حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ قِيَامِ السَّاعَةِ وَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلَمَّا قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاتَهُ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ عَنْ السَّاعَةِ فَقَالَ الرَّجُلُ هَا أَنَا ذَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ وَمَا أَعْدَدْتَ لَهَا فَإِنَّهَا قَائِمَةٌ قَالَ مَا أَعْدَدْتُ لَهَا مِنْ كَبِيرِ عَمَلٍ غَيْرَ أَنِّي أُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ قَالَ فَأَنْتَ مَعَ مَنْ أَحْبَبْتَ قَالَ فَمَا فَرِحَ الْمُسْلِمُونَ بِشَيْءٍ بَعْدَ الْإِسْلَامِ أَشَدَّ مِمَّا فَرِحُوا بِهِ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi Rasululloh ﷺdan qiyomatning qoim boʻlishi haqida soʻradi, shu payt namozga iqoma aytildi. Rasululloh ﷺ namozlarini tugatganlarida: «Qiyomat haqida soʻragan qani?» dedilar. Haligi kishi: «Mana men, yo Rasululloh», dedi. U zot: «Sen unga nima tayyorlagansan? Albatta, u qoim boʻluvchidir», dedilar. U: «Men unga katta amal tayyorlaganim yoʻq, faqat men Alloh va Uning Rasulini yaxshi koʻraman», dedi. U zot: «Bas, sen oʻzing yaxshi koʻrgan kishi bilan birgasan», dedilar. (Anas) aytdi: Musulmonlar Islomdan keyin hech narsadan bunchalik quvonmagan edilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, бир киши Расулуллоҳ ﷺдан қиёматнинг қоим бўлиши ҳақида сўради, шу пайт намозга иқома айтилди. Расулуллоҳ ﷺ намозларини тугатганларида: «Қиёмат ҳақида сўраган қани?» дедилар. Ҳалиги киши: «Мана мен, ё Расулуллоҳ», деди. У зот: «Сен унга нима тайёрлагансан? Албатта, у қоим бўлувчидир», дедилар. У: «Мен унга катта амал тайёрлаганим йўқ, фақат мен Аллоҳ ва Унинг Расулини яхши кўраман», деди. У зот: «Бас, сен ўзинг яхши кўрган киши билан биргасан», дедилар. (Анас) айтди: Мусулмонлар Исломдан кейин ҳеч нарсадан бунчалик қувонмаган эдилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ يَعْنِي ابْنَ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ الْأَنْصَارِيُّأَنَّهُ كَانَ ابْنَ عَشْرِ سِنِينَ مَقْدِمَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ قَالَ وَكَانَ أُمَّهَاتِي يُوطِئْنَنِي عَلَى خِدْمَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكُنْتُ أَعْلَمَ النَّاسِ بِشَأْنِ الْحِجَابِ حِينَ أُنْزِلَ وَكَانَ أَوَّلَ مَا أُنْزِلَ ابْتَنَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِزَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ أَصْبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَا عَرُوسًا فَدَعَا الْقَوْمَ فَأَصَابُوا مِنْ الطَّعَامِ ثُمَّ خَرَجُوا وَبَقِيَ رَهْطٌ مِنْهُمْ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَطَالُوا الْمُكْثَ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَرَجَ وَخَرَجْتُ مَعَهُ لِكَيْ يَخْرُجُوا فَمَشَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَشَيْنَا مَعَهُ حَتَّى جَاءَ عَتَبَةَ حُجْرَةِ عَائِشَةَ وَظَنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُمْ قَدْ خَرَجُوا فَرَجَعَ وَرَجَعْتُ مَعَهُ فَإِذَا هُمْ قَدْ خَرَجُوا فَضَرَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُمْ بِسِتْرٍ وَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ الْحِجَابَ
Anas ibn Molik al-Ansoriy (roziyallohu anhu) xabar berishicha, Rasululloh ﷺ Madinaga kelganlarida u oʻn yoshli (bola) edi. U aytdi: Onalarim meni Rasululloh ﷺga xizmat qilishga oʻrgatib qoʻygan edilar. Men hijob (oyati) nozil boʻlgan paytda u haqda odamlarning eng bilimdoni edim. (Hijob haqida) ilk nozil boʻlgani — Rasululloh ﷺ Zaynab bint Jahsh bilan qoʻshilgan (zifofga kirgan) paytda edi. Rasululloh ﷺ unga kuyov boʻlib tongni qarshiladilar va qavmni (taomga) chaqirdilar; ular taomdan yedilar, soʻng chiqib ketdilar; ulardan bir guruh Rasululloh ﷺning huzurlarida qolib, oʻtirishni uzaytirdi. Rasululloh ﷺ turib chiqdilar, men ham — ular chiqsin deb — u zot bilan chiqdim. Rasululloh ﷺ yurdilar, biz ham u zot bilan yurdik, to u zot Oisha hujrasining boʻsagʻasiga keldilar. Rasululloh ﷺ ular chiqib ketgan deb gumon qilib qaytdilar, men ham u zot bilan qaytdim — birdan ular chiqib ketgan edi. Shunda Rasululloh ﷺ oʻzlari bilan ular orasiga parda tortdilar va Alloh azza va jalla hijob (oyatini) nozil qildi.Анас ибн Молик ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) хабар беришича, Расулуллоҳ ﷺ Мадинага келганларида у ўн ёшли (бола) эди. У айтди: Оналарим мени Расулуллоҳ ﷺга хизмат қилишга ўргатиб қўйган эдилар. Мен ҳижоб (ояти) нозил бўлган пайтда у ҳақда одамларнинг энг билимдони эдим. (Ҳижоб ҳақида) илк нозил бўлгани — Расулуллоҳ ﷺ Зайнаб бинт Жаҳш билан қўшилган (зифофга кирган) пайтда эди. Расулуллоҳ ﷺ унга куёв бўлиб тонгни қаршиладилар ва қавмни (таомга) чақирдилар; улар таомдан едилар, сўнг чиқиб кетдилар; улардан бир гуруҳ Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларида қолиб, ўтиришни узайтирди. Расулуллоҳ ﷺ туриб чиқдилар, мен ҳам — улар чиқсин деб — у зот билан чиқдим. Расулуллоҳ ﷺ юрдилар, биз ҳам у зот билан юрдик, то у зот Оиша ҳужрасининг бўсағасига келдилар. Расулуллоҳ ﷺ улар чиқиб кетган деб гумон қилиб қайтдилар, мен ҳам у зот билан қайтдим — бирдан улар чиқиб кетган эди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ўзлари билан улар орасига парда тортдилар ва Аллоҳ азза ва жалла ҳижоб (оятини) нозил қилди.