагимни қисиб: «Эй форсий, уни ичингда ўқи», деди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَنَهَى أَنْ يُشْرَبَ مِنْ فِي السِّقَاءِقَالَ أَيُّوبُ أُنْبِئْتُ أَنَّ رَجُلًا شَرِبَ مِنْ فِي السِّقَاءِ فَخَرَجَتْ حَيَّةٌ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ meshning ogʻzidan (toʻgʻridan-toʻgʻri) suv ichishdan qaytardilar. Ayyub aytdi: Menga xabar berilishicha, bir kishi meshning ogʻzidan ichgan ekan, undan ilon chiqibdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ мешнинг оғзидан (тўғридан-тўғри) сув ичишдан қайтардилар. Айюб айтди: Менга хабар берилишича, бир киши мешнинг оғзидан ичган экан, ундан илон чиқибди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنَا سَعِيدٌ الْجُرَيْرِيُّ عَنْ مُضَارِبِ بْنِ حَزْنٍ قَالَقُلْتُ يَعْنِي لِأَبِي هُرَيْرَةَ هَلْ سَمِعْتَ مِنْ خَلِيلِكَ شَيْئًا تُحَدِّثُنِيهِ قَالَ نَعَمْ سَمِعْتُهُ يَقُولُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا عَدْوَى وَلَا هَامَةَ وَخَيْرُ الطِّيَرِ الْفَأْلُ وَالْعَيْنُ حَقٌّ
Muzorib ibn Hazn aytdi: Men Abu Hurayra (roziyallohu anhu)ga: «Doʻstingizdan menga aytib beradigan biror narsa eshitganmisiz?» dedim. U: «Ha, men u zot ﷺ ning: ‹Yuqumli kasallik (oʻz-oʻzidan oʻtishi) yoʻq, homa yoʻq; folning yaxshisi — xayrli soʻzdir; koʻz (tegishi) esa haqdir›, deganlarini eshitganman», dedi.Музориб ибн Ҳазн айтди: Мен Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)га: «Дўстингиздан менга айтиб берадиган бирор нарса эшитганмисиз?» дедим. У: «Ҳа, мен у зот ﷺ нинг: ‹Юқумли касаллик (ўз-ўзидан ўтиши) йўқ, ҳома йўқ; фолнинг яхшиси — хайрли сўздир; кўз (тегиши) эса ҳақдир›, деганларини эшитганман», деди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنِ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ وَجَدَ مَتَاعَهُ بِعَيْنِهِ فَهُوَ أَحَقُّ بِهِ مِنْ الْغُرَمَاءِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Kim oʻz molini aynan oʻzi (oʻzgarmagan holda) topsa, u boshqa qarz beruvchilarga qaraganda unga haqliroqdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Ким ўз молини айнан ўзи (ўзгармаган ҳолда) топса, у бошқа қарз берувчиларга қараганда унга ҳақлироқдир», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ وَابْنُ جَعْفَرٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ ابْنُ جَعْفَرٍ فِي حَدِيثِهِ حَدَّثَنِي عَطَاءٌ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَيَقُولُ فِي كُلِّ صَلَاةٍ يُقْرَأُ فَمَا أَسْمَعَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْمَعْنَاكُمْ وَمَا أَخْفَى مِنَّا أَخْفَيْنَا مِنْكُمْ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U: «Har bir namozda (qiroat) oʻqiladi. Rasululloh ﷺ bizga eshittirgan joyini biz sizlarga eshittirdik, bizdan yashirgan joyini biz sizlardan yashirdik», derdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У: «Ҳар бир намозда (қироат) ўқилади. Расулуллоҳ ﷺ бизга эшиттирган жойини биз сизларга эшиттирдик, биздан яширган жойини биз сизлардан яширдик», дерди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ وَيَزِيدُ قَالَا حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَلَقَّوْا الْجَلَبَ فَمَنْ تَلَقَّى مِنْهُ شَيْئًا فَصَاحِبُهُ بِالْخِيَارِ إِذَا أَتَى السُّوقَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «(Bozorga) keltirilayotgan molni yoʻlda qarshi olmanglar. Kim undan biror narsa sotib olsa, mol egasi bozorga kelganida ixtiyorlidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «(Бозорга) келтирилаётган молни йўлда қарши олманглар. Ким ундан бирор нарса сотиб олса, мол эгаси бозорга келганида ихтиёрлидир», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنِ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ خَالِدِ بْنِ غَلَّاقٍ الْعَيْشِيِّ قَالَنَزَلْتُ عَلَى أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ وَمَاتَ ابْنٌ لِي فَوَجَدْتُ عَلَيْهِ فَقُلْتُ هَلْ سَمِعْتَ مِنْ خَلِيلِكَ شَيْئًا نُطَيِّبُ بِأَنْفُسِنَا عَنْ مَوْتَانَا قَالَ نَعَمْ سَمِعْتُهُ قَالَ صِغَارُهُمْ دَعَامِيصُ الْجَنَّةِ
Xolid ibn Gʻalloq al-Ayshiy aytdi: Men Abu Hurayra (roziyallohu anhu)ning huzuriga tushdim. Oʻgʻlim vafot etib, men undan qattiq qaygʻurdim va: «Doʻstingizdan oʻliklarimiz haqida koʻnglimizni xotirjam qiladigan biror narsa eshitganmisiz?» dedim. U: «Ha, men u zotning: ‹Ularning kichkinalari jannatning suzuvchilaridir›, deganlarini eshitganman», dedi.Холид ибн Ғаллоқ ал-Айший айтди: Мен Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)нинг ҳузурига тушдим. Ўғлим вафот этиб, мен ундан қаттиқ қайғурдим ва: «Дўстингиздан ўликларимиз ҳақида кўнглимизни хотиржам қиладиган бирор нарса эшитганмисиз?» дедим. У: «Ҳа, мен у зотнинг: ‹Уларнинг кичкиналари жаннатнинг сузувчиларидир›, деганларини эшитганман», деди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ إِسْحَاقَ قَالَرَأَيْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ لَقِيَ الْحَسَنَ بْنَ عَلِيٍّ فَقَالَ اكْشِفْ لِي عَنْ بَطْنِكَ حَيْثُ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَبِّلُ مِنْهُ قَالَ فَكَشَفَ لَهُ عَنْ بَطْنِهِ فَقَبَّلَهُ
Umayr ibn Isʼhoq aytdi: Men Abu Hurayra (roziyallohu anhu)ning Hasan ibn Ali bilan uchrashganini koʻrdim. U: «Men Rasululloh ﷺ oʻpganlarini koʻrgan joyni — qorningni ochib koʻrsat», dedi. Shunda u qornini ochdi va (Abu Hurayra) uni oʻpdi.Умайр ибн Исъҳоқ айтди: Мен Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)нинг Ҳасан ибн Али билан учрашганини кўрдим. У: «Мен Расулуллоҳ ﷺ ўпганларини кўрган жойни — қорнингни очиб кўрсат», деди. Шунда у қорнини очди ва (Абу Ҳурайра) уни ўпди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ حَسَّانَ عَنِ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌحَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ فَذَكَرَ مِثْلَهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Yaman ahli keldi — ular qalbi eng nozik (yumshoq) kishilardir; iymon yamanlik(niki)dir, fiqh (din tushunchasi) yamanlik(niki)dir va hikmat yamanlik(niki)dir», dedilar. Boshqa bir sanadda ham Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan: Rasululloh ﷺ: «Yaman ahli keldi», dedilar, deb shunga oʻxshashi zikr qilindi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Яман аҳли келди — улар қалби энг нозик (юмшоқ) кишилардир; иймон яманлик(ники)дир, фиқҳ (дин тушунчаси) яманлик(ники)дир ва ҳикмат яманлик(ники)дир», дедилар. Бошқа бир санадда ҳам Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан: Расулуллоҳ ﷺ: «Яман аҳли келди», дедилар, деб шунга ўхшаши зикр қилинди.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ الْقَاسِمِ عَنِ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَعْقُوبَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُسْتَبَّانِ مَا قَالَا فَعَلَى الْبَادِئِ مَا لَمْ يَعْتَدِ الْمَظْلُومُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Bir-birini soʻkishgan ikki kishining aytgani — boshlaganning zimmasidadir, toki mazlum haddan oshmasa», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Бир-бирини сўкишган икки кишининг айтгани — бошлаганнинг зиммасидадир, токи мазлум ҳаддан ошмаса», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنِ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي مُصْعَبٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ يَعْنِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَنْ يُنْجِيَ أَحَدًا مِنْكُمْ عَمَلُهُ قَالُوا وَلَا أَنْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ وَلَا أَنَا إِلَّا أَنْ يَتَغَمَّدَنِي رَبِّي بِرَحْمَةٍ مِنْهُ وَفَضْلٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Birortangizni oʻz ameli najot bermaydi», dedilar. Ular: «Sizni hammi, yo Rasululloh?» dedilar. U zot: «Meni ham — magar Robbim meni Oʻz rahmati va fazli bilan oʻrab olsa (boshqa gap)», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирортангизни ўз амели нажот бермайди», дедилар. Улар: «Сизни ҳамми, ё Расулуллоҳ?» дедилар. У зот: «Мени ҳам — магар Роббим мени Ўз раҳмати ва фазли билан ўраб олса (бошқа гап)», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي السَّلِيلِ عَنْ أَبِي حَسَّانَ قَالَتُوُفِّيَ ابْنَانِ لِي فَقُلْتُ لِأَبِي هُرَيْرَةَ سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثًا تُحَدِّثُنَاهُ يُطَيِّبُ بِأَنْفُسِنَا عَنْ مَوْتَانَا قَالَ نَعَمْ صِغَارُهُمْ دَعَامِيصُ الْجَنَّةِ يَلْقَى أَحَدُهُمْ أَبَاهُ أَوْ قَالَ أَبَوَيْهِ فَيَأْخُذُ بِنَاحِيَةِ ثَوْبِهِ أَوْ يَدِهِ كَمَا آخُذُ بِصَنِفَةِ ثَوْبِكَ هَذَا فَلَا يُفَارِقُهُ حَتَّى يُدْخِلَهُ اللَّهُ وَأَبَاهُ الْجَنَّةَ
Abu Hasson aytdi: Mening ikki oʻgʻlim vafot etdi. Men Abu Hurayra (roziyallohu anhu)ga: «Rasululloh ﷺ dan oʻliklarimiz haqida koʻnglimizni xushnud qiladigan, bizga aytib beradigan biror hadis eshitganmisiz?» dedim. U: «Ha», dedi (va shunday dedi): «Ularning kichkinalari jannatning suzuvchilaridir. Ulardan biri otasini — yoki: ota-onasini, dedi — uchratadi va men senning bu koʻylagingning etagidan ushlaganimday, uning koʻylagining chetidan yoki qoʻlidan ushlaydi. Alloh uni va otasini jannatga kiritmaguncha, undan ajralmaydi».Абу Ҳассон айтди: Менинг икки ўғлим вафот этди. Мен Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)га: «Расулуллоҳ ﷺ дан ўликларимиз ҳақида кўнглимизни хушнуд қиладиган, бизга айтиб берадиган бирор ҳадис эшитганмисиз?» дедим. У: «Ҳа», деди (ва шундай деди): «Уларнинг кичкиналари жаннатнинг сузувчиларидир. Улардан бири отасини — ёки: ота-онасини, деди — учратади ва мен сеннинг бу кўйлагингнинг этагидан ушлаганимдай, унинг кўйлагининг четидан ёки қўлидан ушлайди. Аллоҳ уни ва отасини жаннатга киритмагунча, ундан ажралмайди».
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنَا أَيُّوبُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْرِعُوا بِجَنَائِزِكُمْ فَإِنْ كَانَ خَيْرًا عَجَّلْتُمُوهُ إِلَيْهِ وَإِنْ كَانَ شَرًّا أَلْقَيْتُمُوهُ عَنْ عَوَاتِقِكُمْ أَوْ قَالَ عَنْ ظُهُورِكُمْ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Janozalaringizni tez olib boringlar. Agar u yaxshi boʻlsa, uni (oʻsha yaxshilikka) tezroq yetkazgan boʻlasizlar; agar yomon boʻlsa, uni yelkalaringizdan — yoki: orqalaringizdan, dedilar — tushirib tashlagan boʻlasizlar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Жанозаларингизни тез олиб боринглар. Агар у яхши бўлса, уни (ўша яхшиликка) тезроқ етказган бўласизлар; агар ёмон бўлса, уни елкаларингиздан — ёки: орқаларингиздан, дедилар — тушириб ташлаган бўласизлар», дедилар.
