Abdulloh ibn Umar ibn al-Xattob

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ نُوحٍ ، ثنا مَعْمَرُ بْنُ سَهْلٍ , ثنا عَامِرُ بْنُ مُدْرِكٍ , ثنا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي رَوَّادٍ , عَنْ نَافِعٍ ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ , " أَنَّ بِلالا أَذَّنَ قَبْلَ الْفَجْرِ , فَغَضِبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , وَأَمَرَهُ أَنْ يُنَادِيَ : إِنَّ الْعَبْدَ نَامَ " , فَوَجَدَ بِلالٌ وَجْدًا شَدِيدًا . وَهِمَ فِيهِ عَامِرُ بْنُ مُدْرِكٍ , وَالصَّوَابُ قَدْ تَقَدَّمَ , عَنْ شُعَيْبِ بْنِ حَرْبٍ , عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ أَبِي رَوَّادٍ , عَنْ نَافِعِ , عَنْ مُؤَذِّنِ عُمَرَ , عَنْ عُمَرَ , قَوْلَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Bilol tongdan oldin azon aytdi. Shunda Nabiy ﷺ gʻazablandilar va unga: «Banda uxlab qolgan ekan», deb chaqirishni buyurdilar. Bilol qattiq qaygʻurdi. Bunda Omir ibn Mudrik xato qilgan; toʻgʻrisi esa yuqorida oʻtdi — Shuayb ibn Harbdan, u Abdulaziz ibn Abu Rovvoddan, u Nofiʼdan, u Umarning muazzinidan, u Umardan, uning oʻz soʻzi sifatida.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Билол тонгдан олдин азон айтди. Шунда Набий ﷺ ғазабландилар ва унга: «Банда ухлаб қолган экан», деб чақиришни буюрдилар. Билол қаттиқ қайғурди. Бунда Омир ибн Мудрик хато қилган; тўғриси эса юқорида ўтди — Шуайб ибн Ҳарбдан, у Абдулазиз ибн Абу Ровводдан, у Нофиъдан, у Умарнинг муаззинидан, у Умардан, унинг ўз сўзи сифатида.

حَدَّثَنَا أَبُو طَالِبٍ الْحَافِظُ ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عُثْمَانَ بْنِ صَالِحٍ , ثنا عَلِيُّ بْنُ مَعْبَدٍ , ثنا يَعْقُوبُ بْنُ الْوَلِيدِ , عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " خَيْرُ الأَعْمَالِ الصَّلاةُ فِي أَوَّلِ وَقْتِهَا "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Amallarning yaxshisi — namozni oʻz vaqtining avvalida (oʻqish)dir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Амалларнинг яхшиси — намозни ўз вақтининг аввалида (ўқиш)дир», дедилар.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُوسُفَ بْنِ خَلادٍ ، ثنا الْحَسَنُ بْنُ شَبِيبٍ , ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ أَبَانَ , نا أَبُو يَحْيَى التَّيْمِيُّ ، عَنْ أَبِي عَقِيلٍ ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ حَفْصٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : أَيُّ الأَعْمَالِ أَفْضَلُ ؟ قَالَ : " الصَّلاةُ لِمِيقَاتِهَا الأَوَّلِ " . خَالَفَهُ جَمَاعَةٌ , عَنِ الْعُمَرِيِّ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺdan: «Qaysi amallar afzal?» deb soʻraldi. U zot: «Namozni oʻzining birinchi vaqtida (oʻqish)», dedilar. Unga bir jamoat al-Umariydan (rivoyat qilishda) muxolif boʻldi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺдан: «Қайси амаллар афзал?» деб сўралди. У зот: «Намозни ўзининг биринчи вақтида (ўқиш)», дедилар. Унга бир жамоат ал-Умарийдан (ривоят қилишда) мухолиф бўлди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ صَاعِدٍ ، نا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ , نا يَعْقُوبُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمَدَنِيُّ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " الْوَقْتُ الأَوَّلُ مِنَ الصَّلاةَ رِضْوَانُ اللَّهِ , وَالْوَقْتُ الآخِرِ عَفْوُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Namozning avvalgi vaqti — Allohning rizosi, oxirgi vaqti esa — Alloh azza va jallaning afvidir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Намознинг аввалги вақти — Аллоҳнинг ризоси, охирги вақти эса — Аллоҳ азза ва жалланинг афвидир», дедилар.

ثنا يَحْيَى بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ صَاعِدٍ ، وَالْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، وَأَبُو شَيْبَةَ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ جَعْفَرٍ قَالُوا : ثنا حُمَيْدُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ الرَّبِيعِ , ثنا مَحْبُوبُ بْنُ الْجَهْمِ بْنِ وَاقِدٍ مَوْلَى حُذَيْفَةَ بْنِ الْيَمَانِ , ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " أَتَانِي جَبْرَائِيلُ عَلَيْهِ السَّلامُ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ " , وَذَكَرَ الْحَدِيثَ , وَقَالَ فِي وَقْتِ الْمَغْرِبِ : " ثُمَّ أَتَانِي حِينَ سَقَطَ الْقُرْصُ , فَقَالَ : قُمْ فَصَلِّ , فَصَلَّيْتُ الْمَغْرِبَ ثَلاثَ رَكَعَاتٍ , ثُمَّ أَتَانِي مِنَ الْغَدِ حِينَ سَقَطَ الْقُرْصُ , فَقَالَ : قُمْ فَصَلِّ , فَصَلَّيْتُ الْمَغْرِبَ ثَلاثَ رَكَعَاتٍ " . وَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Jabroil alayhissalom menga tong otganida keldi», dedilar, — va (roviy) hadisni zikr qildi hamda shom vaqti haqida: «Soʻng menga (quyosh) qursi botganida keldi va: ‹Turing, namoz oʻqing›, dedi. Men shomni uch rakʼat oʻqidim. Soʻng ertasi kuni menga (quyosh) qursi botganida keldi va: ‹Turing, namoz oʻqing›, dedi. Men shomni uch rakʼat oʻqidim», dedi. Va hadisni toʻliq zikr qildi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Жаброил алайҳиссалом менга тонг отганида келди», дедилар, — ва (ровий) ҳадисни зикр қилди ҳамда шом вақти ҳақида: «Сўнг менга (қуёш) қурси ботганида келди ва: ‹Туринг, намоз ўқинг›, деди. Мен шомни уч ракъат ўқидим. Сўнг эртаси куни менга (қуёш) қурси ботганида келди ва: ‹Туринг, намоз ўқинг›, деди. Мен шомни уч ракъат ўқидим», деди. Ва ҳадисни тўлиқ зикр қилди.

نا ابْنُ الصَّوَّافِ ، نا الْحَسَنُ بْنُ فِهْرِ بْنِ حَمَّادِ الْبَزَّازُ , نا الْحَسَنُ بْنُ حَمَّادٍ سَجَّادَةُ , نا ابْنُ عُلَيَّةَ , عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ , عَنْ عُتْبَةَ بْنِ مُسْلِمٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " لَمَّا فُرِضَتِ الصَّلاةُ نزل جَبْرَائِيلُ عَلَيْهِ السَّلامُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , فَصَلَّى بِهِ الظُّهْرَ , وَذَكَرَ الْمَوَاقِيتَ , وَقَالَ : فَصَلَّى بِهِ الْمَغْرِبَ حِينَ غَابَتِ الشَّمْسُ , وَقَالَ فِي الْيَوْمِ الثَّانِي : فَصَلَّى بِهِ الْمَغْرِبَ حِينَ غَابَتِ الشَّمْسُ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Namoz farz qilinganida Jabroil alayhissalom Nabiy ﷺga nozil boʻldi va u zotga peshinni oʻqib berdi, — va (roviy) vaqtlarni zikr qildi hamda: U zotga shomni quyosh botganida oʻqib berdi, dedi; ikkinchi kun haqida esa: U zotga shomni quyosh botganida oʻqib berdi, dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Намоз фарз қилинганида Жаброил алайҳиссалом Набий ﷺга нозил бўлди ва у зотга пешинни ўқиб берди, — ва (ровий) вақтларни зикр қилди ҳамда: У зотга шомни қуёш ботганида ўқиб берди, деди; иккинчи кун ҳақида эса: У зотга шомни қуёш ботганида ўқиб берди, деди.