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا لَيْثٌ حَدَّثَنَا عُقَيْلٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ أَنَّ لِابْنِ آدَمَ وَادِيًا مِنْ ذَهَبٍ لَأَحَبَّ أَنْ يَكُونَ لَهُ وَادٍ آخَرُ وَلَا يَمْلَأُ فَاهُ إِلَّا التُّرَابُ وَيَتُوبُ اللَّهُ عَلَى مَنْ تَابَ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Agar odam bolasiga bir vodiy oltin boʻlsa, boshqa bir vodiy boʻlishini ham istar edi. Uning ogʻzini faqat tuproq toʻldiradi. Alloh tavba qilgan kishining tavbasini qabul qiladi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Агар одам боласига бир водий олтин бўлса, бошқа бир водий бўлишини ҳам истар эди. Унинг оғзини фақат тупроқ тўлдиради. Аллоҳ тавба қилган кишининг тавбасини қабул қилади», дедилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي بُكَيْرٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَصَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِنًى رَكْعَتَيْنِوَمَعَ أَبِي بَكْرٍ رَكْعَتَيْنِ وَمَعَ عُمَرَ رَكْعَتَيْنِ وَمَعَ عُثْمَانَ رَكْعَتَيْنِ صَدْرًا مِنْ إِمَارَتِهِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Men Rasululloh ﷺ bilan Minoda ikki rakaat, Abu Bakr bilan ikki rakaat, Umar bilan ikki rakaat, Usmon bilan ham — xilofatining boshlarida — ikki rakaat namoz oʻqidim.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺ билан Минода икки ракаат, Абу Бакр билан икки ракаат, Умар билан икки ракаат, Усмон билан ҳам — хилофатининг бошларида — икки ракаат намоз ўқидим.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا لَيْثٌ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ شَرِيكِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُبَيْنَمَا نَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جُلُوسًا فِي الْمَسْجِدِ دَخَلَ رَجُلٌ عَلَى جَمَلٍ فَأَنَاخَهُ فِي الْمَسْجِدِ فَعَقَلَهُ ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَّكِئٌ بَيْنَ ظَهْرَانَيْهِمْ قَالَ فَقُلْنَا هَذَا الرَّجُلُ الْأَبْيَضُ الْمُتَّكِئُ فَقَالَ الرَّجُلُ يَا ابْنَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أَجَبْتُكَ فَقَالَ الرَّجُلُ إِنِّي يَا مُحَمَّدُ سَائِلُكَ فَمُشَدِّدٌ عَلَيْكَ فِي الْمَسْأَلَةِ فَلَا تَجِدْ عَلَيَّ فِي نَفْسِكَ فَقَالَ سَلْ مَا بَدَا لَكَ فَقَالَ الرَّجُلُ نَشَدْتُكَ بِرَبِّكَ وَرَبِّ مَنْ كَانَ قَبْلَكَ آللَّهُ أَرْسَلَكَ إِلَى النَّاسِ كُلِّهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ فَأَنْشُدُكَ اللَّهَ آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ نُصَلِّيَ الصَّلَوَاتِ الْخَمْسَ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ قَالَ اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ فَأَنْشُدُكَ اللَّهَ آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ نَصُومَ هَذَا الشَّهْرَ مِنْ السَّنَةِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ أَنْشُدُكَ اللَّهَ آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ تَأْخُذَ هَذِهِ الصَّدَقَةَ مِنْ أَغْنِيَائِنَا فَتُقَسِّمَهَا عَلَى فُقَرَائِنَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ الرَّجُلُ آمَنْتُ بِمَا جِئْتَ بِهِ وَأَنَا رَسُولُ مَنْ وَرَائِي مِنْ قَوْمِي قَالَ وَأَنَا ضِمَامُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Biz Rasululloh ﷺ bilan masjidda oʻtirgan edik, bir kishi tuya minib kirdi-da, uni masjidda choʻktirib, soʻng boyladi. Keyin: «Qaysingiz Muhammad — Allohning Rasuli?» dedi. Rasululloh ﷺ esa ular orasida yastanib oʻtirgan edilar. Biz: «Mana bu yastanib oʻtirgan oq (yuzli) kishi», dedik. U kishi: «Ey Abdulmuttalibning oʻgʻli!» dedi. Rasululloh ﷺ unga: «Senga javob berdim», dedilar. U kishi: «Ey Muhammad, men sizdan soʻrayman va soʻrashda sizga qattiq boʻlaman; koʻnglingizga ogʻir olmang», dedi. U zot: «Xohlaganingni soʻra», dedilar. U kishi: «Sizning Robbingiz va sizdan oldingilarning Robbi bilan qasam ichib soʻrayman: sizni barcha odamlarga Alloh yubordimi?» dedi. Rasululloh ﷺ: «Allohim, ha», dedilar. U: «Alloh (nomi) bilan sizdan soʻrayman: bir kecha-kunduzda besh vaqt namoz oʻqishimizni sizga Alloh buyurdimi?» dedi. U zot: «Allohim, ha», dedilar. U: «Alloh (nomi) bilan sizdan soʻrayman: yilning shu oyida roʻza tutishimizni sizga Alloh buyurdimi?» dedi. Rasululloh ﷺ: «Allohim, ha», dedilar. U: «Alloh (nomi) bilan sizdan soʻrayman: boylarimizdan bu sadaqani olib, kambagʻallarimizga taqsimlashni sizga Alloh buyurdimi?» dedi. Rasululloh ﷺ: «Allohim, ha», dedilar. Shunda u kishi: «Siz keltirgan narsaga imon keltirdim. Men ortimdagi qavmimning elchisiman. Men — Zimomman», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан масжидда ўтирган эдик, бир киши туя миниб кирди-да, уни масжидда чўктириб, сўнг бойлади. Кейин: «Қайсингиз Муҳаммад — Аллоҳнинг Расули?» деди. Расулуллоҳ ﷺ эса улар орасида ястаниб ўтирган эдилар. Биз: «Мана бу ястаниб ўтирган оқ (юзли) киши», дедик. У киши: «Эй Абдулмутталибнинг ўғли!» деди. Расулуллоҳ ﷺ унга: «Сенга жавоб бердим», дедилар. У киши: «Эй Муҳаммад, мен сиздан сўрайман ва сўрашда сизга қаттиқ бўламан; кўнглингизга оғир олманг», деди. У зот: «Хоҳлаганингни сўра», дедилар. У киши: «Сизнинг Роббингиз ва сиздан олдингиларнинг Робби билан қасам ичиб сўрайман: сизни барча одамларга Аллоҳ юбордими?» деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳим, ҳа», дедилар. У: «Аллоҳ (номи) билан сиздан сўрайман: бир кеча-кундузда беш вақт намоз ўқишимизни сизга Аллоҳ буюрдими?» деди. У зот: «Аллоҳим, ҳа», дедилар. У: «Аллоҳ (номи) билан сиздан сўрайман: йилнинг шу ойида рўза тутишимизни сизга Аллоҳ буюрдими?» деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳим, ҳа», дедилар. У: «Аллоҳ (номи) билан сиздан сўрайман: бойларимиздан бу садақани олиб, камбағалларимизга тақсимлашни сизга Аллоҳ буюрдими?» деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳим, ҳа», дедилар. Шунда у киши: «Сиз келтирган нарсага имон келтирдим. Мен ортимдаги қавмимнинг элчисиман. Мен — Зимомман», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَحَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَلَمَّا أَرَادَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَكْتُبَ إِلَى الرُّومِ قَالُوا إِنَّهُمْ لَا يَقْرَءُونَ كِتَابًا إِلَّا مَخْتُومًا قَالَ فَاتَّخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَاتَمًا مِنْ فِضَّةٍ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى بَيَاضِهِ فِي يَدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَقْشُهُ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Rum (podshohi)ga xat yozmoqchi boʻlganlarida, (sahobalar): «Ular muhrlanmagan xatni oʻqimaydilar», dedilar. Shunda Rasululloh ﷺ kumushdan uzuk yasattirdilar. Goʻyo men hozir Rasululloh ﷺ ning qoʻlida uning oqligini koʻrib turibman. Uning naqshi «Muhammad Rasululloh» (deb yozilgan) edi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Рум (подшоҳи)га хат ёзмоқчи бўлганларида, (саҳобалар): «Улар муҳрланмаган хатни ўқимайдилар», дедилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ кумушдан узук ясаттирдилар. Гўё мен ҳозир Расулуллоҳ ﷺ нинг қўлида унинг оқлигини кўриб турибман. Унинг нақши «Муҳаммад Расулуллоҳ» (деб ёзилган) эди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَهْرَمُ ابْنُ آدَمَ وَيَبْقَى مِنْهُ اثْنَتَانِ الْحِرْصُ وَالْأَمَلُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: «Odam bolasi qariydi, undan esa ikki narsa qolaveradi: hirs va (uzun) orzu.»Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади: «Одам боласи қарийди, ундан эса икки нарса қолаверади: ҳирс ва (узун) орзу.»
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ إِنَّ الْخَيْرَ خَيْرُ الْآخِرَةِ أَوْ قَالَ اللَّهُمَّ لَا خَيْرَ إِلَّا خَيْرُ الْآخِرَهْفَاغْفِرْ لِلْأَنْصَارِ وَالْمُهَاجِرَهْقَالَ شُعْبَةُ فَكَانَ قَتَادَةُ يَقُولُ هَذَا فِي قَصَصِهِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Albatta, (haqiqiy) yaxshilik — oxirat yaxshiligidir», deb aytar edilar; yoki: «Allohim, oxirat yaxshiligidan boshqa yaxshilik yoʻq, bas, ansor va muhojirlarni magʻfirat qilgin», der edilar. Shuʼba aytdi: Qatoda buni oʻz qissalarida aytar edi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, (ҳақиқий) яхшилик — охират яхшилигидир», деб айтар эдилар; ёки: «Аллоҳим, охират яхшилигидан бошқа яхшилик йўқ, бас, ансор ва муҳожирларни мағфират қилгин», дер эдилар. Шуъба айтди: Қатода буни ўз қиссаларида айтар эди.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ عَنْ أَبِي صَدَقَةَ مَوْلَى أَنَسٍ وَأَثْنَى عَلَيْهِ شُعْبَةُ خَيْرًا قَالَسَأَلْتُ أَنَسًا عَنْ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الظُّهْرَ إِذَا زَالَتْ الشَّمْسُ وَالْعَصْرَ بَيْنَ صَلَاتَيْكُمْ هَاتَيْنِ وَالْمَغْرِبَ إِذَا غَرَبَتْ الشَّمْسُ وَالْعِشَاءَ إِذَا غَابَ الشَّفَقُ وَالصُّبْحَ إِذَا طَلَعَ الْفَجْرُ إِلَى أَنْ يَنْفَسِحَ الْبَصَرُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Anasdan Rasululloh ﷺning namozlari haqida soʻradim. U: «Rasululloh ﷺ peshinni quyosh ogʻganida, asrni esa sizlarning shu ikki namozingiz orasida oʻqir edilar; shomni quyosh botganida, xufton namozini shafaq gʻoyib boʻlganida, bomdodni esa fajr chiqib, koʻz koʻra boshlaganida (oʻqir edilar)», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Анасдан Расулуллоҳ ﷺнинг намозлари ҳақида сўрадим. У: «Расулуллоҳ ﷺ пешинни қуёш оғганида, асрни эса сизларнинг шу икки намозингиз орасида ўқир эдилар; шомни қуёш ботганида, хуфтон намозини шафақ ғойиб бўлганида, бомдодни эса фажр чиқиб, кўз кўра бошлаганида (ўқир эдилар)», деди.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى عَلَى صِبْيَانٍ وَهُمْ يَلْعَبُونَ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ oʻynab turgan bolalarning yonlaridan oʻtdilar va ularga salom berdilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ ўйнаб турган болаларнинг ёнларидан ўтдилар ва уларга салом бердилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ شُعْبَةُ أَنْبَأَنَاهُ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ جَدِّهِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَسِمُ غَنَمًا قَالَ هِشَامٌ أَحْسَبُهُ قَالَ فِي آذَانِهَا قَالَ ثُمَّ قَالَ بَعْدُ فِي آذَانِهَا وَلَمْ يَشُكَّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Men Rasululloh ﷺning huzurlariga kirdim, u zot qoʻylarni tamgʻalayotgan edilar. Hishom aytdi: Uni «quloqlariga» degan deb oʻylayman. Soʻng u keyin shubhasiz: «quloqlariga», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига кирдим, у зот қўйларни тамғалаётган эдилар. Ҳишом айтди: Уни «қулоқларига» деган деб ўйлайман. Сўнг у кейин шубҳасиз: «қулоқларига», деди.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ عَنْ أَبِي الْأَبْيَضِ رَجُلٍ مِنْ بَنِي عَامِرٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ بَيْضَاءُ مُحَلِّقَةٌ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ asr namozini quyosh oq va baland turgan paytda oʻqir edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ аср намозини қуёш оқ ва баланд турган пайтда ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقُلْتُ حَدِّثْنَا بِشَيْءٍ شَهِدْتَهُ مِنْ هَذِهِ الْأَعَاجِيبِ لَا تُحَدِّثْنَا بِهِ عَنْ غَيْرِكَ قَالَ صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الظُّهْرَ وَقَعَدَ عَلَى الْمَقَاعِدِ الَّتِي كَانَ يَأْتِيهِ عَلَيْهَا جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام قَالَ فَجَاءَ بِلَالٌ فَآذَنَهُ بِصَلَاةِ الْعَصْرِ فَقَالَ مَنْ كَانَ لَهُ أَهْلٌ بَعِيدٌ بِالْمَدِينَةِ لِيَقْضِيَ حَاجَتَهُ وَيُصِيبَ مِنْ الْوَضُوءِ وَبَقِيَ نَاسٌ مِنْ الْمُهَاجِرِينَ لَيْسَ لَهُمْ أَهْلُونَ بِالْمَدِينَةِ قَالَ فَأَتَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَدَحٍ أَرْوَحَ فِي أَسْفَلِهِ شَيْءٌ مِنْ مَاءٍ قَالَ فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَّهُ فِي الْقَدَحِ فَمَا وَسِعَتْ كَفَّهُ فَوَضَعَ أَصَابِعَهُ هَؤُلَاءِ الْأَرْبَعَ ثُمَّ قَالَ ادْنُوا فَتَوَضَّئُوا قَالَ فَتَوَضَّئُوا حَتَّى مَا بَقِيَ مِنْهُمْ أَحَدٌ إِلَّا تَوَضَّأَفَقُلْنَا يَا أَبَا حَمْزَةَ كَمْ تُرَاهُمْ كَانُوا قَالَ بَيْنَ السَّبْعِينَ إِلَى الثَّمَانِينَ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Men (Anasga): «Bizga oʻzing guvoh boʻlgan shu ajoyibotlardan biror narsani — boshqadan emas, oʻzingdan — soʻzlab bergin», dedim. U aytdi: Rasululloh ﷺ peshinni oʻqidilar va Jibril alayhissalom huzurlariga kelib turadigan supachalarga oʻtirdilar. Soʻng Bilol kelib, u zotga asr namozini bildirdi. Shunda u zot: «Kimning Madinada uzoqroqda ahli boʻlsa, borib hojatini oʻtasin va tahorat qilsin», dedilar. Muhojirlardan Madinada ahli boʻlmagan kishilar qolishdi. (Anas) aytdi: Rasululloh ﷺga tagida ozgina suvi bor keng qadah keltirildi. Rasululloh ﷺ kaftlarini qadahga qoʻydilar, ammo kaftlari sigʻmadi, shu sababli mana bu toʻrt barmoqlarini qoʻydilar. Soʻng: «Yaqin kelinglar, tahorat qilinglar», dedilar. (Anas) aytdi: Ular tahorat qildilar, hatto ulardan tahorat qilmagan biror kishi qolmadi. Biz: «Ey Abu Hamza, ular qancha edi deb oʻylaysan?» dedik. U: «Yetmish bilan sakson orasida», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен (Анасга): «Бизга ўзинг гувоҳ бўлган шу ажойиботлардан бирор нарсани — бошқадан эмас, ўзингдан — сўзлаб бергин», дедим. У айтди: Расулуллоҳ ﷺ пешинни ўқидилар ва Жибрил алайҳиссалом ҳузурларига келиб турадиган супачаларга ўтирдилар. Сўнг Билол келиб, у зотга аср намозини билдирди. Шунда у зот: «Кимнинг Мадинада узоқроқда аҳли бўлса, бориб ҳожатини ўтасин ва таҳорат қилсин», дедилар. Муҳожирлардан Мадинада аҳли бўлмаган кишилар қолишди. (Анас) айтди: Расулуллоҳ ﷺга тагида озгина суви бор кенг қадаҳ келтирилди. Расулуллоҳ ﷺ кафтларини қадаҳга қўйдилар, аммо кафтлари сиғмади, шу сабабли мана бу тўрт бармоқларини қўйдилар. Сўнг: «Яқин келинглар, таҳорат қилинглар», дедилар. (Анас) айтди: Улар таҳорат қилдилар, ҳатто улардан таҳорат қилмаган бирор киши қолмади. Биз: «Эй Абу Ҳамза, улар қанча эди деб ўйлайсан?» дедик. У: «Етмиш билан саксон орасида», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا عُمَارَةُ يَعْنِي ابْنَ زَاذَانَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُعْجِبُهُ الْقَرْعُ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺga qovoq yoqar edi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺга қовоқ ёқар эди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ أَطْوَلُ النَّاسِ أَعْنَاقًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ الْمُؤَذِّنُونَ
Anas (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: «Qiyomat kuni odamlarning boʻyni eng uzuni — muazzinlardir.»Анас (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади: «Қиёмат куни одамларнинг бўйни энг узуни — муаззинлардир.»
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَلَمَّا فُتِحَتْ مَكَّةُ قَالَ قَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْغَنَائِمَ فِي قُرَيْشٍ فَقَالَتْ الْأَنْصَارُ إِنَّ هَذَا لَهُوَ الْعَجَبُ إِنَّ سُيُوفَنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ وَإِنَّ غَنَائِمَنَا تُرَدُّ عَلَيْهِمْ فَبَلَغَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَمَعَهُمْ فَقَالَ مَا هَذَا الَّذِي بَلَغَنِي عَنْكُمْ فَقَالُوا هُوَ الَّذِي بَلَغَكَ وَكَانُوا لَا يَكْذِبُونَ فَقَالَ أَمَا تَرْضَوْنَ أَنْ يَرْجِعَ النَّاسُ بِالدُّنْيَا وَتَرْجِعُونَ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى بُيُوتِكُمْ لَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا أَوْ شِعْبًا وَسَلَكَتْ الْأَنْصَارُ وَادِيًا أَوْ شِعْبًا لَسَلَكْتُ وَادِيَ الْأَنْصَارِ أَوْ شِعْبَ الْأَنْصَارِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Makka fath qilingach, Rasululloh ﷺ gʻanimatlarni quraysh orasida taqsimladilar. Shunda ansorlar: «Bu, haqiqatan, ajoyib ish! Qilichlarimizdan ularning qoni tomib turibdi-yu, gʻanimatlarimiz esa ularga berilyapti», dedilar. Bu (gap) Rasululloh ﷺga yetib bordi. U zot ularni toʻplab: «Sizlar haqingizda menga yetib kelgan gap nima?» dedilar. Ular: «(Ha,) sizga yetib kelgan oʻsha (gap)», dedilar — ular yolgʻon gapirmas edilar. U zot: «Odamlar dunyo (mollari) bilan, sizlar esa Rasululloh ﷺ bilan uylaringizga qaytishingizdan rozi boʻlmaysizlarmi? Agar odamlar bir vodiydan yoki soʻqmoqdan, ansorlar esa bir vodiydan yoki soʻqmoqdan yursalar, men albatta ansorlarning vodiysidan yoki ansorlarning soʻqmogʻidan yurar edim», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Макка фатҳ қилингач, Расулуллоҳ ﷺ ғаниматларни қурайш орасида тақсимладилар. Шунда ансорлар: «Бу, ҳақиқатан, ажойиб иш! Қиличларимиздан уларнинг қони томиб турибди-ю, ғаниматларимиз эса уларга бериляпти», дедилар. Бу (гап) Расулуллоҳ ﷺга етиб борди. У зот уларни тўплаб: «Сизлар ҳақингизда менга етиб келган гап нима?» дедилар. Улар: «(Ҳа,) сизга етиб келган ўша (гап)», дедилар — улар ёлғон гапирмас эдилар. У зот: «Одамлар дунё (моллари) билан, сизлар эса Расулуллоҳ ﷺ билан уйларингизга қайтишингиздан рози бўлмайсизларми? Агар одамлар бир водийдан ёки сўқмоқдан, ансорлар эса бир водийдан ёки сўқмоқдан юрсалар, мен албатта ансорларнинг водийсидан ёки ансорларнинг сўқмоғидан юрар эдим», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ حُمَيْدٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَإِنَّ رَجُلًا دَعَا رَجُلًا فِي السُّوقِ فَقَالَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَالْتَفَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الرَّجُلُ إِنَّمَا عَنَيْتُ رَجُلًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَمُّوا بِاسْمِي وَلَا تَكَنَّوْا بِكُنْيَتِي
