حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ، - يَعْنِي ابْنَ عُمَرَ بْنِ غَانِمٍ - عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، - يَعْنِي ابْنَ زِيَادٍ - عَنْ عُمَارَةَ بْنِ غُرَابٍ، أَنَّ عَمَّةً، لَهُ حَدَّثَتْهُ أَنَّهَا، سَأَلَتْ عَائِشَةَ قَالَتْ إِحْدَانَا تَحِيضُ وَلَيْسَ لَهَا وَلِزَوْجِهَا إِلاَّ فِرَاشٌ وَاحِدٌ قَالَتْ أُخْبِرُكِ بِمَا صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ لَيْلاً وَأَنَا حَائِضٌ فَمَضَى إِلَى مَسْجِدِهِ - قَالَ أَبُو دَاوُدَ تَعْنِي مَسْجِدَ بَيْتِهِ - فَلَمْ يَنْصَرِفْ حَتَّى غَلَبَتْنِي عَيْنِي وَأَوْجَعَهُ الْبَرْدُ فَقَالَ " ادْنِي مِنِّي " . فَقُلْتُ إِنِّي حَائِضٌ . فَقَالَ " وَإِنْ اكْشِفِي عَنْ فَخِذَيْكِ " . فَكَشَفْتُ فَخِذَىَّ فَوَضَعَ خَدَّهُ وَصَدْرَهُ عَلَى فَخِذَىَّ وَحَنَيْتُ عَلَيْهِ حَتَّى دَفِئَ وَنَامَ .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi — Umora ibn Gʻurobning bir ammasi unga rivoyat qilishicha, u Oishadan: «Birortamiz hayz koʻrsa-yu, oʻzi va eriga bittagina toʻshak boʻlsa (qanday qilamiz)?» — deb soʻradi. (Oisha): «Senga Rasululloh ﷺ qilgan (ish)dan xabar beraman: bir kecha u zot (oldimga) kirdilar — men hayzli edim — soʻng namozgohlariga (Abu Dovud aytdi: yaʼni uyidagi namoz oʻqiydigan joyiga) bordilar va toki men qattiq mudrab qolgunimcha hamda u zotni sovuq qiynagunicha (namozdan) qaytmadilar. Soʻng: ‹Menga yaqin kel›, — dedilar. Men: ‹Men hayzliman›, — dedim. U zot: ‹Boʻlsa ham, sonlaringni och›, — dedilar. Men sonlarimni ochdim; u zot yuzlari va koʻkraklarini mening sonlarimga qoʻydilar, men esa u zotning ustiga engashdim — toki u zot isib, uxlab qolgunlaricha», — dedi.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади — Умора ибн Ғуробнинг бир аммаси унга ривоят қилишича, у Оишадан: «Бирортамиз ҳайз кўрса-ю, ўзи ва эрига биттагина тўшак бўлса (қандай қиламиз)?» — деб сўради. (Оиша): «Сенга Расулуллоҳ ﷺ қилган (иш)дан хабар бераман: бир кеча у зот (олдимга) кирдилар — мен ҳайзли эдим — сўнг намозгоҳларига (Абу Довуд айтди: яъни уйидаги намоз ўқийдиган жойига) бордилар ва токи мен қаттиқ мудраб қолгунимча ҳамда у зотни совуқ қийнагунича (намоздан) қайтмадилар. Сўнг: ‹Менга яқин кел›, — дедилар. Мен: ‹Мен ҳайзлиман›, — дедим. У зот: ‹Бўлса ҳам, сонларингни оч›, — дедилар. Мен сонларимни очдим; у зот юзлари ва кўкракларини менинг сонларимга қўйдилар, мен эса у зотнинг устига энгашдим — токи у зот исиб, ухлаб қолгунларича», — деди.
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الْجَبَّارِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، - يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ - عَنْ أَبِي الْيَمَانِ، عَنْ أُمِّ ذَرَّةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ كُنْتُ إِذَا حِضْتُ نَزَلْتُ عَنِ الْمِثَالِ عَلَى الْحَصِيرِ فَلَمْ نَقْرُبْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ نَدْنُ مِنْهُ حَتَّى نَطْهُرَ .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men hayz koʻrganimda, (yumshoq) toʻshakdan boʻyra (hasir) ustiga tushardim va toki poklanmagunimizcha Rasululloh ﷺ ga yaqinlashmas, u zotga yaqin (ham) kelmas edik.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен ҳайз кўрганимда, (юмшоқ) тўшакдан бўйра (ҳасир) устига тушардим ва токи покланмагунимизча Расулуллоҳ ﷺ га яқинлашмас, у зотга яқин (ҳам) келмас эдик.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الشَّيْبَانِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الأَسْوَدِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَأْمُرُنَا فِي فَوْحِ حَيْضِنَا أَنْ نَتَّزِرَ ثُمَّ يُبَاشِرُنَا وَأَيُّكُمْ يَمْلِكُ إِرْبَهُ كَمَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَمْلِكُ إِرْبَهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizni — hayzimizning avji (qizigʻi)da — izor (belbogʻ) bogʻlashga buyurar, soʻng biz bilan badaniy yaqinlik qilar edilar. Qaysingiz Rasululloh ﷺ oʻz nafsoniy istagini idora qila olganlaridek, oʻz istagini idora qila oladi?Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизни — ҳайзимизнинг авжи (қизиғи)да — изор (белбоғ) боғлашга буюрар, сўнг биз билан баданий яқинлик қилар эдилар. Қайсингиз Расулуллоҳ ﷺ ўз нафсоний истагини идора қила олганларидек, ўз истагини идора қила олади?