قَرَأْتُ فِي أَصْلِ كِتَابِ أَحْمَدَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَابِرٍ الرَّمْلِيِّ بِخَطِّهِ ، ثنا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ الطَّيَالِسِيُّ , نا هَارُونُ بْنُ سُفْيَانَ , ثنا عَتِيقُ بْنُ يَعْقُوبَ , ثنا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " الشَّفَقُ الْحُمْرَةُ فَإِذَا غَابَ الشَّفَقُ وَجَبَتِ الصَّلاةُ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Shafaq — qizillikdir; shafaq gʻoyib boʻlsa, namoz vojib boʻladi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Шафақ — қизилликдир; шафақ ғойиб бўлса, намоз вожиб бўлади», дедилар.

ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مَخْلَدٍ الْحَسَّانِيُّ , ثنا وَكِيعٌ , ثنا الْعُمَرِيُّ ، عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " الشَّفَقُ الْحُمْرَةُ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Shafaq — qizillikdir.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Шафақ — қизилликдир.

حَدَّثَنَا أَبُو يُوسُفَ الْخَلالُ يَعْقُوبُ بْنُ يُوسُفَ , بِالْبَصْرَةِ ، نا شُعَيْبُ بْنُ أَيُّوبَ , ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ , عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ , يَعْنِي ابْنَ عُمَرَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , أَنّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , قَالَ : " مَا بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ قِبْلَةٌ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mashriq bilan magʻrib orasi qibladir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Машриқ билан мағриб ораси қибладир», дедилар.

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُبَشِّرٍ ، ثنا جَابِرُ بْنُ الْكُرْدِيِّ , نا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ , نا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمُجَبِّرِ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , قَالَ : " مَا بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ قِبْلَةٌ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Mashriq bilan magʻrib orasi qibladir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Машриқ билан мағриб ораси қибладир», дедилар.

قَالَ : وَنا عَبْدُ الْمَلِكِ الْعَرْزَمِيُّ , عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرِ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهَا نزلت فِي التَّطَوُّعِ خَاصَّةً حَيْثُ تَوَجَّهَ بِكَ بَعِيرُكَ "

Abdulmalik al-Arzamiy Said ibn Jubayrdan, u Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qildiki, bu (oyat) xususan nafl namoz haqida nozil boʻlgan: tuyang seni qay tomonga yuzlantirsa, oʻsha tomonga (oʻqiyverasan).Абдулмалик ал-Арзамий Саид ибн Жубайрдан, у Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилдики, бу (оят) хусусан нафл намоз ҳақида нозил бўлган: туянг сени қай томонга юзлантирса, ўша томонга (ўқийверасан).

نا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عِيسَى بْنِ أَبِي حَيَّةَ ، إِمْلاءً , نا إِسْحَاقُ بْنُ أَبِي إِسْرَائِيلَ , نا صَالِحُ بْنُ قُدَامَةَ أَبُو مُحَمَّدٍ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : بَيْنَمَا النَّاسُ فِي صَلاةِ الصُّبْحِ فِي قُبَاءٍ إِذْ جَاءَهُمْ رَجُلٌ , فَقَالَ : إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أنزل عَلَيْهِ اللَّيْلَةَ قُرْآنٌ وَأَمَرَهُ أَنْ يَسْتَقْبِلَ الْكَعْبَةَ أَلا فَاسْتَقْبِلُوهَا , وَكَانَتْ وُجُوهُ النَّاسِ إِلَى الشَّامِ فَاسْتَدَارُوا مُوَجِّهِينَ إِلَى الْكَعْبَةِ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Odamlar Quboʼda bomdod namozida boʻlganlarida, ularning oldiga bir kishi kelib: «Bu kecha Rasululloh ﷺga Qurʼon nozil qilindi va u zot Kaʼbaga yuzlanishga buyurildilar; bas, unga yuzlaninglar», dedi. Odamlarning yuzlari Shom tomonda edi; shunda ular aylanib, Kaʼba tomon yuzlandilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Одамлар Қубўда бомдод намозида бўлганларида, уларнинг олдига бир киши келиб: «Бу кеча Расулуллоҳ ﷺга Қуръон нозил қилинди ва у зот Каъбага юзланишга буюрилдилар; бас, унга юзланинглар», деди. Одамларнинг юзлари Шом томонда эди; шунда улар айланиб, Каъба томон юзландилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ بِشْرِ بْنِ الْحَكَمِ , وَالْحَسَنُ بْنُ يَحْيَى , قَالا : نا عَبْدُ الرَّزَّاقِ , أنا ابْنُ جُرَيْجٍ , حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ , عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ , أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ، كَانَ يَقُولُ : " كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ يُكَبِّرُ , وَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ فَعَلَ مثل ذَلِكَ , وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ فَعَلَ مثل ذَلِكَ , وَلا يَفْعَلُهُ حِينَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ مِنَ السُّجُودِ "

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytar edi: Rasululloh ﷺ namozga turganlarida ikki qoʻllarini yelkalari barobariga boʻlguncha koʻtarar, soʻng takbir aytar edilar. Rukuʼ qilmoqchi boʻlganlarida ham shunday qilar, boshlarini rukuʼdan koʻtarganlarida ham shunday qilar edilar. Boshlarini sajdadan koʻtarganlarida esa buni qilmas edilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтар эди: Расулуллоҳ ﷺ намозга турганларида икки қўлларини елкалари баробарига бўлгунча кўтарар, сўнг такбир айтар эдилар. Рукуъ қилмоқчи бўлганларида ҳам шундай қилар, бошларини рукуъдан кўтарганларида ҳам шундай қилар эдилар. Бошларини саждадан кўтарганларида эса буни қилмас эдилар.