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ غَيْلَانَ بْنِ جَرِيرٍ عَنْ زِيَادِ بْنِ رِيَاحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَمَنْ خَرَجَ مِنْ الطَّاعَةِ وَفَارَقَ الْجَمَاعَةَ فَمَاتَ فَمِيتَتُهُ جَاهِلِيَّةٌ وَمَنْ خَرَجَ مِنْ أُمَّتِي يَضْرِبُ بَرَّهَا وَفَاجِرَهَا لَا يَتَحَاشَى مِنْ مُؤْمِنِهَا وَلَا يَفِي لِذِي عَهْدِهَا فَلَيْسَ مِنْ أُمَّتِي وَمَنْ قُتِلَ تَحْتَ رَايَةٍ عِمِّيَّةٍ يَدْعُو لِلْعَصَبَةِ أَوْ يَغْضَبُ لِلْعَصَبِيَّةِ أَوْ يُقَاتِلُ لِلْعَصَبِيَّةِ فَقِتْلَةٌ جَاهِلِيَّةٌحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ غَيْلَانَ بْنِ جَرِيرٍ قَالَ سَمِعْتُ زِيَادَ بْنَ رَبَاحٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ مَنْ فَارَقَ الْجَمَاعَةَ وَخَالَفَ الطَّاعَةَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ وَلَا يَفِي لِذِي عَهْدِهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: «Kim itoatdan chiqib, jamoatdan ajralsa va shu holda oʻlsa, uning oʻlimi johiliyat oʻlimidir. Kim mening ummatimga qarshi chiqib, uning yaxshisini ham, fojirini ham urib, moʻminidan tap tortmay, ahd egasiga vafo qilmay yursa, u mening ummatimdan emas. Kim koʻr bayroq ostida — qavmparastlikka chorlab yoki qavmparastlik uchun gʻazablanib yoxud qavmparastlik uchun jang qilib — oʻldirilsa, uning oʻlimi johiliyat oʻlimidir». Boshqa bir sanadda ham Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan: «Kim jamoatdan ajralib, itoatga xilof qilsa…» deb, shu maʼnoda zikr qilindi; faqat unda: «ahd egasiga vafo qilmasa», deyilgan.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: «Ким итоатдан чиқиб, жамоатдан ажралса ва шу ҳолда ўлса, унинг ўлими жоҳилият ўлимидир. Ким менинг умматимга қарши чиқиб, унинг яхшисини ҳам, фожирини ҳам уриб, мўминидан тап тортмай, аҳд эгасига вафо қилмай юрса, у менинг умматимдан эмас. Ким кўр байроқ остида — қавмпарастликка чорлаб ёки қавмпарастлик учун ғазабланиб ёхуд қавмпарастлик учун жанг қилиб — ўлдирилса, унинг ўлими жоҳилият ўлимидир». Бошқа бир санадда ҳам Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан: «Ким жамоатдан ажралиб, итоатга хилоф қилса…» деб, шу маънода зикр қилинди; фақат унда: «аҳд эгасига вафо қилмаса», дейилган.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْكَمْأَةُ مِنْ الْمَنِّ وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ وَالْعَجْوَةُ مِنْ الْجَنَّةِ وَهِيَ شِفَاءٌ مِنْ السُّمِّ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Kamʼa (qoʻziqorin) mann (jannat taomi)dandir va uning suvi koʻz uchun shifodir. Ajva (xurmosi) esa jannatdandir va u zahar uchun shifodir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Камъа (қўзиқорин) манн (жаннат таоми)дандир ва унинг суви кўз учун шифодир. Ажва (хурмоси) эса жаннатдандир ва у заҳар учун шифодир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ الْقُرْدُوسِيُّ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَا يَخْطُبُ أَحَدُكُمْ عَلَى خِطْبَةِ أَخِيهِ وَلَا يَسْتَامُ عَلَى سَوْمِ أَخِيهِ وَلَا تُنْكَحُ الْمَرْأَةُ عَلَى عَمَّتِهَا وَلَا عَلَى خَالَتِهَا وَلَا تَسْأَلُ طَلَاقَ أُخْتِهَا لِتَكْتَفِئَ صَحْفَتَهَا وَلِتُنْكَحَ فَإِنَّمَا لَهَا مَا كَتَبَ اللَّهُ لَهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Biringiz birodarining sovchiligi ustiga sovchilik qilmasin, birodarining savdosi ustiga baho aytmasin. Ayol ammasi ustiga ham, xolasi ustiga ham nikohlanmaydi. Ayol oʻz idishidagini toʻntarib olish va (oʻzi) nikohlanish uchun (nikohdagi) opa-singlisining taloq qilinishini soʻramasin; chunki unga faqat Alloh nima yozgan boʻlsa, oʻshasi (nasib) boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бирингиз