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ، عَنْ جَعْفَرٍ، عَنْ عِرَاكٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ إِنَّ أُمَّ حَبِيبَةَ سَأَلَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم عَنِ الدَّمِ - فَقَالَتْ عَائِشَةُ فَرَأَيْتُ مِرْكَنَهَا مَلآنَ دَمًا - فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " امْكُثِي قَدْرَ مَا كَانَتْ تَحْبِسُكِ حَيْضَتُكِ ثُمَّ اغْتَسِلِي " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَاهُ قُتَيْبَةُ بَيْنَ أَضْعَافِ حَدِيثِ جَعْفَرِ بْنِ رَبِيعَةَ فِي آخِرِهَا وَرَوَاهُ عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ وَيُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنِ اللَّيْثِ فَقَالاَ جَعْفَرُ بْنُ رَبِيعَةَ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Umm Habiba Paygʻambar ﷺ dan qon haqida soʻradi — Oisha aytadi: Men uning legan (togʻora)sini qonga toʻla koʻrdim — Rasululloh ﷺ unga: «Hayzing seni (avval) ushlab turadigan muddatcha (namozdan) toʻxta, soʻng gʻusl qil», — dedilar. Abu Dovud aytdi: Buni Qutayba Jaʼfar ibn Rabiʼaning hadisi orasida (ikkinchi marta) keltirgan; Ali ibn Ayyosh va Yunus ibn Muhammad esa uni Laysdan rivoyat qilib, «Jaʼfar ibn Rabiʼa» deyishgan.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Умм Ҳабиба Пайғамбар ﷺ дан қон ҳақида сўради — Оиша айтади: Мен унинг леган (тоғора)сини қонга тўла кўрдим — Расулуллоҳ ﷺ унга: «Ҳайзинг сени (аввал) ушлаб турадиган муддатча (намоздан) тўхта, сўнг ғусл қил», — дедилар. Абу Довуд айтди: Буни Қутайба Жаъфар ибн Рабиъанинг ҳадиси орасида (иккинчи марта) келтирган; Али ибн Айёш ва Юнус ибн Муҳаммад эса уни Лайсдан ривоят қилиб, «Жаъфар ибн Рабиъа» дейишган.
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو عَقِيلٍ، عَنْ بُهَيَّةَ، قَالَتْ سَمِعْتُ امْرَأَةً، تَسْأَلُ عَائِشَةَ عَنِ امْرَأَةٍ، فَسَدَ حَيْضُهَا وَأُهَرِيقَتْ دَمًا فَأَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ آمُرَهَا فَلْتَنْظُرْ قَدْرَ مَا كَانَتْ تَحِيضُ فِي كُلِّ شَهْرٍ وَحَيْضُهَا مُسْتَقِيمٌ فَلْتَعْتَدَّ بِقَدْرِ ذَلِكَ مِنَ الأَيَّامِ ثُمَّ لْتَدَعِ الصَّلاَةَ فِيهِنَّ أَوْ بِقَدْرِهِنَّ ثُمَّ لْتَغْتَسِلْ ثُمَّ لْتَسْتَثْفِرْ بِثَوْبٍ ثُمَّ لْتُصَلِّي .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi — Buhayya aytadi: Men bir ayolning Oishadan — hayzi buzilib, (toʻxtovsiz) qon koʻradigan ayol haqida — soʻraganini eshitdim. (Oisha): «Rasululloh ﷺ menga unga (shunday) buyurishimni amr qildilar: u har oy — hayzi meʼyorida (boʻlgan)da — qancha hayz koʻrishini hisobga olsin va oʻsha kunlar miqdorini (hayz deb) sanasin, soʻng oʻsha (kunlar)da — yoki oʻshalar miqdorida — namozni tark etsin, keyin gʻusl qilsin, avratiga mato bogʻlasin (istisfor qilsin), soʻng namoz oʻqisin», — dedi.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади — Буҳайя айтади: Мен бир аёлнинг Оишадан — ҳайзи бузилиб, (тўхтовсиз) қон кўрадиган аёл ҳақида — сўраганини эшитдим. (Оиша): «Расулуллоҳ ﷺ менга унга (шундай) буюришимни амр қилдилар: у ҳар ой — ҳайзи меъёрида (бўлган)да — қанча ҳайз кўришини ҳисобга олсин ва ўша кунлар миқдорини (ҳайз деб) санасин, сўнг ўша (кунлар)да — ёки ўшалар миқдорида — намозни тарк этсин, кейин ғусл қилсин, авратига мато боғласин (истисфор қилсин), сўнг намоз ўқисин», — деди.
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَقِيلٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْمِصْرِيَّانِ، قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، وَعَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ أُمَّ حَبِيبَةَ بِنْتَ جَحْشٍ، خَتَنَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَتَحْتَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ اسْتُحِيضَتْ سَبْعَ سِنِينَ فَاسْتَفْتَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ هَذِهِ لَيْسَتْ بِالْحَيْضَةِ وَلَكِنْ هَذَا عِرْقٌ فَاغْتَسِلِي وَصَلِّي " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ زَادَ الأَوْزَاعِيُّ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ وَعَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتِ اسْتُحِيضَتْ أُمُّ حَبِيبَةَ بِنْتُ جَحْشٍ - وَهِيَ تَحْتَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ - سَبْعَ سِنِينَ فَأَمَرَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا أَقْبَلَتِ الْحَيْضَةُ فَدَعِي الصَّلاَةَ وَإِذَا أَدْبَرَتْ فَاغْتَسِلِي وَصَلِّي " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَلَمْ يَذْكُرْ هَذَا الْكَلاَمَ أَحَدٌ مِنْ أَصْحَابِ الزُّهْرِيِّ غَيْرَ الأَوْزَاعِيِّ وَرَوَاهُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ وَاللَّيْثُ وَيُونُسُ وَابْنُ أَبِي ذِئْبٍ وَمَعْمَرٌ وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ وَسُلَيْمَانُ بْنُ كَثِيرٍ وَابْنُ إِسْحَاقَ وَسُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ وَلَمْ يَذْكُرُوا هَذَا الْكَلاَمَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَإِنَّمَا هَذَا لَفْظُ حَدِيثِ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَزَادَ ابْنُ عُيَيْنَةَ فِيهِ أَيْضًا أَمَرَهَا أَنْ تَدَعَ الصَّلاَةَ أَيَّامَ أَقْرَائِهَا . وَهُوَ وَهَمٌ مِنَ ابْنِ عُيَيْنَةَ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنِ الزُّهْرِيِّ فِيهِ شَىْءٌ يَقْرُبُ مِنَ الَّذِي زَادَ الأَوْزَاعِيُّ فِي حَدِيثِهِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Umm Habiba binti Jahsh — u Rasululloh ﷺ ning qaynsinglisi va Abdurahmon ibn Avfning xotini edi — yetti yil istihoza boʻldi. U Rasululloh ﷺ dan fatvo soʻradi. Rasululloh ﷺ: «Albatta, bu hayz emas, balki (bir) tomir (qoni)dir; bas, gʻusl qil va namoz oʻqi», — dedilar. Abu Dovud aytdi: Avzoiy bu hadisda — Zuhriydan, u Urva va Amradan, u Oishadan: «Umm Habiba binti Jahsh — u Abdurahmon ibn Avfning xotini — yetti yil istihoza boʻldi; Paygʻambar ﷺ unga: ‹Hayz kelganda, namozni tark et; u ketganda, gʻusl qil va namoz oʻqi›, deb buyurdilar», — deb (qoʻshimcha) keltirgan. Abu Dovud aytdi: Zuhriyning shogirdlaridan Avzoiydan boshqa hech kim bu soʻzni keltirmagan; Zuhriydan uni Amr ibn al-Horis, Lays, Yunus, Ibn Abu Ziʼb, Maʼmar, Ibrohim ibn Saʼd, Sulaymon ibn Kasir, Ibn Ishoq va Sufyon ibn Uyayna rivoyat qilishgan-u, bu soʻzni keltirishmagan. Abu Dovud aytdi: Bu — Hishom ibn Urvaning otasidan, u Oishadan (qilgan) hadisining lafzidir. Abu Dovud aytdi: Ibn Uyayna unda yana: ‹U zot unga hayz kunlarida namozni tark etishni buyurdilar›, deb (qoʻshimcha) keltirgan; bu — Ibn Uyaynaning vahmidir. Muhammad ibn Amrning Zuhriydan (qilgan) hadisida esa Avzoiy oʻz hadisida qoʻshganiga yaqin bir narsa bor.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Умм Ҳабиба бинти Жаҳш — у Расулуллоҳ ﷺ нинг қайнсинглиси ва Абдураҳмон ибн Авфнинг хотини эди — етти йил истиҳоза бўлди. У Расулуллоҳ ﷺ дан фатво сўради. Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, бу ҳайз эмас, балки (бир) томир (қони)дир; бас, ғусл қил ва намоз ўқи», — дедилар. Абу Довуд айтди: Авзоий бу ҳадисда — Зуҳрийдан, у Урва ва Амрадан, у Оишадан: «Умм Ҳабиба бинти Жаҳш — у Абдураҳмон ибн Авфнинг хотини — етти йил истиҳоза бўлди; Пайғамбар ﷺ унга: ‹Ҳайз келганда, намозни тарк эт; у кетганда, ғусл қил ва намоз ўқи›, деб буюрдилар», — деб (қўшимча) келтирган. Абу Довуд айтди: Зуҳрийнинг шогирдларидан Авзоийдан бошқа ҳеч ким бу сўзни келтирмаган; Зуҳрийдан уни Амр ибн ал-Ҳорис, Лайс, Юнус, Ибн Абу Зиъб, Маъмар, Иброҳим ибн Саъд, Сулаймон ибн Касир, Ибн Ишоқ ва Суфён ибн Уяйна ривоят қилишган-у, бу сўзни келтиришмаган. Абу Довуд айтди: Бу — Ҳишом ибн Урванинг отасидан, у Оишадан (қилган) ҳадисининг лафзидир. Абу Довуд айтди: Ибн Уяйна унда яна: ‹У зот унга ҳайз кунларида намозни тарк этишни буюрдилар›, деб (қўшимча) келтирган; бу — Ибн Уяйнанинг ваҳмидир. Муҳаммад ибн Амрнинг Зуҳрийдан (қилган) ҳадисида эса Авзоий ўз ҳадисида қўшганига яқин бир нарса бор.
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَقِيلٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْمُرَادِيُّ، قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، وَعَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ أُمَّ حَبِيبَةَ بِنْتَ جَحْشٍ خَتَنَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَتَحْتَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ اسْتُحِيضَتْ سَبْعَ سِنِينَ فَاسْتَفْتَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ هَذِهِ لَيْسَتْ بِالْحَيْضَةِ وَلَكِنْ هَذَا عِرْقٌ فَاغْتَسِلِي وَصَلِّي " . قَالَتْ عَائِشَةُ فَكَانَتْ تَغْتَسِلُ فِي مِرْكَنٍ فِي حُجْرَةِ أُخْتِهَا زَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ حَتَّى تَعْلُوَ حُمْرَةُ الدَّمِ الْمَاءَ .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Umm Habiba binti Jahsh — u Rasululloh ﷺ ning qaynsinglisi va Abdurahmon ibn Avfning xotini edi — yetti yil istihoza boʻldi. U bu haqida Rasululloh ﷺ dan fatvo soʻradi. Rasululloh ﷺ: «Albatta, bu hayz emas, balki (bir) tomir (qoni)dir; bas, gʻusl qil va namoz oʻqi», — dedilar. Oisha aytadi: U opasi Zaynab binti Jahshning hujrasida bir legan (togʻora)da gʻusl qilar edi — hatto qonning qizilligi suvdan ustun kelar (suvni qizartirar) edi.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Умм Ҳабиба бинти Жаҳш — у Расулуллоҳ ﷺ нинг қайнсинглиси ва Абдураҳмон ибн Авфнинг хотини эди — етти йил истиҳоза бўлди. У бу ҳақида Расулуллоҳ ﷺ дан фатво сўради. Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, бу ҳайз эмас, балки (бир) томир (қони)дир; бас, ғусл қил ва намоз ўқи», — дедилар. Оиша айтади: У опаси Зайнаб бинти Жаҳшнинг ҳужрасида бир леган (тоғора)да ғусл қилар эди — ҳатто қоннинг қизиллиги сувдан устун келар (сувни қизартирар) эди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ الْمُسَيَّبِيُّ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، وَعَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ أُمَّ حَبِيبَةَ، اسْتُحِيضَتْ سَبْعَ سِنِينَ فَأَمَرَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ تَغْتَسِلَ فَكَانَتْ تَغْتَسِلُ لِكُلِّ صَلاَةٍ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Umm Habiba yetti yil istihoza boʻldi; Rasululloh ﷺ unga gʻusl qilishni buyurdilar; bas, u har namozga gʻusl qilar edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Умм Ҳабиба етти йил истиҳоза бўлди; Расулуллоҳ ﷺ унга ғусл қилишни буюрдилар; бас, у ҳар намозга ғусл қилар эди.