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ الْمَحَامِلِيُّ , وَمُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْبَاهِلِيُّ , قَالا : نا أَبُو عُتْبَةَ أَحْمَدُ بْنُ الْفَرَجِ ثنا بَقِيَّةُ , ثنا الزُّبَيْدِيُّ ، عَنِ الزُّهْرِيِّ ، عَنْ سَالِمٍ , عَنْ أَبِيهِ , قَالَ : كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى إِذَا كَانَتَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ كَبَّرَ , ثُمَّ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ رَفَعَهُمَا حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَهُمَا كَذَلِكَ , ثُمَّ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْفَعَ صُلْبَهُ رَفَعَهُمَا حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ , ثُمَّ قَالَ : " سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ " , ثُمَّ سَجَدَ فَلا يَرْفَعُ يَدَيْهِ فِي السُّجُودِ وَيَرْفَعُهُمَا فِي كُلِّ تَكْبِيرَةٍ يُكَبِّرُهَا قَبْلَ الرُّكُوعِ حَتَّى تَنْقَضِيَ صَلاتُهُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Nabiy ﷺ namozga turganlarida qoʻllarini koʻtarardilar; ular yelkalari barobariga kelganda takbir aytardilar. Soʻng rukuʼ qilmoqchi boʻlganlarida ularni yelkalari barobariga kelguncha koʻtarardilar va ular shu holatda turardi. Soʻng bellarini koʻtarmoqchi boʻlganlarida ularni yelkalari barobariga kelguncha koʻtarib: «Samiʼallohu liman hamidah», derdilar. Soʻng sajda qilardilar va sajdada qoʻllarini koʻtarmasdilar; balki namozlari tugaguncha rukuʼdan oldin aytadigan har bir takbirda ularni koʻtarardilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Набий ﷺ намозга турганларида қўлларини кўтарардилар; улар елкалари баробарига келганда такбир айтардилар. Сўнг рукуъ қилмоқчи бўлганларида уларни елкалари баробарига келгунча кўтарардилар ва улар шу ҳолатда турарди. Сўнг белларини кўтармоқчи бўлганларида уларни елкалари баробарига келгунча кўтариб: «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ», дердилар. Сўнг сажда қилардилар ва саждада қўлларини кўтармасдилар; балки намозлари тугагунча рукуъдан олдин айтадиган ҳар бир такбирда уларни кўтарардилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، ثنا عِيسَى بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْغَافِقِيُّ أَبُو مُوسَى , ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ , أَخْبَرَنِي يُونُسُ , عَنِ ابْنِ شِهَابٍ , حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ , أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ، قَالَ : رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ يُكَبِّرُ , وَكَانَ يَفْعَلُ ذَلِكَ حِينَ يُكَبِّرُ لِلرُّكُوعِ , وَيَفْعَلُ ذَلِكَ حِينَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ , وَيَقُولُ : " سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ " , وَلا يَفْعَلُ ذَلِكَ حِينَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ مِنَ السُّجُودِ . حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، ثنا يُوسُفُ بْنُ سَعِيدٍ , ثنا حَجَّاجٌ , نا لَيْثُ , حَدَّثَنِي عَقِيلٌ . ح وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ , نا مُحَمَّدُ بْنُ عُزَيْزٍ , نا سَلامَةُ , عَنْ عَقِيلٍ , عَنِ ابْنِ شِهَابٍ , عَنْ سَالِمٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا : يَرْفَعُ ثُمَّ يُكَبِّرُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺni koʻrdim: namozga turganlarida ikki qoʻllarini yelkalari barobariga kelguncha koʻtarar, soʻng takbir aytar edilar. Rukuʼ uchun takbir aytganlarida ham shunday qilar, boshlarini rukuʼdan koʻtarganlarida ham shunday qilib: «Samiʼallohu liman hamidah», der edilar. Boshlarini sajdadan koʻtarganlarida esa buni qilmas edilar. Aqil ham Ibn Shihobdan, u Solimdan, u Ibn Umardan, u Nabiy ﷺdan shuni rivoyat qildi: (qoʻllarini) koʻtaradilar, soʻng takbir aytadilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺни кўрдим: намозга турганларида икки қўлларини елкалари баробарига келгунча кўтарар, сўнг такбир айтар эдилар. Рукуъ учун такбир айтганларида ҳам шундай қилар, бошларини рукуъдан кўтарганларида ҳам шундай қилиб: «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ», дер эдилар. Бошларини саждадан кўтарганларида эса буни қилмас эдилар. Ақил ҳам Ибн Шиҳобдан, у Солимдан, у Ибн Умардан, у Набий ﷺдан шуни ривоят қилди: (қўлларини) кўтарадилар, сўнг такбир айтадилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى , وَمُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ , قَالا : نا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ , ثنا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ , عَنْ عَمِّهِ , أَخْبَرَنِي سَالِمٌ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ , قَالَ : " كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ , حَتَّى إِذَا كَانَتَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ كَبَّرَ " , نَحْوَهُ

Abdulloh (ibn Umar) (roziyallohu anhumo) aytdi: Nabiy ﷺ namozga turganlarida qoʻllarini koʻtarardilar; ular yelkalari barobariga kelganda takbir aytardilar — shunga oʻxshash (rivoyat qildi).Абдуллоҳ (ибн Умар) (розияллоҳу анҳумо) айтди: Набий ﷺ намозга турганларида қўлларини кўтарардилар; улар елкалари баробарига келганда такбир айтардилар — шунга ўхшаш (ривоят қилди).

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى , وَأَحْمَدُ بْنُ يُوسُفَ السُّلَمِيُّ , قَالا : نا عَبْدُ الرَّزَّاقِ , عَنْ مَعْمَرٍ , عَنِ الزُّهْرِيِّ ، عَنْ سَالِمٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حِينَ يُكَبِّرُ حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ أَوْ قَرِيبًا مِنْ ذَلِكَ " . ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَهُ . حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ ، نا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ , نا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ , وَأَبُو الْيَمَانِ , قَالا : نا شُعَيْبٌ , عَنِ الزُّهْرِيِّ , بِهَذَا " إِذَا افْتَتَحَ التَّكْبِيرَ فِي الصَّلاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حِينَ يُكَبِّرُ حَتَّى يَجْعَلَهُمَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ " نَحْوَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ takbir aytganlarida qoʻllarini yelkalari barobariga yoki shunga yaqin boʻlguncha koʻtarar edilar. Soʻng shunga oʻxshashini zikr qildi. Shuayb ham Zuhriydan shuni rivoyat qildi: Namozda takbir bilan boshlaganlarida, takbir aytar chogʻida qoʻllarini yelkalari barobariga qilib koʻtarardilar — shunga oʻxshash.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ такбир айтганларида қўлларини елкалари баробарига ёки шунга яқин бўлгунча кўтарар эдилар. Сўнг шунга ўхшашини зикр қилди. Шуайб ҳам Зуҳрийдан шуни ривоят қилди: Намозда такбир билан бошлаганларида, такбир айтар чоғида қўлларини елкалари баробарига қилиб кўтарардилар — шунга ўхшаш.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الْوَاسِطِيُّ ، ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعْدٍ , حَدَّثَنِي عَمِّي , ثنا ابْنُ أَخِي الزُّهْرِيِّ , عَنْ عَمِّهِ , أَخْبَرَنِي سَالِمٌ , أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ ، قَالَ : كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى إِذَا كَانَتَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ كَبَّرَ , ثُمَّ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ رَفَعَهُمَا حَتَّى يَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَكَبَّرَ , وَهُمَا كَذَلِكَ , ثُمَّ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْفَعَ صُلْبَهُ رَفَعَهُمَا حَتَّى تَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ , ثُمَّ قَالَ : " سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ " , ثُمَّ يَسْجُدُ فَلا يَرْفَعُ يَدَيْهِ فِي شَيْءٍ مِنَ السُّجُودِ وَيَرْفَعُهُمَا فِي كُلِّ رَكْعَةٍ وَتَكْبِيرَةٍ يُكَبِّرُهَا قَبْلَ الرُّكُوعِ حَتَّى تَنْقَضِيَ صَلاتُهُ