биродарининг совчилиги устига совчилик қилмасин, биродарининг савдоси устига баҳо айтмасин. Аёл аммаси устига ҳам, холаси устига ҳам никоҳланмайди. Аёл ўз идишидагини тўнтариб олиш ва (ўзи) никоҳланиш учун (никоҳдаги) опа-синглисининг талоқ қилинишини сўрамасин; чунки унга фақат Аллоҳ нима ёзган бўлса, ўшаси (насиб) бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ خِلَاسٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَجُلَيْنِ تَدَارَءَا فِي دَابَّةٍ لَيْسَ لِوَاحِدٍ مِنْهُمَا بَيِّنَةٌ فَأَمَرَهُمَا نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَسْتَهِمَا عَلَى الْيَمِينِ أَحَبَّا أَوْ كَرِهَا
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, ikki kishi bir ulov ustida nizolashdilar; ularning hech birida hujjat yoʻq edi. Shunda Allohning Nabiysi ﷺ ularga, xohlasalar ham, xohlamasalar ham, qasam ichish ustida qurʼa tashlashni buyurdilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, икки киши бир улов устида низолашдилар; уларнинг ҳеч бирида ҳужжат йўқ эди. Шунда Аллоҳнинг Набийси ﷺ уларга, хоҳласалар ҳам, хоҳламасалар ҳам, қасам ичиш устида қуръа ташлашни буюрдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا رَافِعٍ حَدَّثَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَكَلَ أَوْ شَرِبَ فِي صَوْمِهِ نَاسِيًا فَلْيُتِمَّ صَوْمَهُ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَطْعَمَهُ وَسَقَاهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kim roʻzasida unutib yeb yoki ichib qoʻysa, roʻzasini toʻldirib tutaversin; chunki uni Alloh azza va jalla yedirdi va ichirdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ким рўзасида унутиб еб ёки ичиб қўйса, рўзасини тўлдириб тутаверсин; чунки уни Аллоҳ азза ва жалла едирди ва ичирди», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا دُعِيَ أَحَدُكُمْ فَلْيُجِبْ فَإِنْ كَانَ صَائِمًا فَلْيُصَلِّ يَعْنِي الدُّعَاءَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Biringiz (taomga) chaqirilsa, qabul qilsin. Agar roʻzador boʻlsa, duo qilsin», dedilar — yaʼni duoni nazarda tutdilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Бирингиз (таомга) чақирилса, қабул қилсин. Агар рўзадор бўлса, дуо қилсин», дедилар — яъни дуони назарда тутдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي عُمَرَ الْغُدَانِيِّ قَالَكُنْتُ عِنْدَ أَبِي هُرَيْرَةَ جَالِسًا قَالَ فَمَرَّ رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَامِرِ بْنِ صَعْصَعَةَ فَقِيلَ لَهُ هَذَا أَكْثَرُ عَامِرِيٍّ نَادَى مَالًا فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ رُدُّوهُ إِلَيَّ فَرَدُّوهُ عَلَيْهِ فَقَالَ نُبِّئْتُ أَنَّكَ ذُو مَالٍ كَثِيرٍ فَقَالَ الْعَامِرِيُّ إِي وَاللَّهِ إِنَّ لِي مِائَةً حُمْرًا وَمِائَةً أُدْمًا حَتَّى عَدَّ مِنْ أَلْوَانِ الْإِبِلِ وَأَفْنَانِ الرَّقِيقِ وَرِبَاطِ الْخَيْلِ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ إِيَّاكَ وَأَخْفَافَ الْإِبِلِ وَأَظْلَافَ الْغَنَمِ يُرَدِّدُ ذَلِكَ عَلَيْهِ حَتَّى جَعَلَ لَوْنُ الْعَامِرِيِّ يَتَغَيَّرُ أَوْ يَتَلَوَّنُ فَقَالَ مَا ذَاكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ كَانَتْ لَهُ إِبِلٌ لَا يُعْطِي حَقَّهَا فِي نَجْدَتِهَا وَرِسْلِهَا قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا رِسْلُهَا وَنَجْدَتُهَا قَالَ فِي عُسْرِهَا وَيُسْرِهَا فَإِنَّهَا تَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ كَأَغَذِّ مَا كَانَتْ وَأَكْبَرِهِ وَأَسْمَنِهِ وَأَسَرِّهِ ثُمَّ يُبْطَحُ لَهَا بِقَاعٍ قَرْقَرٍ فَتَطَؤُهُ فِيهِ بِأَخْفَافِهَا إِذَا جَاوَزَتْهُ أُخْرَاهَا أُعِيدَتْ عَلَيْهِ أُولَاهَا فِي يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ حَتَّى يُقْضَى بَيْنَ النَّاسِ فَيَرَى سَبِيلَهُ وَإِذَا كَانَتْ لَهُ بَقَرٌ لَا يُعْطِي حَقَّهَا فِي نَجْدَتِهَا وَرِسْلِهَا فَإِنَّهَا تَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ كَأَغَذِّ مَا كَانَتْ وَأَكْبَرِهِ وَأَسْمَنِهِ وَأَسَرِّهِ ثُمَّ يُبْطَحُ لَهَا بِقَاعٍ قَرْقَرٍ فَتَطَؤُهُ فِيهِ كُلُّ ذَاتِ ظِلْفٍ بِظِلْفِهَا وَتَنْطَحُهُ كُلُّ ذَاتِ