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، عَنْ عَبْدَةَ، عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ أُمَّ حَبِيبَةَ بِنْتَ جَحْشٍ، اسْتُحِيضَتْ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَهَا بِالْغُسْلِ لِكُلِّ صَلاَةٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَاهُ أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ وَلَمْ أَسْمَعْهُ مِنْهُ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ كَثِيرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتِ اسْتُحِيضَتْ زَيْنَبُ بِنْتُ جَحْشٍ فَقَالَ لَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " اغْتَسِلِي لِكُلِّ صَلاَةٍ " . وَسَاقَ الْحَدِيثَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَاهُ عَبْدُ الصَّمَدِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ كَثِيرٍ قَالَ " تَوَضَّئِي لِكُلِّ صَلاَةٍ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَهَذَا وَهَمٌ مِنْ عَبْدِ الصَّمَدِ وَالْقَوْلُ فِيهِ قَوْلُ أَبِي الْوَلِيدِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Umm Habiba binti Jahsh Rasululloh ﷺ zamonida istihoza boʻldi; u zot unga har namozga gʻusl qilishni buyurdilar — va (roviy) hadisni (toʻliq) keltirdi. Abu Dovud aytdi: Buni Abul-Valid at-Tayolisiy ham — men undan eshitmadim — Sulaymon ibn Kasirdan, u Zuhriydan, u Urvadan, u Oishadan rivoyat qilib: «Zaynab binti Jahsh istihoza boʻldi; Paygʻambar ﷺ unga: ‹Har namozga gʻusl qil›, dedilar», — degan va hadisni keltirgan. Abu Dovud aytdi: Buni Abdussamad Sulaymon ibn Kasirdan rivoyat qilib: «Har namozga tahorat ol», — degan. Abu Dovud aytdi: Bu — Abdussamadning vahmidir; bu borada toʻgʻri soʻz — Abul-Validning soʻzidir.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Умм Ҳабиба бинти Жаҳш Расулуллоҳ ﷺ замонида истиҳоза бўлди; у зот унга ҳар намозга ғусл қилишни буюрдилар — ва (ровий) ҳадисни (тўлиқ) келтирди. Абу Довуд айтди: Буни Абул-Валид ат-Таёлисий ҳам — мен ундан эшитмадим — Сулаймон ибн Касирдан, у Зуҳрийдан, у Урвадан, у Оишадан ривоят қилиб: «Зайнаб бинти Жаҳш истиҳоза бўлди; Пайғамбар ﷺ унга: ‹Ҳар намозга ғусл қил›, дедилар», — деган ва ҳадисни келтирган. Абу Довуд айтди: Буни Абдуссамад Сулаймон ибн Касирдан ривоят қилиб: «Ҳар намозга таҳорат ол», — деган. Абу Довуд айтди: Бу — Абдуссамаднинг ваҳмидир; бу борада тўғри сўз — Абул-Валиднинг сўзидир.
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتِ اسْتُحِيضَتِ امْرَأَةٌ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأُمِرَتْ أَنْ تُعَجِّلَ الْعَصْرَ وَتُؤَخِّرَ الظُّهْرَ وَتَغْتَسِلَ لَهُمَا غُسْلاً . وَأَنْ تُؤَخِّرَ الْمَغْرِبَ وَتُعَجِّلَ الْعِشَاءَ وَتَغْتَسِلَ لَهُمَا غُسْلاً وَتَغْتَسِلَ لِصَلاَةِ الصُّبْحِ غُسْلاً . فَقُلْتُ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ أَعَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لاَ أُحَدِّثُكَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِشَىْءٍ .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ zamonida bir ayol istihoza boʻldi; unga: peshinni kechiktirib, asrni oldinroq (oʻqib), ular uchun bir marta gʻusl qilish; shomni kechiktirib, xuftonni oldinroq (oʻqib), ular uchun bir marta gʻusl qilish; va bomdod namozi uchun (alohida) bir marta gʻusl qilish buyurildi. (Shuʼba:) Men Abdurahmondan: «(Bu) Paygʻambar ﷺ danmi?» — deb soʻradim. U: «Men senga Paygʻambar ﷺ dan boʻlmagan hech narsani aytmayman», — dedi.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ замонида бир аёл истиҳоза бўлди; унга: пешинни кечиктириб, асрни олдинроқ (ўқиб), улар учун бир марта ғусл қилиш; шомни кечиктириб, хуфтонни олдинроқ (ўқиб), улар учун бир марта ғусл қилиш; ва бомдод намози учун (алоҳида) бир марта ғусл қилиш буюрилди. (Шуъба:) Мен Абдураҳмондан: «(Бу) Пайғамбар ﷺ данми?» — деб сўрадим. У: «Мен сенга Пайғамбар ﷺ дан бўлмаган ҳеч нарсани айтмайман», — деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ سَهْلَةَ بِنْتَ سُهَيْلٍ، اسْتُحِيضَتْ فَأَتَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَهَا أَنْ تَغْتَسِلَ عِنْدَ كُلِّ صَلاَةٍ فَلَمَّا جَهَدَهَا ذَلِكَ أَمَرَهَا أَنْ تَجْمَعَ بَيْنَ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ بِغُسْلٍ وَالْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ بِغُسْلٍ وَتَغْتَسِلَ لِلصُّبْحِ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَاهُ ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ امْرَأَةً اسْتُحِيضَتْ فَسَأَلَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَهَا بِمَعْنَاهُ .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Sahla binti Suhayl istihoza boʻldi va Paygʻambar ﷺ ning oldilariga keldi. U zot unga har namozga gʻusl qilishni buyurdilar; bu unga ogʻir kelganda, peshin va asrni bir gʻusl bilan, shom va xuftonni (ham) bir gʻusl bilan jamlashni, bomdod uchun esa (alohida) gʻusl qilishni buyurdilar. Abu Dovud aytdi: Buni Ibn Uyayna Abdurahmon ibn al-Qosimdan, u otasidan: «Bir ayol istihoza boʻldi va Rasululloh ﷺ dan soʻradi; u zot unga shu maʼnoda buyurdilar», — deb rivoyat qilgan.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Саҳла бинти Суҳайл истиҳоза бўлди ва Пайғамбар ﷺ нинг олдиларига келди. У зот унга ҳар намозга ғусл қилишни буюрдилар; бу унга оғир келганда, пешин ва асрни бир ғусл билан, шом ва хуфтонни (ҳам) бир ғусл билан жамлашни, бомдод учун эса (алоҳида) ғусл қилишни буюрдилар. Абу Довуд айтди: Буни Ибн Уяйна Абдураҳмон ибн ал-Қосимдан, у отасидан: «Бир аёл истиҳоза бўлди ва Расулуллоҳ ﷺ дан сўради; у зот унга шу маънода буюрдилар», — деб ривоят қилган.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ جَاءَتْ فَاطِمَةُ بِنْتُ أَبِي حُبَيْشٍ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ خَبَرَهَا وَقَالَ " ثُمَّ اغْتَسِلِي ثُمَّ تَوَضَّئِي لِكُلِّ صَلاَةٍ وَصَلِّي " .
Oisha — moʻminlar onasi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Fotima binti Abu Hubaysh Paygʻambar ﷺ ning oldilariga keldi — va (roviy) uning xabarini zikr qildi. U zot: «Soʻng gʻusl qil, keyin har namozga tahorat ol va namoz oʻqi», — dedilar.Оиша — мўминлар онаси (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Фотима бинти Абу Ҳубайш Пайғамбар ﷺ нинг олдиларига келди — ва (ровий) унинг хабарини зикр қилди. У зот: «Сўнг ғусл қил, кейин ҳар намозга таҳорат ол ва намоз ўқи», — дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سِنَانٍ الْقَطَّانُ الْوَاسِطِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ، عَنْ أَيُّوبَ بْنِ أَبِي مِسْكِينٍ، عَنِ الْحَجَّاجِ، عَنْ أُمِّ كُلْثُومٍ، عَنْ عَائِشَةَ، فِي الْمُسْتَحَاضَةِ تَغْتَسِلُ - تَعْنِي مَرَّةً وَاحِدَةً - ثُمَّ تَوَضَّأُ إِلَى أَيَّامِ أَقْرَائِهَا .