Abdulloh (ibn Umar) (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ namozga turganlarida qoʻllarini koʻtarardilar; ular yelkalari barobariga kelganda takbir aytardilar. Soʻng rukuʼ qilmoqchi boʻlganlarida ularni yelkalari barobariga kelguncha koʻtarib takbir aytardilar va ular shu holatda turardi. Soʻng bellarini koʻtarmoqchi boʻlganlarida ularni yelkalari barobariga kelguncha koʻtarib: «Samiʼallohu liman hamidah», derdilar. Soʻng sajda qilardilar va sajdaning hech bir joyida qoʻllarini koʻtarmasdilar; balki namozlari tugaguncha har bir rakʼatda va rukuʼdan oldin aytadigan har bir takbirda ularni koʻtarardilar.Абдуллоҳ (ибн Умар) (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ намозга турганларида қўлларини кўтарардилар; улар елкалари баробарига келганда такбир айтардилар. Сўнг рукуъ қилмоқчи бўлганларида уларни елкалари баробарига келгунча кўтариб такбир айтардилар ва улар шу ҳолатда турарди. Сўнг белларини кўтармоқчи бўлганларида уларни елкалари баробарига келгунча кўтариб: «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ», дердилар. Сўнг сажда қилардилар ва сажданинг ҳеч бир жойида қўлларини кўтармасдилар; балки намозлари тугагунча ҳар бир ракъатда ва рукуъдан олдин айтадиган ҳар бир такбирда уларни кўтарардилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، ثنا عِيسَى بْنُ أَبِي عِمْرَانَ , ثنا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ , ثنا زَيْدُ بْنُ وَاقِدٍ , عَنْ نَافِعٍ , قَالَ : " كَانَ ابْنُ عُمَرَ إِذَا رَأَى رَجُلا يُصَلِّي لا يَرْفَعُ يَدَيْهِ كُلَّمَا خَفَضَ وَرَفَعَ حَصَبَهُ حَتَّى يَرْفَعَ "

Nofeʼ aytdi: Ibn Umar (roziyallohu anhumo) egilganda va koʻtarilganda har safar qoʻllarini koʻtarmaydigan kishini koʻrsa, u koʻtarguncha unga (mayda) tosh otar edi.Нофеъ айтди: Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) эгилганда ва кўтарилганда ҳар сафар қўлларини кўтармайдиган кишини кўрса, у кўтаргунча унга (майда) тош отар эди.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ ، ثنا أَحْمَدُ بْنُ رُشْدِ بْنِ خُثَيْمٍ الْهِلالِيُّ , ثنا عَمِّي سَعِيدُ بْنُ خُثَيْمٍ , نا حَنْظَلَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ , عَنْ سَالِمٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , " أَنَّهُ كَانَ يَجْهَرُ بِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ , وَذَكَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَجْهَرُ بِهَا "

Solim otasi Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qiladi: U {Bismillahir-Rohmanir-Rohiym}ni ovoz chiqarib oʻqir va Rasululloh ﷺ uni ovoz chiqarib oʻqiganlarini zikr qilar edi.Солим отаси Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилади: У {Бисмиллаҳир-Роҳманир-Роҳийм}ни овоз чиқариб ўқир ва Расулуллоҳ ﷺ уни овоз чиқариб ўқиганларини зикр қилар эди.

وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِسْحَاقَ , وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ بْنِ وَهْبٍ ، وأَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ ، قَالا : نا أَحْمَدُ بْنُ يَحْيَى الْحُلْوَانِيُّ , قَالا : نا عُثْمَانُ بْنُ يَعْقُوبَ . ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَخْلَدٍ , نا حَمْزَةُ بْنُ الْعَبَّاسِ الْمَرْوَزِيُّ , ثنا عَتِيقُ بْنُ يَعْقُوبَ , ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنْ أَبِيهِ , وَعَمِّهِ عُبَيْدِ اللَّهِ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , " أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاةَ يَبْدَأُ بِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ " . وَقَالَ النَّيْسَابُورِيُّ : يَقْرَأُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ namozni boshlaganlarida {Bismillahir-Rohmanir-Rohiym} bilan boshlar edilar. Naysoburiy esa: «oʻqir edilar», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ намозни бошлаганларида {Бисмиллаҳир-Роҳманир-Роҳийм} билан бошлар эдилар. Найсобурий эса: «ўқир эдилар», деди.

حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ الشَّيْبَانِيُّ , أنا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مَرْوَانَ , ثنا أَبُو الطَّاهِرُ أَحْمَدُ بْنُ عِيسَى , ثنا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ , عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " صَلَّيْتُ خَلْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , وَأَبِي بَكْرٍ , وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا , فَكَانُوا يَجْهَرُونَ بِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Men Nabiy ﷺning, Abu Bakr va Umar (roziyallohu anhumo)ning orqalarida namoz oʻqidim; ular {Bismillahir-Rohmanir-Rohiym}ni ovoz chiqarib oʻqir edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Мен Набий ﷺнинг, Абу Бакр ва Умар (розияллоҳу анҳумо)нинг орқаларида намоз ўқидим; улар {Бисмиллаҳир-Роҳманир-Роҳийм}ни овоз чиқариб ўқир эдилар.

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ شَبِيبٍ , حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ , ثنا دَاوُدُ بْنُ عَطَاءٍ . ح وَحَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ نُصَيْرٍ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سُلَيْمَانَ . ح وَحَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحَافِظُ , ثنا الْحُسَيْنُ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ حَبِيبٍ الْقُرَشِيُّ , قَالا : نا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مُحَمَّدٍ الطَّلْحِيُّ , حَدَّثَنِي دَاوُدُ بْنُ عَطَاءٍ , عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , قَالَ : " كَانَ جَبْرَائِيلُ عَلَيْهِ السَّلامُ إِذَا جَاءَنِي بِالْوَحْيِ أَوَّلَ مَا يُلْقِي عَلَيَّ : بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Jabroil (alayhissalom) menga vahiy keltirganida, menga birinchi tashlaydigan narsasi {Bismillahir-Rohmanir-Rohiym} boʻlar edi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Жаброил (алайҳиссалом) менга ваҳий келтирганида, менга биринчи ташлайдиган нарсаси {Бисмиллаҳир-Роҳманир-Роҳийм} бўлар эди», дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ مَخْلَدٍ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ هِشَامِ بْنِ الْبَخْتَرِيِّ , ثنا سُلَيْمَانُ بْنُ الْفَضْلِ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ الْفَضْلِ بْنِ عَطِيَّةَ , عَنْ أَبِيهِ , عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ , عَنْ أَبِيهِ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , قَالَ : " مَنْ كَانَ لَهُ إِمَامٌ فَقِرَاءَتُهُ لَهُ قِرَاءَةٌ " . مُحَمَّدُ بْنُ الْفَضْلِ مَتْرُوكٌ

Solim otasi (Ibn Umar roziyallohu anhumo)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Kimning imomi boʻlsa, uning (imomning) qiroati unga qiroat boʻladi», dedilar. Muhammad ibn al-Fazl — matrukdir.Солим отаси (Ибн Умар розияллоҳу анҳумо)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Кимнинг имоми бўлса, унинг (имомнинг) қироати унга қироат бўлади», дедилар. Муҳаммад ибн ал-Фазл — матрукдир.