Abu Umar al-Gʻudoniy aytdi: Men Abu Hurayra (roziyallohu anhu)ning huzurida oʻtirgan edim. Shunda Bani Omir ibn Saʼsaʼadan bir kishi oʻtib qoldi va unga: «Bu — mol-dunyosi eng koʻp omirlikdir», deyildi. Abu Hurayra: «Uni menga qaytaringlar», dedi va uni qaytarishdi. U: «Menga xabar berildiki, sen koʻp molli kishi ekansan», dedi. Omirlik: «Ha, Allohga qasamki, mening yuzta qizil va yuzta boʻz (tuyam) bor», dedi va tuyalarning ranglarini, qullarning turlarini hamda bogʻlab qoʻyilgan otlarni sanay ketdi. Shunda Abu Hurayra: «Tuyalarning tuyoqlaridan va qoʻylarning tuyoqlaridan ehtiyot boʻl!» dedi va buni unga qayta-qayta aytdi, hatto omirlikning rangi oʻzgara — yoki: oʻzgarib-oʻzgarib — boshladi. U: «Bu nima degani, ey Abu Hurayra?» dedi. U: «Men Rasululloh ﷺ ning shunday deyayotganlarini eshitganman: ‹Kimning tuyasi boʻlsa-yu, uning najdati va rislidagi haqqini bermasa…› Biz: ‹Ey Allohning Rasuli, uning risli va najdati nima?› dedik. U zot: ‹Uning qiyinchiligi va yengilligidagi (haqqi). Zero, u qiyomat kuni eng baquvvat, eng katta, eng semiz va eng koʻrkam holida keladi; soʻng egasi keng, tekis maydonga yuztuban yotqiziladi va ular uni tuyoqlari bilan bosadi. Oxirgisi undan oʻtib ketgach, birinchisi yana unga qaytariladi — miqdori ellik ming yil boʻlgan bir kunda, toki odamlar orasida hukm chiqarilib, u oʻz yoʻlini koʻrguncha. Agar uning qoramoli boʻlsa-yu, uning najdati va rislidagi haqqini bermasa, u ham qiyomat kuni eng baquvvat, eng katta, eng semiz va eng koʻrkam holida keladi; soʻng egasi keng, tekis maydonga yuztuban yotqiziladi va har bir tuyoqli uni tuyogʻi bilan bosadi, uni har bir…›», dedi.Абу Умар ал-Ғудоний айтди: Мен Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)нинг ҳузурида ўтирган эдим. Шунда Бани Омир ибн Саъсаъадан бир киши ўтиб қолди ва унга: «Бу — мол-дунёси энг кўп омирликдир», дейилди. Абу Ҳурайра: «Уни менга қайтаринглар», деди ва уни қайтаришди. У: «Менга хабар берилдики, сен кўп молли киши экансан», деди. Омирлик: «Ҳа, Аллоҳга қасамки, менинг юзта қизил ва юзта бўз (туям) бор», деди ва туяларнинг рангларини, қулларнинг турларини ҳамда боғлаб қўйилган отларни санай кетди. Шунда Абу Ҳурайра: «Туяларнинг туёқларидан ва қўйларнинг туёқларидан эҳтиёт бўл!» деди ва буни унга қайта-қайта айтди, ҳатто омирликнинг ранги ўзгара — ёки: ўзгариб-ўзгариб — бошлади. У: «Бу нима дегани, эй Абу Ҳурайра?» деди. У: «Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деяётганларини эшитганман: ‹Кимнинг туяси бўлса-ю, унинг наждати ва рислидаги ҳаққини бермаса…› Биз: ‹Эй Аллоҳнинг Расули, унинг рисли ва наждати нима?› дедик. У зот: ‹Унинг қийинчилиги ва енгиллигидаги (ҳаққи). Зеро, у қиёмат куни энг бақувват, энг катта, энг семиз ва энг кўркам ҳолида келади; сўнг эгаси кенг, текис майдонга юзтубан ётқизилади ва улар уни туёқлари билан босади. Охиргиси ундан ўтиб кетгач, биринчиси яна унга қайтарилади — миқдори эллик минг йил бўлган бир кунда, токи одамлар орасида ҳукм чиқарилиб, у ўз йўлини кўргунча. Агар унинг қорамоли бўлса-ю, унинг наждати ва рислидаги ҳаққини бермаса, у ҳам қиёмат куни энг бақувват, энг катта, энг семиз ва энг кўркам ҳолида келади; сўнг эгаси кенг, текис майдонга юзтубан ётқизилади ва ҳар бир туёқли уни туёғи билан босади, уни ҳар бир…›», деди.