Oisha (roziyallohu anho)dan mustahoza haqida rivoyat qilinadi: U gʻusl qiladi — yaʼni bir marta — soʻng hayzi kunlarigacha (har namozga) tahorat oladi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан мустаҳоза ҳақида ривоят қилинади: У ғусл қилади — яъни бир марта — сўнг ҳайзи кунларигача (ҳар намозга) таҳорат олади.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سِنَانٍ الْقَطَّانُ الْوَاسِطِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ، عَنْ أَيُّوبَ أَبِي الْعَلاَءِ، عَنِ ابْنِ شُبْرُمَةَ، عَنِ امْرَأَةِ، مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِثْلَهُ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَحَدِيثُ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ وَالأَعْمَشِ عَنْ حَبِيبٍ وَأَيُّوبَ أَبِي الْعَلاَءِ كُلُّهَا ضَعِيفَةٌ لاَ تَصِحُّ وَدَلَّ عَلَى ضَعْفِ حَدِيثِ الأَعْمَشِ عَنْ حَبِيبٍ هَذَا الْحَدِيثُ أَوْقَفَهُ حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنِ الأَعْمَشِ وَأَنْكَرَ حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ أَنْ يَكُونَ حَدِيثُ حَبِيبٍ مَرْفُوعًا وَأَوْقَفَهُ أَيْضًا أَسْبَاطٌ عَنِ الأَعْمَشِ مَوْقُوفٌ عَنْ عَائِشَةَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَاهُ ابْنُ دَاوُدَ عَنِ الأَعْمَشِ مَرْفُوعًا أَوَّلُهُ وَأَنْكَرَ أَنْ يَكُونَ فِيهِ الْوُضُوءُ عِنْدَ كُلِّ صَلاَةٍ وَدَلَّ عَلَى ضَعْفِ حَدِيثِ حَبِيبٍ هَذَا أَنَّ رِوَايَةَ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ فَكَانَتْ تَغْتَسِلُ لِكُلِّ صَلاَةٍ . فِي حَدِيثِ الْمُسْتَحَاضَةِ وَرَوَى أَبُو الْيَقْظَانِ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيٍّ - رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ - وَعَمَّارٌ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَرَوَى عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ مَيْسَرَةَ وَبَيَانٌ وَالْمُغِيرَةُ وَفِرَاسٌ وَمُجَالِدٌ عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنْ حَدِيثِ قَمِيرَ عَنْ عَائِشَةَ " تَوَضَّئِي لِكُلِّ صَلاَةٍ " . وَرِوَايَةُ دَاوُدَ وَعَاصِمٍ عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنْ قَمِيرَ عَنْ عَائِشَةَ " تَغْتَسِلُ كُلَّ يَوْمٍ مَرَّةً " . وَرَوَى هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ الْمُسْتَحَاضَةُ تَتَوَضَّأُ لِكُلِّ صَلاَةٍ . وَهَذِهِ الأَحَادِيثُ كُلُّهَا ضَعِيفَةٌ إِلاَّ حَدِيثَ قَمِيرَ وَحَدِيثَ عَمَّارٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ وَحَدِيثَ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ وَالْمَعْرُوفُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ الْغُسْلُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan bu hadis boshqa sanad bilan, Paygʻambar ﷺ dan shunga oʻxshash rivoyat qilingan. Abu Dovud aytdi: Adiy ibn Sobitning hadisi, hamda aʼmashning Habib va Ayyub Abul-Aloʼdan (qilgan) hadislari — hammasi zaif, sahih emas. Aʼmashning Habibdan (qilgan) hadisi zaifligiga shu (dalolat qiladiki): uni Hafs ibn Gʻiyos aʼmashdan mavquf qilgan va Hafs ibn Gʻiyos Habibning hadisi marfuʼ boʻlishini inkor qilgan; uni Asbot ham aʼmashdan, Oishadan mavquf qilib (rivoyat qilgan). Abu Dovud aytdi: Buni Ibn Dovud aʼmashdan — avvalini marfuʼ qilib — rivoyat qilgan va unda «har namozga tahorat (olish)» borligini inkor qilgan. Habibning bu hadisi zaifligiga yana shu (dalolat qiladiki): Zuhriyning Urvadan, u Oishadan (qilgan) rivoyatida — mustahoza hadisida — (Oisha): «U har namozga gʻusl qilar edi», — degan. Abul-Yaqzon Adiy ibn Sobitdan, u otasidan, u Alidan (rivoyat qilgan); Banu Hoshimning mavlosi Ammor Ibn Abbosdan (rivoyat qilgan); Abdulmalik ibn Maysara, Bayon, Mugʻiyra, Firos va Mujolid Shaʼbiydan, u Qamiyrning hadisidan, u Oishadan: «Har namozga tahorat ol», — deb rivoyat qilishgan. Dovud va Osimning Shaʼbiydan, u Qamiyrdan, u Oishadan (qilgan) rivoyatida: «Har kuni bir marta gʻusl qiladi», — deyilgan. Hishom ibn Urva otasidan: «Mustahoza ayol har namozga tahorat oladi», — deb rivoyat qilgan. Bu hadislarning hammasi zaif — Qamiyrning hadisi, Banu Hoshimning mavlosi Ammorning hadisi va Hishom ibn Urvaning otasidan (qilgan) hadisidan boshqa. Ibn Abbosdan maʼlum (mashhur) boʻlgani esa — gʻusldir.