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ الدَّقَّاقُ ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْوَاسِطِيُّ , ثنا الْحَارِثُ بْنُ مَنْصُورِ أَبُو مَنْصُورٍ , ثنا بَحْرٌ السِّقَاءُ , عَنِ الزُّهْرِيِّ ، عَنْ سَالِمٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , " أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا قَالَ : ‏ وَلا الضَّالِّينَ , قَالَ : آمِينَ " , وَرَفَعَ بِهَا صَوْتَهُ . وَعَنِ الزُّهْرِيِّ , عَنْ أَبِي سَلَمَةَ , عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , نَحْوَهُ . بَحْرٌ السِّقَاءُ ضَعِيفٌ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Va lad-dolliyn», deganlarida: «Omiyn», der va ovozlarini koʻtarar edilar. Zuhriydan, u Abu Salamadan, u Abu Hurayradan, u Nabiy ﷺdan ham shunga oʻxshashi rivoyat qilingan. Bahr as-Siqo zaifdir.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ва лад-доллийн», деганларида: «Омийн», дер ва овозларини кўтарар эдилар. Зуҳрийдан, у Абу Саламадан, у Абу Ҳурайрадан, у Набий ﷺдан ҳам шунга ўхшаши ривоят қилинган. Баҳр ас-Сиқо заифдир.

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَاضِي , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ أَصْبَغَ بْنِ الْفَرَجِ , ثنا أبِي , ثنا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ الدَّرَاوَرْدِيُّ , عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , " أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا سَجَدَ يَضَعُ يَدَيْهِ قَبْلَ رُكْبَتَيْهِ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ sajda qilganlarida qoʻllarini tizzalaridan oldin qoʻyar edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ сажда қилганларида қўлларини тиззаларидан олдин қўяр эдилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ صَاعِدٍ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ الْعَبَّاسِ , وَبُنْدَارٌ , قَالا : نا عَبْدُ الْوَهَّابِ . ح وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ بْنِ الْبُهْلُولِ الْقَاضِي , حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى , ثنا عَبْدُ الْوَهَّابِ , ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ , عَنِ الْقَاسِمِ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , قَالَ : " سُنَّةُ الصَّلاةِ أَنْ تُفْتَرَشَ الْيُسْرَى وَتُنْصَبَ الْيُمْنَى " . تَفَرَّدَ بِهِ عَبْدُ الْوَهَّابِ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Namozning sunnati — chap oyoqni yozib, oʻng oyoqni tik qoʻyishdir. Buni yolgʻiz Abdulvahhob rivoyat qilgan.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Намознинг суннати — чап оёқни ёзиб, ўнг оёқни тик қўйишдир. Буни ёлғиз Абдулваҳҳоб ривоят қилган.

ثنا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، ثنا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى , وَمُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ الْعَبَّاسِ وَاللَّفْظُ لأَبِي مُوسَى , قَالا : نا عَبْدُ الْوَهَّابِ , قَالَ : سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ , يَقُولُ : سَمِعْتُ الْقَاسِمِ , يَقُولُ : أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عُمَرَ , يَقُولُ : " مِنْ سُنَّةِ الصَّلاةِ أَنْ تُضْجَعَ الْيُسْرَى وَتُنْصَبَ الْيُمْنَى "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Chap oyoqni yotqizib, oʻng oyoqni tik qoʻyish namozning sunnatidandir.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Чап оёқни ётқизиб, ўнг оёқни тик қўйиш намознинг суннатидандир.

حَدَّثَنَا ابْنُ صَاعِدٍ , ثنا بُنْدَارٌ , ثنا عَبْدُ الْوَهَّابِ , ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " سُنَّةُ الصَّلاةِ أَنْ تُفْتَرَشَ الْيُسْرَى وَتُنْصَبَ الْيُمْنَى " . هَذِهِ كُلُّهَا صِحَاحٌ , لَمْ يَرْوِهَا إِلا الثَّقَفِيُّ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Namozning sunnati — chap oyoqni yozib, oʻng oyoqni tik qoʻyishdir. Bularning barchasi sahihdir; ularni Saqafiydan boshqa hech kim rivoyat qilmagan.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Намознинг суннати — чап оёқни ёзиб, ўнг оёқни тик қўйишдир. Буларнинг барчаси саҳиҳдир; уларни Сақафийдан бошқа ҳеч ким ривоят қилмаган.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي دَاوُدَ ، ثنا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ , أَخْبَرَنِي أبِي , عَنْ شُعْبَةَ , عَنْ أَبِي بِشْرٍ ، قَالَ : سَمِعْتُ مُجَاهِدًا , يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ , عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فِي التَّشَهُّدِ : " التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ , السَّلامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ " , قَالَ ابْنُ عُمَرَ : زِدْتُ فِيهَا وَبَرَكَاتُهُ : " السَّلامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ , أَشْهَدُ أَنْ لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ " , قَالَ ابْنُ عُمَرَ : وَزِدْتُ فِيهَا وَحْدَهُ لا شَرِيكَ لَهُ : " وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ " . هَذَا إِسْنَادٌ صَحِيحٌ . وَقَدْ عَنْ تَابَعَهُ عَلَى رَفْعِهِ ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ , عَنْ شُعْبَةَ , وَوَقَفَهُ غَيْرَهُمَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ tashahhudda: «Attahiyyatu lillahi vas-salavatu vat-toyyibat, assalomu alayka ayyuhan-Nabiyyu va rahmatulloh», dedilar. Ibn Umar aytdi: Men unga «va barakotuh»ni ziyoda qildim. «Assalomu alayno va alo ibodillahis-solihiyn, ashhadu an la ilaha illalloh». Ibn Umar aytdi: Men unga «vahdahu la shariyka lah»ni ziyoda qildim. «Va ashhadu anna Muhammadan abduhu va rasuluh». Bu — sahih isnoddir. Uni marfuʼ qilishda Ibn Abu Adiy ham Shuʼbadan rivoyat qilib unga mutobaat qilgan, boshqalar esa uni mavquf qilishgan.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ ташаҳҳудда: «Аттаҳийяту лиллаҳи вас-салавату ват-тоййибат, ассалому алайка айюҳан-Набийю ва раҳматуллоҳ», дедилар. Ибн Умар айтди: Мен унга «ва баракотуҳ»ни зиёда қилдим. «Ассалому алайно ва ало ибодиллаҳис-солиҳийн, ашҳаду ан ла илаҳа иллаллоҳ». Ибн Умар айтди: Мен унга «ваҳдаҳу ла шарийка лаҳ»ни зиёда қилдим. «Ва ашҳаду анна Муҳаммадан абдуҳу ва расулуҳ». Бу — саҳиҳ исноддир. Уни марфуъ қилишда Ибн Абу Адий ҳам Шуъбадан ривоят қилиб унга мутобаат қилган, бошқалар эса уни мавқуф қилишган.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ الشَّافِعِيُّ ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ إِسْمَاعِيلَ السُّكَّرِيُّ , ثنا خَارِجَةُ بْنُ مُصْعَبِ بْنِ خَارِجَةَ . ح وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي عُثْمَانَ الْغَازِي أَبُو سَعِيدٍ النَّيْسَابُورِيُّ , ثنا أَبُو الْعَبَّاسِ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّغُولِيُّ , ثنا خَارِجَةُ بْنُ مُصْعَبِ بْنِ خَارِجَةَ , ثنا مُغِيثُ بْنُ بُدَيْلٍ , ثنا خَارِجَةُ بْنُ مُصْعَبٍ , عَنْ مُوسَى بْنِ عُبَيْدَةَ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَلِّمُنَا التَّشَهُّدَ : التَّحِيَّاتُ الطَّيِّبَاتُ الزَّاكِيَاتُ لِلَّهِ , السَّلامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ , السَّلامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ , أَشْهَدُ أَنْ لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ وَحْدَهُ لا شَرِيكَ لَهُ , وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ , ثُمَّ يُصَلِّي عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ " . هَذَا لَفْظُ ابْنِ أَبِي عُثْمَانَ , مُوسَى بْنُ عُبَيْدَةَ وَخَارِجَةُ ضَعِيفَانِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ bizga tashahhudni oʻrgatar edilar: «Attahiyyatut-toyyibatuz-zokiyatu lillah, assalomu alayka ayyuhan-Nabiyyu va rahmatullohi va barakotuh, assalomu alayno va alo ibodillahis-solihiyn, ashhadu an la ilaha illallohu vahdahu la shariyka lah va anna Muhammadan abduhu va rasuluh», soʻng Nabiy ﷺga salovat aytar edilar. Bu — Ibn Abu Usmonning lafzi. Muso ibn Ubayda bilan Xorija ikkovi zaifdirlar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ бизга ташаҳҳудни ўргатар эдилар: «Аттаҳийятут-тоййибатуз-зокияту лиллаҳ, ассалому алайка айюҳан-Набийю ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳ, ассалому алайно ва ало ибодиллаҳис-солиҳийн, ашҳаду ан ла илаҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу ла шарийка лаҳ ва анна Муҳаммадан абдуҳу ва расулуҳ», сўнг Набий ﷺга саловат айтар эдилар. Бу — Ибн Абу Усмоннинг лафзи. Мусо ибн Убайда билан Хорижа иккови заифдирлар.

حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدٍ الْقَاسِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَسَّانَ . ح وَحَدَّثَنَا ابْنُ مُبَشِّرٍ , ثنا أَحْمَدُ بْنُ سِنَانٍ , قَالا : ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ , ثنا سُفْيَانُ , عَنْ مَعْمَرٍ , عَنِ الزُّهْرِيِّ ، عَنْ سَالِمٍ , عَنْ أَبِيهِ " فِي رَجُلٍ صَلَّى بِقَوْمٍ وَهُوَ عَلَى غَيْرِ وُضُوءٍ , قَالَ : يُعِيدُ وَلا يُعِيدُونَ "

Solim otasidan rivoyat qiladi: bir kishi qavmga tahoratsiz holda namoz oʻqib bergani haqida u: U qaytaradi, ular esa qaytarishmaydi, dedi.Солим отасидан ривоят қилади: бир киши қавмга таҳоратсиз ҳолда намоз ўқиб бергани ҳақида у: У қайтаради, улар эса қайтаришмайди, деди.

حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدٍ ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ حَسَّانَ , ثنا ابْنُ مَهْدِيٍّ , ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ , عَنْ نَافِعٍ " أَنَّ ابْنَ عُمَرَ , صَلَّى بِأَصْحَابِهِ , ثُمَّ ذَكَرَ أَنَّهُ مَسَّ ذَكَرَهُ , فَتَوَضَّأَ وَلَمْ يَأْمُرْهُمْ أَنْ يُعِيدُوا " . قَالَ ابْنُ مَهْدِيٍّ : قُلْتُ لِسُفْيَانَ : " عَلِمْتُ أَنَّ أَحَدًا قَالَ : يُعِيدُونَ , قَالَ : لا , إِلا حَمَّادٌ "

Nofeʼdan rivoyat qilinadiki, Ibn Umar oʻz ashoblariga namoz oʻqib berdi, soʻng zakarini ushlaganini esladi, bas, tahorat qildi va ularga qaytarishni buyurmadi. Ibn Mahdiy aytdi: Sufyonga: Kimdir: ular qaytarishadi, deganini bilasanmi? dedim. U: Yoʻq, Hammoddan boshqa, dedi.Нофеъдан ривоят қилинадики, Ибн Умар ўз ашобларига намоз ўқиб берди, сўнг закарини ушлаганини эслади, бас, таҳорат қилди ва уларга қайтаришни буюрмади. Ибн Маҳдий айтди: Суфёнга: Кимдир: улар қайтаришади, деганини биласанми? дедим. У: Йўқ, Ҳаммоддан бошқа, деди.

حَدَّثَنَا الْقَاضِي أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ بْنِ الْبُهْلُولِ ، نا أَبِي . ح وَحَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ الْبُهْلُولِ , ثنا جَدِّي . ح وَحَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ , ثنا إِسْحَاقُ بْنُ الْبُهْلُولِ , ثنا يَحْيَى بْنُ الْمُتَوَكِّلِ , ثنا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يَزِيدَ , ثنا سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ , عَنْ أَبِيهِ , أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , وَأَبَا بَكْرٍ , وَعُمَرَ , قَالُوا : " لا يَقْطَعُ صَلاةَ الْمُسْلِمِ شَيْءٌ , وَادْرَأْ مَا اسْتَطَعْتَ "

Solim ibn Abdulloh otasidan rivoyat qiladi: Rasululloh ﷺ, Abu Bakr va Umar: «Musulmonning namozini hech narsa uzmaydi, imkoning boricha (oldingdan oʻtuvchini) qaytar», dedilar.Солим ибн Абдуллоҳ отасидан ривоят қилади: Расулуллоҳ ﷺ, Абу Бакр ва Умар: «Мусулмоннинг намозини ҳеч нарса узмайди, имконинг борича (олдингдан ўтувчини) қайтар», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ صَاعِدٍ ، وَآخَرُونَ ، قَالُوا : حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حَرْبٍ , ثنا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى الأَشْيَبُ , حَدَّثَنَا شُعْبَةُ , ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ , عَنْ سَالِمٍ , وَنَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " كَانَ يُقَالُ لا يَقْطَعُ صَلاةَ الْمُسْلِمِ شَيْءٌ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Musulmonning namozini hech narsa uzmaydi, deyilar edi».Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Мусулмоннинг намозини ҳеч нарса узмайди, дейилар эди».

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمْدَوَيْهِ الْمَرْوَزِيُّ , ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حَمَّادٍ الآمُلِيُّ , ثنا يَحْيَى بْنُ صَالِحٍ , ثنا أَبُو بَكْرٍ الْعَبْسِيُّ ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ , عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنْ أَبِيهِ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , قَالَ : " لا سَهْوَ فِي وَثْبَةِ الصَّلاةِ إِلا قِيَامٌ عَنْ جُلُوسٍ أَوْ جُلُوسٌ عَنْ قِيَامٍ "

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Namozdagi (beixtiyor) sakrashda sahv (sajdasi) yoʻq, faqat oʻtirish oʻrniga turib ketish yoki turish oʻrniga oʻtirib qolish bundan mustasno», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Намоздаги (беихтиёр) сакрашда саҳв (саждаси) йўқ, фақат ўтириш ўрнига туриб кетиш ёки туриш ўрнига ўтириб қолиш бундан мустасно», дедилар.