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Bir kishi bozorda boshqa bir kishini: «Ey Abul Qosim!» deb chaqirdi. Nabiy ﷺ oʻgirilib qaradilar. Shunda oʻsha kishi: «Men (boshqa) bir kishini nazarda tutdim», dedi. Rasululloh ﷺ: «Mening ismim bilan ism qoʻyinglar, lekin mening kunyam bilan kunya qoʻymanglar», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Бир киши бозорда бошқа бир кишини: «Эй Абул Қосим!» деб чақирди. Набий ﷺ ўгирилиб қарадилар. Шунда ўша киши: «Мен (бошқа) бир кишини назарда тутдим», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Менинг исмим билан исм қўйинглар, лекин менинг куням билан куня қўйманглар», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ حُمَيْدٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَقَالَتْ الْأَنْصَارُ نَحْنُ الَّذِينَ بَايَعُوا مُحَمَّدًاعَلَى الْجِهَادِ مَا بَقِينَا أَبَدًافَأَجَابَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ إِنَّ الْخَيْرَ خَيْرُ الْآخِرَهْفَاغْفِرْ لِلْأَنْصَارِ وَالْمُهَاجِرَهْ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Ansorlar: «Biz — tirik ekanmiz, abadiy jihod ustiga Muhammadga bayʼat berganlarmiz», dedilar. Shunda Rasululloh ﷺ ularga: «Allohim, (haqiqiy) yaxshilik — oxirat yaxshiligidir, bas, ansor va muhojirlarni magʻfirat qilgin», deb javob berdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Ансорлар: «Биз — тирик эканмиз, абадий жиҳод устига Муҳаммадга байъат берганлармиз», дедилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Аллоҳим, (ҳақиқий) яхшилик — охират яхшилигидир, бас, ансор ва муҳожирларни мағфират қилгин», деб жавоб бердилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَالْخُفَّافُ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَتِمُّوا الرُّكُوعَ وَالسُّجُودَ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَأَرَاكُمْ مِنْ بَعْدِ ظَهْرِي إِذَا مَا رَكَعْتُمْ وَإِذَا مَا سَجَدْتُمْ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Rukuʼ va sajdani toʻkis bajaringlar! Vallohi, men sizlarni orqamdan — rukuʼ qilganingizda va sajda qilganingizda — koʻrib turaman», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Рукуъ ва саждани тўкис бажаринглар! Валлоҳи, мен сизларни орқамдан — рукуъ қилганингизда ва сажда қилганингизда — кўриб тураман», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وأَسْبَاطٌ قَالَا حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَخَفِّ النَّاسِ صَلَاةً فِي تَمَامٍ
Anas (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ namozni toʻla (toʻkis) qilgan holda, odamlarning eng yengil namoz oʻquvchisi edilar.Анас (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ намозни тўла (тўкис) қилган ҳолда, одамларнинг энг енгил намоз ўқувчиси эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى رَجُلًا يَسُوقُ بَدَنَةً فَقَالَ ارْكَبْهَا قَالَ إِنَّهَا بَدَنَةٌ قَالَ ارْكَبْهَا قَالَ أَرْكَبُهَا قَالَ ارْكَبْهَا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ bir kishini badana haydab ketayotganini koʻrib: «Unga min», dedilar. U: «Bu badana-ku», dedi. U zot: «Unga min», dedilar. U: «Unga minaymi?» dedi. U zot: «Unga min», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ бир кишини бадана ҳайдаб кетаётганини кўриб: «Унга мин», дедилар. У: «Бу бадана-ку», деди. У зот: «Унга мин», дедилар. У: «Унга минайми?» деди. У зот: «Унга мин», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُضَحِّي بِكَبْشَيْنِ أَمْلَحَيْنِ يُذَكِّيهِمَا بِيَدِهِ وَيَطَأُ عَلَى صِفَاحِهِمَا وَيَذْكُرُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ ikkita oqish qoʻchqorni qurbonlik qilar, ularni oʻz qoʻllari bilan soʻyar, yon tomonlariga oyoqlarini qoʻyar va Alloh azza va jallani zikr qilar edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ иккита оқиш қўчқорни қурбонлик қилар, уларни ўз қўллари билан сўяр, ён томонларига оёқларини қўяр ва Аллоҳ азза ва жаллани зикр қилар эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَهْطًا مِنْ عُكْلٍ أَوْ عُرَيْنَةَ أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ ضَرْعٍ وَلَمْ نَكُنْ أَهْلَ رِيفٍ فَاسْتَوْخَمُوا الْمَدِينَةَ فَأَمَرَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَوْدٍ وَأَمَرَهُمْ أَنْ يَخْرُجُوا فِيهَا فَيَشْرَبُوا مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا فَقَتَلُوا رَاعِيَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتَاقُوا الذَّوْدَ وَكَفَرُوا بَعْدَ إِسْلَامِهِمْ فَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي طَلَبِهِمْ فَأُتِيَ بِهِمْ فَقَطَّعَ أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ وَسَمَرَ أَعْيُنَهُمْ وَتَرَكَهُمْ فِي الْحَرَّةِ حَتَّى مَاتُوا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Ukl yoki Urayna qabilasidan bir necha kishi Rasululloh ﷺning huzurlariga kelib: «Yo Rasululloh, biz chorvador xalq edik, dehqonchilik ahli emas edik», dedilar. Madinaning havosi ularga yoqmadi. Shunda Rasululloh ﷺ ularga bir toʻda tuya berishni buyurdilar va (shaharning tashqarisiga) chiqib, ularning suti va siydigidan ichishlarini amr qildilar. Ular esa Rasululloh ﷺning choʻponini oʻldirdilar, tuyalarni haydab ketdilar va Islomlaridan keyin kofir boʻldilar. Rasululloh ﷺ ularni izlab (kishi) yubordilar, ular tutib keltirildi. U zot ularning qoʻllari va oyoqlarini kesdilar, koʻzlariga qizigan mix bosdilar va ularni oʻlgunlaricha Harrada tashlab qoʻydilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Укл ёки Урайна қабиласидан бир неча киши Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига келиб: «Ё Расулуллоҳ, биз чорвадор халқ эдик, деҳқончилик аҳли эмас эдик», дедилар. Мадинанинг ҳавоси уларга ёқмади. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уларга бир тўда туя беришни буюрдилар ва (шаҳарнинг ташқарисига) чиқиб, уларнинг сути ва сийдигидан ичишларини амр қилдилар. Улар эса Расулуллоҳ ﷺнинг чўпонини ўлдирдилар, туяларни ҳайдаб кетдилар ва Исломларидан кейин кофир бўлдилар. Расулуллоҳ ﷺ уларни излаб (киши) юбордилар, улар тутиб келтирилди. У зот уларнинг қўллари ва оёқларини кесдилар, кўзларига қизиган мих босдилар ва уларни ўлгунларича Ҳаррада ташлаб қўйдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أَرَادَ أَنْ يَكْتُبَ إِلَى نَاسٍ مِنْ هَذِهِ الْأَعَاجِمِ قِيلَ لَهُ إِنَّهُمْ لَا يَقْبَلُونَ كِتَابًا إِلَّا بِخَاتَمٍ قَالَ فَاتَّخَذَ خَاتَمًا مِنْ فِضَّةٍ نَقْشُهُ وَقَالَ ابْنُ بَكْرٍ وَنَقْشُهُ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى بَصِيصِهِ أَوْ بَيَاضِهِ فِي يَدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shu ajam (arab boʻlmagan)lardan baʼzi kishilarga xat yozmoqchi boʻlganlarida, u zotga: «Ular muhrsiz xatni qabul qilmaydilar», deyildi. Shunda u zot kumushdan uzuk yasattirdilar; uning naqshi — Ibn Bakr aytishicha — «Muhammad Rasululloh» (deb yozilgan) edi. Goʻyo men hozir Rasululloh ﷺning qoʻlida uning yaltirashini yoki oqligini koʻrib turibman.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шу ажам (араб бўлмаган)лардан баъзи кишиларга хат ёзмоқчи бўлганларида, у зотга: «Улар муҳрсиз хатни қабул қилмайдилар», дейилди. Шунда у зот кумушдан узук ясаттирдилар; унинг нақши — Ибн Бакр айтишича — «Муҳаммад Расулуллоҳ» (деб ёзилган) эди. Гўё мен ҳозир Расулуллоҳ ﷺнинг қўлида унинг ялтирашини ёки оқлигини кўриб турибман.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَزَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ تَسَحَّرَا فَلَمَّا فَرَغَا مِنْ سُحُورِهِمَا قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الصَّلَاةِ فَصَلَّىفَقُلْنَا لِأَنَسٍ كَمْ كَانَ بَيْنَ فَرَاغِهِمَا وَسُحُورِهِمَا وَدُخُولِهِمَا فِي الصَّلَاةِ قَالَ كَانَ قَدْرَ مَا يَقْرَأُ رَجُلٌ خَمْسِينَ آيَةً
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ va Zayd ibn Sobit saharlik qildilar. Saharlikdan boʻshaganlarida, Rasululloh ﷺ namozga turdilar va namoz oʻqidilar. Biz Anasdan: «Ikkalasining saharlikdan boʻshashi bilan namozga kirishlari orasida qancha (vaqt) edi?» deb soʻradik. U: «Bir kishi ellik oyat oʻqiydigan qadar edi», dedi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ ва Зайд ибн Собит саҳарлик қилдилар. Саҳарликдан бўшаганларида, Расулуллоҳ ﷺ намозга турдилар ва намоз ўқидилар. Биз Анасдан: «Иккаласининг саҳарликдан бўшаши билан намозга киришлари орасида қанча (вақт) эди?» деб сўрадик. У: «Бир киши эллик оят ўқийдиган қадар эди», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَرَوْحٌ قَالَا حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُوَاصِلُوا فَقِيلَ إِنَّكَ تُوَاصِلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِنِّي لَسْتُ كَأَحَدٍ مِنْكُمْ إِنَّ رَبِّي يُطْعِمُنِي وَيَسْقِينِي
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Visol qilmanglar (roʻzani kechasiga ulamanglar)», dedilar. «Yo Rasululloh, oʻzingiz visol qilasiz-ku», deyildi. U zot: «Men sizlarning biringizga oʻxshamayman. Albatta, Robbim meni taomlantiradi va ichiradi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Висол қилманглар (рўзани кечасига уламанглар)», дедилар. «Ё Расулуллоҳ, ўзингиз висол қиласиз-ку», дейилди. У зот: «Мен сизларнинг бирингизга ўхшамайман. Албатта, Роббим мени таомлантиради ва ичиради», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ يَهُودِيًّا قَتَلَ جَارِيَةً عَلَى أَوْضَاحٍ لَهَا فَقَتَلَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, bir yahudiy bir joriyani undagi kumush taqinchoqlari uchun oʻldirdi. Bas, Rasululloh ﷺ uni (qasosga) oʻldirdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, бир яҳудий бир жорияни ундаги кумуш тақинчоқлари учун ўлдирди. Бас, Расулуллоҳ ﷺ уни (қасосга) ўлдирдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ بِالزَّوْرَاءِ فَأُتِيَ بِإِنَاءٍ فِيهِ مَاءٌ لَا يَغْمُرُ أَصَابِعَهُ فَأَمَرَ أَصْحَابَهُ أَنْ يَتَوَضَّئُوا فَوَضَعَ كَفَّهُ فِي الْمَاءِ فَجَعَلَ الْمَاءُ يَنْبُعُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ وَأَطْرَافِ أَصَابِعِهِ حَتَّى تَوَضَّأَ الْقَوْمُقَالَ فَقُلْتُ لِأَنَسٍ كَمْ كُنْتُمْ قَالَ كُنَّا ثَلَاثَ مِائَةٍ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Allohning Nabiysi ﷺ az-Zavroda edilar. U zotga barmoqlarini ham gʻarq qilmaydigan suvi bor bir idish keltirildi. U zot sahobalariga tahorat qilishni buyurdilar va kaftlarini suvga qoʻydilar. Shunda suv barmoqlari orasidan va barmoqlarining uchidan otilib chiqa boshladi, hatto qavm tahorat qilib boʻldi. (Roviy) aytdi: Men Anasga: «Sizlar qancha edingiz?» dedim. U: «Biz uch yuz kishi edik», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Аллоҳнинг Набийси ﷺ аз-Заврода эдилар. У зотга бармоқларини ҳам ғарқ қилмайдиган суви бор бир идиш келтирилди. У зот саҳобаларига таҳорат қилишни буюрдилар ва кафтларини сувга қўйдилар. Шунда сув бармоқлари орасидан ва бармоқларининг учидан отилиб чиқа бошлади, ҳатто қавм таҳорат қилиб бўлди. (Ровий) айтди: Мен Анасга: «Сизлар қанча эдингиз?» дедим. У: «Биз уч юз киши