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ وَهُوَ أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنِ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُرْسِلَ عَلَى أَيُّوبَ جَرَادٌ مِنْ ذَهَبٍ فَجَعَلَ يَلْتَقِطُهُ فَقَالَ أَلَمْ أُغْنِكَ يَا أَيُّوبُ فَقَالَ يَا رَبِّ وَمَنْ يَشْبَعُ مِنْ رَحْمَتِكَ أَوْ قَالَ مِنْ فَضْلِكَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Ayyub (alayhissalom)ning ustiga oltindan chigirtkalar yogʻdirildi va u ularni tera boshladi. Shunda (Alloh): ‹Ey Ayyub, Men seni boy qilmadimmi?› dedi. U: ‹Ey Robbim, Sening rahmatingdan — yoki: fazlingdan, dedi — kim toʻyar edi?› dedi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Айюб (алайҳиссалом)нинг устига олтиндан чигирткалар ёғдирилди ва у уларни тера бошлади. Шунда (Аллоҳ): ‹Эй Айюб, Мен сени бой қилмадимми?› деди. У: ‹Эй Роббим, Сенинг раҳматингдан — ёки: фазлингдан, деди — ким тўяр эди?› деди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ السَّهْمِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعَجْوَةُ مِنْ الْجَنَّةِ وَهِيَ شِفَاءٌ مِنْ السُّمِّ وَالْكَمْأَةُ مِنْ الْمَنِّ وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Ajva (xurmosi) jannatdandir va u zahar uchun shifodir; kamʼa (qoʻziqorin) esa manndandir va uning suvi koʻz uchun shifodir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ажва (хурмоси) жаннатдандир ва у заҳар учун шифодир; камъа (қўзиқорин) эса манндандир ва унинг суви кўз учун шифодир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ شِهَابٍ عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَأْرَةٍ وَقَعَتْ فِي سَمْنٍ فَمَاتَتْ فَقَالَ إِنْ كَانَ جَامِدًا فَخُذُوهَا وَمَا حَوْلَهَا وَكُلُوا مَا بَقِيَ وَإِنْ كَانَ مَائِعًا فَلَا تَأْكُلُوهُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ dan sarigʻ yogʻga tushib oʻlgan sichqon haqida soʻralganda, u zot: «Agar (yogʻ) quyuq boʻlsa, uni va atrofidagini olib tashlanglar, qolganini yenglar; agar suyuq boʻlsa, uni yemanglar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ дан сариғ ёғга тушиб ўлган сичқон ҳақида сўралганда, у зот: «Агар (ёғ) қуюқ бўлса, уни ва атрофидагини олиб ташланглар, қолганини енглар; агар суюқ бўлса, уни еманглар», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَرَعَ وَلَا عَتِيرَةَقَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَالْفَرَعُ كَانَ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ يَذْبَحُونَ أَوَّلَ نِتَاجٍ يَكُونُ لَهُمْ وَالْعَتِيرَةُ ذَبِيحَةُ رَجَبٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Faraʼ ham yoʻq, atira ham yoʻq», dedilar. Ibn Shihob aytdi: Faraʼ — johiliyat ahli oʻzlariga tugʻilgan birinchi bolani soʻyar edilar; atira esa rajab oyidagi soʻyimdir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фараъ ҳам йўқ, атира ҳам йўқ», дедилар. Ибн Шиҳоб айтди: Фараъ — жоҳилият аҳли ўзларига туғилган биринчи болани сўяр эдилар; атира эса ражаб ойидаги сўйимдир.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ قَالَ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ ضَمْضَمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِ الْأَسْوَدَيْنِ فِي الصَّلَاةِقُلْتُ لِيَحْيَى مَا يَعْنِي بِالْأَسْوَدَيْنِ قَالَ الْحَيَّةَ وَالْعَقْرَبَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ namozda ikki qorani oʻldirishga buyurdilar. Men Yahyoga: «Ikki qora bilan nimani nazarda tutadi?» dedim. U: «Ilon va chayonni», dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ намозда икки қорани ўлдиришга буюрдилар. Мен Яҳёга: «Икки қора билан нимани назарда тутади?» дедим. У: «Илон ва чаённи», деди.
حَدَّثَنَا بَهْزٌ قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ قَالَ أَخْبَرَنَا قَتَادَةُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ عَرَضَ لَهُ شَيْءٌ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَسْأَلَهُ فَلْيَقْبَلْهُ فَإِنَّمَا هُوَ رِزْقٌ سَاقَهُ اللَّهُ إِلَيْهِ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ: «Kimga soʻramagan holida biror narsa berilsa, uni qabul qilsin; chunki u — Alloh unga haydab kelgan rizqdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ: «Кимга сўрамаган ҳолида бирор нарса берилса, уни қабул қилсин; чунки у — Аллоҳ унга ҳайдаб келган ризқдир», дедилар.
حَدَّثَنَا بَهْزٌ وَحَدَّثَنَا عَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا هَمَّامٌ قَالَ سُئِلَ قَتَادَةُ عَنْ رَجُلٍ صَلَّى رَكْعَةً مِنْ صَلَاةِ الصُّبْحِ ثُمَّ طَلَعَتْ الشَّمْسُ قَالَ عَفَّانُ ثُمَّ طَلَعَ قَرْنُ الشَّمْسِ فَقَالَ حَدَّثَنِي خِلَاسٌ عَنْ أَبِي رَافِعٍ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُتِمُّ صَلَاتَهُ
Hammom aytdi: Qatodadan bomdod namozining bir rakatini oʻqib, soʻng quyosh chiqib ketgan kishi haqida soʻraldi — Affon: «soʻng quyoshning cheti chiqdi», dedi. U: «Menga Xilos Abu Rofiʼdan, u Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qildi: Rasululloh ﷺ: ‹Namozini toʻldiradi›, dedilar», dedi.Ҳаммом айтди: Қатодадан бомдод намозининг бир ракатини ўқиб, сўнг қуёш чиқиб кетган киши ҳақида сўралди — Аффон: «сўнг қуёшнинг чети чиқди», деди. У: «Менга Хилос Абу Рофиъдан, у Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилди: Расулуллоҳ ﷺ: ‹Намозини тўлдиради›, дедилар», деди.