حَدَّثنا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، وَأَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، قَالا : نا الْعَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ بْنِ مَزْيَدٍ الْعُذْرِيُّ , بِبَيْرُوتَ , أَخْبَرَنِي أبِي , أَخْبَرَنَا عُمَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدٍ , حَدَّثَنِي نَافِعٌ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , أَنَّهُ أَقْبَلَ مِنْ مَكَّةَ وَجَاءَهُ خَبَرُ صَفِيَّةَ بِنْتِ أَبِي عُبَيْدٍ فَأَسْرَعَ السَّيْرَ , فَلَمَّا غَابَتِ الشَّمْسُ , قَالَ لَهُ إِنْسَانٌ مِنْ أَصْحَابِهِ : الصَّلاةُ , فَسَكَتَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً , فَقَالَ لَهُ صَاحِبُهُ : الصَّلاةُ , فَسَكَتَ . فَقَالَ لِلَّذِي قَالَ لَهُ الصَّلاةُ : إِنَّهُ لَيَعْلَمُ مِنْ هَذَا عِلْمًا لا أَعْلَمُهُ , فَسَارَ حَتَّى إِذَا كَانَ بَعْدَمَا غَابَ الشَّفَقُ سَاعَةً نزل فَأَقَامَ الصَّلاةَ , وَكَانَ لا يُنَادِي لِشَيْءٍ مِنَ الصَّلاةِ فِي السَّفَرِ , وَقَالَ النَّيْسَابُورِيُّ : بِشَيْءٍ مِنَ الصَّلَوَاتِ فِي السَّفَرِ , فَقَامَ فَصَلَّى الْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ جَمِيعًا جَمَعَ بَيْنَهُمَا , ثُمَّ قَالَ : " إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا جَدَّ بِهِ السَّيْرُ جَمَعَ بَيْنَ الْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ بَعْدَ أَنْ يَغِيبَ الشَّفَقُ سَاعَةً , وَكَانَ يُصَلِّي عَلَى ظَهْرِ رَاحِلَتِهِ أَيْنَ تَوَجَّهَتْ بِهِ السُّبْحَةُ فِي السَّفَرِ " , وَيُخْبِرُهُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَصْنَعُ ذَلِكَ . حَدَّثَنَا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعْدٍ , ثنا عَمِّي , حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ , عَنْ أَخِيهِ عُمَرَ بْنِ مُحَمَّدٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنْ سَالِمٍ , قَالَ : أَتَى عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ خَبَرٌ مِنْ صَفِيَّةَ فَأَسْرَعَ السَّيْرَ , ثُمَّ ذَكَرَ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , نَحْوَهُ , وَقَالَ : بَعْدَ أَنْ غَابَ الشَّفَقُ بِسَاعَةٍ . عَنِ تَابَعَهُ ابْنُ وَهْبٍ

Nofeʼdan rivoyat qilinadiki, Ibn Umar (roziyallohu anhumo) Makkadan qaytayotgan edi, unga Safiyya bint Abu Ubayd haqidagi xabar keldi va u yurishni tezlatdi. Quyosh botganda, sheriklaridan bir kishi unga: «Namoz», dedi. U jim turdi. Soʻng bir muddat yurdi, sherigi yana: «Namoz», dedi. U yana jim turdi. Unga «Namoz» degan kishiga: «Albatta, u bu haqda men bilmaydigan bir ilmni biladi», deyildi. U yurdi, shafaq botganidan bir muddat oʻtgach tushdi va namozga iqoma aytdi — u safarda namozlarning hech biri uchun chaqirmas edi. Naysoburiy: «safarda namozlardan biror narsa uchun», dedi. Soʻng turib, shom bilan xuftonni birga oʻqidi, ikkovini jamladi. Keyin: «Rasululloh ﷺ yurishni tezlatmoqchi boʻlsalar, shafaq botganidan bir muddat oʻtgach, shom bilan xuftonni jamlar edilar. Safarda nafl namozini ulovlari ustida, ulov ularni qaysi tomonga yuzlantirsa, oʻsha tomonda oʻqir edilar», dedi va ularga Rasululloh ﷺ shunday qilganlarini xabar berdi. Solim aytdi: Abdulloh ibn Umarga Safiyya haqida xabar keldi va u yurishni tezlatdi — soʻng Nabiy ﷺdan shunga oʻxshashini zikr qildi va: «shafaq botganidan bir muddat keyin», dedi. Unga Ibn Vahb mutobaat qildi.Нофеъдан ривоят қилинадики, Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) Маккадан қайтаётган эди, унга Сафийя бинт Абу Убайд ҳақидаги хабар келди ва у юришни тезлатди. Қуёш ботганда, шерикларидан бир киши унга: «Намоз», деди. У жим турди. Сўнг бир муддат юрди, шериги яна: «Намоз», деди. У яна жим турди. Унга «Намоз» деган кишига: «Албатта, у бу ҳақда мен билмайдиган бир илмни билади», дейилди. У юрди, шафақ ботганидан бир муддат ўтгач тушди ва намозга иқома айтди — у сафарда намозларнинг ҳеч бири учун чақирмас эди. Найсобурий: «сафарда намозлардан бирор нарса учун», деди. Сўнг туриб, шом билан хуфтонни бирга ўқиди, икковини жамлади. Кейин: «Расулуллоҳ ﷺ юришни тезлатмоқчи бўлсалар, шафақ ботганидан бир муддат ўтгач, шом билан хуфтонни жамлар эдилар. Сафарда нафл намозини уловлари устида, улов уларни қайси томонга юзлантирса, ўша томонда ўқир эдилар», деди ва уларга Расулуллоҳ ﷺ шундай қилганларини хабар берди. Солим айтди: Абдуллоҳ ибн Умарга Сафийя ҳақида хабар келди ва у юришни тезлатди — сўнг Набий ﷺдан шунга ўхшашини зикр қилди ва: «шафақ ботганидан бир муддат кейин», деди. Унга Ибн Ваҳб мутобаат қилди.

حَدَّثَنَا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، ثنا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ وَاصِلٍ . ح وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ , ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ شَاكِرٍ , قَالَ : حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ , ثنا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ , عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , وَمُوسَى بْنِ عُقْبَةَ , وَيَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا جَدَّ بِهِ السَّيْرُ جَمَعَ بَيْنَ الْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ " . قَالَ سُفْيَانُ بَعْدُ فِي حَدِيثِ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ : إِلَى رُبُعِ اللَّيْلِ , قَالَ ابْنُ صَاعِدٍ فِي حَدِيثِهِ : قَالَ أَحَدُهُمْ فِي حَدِيثِهِ : إِلَى رُبُعِ اللَّيْلِ . حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي دَاوُدَ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَاصِمٍ , ثنا يَحْيَى بْنُ آدَمَ , ثنا سُفْيَانُ , عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ , وَيَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , مثل قَوْلِ النَّيْسَابُورِيِّ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺni yurish shoshiltirsa, shom bilan xuftonni jamlar edilar». Sufyon keyinroq Yahyo ibn Saidning hadisida: «tunning choragigacha», dedi. Ibn Soid oʻz hadisida: «Ulardan biri oʻz hadisida ‹tunning choragigacha› dedi», dedi. Sufyon Muso ibn Uqbadan va Yahyo ibn Saiddan, ular Nofeʼdan, u Ibn Umardan, u Nabiy ﷺdan Naysoburiyning soʻzi kabi rivoyat qildi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺни юриш шошилтирса, шом билан хуфтонни жамлар эдилар». Суфён кейинроқ Яҳё ибн Саиднинг ҳадисида: «туннинг чорагигача», деди. Ибн Соид ўз ҳадисида: «Улардан бири ўз ҳадисида ‹туннинг чорагигача› деди», деди. Суфён Мусо ибн Уқбадан ва Яҳё ибн Саиддан, улар Нофеъдан, у Ибн Умардан, у Набий ﷺдан Найсобурийнинг сўзи каби ривоят қилди.