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан бу ҳадис бошқа санад билан, Пайғамбар ﷺ дан шунга ўхшаш ривоят қилинган. Абу Довуд айтди: Адий ибн Собитнинг ҳадиси, ҳамда аъмашнинг Ҳабиб ва Айюб Абул-Алоъдан (қилган) ҳадислари — ҳаммаси заиф, саҳиҳ эмас. Аъмашнинг Ҳабибдан (қилган) ҳадиси заифлигига шу (далолат қиладики): уни Ҳафс ибн Ғиёс аъмашдан мавқуф қилган ва Ҳафс ибн Ғиёс Ҳабибнинг ҳадиси марфуъ бўлишини инкор қилган; уни Асбот ҳам аъмашдан, Оишадан мавқуф қилиб (ривоят қилган). Абу Довуд айтди: Буни Ибн Довуд аъмашдан — аввалини марфуъ қилиб — ривоят қилган ва унда «ҳар намозга таҳорат (олиш)» борлигини инкор қилган. Ҳабибнинг бу ҳадиси заифлигига яна шу (далолат қиладики): Зуҳрийнинг Урвадан, у Оишадан (қилган) ривоятида — мустаҳоза ҳадисида — (Оиша): «У ҳар намозга ғусл қилар эди», — деган. Абул-Яқзон Адий ибн Собитдан, у отасидан, у Алидан (ривоят қилган); Бану Ҳошимнинг мавлоси Аммор Ибн Аббосдан (ривоят қилган); Абдулмалик ибн Майсара, Баён, Муғийра, Фирос ва Мужолид Шаъбийдан, у Қамийрнинг ҳадисидан, у Оишадан: «Ҳар намозга таҳорат ол», — деб ривоят қилишган. Довуд ва Осимнинг Шаъбийдан, у Қамийрдан, у Оишадан (қилган) ривоятида: «Ҳар куни бир марта ғусл қилади», — дейилган. Ҳишом ибн Урва отасидан: «Мустаҳоза аёл ҳар намозга таҳорат олади», — деб ривоят қилган. Бу ҳадисларнинг ҳаммаси заиф — Қамийрнинг ҳадиси, Бану Ҳошимнинг мавлоси Амморнинг ҳадиси ва Ҳишом ибн Урванинг отасидан (қилган) ҳадисидан бошқа. Ибн Аббосдан маълум (машҳур) бўлгани эса — ғуслдир.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، أَخْبَرَنَا سَلاَّمُ بْنُ سُلَيْمٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُهَاجِرٍ، عَنْ صَفِيَّةَ بِنْتِ شَيْبَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ دَخَلَتْ أَسْمَاءُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ تَغْتَسِلُ إِحْدَانَا إِذَا طَهُرَتْ مِنَ الْمَحِيضِ قَالَ " تَأْخُذُ سِدْرَهَا وَمَاءَهَا فَتَوَضَّأُ ثُمَّ تَغْسِلُ رَأْسَهَا وَتَدْلُكُهُ حَتَّى يَبْلُغَ الْمَاءُ أُصُولَ شَعْرِهَا ثُمَّ تُفِيضُ عَلَى جَسَدِهَا ثُمَّ تَأْخُذُ فِرْصَتَهَا فَتَطَّهَّرُ بِهَا " . قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أَتَطَهَّرُ بِهَا قَالَتْ عَائِشَةُ فَعَرَفْتُ الَّذِي يَكْنِي عَنْهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لَهَا تَتَّبِعِينَ بِهَا آثَارَ الدَّمِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: U: «Asmo (roziyallohu anho) Rasululloh ﷺning huzurlariga kirib: ‹Ey Rasululloh, bizdan biri hayzdan tozalanganida qanday gʻusl qiladi?› dedi. U zot: ‹U (ayol) sidr (bargi) va suvini olib, taharat qiladi, soʻng boshini yuvib, suv soch tomirlariga yetguncha ishqalaydi, keyin badaniga suv quyadi. Soʻngra mushkli bir parcha mato olib, u bilan tozalanadi›, dedilar. (Asmo): ‹Ey Rasululloh, u bilan qanday tozalanaman?› dedi». Oisha (roziyallohu anho) aytdi: «Men Rasululloh ﷺ kinoya bilan aytgan narsani anglab, unga: ‹U bilan qon izlarini quvib (tozalab) chiqasan›, dedim».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: У: «Асмо (розияллоҳу анҳо) Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига кириб: ‹Эй Расулуллоҳ, биздан бири ҳайздан тозаланганида қандай ғусл қилади?› деди. У зот: ‹У (аёл) сидр (барги) ва сувини олиб, таҳарат қилади, сўнг бошини ювиб, сув соч томирларига етгунча ишқалайди, кейин баданига сув қуяди. Сўнгра мушкли бир парча мато олиб, у билан тозаланади›, дедилар. (Асмо): ‹Эй Расулуллоҳ, у билан қандай тозаланаман?› деди». Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: «Мен Расулуллоҳ ﷺ киноя билан айтган нарсани англаб, унга: ‹У билан қон изларини қувиб (тозалаб) чиқасан›, дедим».
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ، أَخْبَرَنِي أَبِي، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، - يَعْنِي ابْنَ مُهَاجِرٍ - عَنْ صَفِيَّةَ بِنْتِ شَيْبَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ أَسْمَاءَ، سَأَلَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم بِمَعْنَاهُ قَالَ " فِرْصَةً مُمَسَّكَةً " . قَالَتْ كَيْفَ أَتَطَهَّرُ بِهَا قَالَ " سُبْحَانَ اللَّهِ تَطَهَّرِي بِهَا وَاسْتَتِرِي بِثَوْبٍ " . وَزَادَ وَسَأَلَتْهُ عَنِ الْغُسْلِ مِنَ الْجَنَابَةِ فَقَالَ " تَأْخُذِينَ مَاءَكِ فَتَطَهَّرِينَ أَحْسَنَ الطُّهُورِ وَأَبْلَغَهُ ثُمَّ تَصُبِّينَ عَلَى رَأْسِكِ الْمَاءَ ثُمَّ تَدْلُكِينَهُ حَتَّى يَبْلُغَ شُئُونَ رَأْسِكِ ثُمَّ تُفِيضِينَ عَلَيْكِ الْمَاءَ " . قَالَ وَقَالَتْ عَائِشَةُ نِعْمَ النِّسَاءُ نِسَاءُ الأَنْصَارِ لَمْ يَكُنْ يَمْنَعُهُنَّ الْحَيَاءُ أَنْ يَسْأَلْنَ عَنِ الدِّينِ وَيَتَفَقَّهْنَ فِيهِ .