эдик», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَا حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتَقَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَيٍّ وَجَعَلَ عِتْقَهَا صَدَاقَهَا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Safiyya bint Huyayni ozod qildilar va uning ozod qilinishini unga mahr qilib berdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Сафийя бинт Ҳуяйни озод қилдилар ва унинг озод қилинишини унга маҳр қилиб бердилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَحَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ فَزَعٌ بِالْمَدِينَةِ فَاسْتَعَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرَسًا لَنَا يُقَالُ لَهُ مَنْدُوبٌ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا رَأَيْنَا مِنْ فَزَعٍ وَإِنْ وَجَدْنَاهُ لَبَحْرًاقَالَ حَجَّاجٌ يَعْنِي الْفَرَسَ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Madinada bir qoʻrqinch yuz berdi. Shunda Rasululloh ﷺ bizning «Mandub» deb atalgan otimizni ariyat olib (minib) chiqdilar va: «Biz hech qanday qoʻrqinchli narsa koʻrmadik, ammo biz uni dengizdek (chopqir) topdik», dedilar. Hajjoj aytdi: Yaʼni otni (nazarda tutdilar).Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Мадинада бир қўрқинч юз берди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ бизнинг «Мандуб» деб аталган отимизни арият олиб (миниб) чиқдилар ва: «Биз ҳеч қандай қўрқинчли нарса кўрмадик, аммо биз уни денгиздек (чопқир) топдик», дедилар. Ҳажжож айтди: Яъни отни (назарда тутдилар).
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي قَزَعَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكُنْتُ رَدِيفَ أَبِي طَلْحَةَ قَالَ وَكَانَتْ رُكْبَةُ أَبِي طَلْحَةَ تَكَادُ أَنْ تُصِيبَ رُكْبَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُهِلُّ بِهِمَا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Men Abu Talhaning ortiga mingashib olgan edim. Abu Talhaning tizzasi Rasululloh ﷺning tizzalariga tegay-tegay der edi. Rasululloh ﷺ ikkalasi (haj va umra) bilan talbiya aytar edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Абу Талҳанинг ортига мингашиб олган эдим. Абу Талҳанинг тиззаси Расулуллоҳ ﷺнинг тиззаларига тегай-тегай дер эди. Расулуллоҳ ﷺ иккаласи (ҳаж ва умра) билан талбия айтар эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَحَجَّاجٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ زَيْدِ بْنِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَدَخَلْتُ مَعَ جَدِّي أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ دَارَ الْحَكَمِ بْنِ أَيُّوبَ فَإِذَا قَوْمٌ قَدْ نَصَبُوا دَجَاجَةً يَرْمُونَهَا فَقَالَ أَنَسٌ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تُصْبَرَ الْبَهَائِمُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi. (Nabirasi Hishom ibn Zayd aytadi:) «Men bobom Anas ibn Molik bilan al-Hakam ibn Ayyubning uyiga kirdim. Qarasam, bir guruh odamlar bir tovuqni (nishon qilib) tiklab olib, unga oʻq otishayotgan ekan.» Shunda Anas: «Rasululloh ﷺ jonivorlarni (nishon qilib) bogʻlab qoʻyishdan qaytardilar», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади. (Набираси Ҳишом ибн Зайд айтади:) «Мен бобом Анас ибн Молик билан ал-Ҳакам ибн Айюбнинг уйига кирдим. Қарасам, бир гуруҳ одамлар бир товуқни (нишон қилиб) тиклаб олиб, унга ўқ отишаётган экан.» Шунда Анас: «Расулуллоҳ ﷺ жониворларни (нишон қилиб) боғлаб қўйишдан қайтардилар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَحَجَّاجٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَمَرَرْنَا فَأَنْفَجْنَا أَرْنَبًا بِمَرِّ الظَّهْرَانِ فَسَعَوْا عَلَيْهَا فَلَغَبُوا فَسَعَيْتُ حَتَّى أَدْرَكْتُهَا فَأَتَيْتُ بِهَا أَبَا طَلْحَةَ فَذَبَحَهَا فَبَعَثَ بِوَرِكِهَا أَوْ فَخِذِهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَبِلَهُقَالَ حَجَّاجٌ قُلْتُ لِشُعْبَةَ فَقُلْتُ أَكَلَهُ قَالَ نَعَمْ أَكَلَهُ قَالَ لِي بَعْدُ قَبِلَهُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: «Biz Marriz-Zahronda (yoʻl) oʻtayotib bir quyonni hurkitib yubordik. (Hamrohlarim) uning ortidan yugurib, holdan toydilar. Men ham yugurib, oxiri uni tutib oldim. Soʻng uni Abu Talhaning oldiga olib keldim. U (quyonni) soʻydi va uning sonini yoki boldirini Rasululloh ﷺ ga yubordi. U zot esa uni qabul qildilar». Hajjoj dedi: Men Shuʼbaga: «Uni yedilarmi?» dedim. U: «Ha, yedilar», dedi. Keyinroq esa menga: «Qabul qildilar», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: «Биз Марриз-Заҳронда (йўл) ўтаётиб бир қуённи ҳуркитиб юбордик. (Ҳамроҳларим) унинг ортидан югуриб, ҳолдан тойдилар. Мен ҳам югуриб, охири уни тутиб олдим. Сўнг уни Абу Талҳанинг олдига олиб келдим. У (қуённи) сўйди ва унинг сонини ёки болдирини Расулуллоҳ ﷺ га юборди. У зот эса уни қабул қилдилар». Ҳажжож деди: Мен Шуъбага: «Уни едиларми?» дедим. У: «Ҳа, едилар», деди. Кейинроқ эса менга: «Қабул қилдилар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَحَجَّاجٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ يَهُودِيًّا قَتَلَ جَارِيَةً عَلَى أَوْضَاحٍ لَهَا قَالَ فَقَتَلَهَا بِحَجَرٍ قَالَ فَجِيءَ بِهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبِهَا رَمَقٌ فَقَالَ لَهَا قَتَلَكِ فُلَانٌ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَيْ لَا ثُمَّ قَالَ لَهَا الثَّانِيَةَ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَيْ لَا ثُمَّ سَأَلَهَا الثَّالِثَةَ فَقَالَتْ نَعَمْ وَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا فَقَتَلَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ حَجَرَيْنِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: bir yahudiy bir choʻrini undagi kumush