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ , ثنا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى , ثنا وَكِيعٌ , وَجَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ , وَاللَّفْظُ لِوَكِيعٍ , عَنِ الْفُضَيْلِ بْنِ غَزْوَانَ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , قَالَ : " اسْتُصْرِخَ عَلَى صَفِيَّةَ وَهُوَ فِي سَفَرٍ فَسَارَ حَتَّى إِذَا غَابَتِ الشَّمْسُ , قِيلَ لَهُ : الصَّلاةُ , فَسَارَ حَتَّى إِذَا كَادَ يَغِيبُ الشَّفَقُ نزل فَصَلَّى الْمَغْرِبَ , ثُمَّ انْتَظَرَ حَتَّى إِذَا غَابَ الشَّفَقُ صَلَّى الْعِشَاءَ , ثُمَّ قَالَ : كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نَابَتْهُ حَاجَةٌ صَنَعَ هَكَذَا " . حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ نُوحٍ الْجُنْدِيسَابُورِيُّ , ثنا هَارُونُ بْنُ إِسْحَاقَ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ . ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ مِرْدَاسٍ , ثنا أَبُو دَاوُدَ ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ , عَنْ أَبِيهِ , عَنْ نَافِعٍ , وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ وَاقِدٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ بِهَذَا , وَقَالَ : حَتَّى إِذَا كَانَ قَبْلَ غَيْبُوبَةِ الشَّفَقِ نزل فَصَلَّى الْمَغْرِبَ , ثُمَّ انْتَظَرَ حَتَّى غَابَ الشَّفَقُ فَصَلَّى الْعِشَاءَ , ثُمَّ قَالَ : إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا عُجِّلَ بِهِ صَنَعَ مثل الَّذِي صَنَعْتُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Safiyya haqida unga fojiali xabar yetkazildi, u safarda edi. U yurdi, quyosh botganda unga: ‹Namoz›, deyildi. U yurishda davom etdi, shafaq botay deganda tushib, shom namozini oʻqidi. Soʻng shafaq botgunicha kutib turib, xufton namozini oʻqidi. Keyin: ‹Rasululloh ﷺga biror hojat yuzlansa, xuddi shunday qilar edilar›, dedi». Muhammad ibn Fuzayl otasidan, u Nofeʼ va Abdulloh ibn Voqiddan, ular Ibn Umardan shuni (rivoyat qildi) va: «Shafaq botishidan oldin tushib, shom namozini oʻqidi, soʻng shafaq botgunicha kutib, xufton namozini oʻqidi. Keyin: ‹Albatta, Rasululloh ﷺ shoshilinch (yurish)ga tushsalar, men qilgandek qilar edilar›, dedi», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Сафийя ҳақида унга фожиали хабар етказилди, у сафарда эди. У юрди, қуёш ботганда унга: ‹Намоз›, дейилди. У юришда давом этди, шафақ ботай деганда тушиб, шом намозини ўқиди. Сўнг шафақ ботгунича кутиб туриб, хуфтон намозини ўқиди. Кейин: ‹Расулуллоҳ ﷺга бирор ҳожат юзланса, худди шундай қилар эдилар›, деди». Муҳаммад ибн Фузайл отасидан, у Нофеъ ва Абдуллоҳ ибн Воқиддан, улар Ибн Умардан шуни (ривоят қилди) ва: «Шафақ ботишидан олдин тушиб, шом намозини ўқиди, сўнг шафақ ботгунича кутиб, хуфтон намозини ўқиди. Кейин: ‹Албатта, Расулуллоҳ ﷺ шошилинч (юриш)га тушсалар, мен қилгандек қилар эдилар›, деди», деди.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، أَخْبَرَنِي الْعَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ بْنِ مَزْيَدٍ , أَخْبَرَنِي أبِي , قَالَ : سَمِعْتُ ابْنَ جَابِرٍ , يَقُولُ : حَدَّثَنِي نَافِعٌ , قَالَ : خَرَجْتُ مَعَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَهُوَ يُرِيدُ أَرْضًا لَهُ فَيَنْزِلُ مَنْزِلا , فَأَتَاهُ رَجُلٌ , فَقَالَ لَهُ : إِنَّ صَفِيَّةَ بِنْتَ أَبِي عُبَيْدٍ لَمَّا بِهَا فَلا أَظُنُّ أَنْ تُدْرِكَهَا , وَذَلِكَ بَعْدَ الْعَصْرِ , قَالَ : فَخَرَجَ مُسْرِعًا وَمَعَهُ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشِ فَسِرْنَا حَتَّى إِذَا غَابَتِ الشَّمْسُ وَكَانَ عَهْدِي بِصَاحِبِي وَهُوَ مُحَافِظٌ عَلَى الصَّلاةِ , فَقُلْتُ : " الصَّلاةُ , فَلَمْ يَلْتَفِتْ إِلَيَّ وَمَضَى كَمَا هُوَ , حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ الشَّفَقِ نزل فَصَلَّى الْمَغْرِبَ , ثُمَّ أَقَامَ الصَّلاةَ وَقَدْ تَوَارَى الشَّفَقُ فَصَلَّى بِنَا الْعِشَاءَ , ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا , فَقَالَ : كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا عَجَّلَ بِهِ أَمْرٌ صَنَعَ هَكَذَا " . حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ مِرْدَاسٍ ، ثنا أَبُو دَاوُدَ ، ثنا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى , ثنا عِيسَى بْنُ يُونُسَ , عَنِ ابْنِ جَابِرٍ , عَنْ نَافِعٍ , عَنِ ابْنِ عُمَرَ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , نَحْوَهُ

Nofeʼ aytdi: Men Abdulloh ibn Umar bilan chiqdim, u oʻz yeriga bormoqchi edi va bir manzilga tushdi. Uning oldiga bir kishi kelib: «Safiyya bint Abu Ubaydning ahvoli ogʻir, sen uni tirik topasan deb oʻylamayman», dedi. Bu asrdan keyin edi. (Nofeʼ) aytdi: U shoshilib chiqdi, u bilan birga Qurayshdan bir kishi bor edi. Biz yurdik, quyosh botdi. Men sherigimni namozni puxta ado etuvchi deb bilar edim, shuning uchun: «Namoz», dedim. U menga qaramadi va oʻz holicha yuraverdi. Shafaqning oxiri boʻlganda tushib, shom namozini oʻqidi. Soʻng shafaq gʻoyib boʻlgan holda namozga iqoma aytdi va bizga xufton namozini oʻqib berdi. Keyin bizga yuzlanib: «Rasululloh ﷺni biror ish shoshiltirsa, xuddi shunday qilar edilar», dedi. Iso ibn Yunus Ibn Jobirdan, u Nofeʼdan, u Ibn Umardan, u Nabiy ﷺdan shunga oʻxshashini rivoyat qildi.Нофеъ айтди: Мен Абдуллоҳ ибн Умар билан чиқдим, у ўз ерига бормоқчи эди ва бир манзилга тушди. Унинг олдига бир киши келиб: «Сафийя бинт Абу Убайднинг аҳволи оғир, сен уни тирик топасан деб ўйламайман», деди. Бу асрдан кейин эди. (Нофеъ) айтди: У шошилиб чиқди, у билан бирга Қурайшдан бир киши бор эди. Биз юрдик, қуёш ботди. Мен шеригимни намозни пухта адо этувчи деб билар эдим, шунинг учун: «Намоз», дедим. У менга қарамади ва ўз ҳолича юраверди. Шафақнинг охири бўлганда тушиб, шом намозини ўқиди. Сўнг шафақ ғойиб бўлган ҳолда намозга иқома айтди ва бизга хуфтон намозини ўқиб берди. Кейин бизга юзланиб: «Расулуллоҳ ﷺни бирор иш шошилтирса, худди шундай қилар эдилар», деди. Исо ибн Юнус Ибн Жобирдан, у Нофеъдан, у Ибн Умардан, у Набий ﷺдан шунга ўхшашини ривоят қилди.