Ubaydulloh ibn Muoz al-Anbariy bizga aytib berdi: Otam menga xabar berdi: U Shuʼbadan, u Ibrohim — yaʼni ibn Muhojirdan, u Safiyya bint Shaybadan, u Oisha (roziyallohu anho)dan (rivoyat qildi)ki, Asmo (roziyallohu anho) Nabiy ﷺdan (gʻusl haqida) soʻradi — shu maʼnoda (hadis keladi). (Nabiy ﷺ): «Mushk surtilgan bir parcha mato (ol)», dedilar. (Asmo): «U bilan qanday tozalanay?» dedi. (Nabiy ﷺ): «Subhanalloh! U bilan tozalan», dedilar — va u zot bir mato bilan yuzlarini toʻsdilar. (Rovi) shuni ham qoʻshdi: Va (Asmo) u zotdan janobatdan gʻusl qilish haqida ham soʻradi. Shunda (Nabiy ﷺ): «Suvingni olib, eng yaxshi va toʻliq tarzda tozalanasan, soʻng boshingga suv quyasan, soʻng boshing tublariga yetguncha uni ishqalaysan, soʻng oʻzingga suvni moʻl quyasan», dedilar. (Rovi) aytdi: Oisha (roziyallohu anho) dedilar: «Ansor ayollari naqadar yaxshi ayollardir! Hayo ularni din haqida soʻrashdan va uni chuqur bilib olishdan toʻsmas edi».Убайдуллоҳ ибн Муоз ал-Анбарий бизга айтиб берди: Отам менга хабар берди: У Шуъбадан, у Иброҳим — яъни ибн Муҳожирдан, у Сафийя бинт Шайбадан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан (ривоят қилди)ки, Асмо (розияллоҳу анҳо) Набий ﷺдан (ғусл ҳақида) сўради — шу маънода (ҳадис келади). (Набий ﷺ): «Мушк суртилган бир парча мато (ол)», дедилар. (Асмо): «У билан қандай тозаланай?» деди. (Набий ﷺ): «Субҳаналлоҳ! У билан тозалан», дедилар — ва у зот бир мато билан юзларини тўсдилар. (Рови) шуни ҳам қўшди: Ва (Асмо) у зотдан жанобатдан ғусл қилиш ҳақида ҳам сўради. Шунда (Набий ﷺ): «Сувингни олиб, энг яхши ва тўлиқ тарзда тозаланасан, сўнг бошингга сув қуясан, сўнг бошинг тубларига етгунча уни ишқалайсан, сўнг ўзингга сувни мўл қуясан», дедилар. (Рови) айтди: Оиша (розияллоҳу анҳо) дедилар: «Ансор аёллари нақадар яхши аёллардир! Ҳаё уларни дин ҳақида сўрашдан ва уни чуқур билиб олишдан тўсмас эди».
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ، أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، ح وَحَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، أَخْبَرَنَا عَبْدَةُ، - الْمَعْنَى وَاحِدٌ - عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُسَيْدَ بْنَ حُضَيْرٍ وَأُنَاسًا مَعَهُ فِي طَلَبِ قِلاَدَةٍ أَضَلَّتْهَا عَائِشَةُ فَحَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَصَلَّوْا بِغَيْرِ وُضُوءٍ فَأَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ فَأُنْزِلَتْ آيَةُ التَّيَمُّمِ زَادَ ابْنُ نُفَيْلٍ فَقَالَ لَهَا أُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ يَرْحَمُكِ اللَّهُ مَا نَزَلَ بِكِ أَمْرٌ تَكْرَهِينَهُ إِلاَّ جَعَلَ اللَّهُ لِلْمُسْلِمِينَ وَلَكِ فِيهِ فَرَجًا .
Abdulloh ibn Muhammad an-Nufayliy bizga aytib berdi: Abu Muoviya bizga xabar berdi; (chuningdek) Usmon ibn Abu Shayba bizga aytib berdi: Abda bizga xabar berdi — maʼno bitta — ular Hishom ibn Urvadan, u otasidan, u Oisha (roziyallohu anho)dan (rivoyat qildi). (Oisha) dedi: Rasululloh ﷺ Usayd ibn Huzayrni va u bilan birga bir necha kishini Oisha yoʻqotib qoʻygan marjonni izlash uchun yubordilar. (Yoʻlda) namoz vaqti kirib qoldi, ular taharatsiz namoz oʻqishdi. Soʻng Nabiy ﷺning huzurlariga kelib, buni u zotga aytdilar. Shunda tayammum oyati nozil boʻldi. Ibn Nufayl (rivoyatida) shuni qoʻshdi: Usayd ibn Huzayr (Oishaga): «Alloh senga rahm qilsin! Senga yoqmaydigan biror ish kelganda, Alloh albatta musulmonlarga ham, senga ham unda kengchilik (yengillik) berdi», dedi.Абдуллоҳ ибн Муҳаммад ан-Нуфайлий бизга айтиб берди: Абу Муовия бизга хабар берди; (чунингдек) Усмон ибн Абу Шайба бизга айтиб берди: Абда бизга хабар берди — маъно битта — улар Ҳишом ибн Урвадан, у отасидан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан (ривоят қилди). (Оиша) деди: Расулуллоҳ ﷺ Усайд ибн Ҳузайрни ва у билан бирга бир неча кишини Оиша йўқотиб қўйган маржонни излаш учун юбордилар. (Йўлда) намоз вақти кириб қолди, улар таҳаратсиз намоз ўқишди. Сўнг Набий ﷺнинг ҳузурларига келиб, буни у зотга айтдилар. Шунда таяммум ояти нозил бўлди. Ибн Нуфайл (ривоятида) шуни қўшди: Усайд ибн Ҳузайр (Оишага): «Аллоҳ сенга раҳм қилсин! Сенга ёқмайдиган бирор иш келганда, Аллоҳ албатта мусулмонларга ҳам, сенга ҳам унда кенгчилик (енгиллик) берди», деди.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، حَدَّثَنَا زَكَرِيَّا، حَدَّثَنَا مُصْعَبُ بْنُ شَيْبَةَ، عَنْ طَلْقِ بْنِ حَبِيبٍ الْعَنَزِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا حَدَّثَتْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَغْتَسِلُ مِنْ أَرْبَعٍ مِنَ الْجَنَابَةِ وَيَوْمِ الْجُمُعَةِ وَمِنَ الْحِجَامَةِ وَمِنْ غُسْلِ الْمَيِّتِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ toʻrt (narsa) sababli gʻusl qilar edilar: janobat sababli, juma kuni, qon oldirgandan (hijomadan) soʻng va mayyitni yuvgandan soʻng.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ тўрт (нарса) сабабли ғусл қилар эдилар: жанобат сабабли, жума куни, қон олдиргандан (ҳижомадан) сўнг ва маййитни ювгандан сўнг.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ النَّاسُ مُهَّانَ أَنْفُسِهِمْ فَيَرُوحُونَ إِلَى الْجُمُعَةِ بِهَيْئَتِهِمْ فَقِيلَ لَهُمْ لَوِ اغْتَسَلْتُمْ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Odamlar oʻzlari (mehnat bilan) ishlar edilar, soʻng oʻsha holatlarida (ish kiyimlarida) jumaga kelar edilar. Shunda ularga: «Gʻusl qilsangiz (yaxshi boʻlar edi)», deyildi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Одамлар ўзлари (меҳнат билан) ишлар эдилар, сўнг ўша ҳолатларида (иш кийимларида) жумага келар эдилар. Шунда уларга: «Ғусл қилсангиз (яхши бўлар эди)», дейилди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ الْعَبْدِيُّ، أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ نَافِعٍ، قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ، - يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ - يَذْكُرُ عَنْ مُجَاهِدٍ، قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ مَا كَانَ لإِحْدَانَا إِلاَّ ثَوْبٌ وَاحِدٌ تَحِيضُ فِيهِ فَإِنْ أَصَابَهُ شَىْءٌ مِنْ دَمٍ بَلَّتْهُ بِرِيقِهَا ثُمَّ قَصَعَتْهُ بِرِيقِهَا .