حَدَّثَنَا بَهْزٌ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ قَالَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَوْسِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْمَلَائِكَةَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ يَأْتُونَ عَلَى أَبْوَابِ الْمَسْجِدِ يَكْتُبُونَ النَّاسَ عَلَى مَنَازِلِهِمْ جَاءَ فُلَانٌ مِنْ سَاعَةِ كَذَا قَالَ حَمَّادٌ أَظُنُّهُ قَالَ خَمْسَ مِرَارٍ جَاءَ فُلَانٌ وَالْإِمَامُ يَخْطُبُ وَجَاءَ فُلَانٌ فَأَدْرَكَ الصَّلَاةَ وَلَمْ يُدْرِكْ الْجُمُعَةَ أَوْ لَمْ يُدْرِكْ الْخُطْبَةَ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Juma kuni farishtalar masjid eshiklariga kelib, odamlarni martabalariga koʻra yozadilar: ‹Falonchi falon soatda keldi›» — Hammod: «Oʻylaymanki, u buni besh marta aytdi», dedi — «‹falonchi imom xutba qilayotganda keldi, falonchi esa kelib namozga yetishdi-yu, jumaga — yoki: xutbaga — yetisha olmadi›».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Жума куни фаришталар масжид эшикларига келиб, одамларни мартабаларига кўра ёзадилар: ‹Фалончи фалон соатда келди›» — Ҳаммод: «Ўйлайманки, у буни беш марта айтди», деди — «‹фалончи имом хутба қилаётганда келди, фалончи эса келиб намозга етишди-ю, жумага — ёки: хутбага — етиша олмади›».
حَدَّثَنَا بَهْزٌ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ قَالَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَوْسِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَخْرُجُ الدَّابَّةُ مَعَهَا عَصَا مُوسَى وَخَاتَمُ سُلَيْمَانَ فَتَجْلُو وَجْهَ الْمُؤْمِنِ بِالْعَصَا وَتَخْتِمُ أَنْفَ الْكَافِرِ بِالْخَاتَمِ حَتَّى إِنَّ أَهْلَ الْخِوَانِ لَيَجْتَمِعُونَ فَيَقُولُ هَذَا يَا مُؤْمِنُ وَيَقُولُ هَذَا يَا كَافِرُ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺ dan rivoyat qiladi: U zot: «Dobba (yer jonivori) chiqadi, uning yonida Musoning hassasi va Sulaymonning uzugi boʻladi. U hassa bilan moʻminning yuzini yoritadi va uzuk bilan kofirning burniga muhr bosadi. Hatto bir dasturxon atrofidagilar toʻplanganda, biri: ‹Ey moʻmin!›, biri: ‹Ey kofir!› deydigan boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺ дан ривоят қилади: У зот: «Добба (ер жонивори) чиқади, унинг ёнида Мусонинг ҳассаси ва Сулаймоннинг узуги бўлади. У ҳасса билан мўминнинг юзини ёритади ва узук билан кофирнинг бурнига муҳр босади. Ҳатто бир дастурхон атрофидагилар тўпланганда, бири: ‹Эй мўмин!›, бири: ‹Эй кофир!› дейдиган бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا بَهْزٌ قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَوْلَى أُمِّ بُرْثُنٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ كَتَبَ الْجُمُعَةَ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَنَا فَاخْتَلَفُوا فِيهَا وَهَدَانَا اللَّهُ لَهَا فَالنَّاسُ لَنَا تَبَعٌ فَالْيَهُودُ غَدًا وَالنَّصَارَى بَعْدَ غَدٍ
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ: «Alloh azza va jalla jumani bizdan avvalgilarga ham farz qilgan edi, ular u haqda ixtilof qildilar; Alloh esa bizni unga hidoyat qildi. Shunday ekan, odamlar bizga ergashuvchidirlar: yahudiylar ertaga, nasroniylar indinga», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалла жумани биздан аввалгиларга ҳам фарз қилган эди, улар у ҳақда ихтилоф қилдилар; Аллоҳ эса бизни унга ҳидоят қилди. Шундай экан, одамлар бизга эргашувчидирлар: яҳудийлар эртага, насронийлар индинга», дедилар.