taqinchoqlari uchun tosh bilan urib oʻldirdi. (Anas) dedi: U (choʻri) Rasululloh ﷺ huzurlariga olib kelindi, unda hali joni bor edi. U zot unga: «Seni falonchi oʻldirdimi?» dedilar. U boshini chayqab «yoʻq» deb ishora qildi. Soʻng u zot unga ikkinchi marta (savol) berdilar, u yana boshini chayqab «yoʻq» deb ishora qildi. Soʻng u zot uchinchi marta soʻradilar, u: «Ha», dedi va boshi bilan ishora qildi. Shunda Rasululloh ﷺ uni (yahudiyni) ikki tosh orasida oʻldirdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: бир яҳудий бир чўрини ундаги кумуш тақинчоқлари учун тош билан уриб ўлдирди. (Анас) деди: У (чўри) Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига олиб келинди, унда ҳали жони бор эди. У зот унга: «Сени фалончи ўлдирдими?» дедилар. У бошини чайқаб «йўқ» деб ишора қилди. Сўнг у зот унга иккинчи марта (савол) бердилар, у яна бошини чайқаб «йўқ» деб ишора қилди. Сўнг у зот учинчи марта сўрадилар, у: «Ҳа», деди ва боши билан ишора қилди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни (яҳудийни) икки тош орасида ўлдирдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْأَنْصَارِ إِنَّكُمْ سَتَلْقَوْنَ بَعْدِي أَثَرَةً فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوْنِي فَمَوْعِدُكُمْ الْحَوْضُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ansorlarga: «Albatta sizlar mendan keyin (oʻzgalarning) oʻzini ustun qoʻyishiga duch kelasizlar. Bas, menga yoʻliqquningizcha sabr qilinglar. Vaʼdalashgan joyingiz — Havzdir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ансорларга: «Албатта сизлар мендан кейин (ўзгаларнинг) ўзини устун қўйишига дуч келасизлар. Бас, менга йўлиққунингизча сабр қилинглар. Ваъдалашган жойингиз — Ҳавздир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يُحَدِّثُأَنَّ أُمَّهُ حِينَ وَلَدَتْ انْطَلَقُوا بِالصَّبِيِّ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيُحَنِّكَهُ قَالَ فَإِذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مِرْبَدٍ يَسِمُ غَنَمًاقَالَ شُعْبَةُ وَأَكْبَرُ عِلْمِي أَنَّهُ قَالَ فِي آذَانِهَا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: onasi tuqqanida bolani Nabiy ﷺ ning oldilariga olib borishdi, u zot (xurmo bilan) tanglayini ishqalashlari uchun. (Anas) dedi: qarasam, Nabiy ﷺ mol qoʻra (mirbad)da qoʻylarga tamgʻa bosayotgan edilar. Shuʼba: «Mening bilishimcha, koʻproq u (Anas): ‹quloqlariga›, deb aytdi», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: онаси туққанида болани Набий ﷺ нинг олдиларига олиб боришди, у зот (хурмо билан) танглайини ишқалашлари учун. (Анас) деди: қарасам, Набий ﷺ мол қўра (мирбад)да қўйларга тамға босаётган эдилар. Шуъба: «Менинг билишимча, кўпроқ у (Анас): ‹қулоқларига›, деб айтди», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا التَّيَّاحِ يَزِيدَ بْنَ حُمَيْدٍ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبَرَكَةُ فِي نَوَاصِي الْخَيْلِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Baraka otlarning peshona sochlaridadir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Барака отларнинг пешона сочларидадир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يُحَدِّثُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِأَبِي ذَرٍّ اسْمَعْ وَأَطِعْ وَلَوْ لِحَبَشِيٍّ كَأَنَّ رَأْسَهُ زَبِيبَةٌ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Abu Zarga: «Eshit va itoat qil — garchi (amiring) boshi mayizdek habashiy (kishi) boʻlsa ham», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Абу Зарга: «Эшит ва итоат қил — гарчи (амиринг) боши майиздек ҳабаший (киши) бўлса ҳам», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَالِطُنَا حَتَّى إِنْ كَانَ لَيَقُولُ لِأَخٍ لِي يَا أَبَا عُمَيْرٍ مَا فَعَلَ النُّغَيْرُ قَالَ وَكَانَ إِذَا حَضَرَتْ الصَّلَاةُ نَضَحْنَا لَهُ طَرَفَ بِسَاطٍ ثُمَّ أَمَّنَا وَصَفَّنَا خَلْفَهُقَالَ شُعْبَةُ ثُمَّ إِنَّ أَبَا التَّيَّاحِ بَعْدَمَا كَبِرَ قَالَ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى وَلَمْ يَقُلْ صَفَّنَا خَلْفَهُ وَلَا أَمَّنَا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ biz bilan aralashib turar edilar, hatto mening bir ukamga: «Ey Abu Umayr, nugʻayr (chumchuqcha) nima qildi?» der edilar. (Anas) dedi: Namoz vaqti kirganida, biz u zot uchun boʻyraning bir chetiga suv separ edik, soʻng u zot bizga imomlik qilar va bizni orqalarida saf qilar edilar. Shuʼba dedi: Soʻng Abu Tayyoh keksayganidan keyin: «Soʻng turib namoz oʻqidilar», dedi va: «bizni orqalarida saf qildilar» hamda «bizga imomlik qildilar», demadi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ биз билан аралашиб турар эдилар, ҳатто менинг бир укамга: «Эй Абу Умайр, нуғайр (чумчуқча) нима қилди?» дер эдилар. (Анас) деди: Намоз вақти кирганида, биз у зот учун бўйранинг бир четига сув сепар эдик, сўнг у зот бизга имомлик қилар ва бизни орқаларида саф қилар эдилар. Шуъба деди: Сўнг Абу Тайёҳ кексайганидан кейин: «Сўнг туриб намоз ўқидилар», деди ва: «бизни орқаларида саф қилдилар» ҳамда «бизга имомлик қилдилар», демади.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدْخُلُ الْخَلَاءَ فَأَحْمِلُ أَنَا وَغُلَامٌ نَحْوِي إِدَاوَةً مِنْ مَاءٍ وَعَنَزَةً فَيَسْتَنْجِي بِالْمَاءِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ hojatxonaga kirardilar; shunda men va mendek (yoshda) bir gʻulom bir idish suv va bir aniza (uchli tayoq) koʻtarar edik; bas, U Zot suv bilan istinjo qilardilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ҳожатхонага кирардилар; шунда мен ва мендек (ёшда) бир ғулом бир идиш сув ва бир аниза (учли таёқ) кўтарар эдик; бас, У Зот сув билан истинжо қилардилар.