Mujohid (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Oisha (roziyallohu anho): «Bizning har birimizda hayz koʻrayotganda kiyadigan bittagina kiyim boʻlardi. Agar unga (hayz) qonidan bir narsa tegsa, uni soʻligi bilan namlab, soʻngra soʻligi bilan ishqalab tozalardi», dedi.Мужоҳид (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Оиша (розияллоҳу анҳо): «Бизнинг ҳар биримизда ҳайз кўраётганда киядиган биттагина кийим бўларди. Агар унга (ҳайз) қонидан бир нарса тегса, уни сўлиги билан намлаб, сўнгра сўлиги билан ишқалаб тозаларди», деди.
حَدَّثَنَا النُّفَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَدْ كَانَ يَكُونُ لإِحْدَانَا الدِّرْعُ فِيهِ تَحِيضُ وَفِيهِ تُصِيبُهَا الْجَنَابَةُ ثُمَّ تَرَى فِيهِ قَطْرَةً مِنْ دَمٍ فَتَقْصَعُهُ بِرِيقِهَا .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Bizdan birimizda bir koʻylak boʻlardiki, unda hayz ham koʻrar, unda janobatga ham yoʻliqar edi. Soʻngra unda bir tomchi qon koʻrsa, uni soʻligi bilan ishqalab tozalardi», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Биздан биримизда бир кўйлак бўлардики, унда ҳайз ҳам кўрар, унда жанобатга ҳам йўлиқар эди. Сўнгра унда бир томчи қон кўрса, уни сўлиги билан ишқалаб тозаларди», деди.
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَشْعَثُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ يُصَلِّي فِي شُعُرِنَا أَوْ فِي لُحُفِنَا . قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ شَكَّ أَبِي .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ bizning yopinchiqlarimizda yoki choyshablarimizda namoz oʻqimas edilar», dedi. Ubaydulloh: «Otam (bu rivoyatda) shubha qildi», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ бизнинг ёпинчиқларимизда ёки чойшабларимизда намоз ўқимас эдилар», деди. Убайдуллоҳ: «Отам (бу ривоятда) шубҳа қилди», деди.
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ هِشَامٍ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ لاَ يُصَلِّي فِي مَلاَحِفِنَا . قَالَ حَمَّادٌ وَسَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ أَبِي صَدَقَةَ قَالَ سَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْهُ فَلَمْ يُحَدِّثْنِي وَقَالَ سَمِعْتُهُ مُنْذُ زَمَانٍ وَلاَ أَدْرِي مِمَّنْ سَمِعْتُهُ وَلاَ أَدْرِي أَسَمِعْتُهُ مِنْ ثَبَتٍ أَوْ لاَ فَسَلُوا عَنْهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺ bizning yopinchiqlarimizda namoz oʻqimas edilar. Hammod dedi: «Said ibn Abu Sadaqaning shunday deganini eshitdim: Men Muhammad (ibn Siyrin)dan bu haqda soʻradim. U menga (toʻliq) rivoyat qilib bermadi va: ‹Buni allaqachon eshitganman, kimdan eshitganimni bilmayman, ishonchli kishidan eshitganmanmi yoki yoʻqmi, buni ham bilmayman, shuning uchun bu haqda (boshqadan) soʻranglar›, dedi.»Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺ бизнинг ёпинчиқларимизда намоз ўқимас эдилар. Ҳаммод деди: «Саид ибн Абу Садақанинг шундай деганини эшитдим: Мен Муҳаммад (ибн Сийрин)дан бу ҳақда сўрадим. У менга (тўлиқ) ривоят қилиб бермади ва: ‹Буни аллақачон эшитганман, кимдан эшитганимни билмайман, ишончли кишидан эшитганманми ёки йўқми, буни ҳам билмайман, шунинг учун бу ҳақда (бошқадан) сўранглар›, деди.»
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ، حَدَّثَنَا طَلْحَةُ بْنُ يَحْيَى، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي بِاللَّيْلِ وَأَنَا إِلَى جَنْبِهِ وَأَنَا حَائِضٌ وَعَلَىَّ مِرْطٌ لِي وَعَلَيْهِ بَعْضُهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ kechasi namoz oʻqir edilar, men esa u zotning yonlarida hayzli holatda yotardim. Ustimda bir jun choyshabim boʻlib, uning bir qismi u zotning ustlarida edi», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ кечаси намоз ўқир эдилар, мен эса у зотнинг ёнларида ҳайзли ҳолатда ётардим. Устимда бир жун чойшабим бўлиб, унинг бир қисми у зотнинг устларида эди», деди.
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كُنْتُ أَفْرُكُ الْمَنِيَّ مِنْ ثَوْبِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَيُصَلِّي فِيهِ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَافَقَهُ مُغِيرَةُ وَأَبُو مَعْشَرٍ وَوَاصِلٌ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺ ning kiyimlaridan maniyni ishqalab tozalardim, soʻng u zot oʻsha kiyimda namoz oʻqirdilar». Abu Dovud aytdi: Bunga Mugʻiyra, Abu Maʼshar va Vosil ham muvofiq rivoyat qilganlar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг кийимларидан манийни ишқалаб тозалардим, сўнг у зот ўша кийимда намоз ўқирдилар». Абу Довуд айтди: Бунга Муғийра, Абу Маъшар ва Восил ҳам мувофиқ ривоят қилганлар.
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، - يَعْنِي ابْنَ عَائِذٍ - حَدَّثَنِي يَحْيَى، - يَعْنِي ابْنَ حَمْزَةَ - عَنِ الأَوْزَاعِيِّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْوَلِيدِ، أَخْبَرَنِي أَيْضًا، سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنِ الْقَعْقَاعِ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمَعْنَاهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺdan shu maʼnoda (yuqoridagiga oʻxshash hadis rivoyat qilingan).Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺдан шу маънода (юқоридагига ўхшаш ҳадис ривоят қилинган).
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ بَهْرَامَ الْمَدَائِنِيُّ، حَدَّثَنَا الْمُعَافَى بْنُ عِمْرَانَ، عَنْ أَفْلَحَ، - يَعْنِي ابْنَ حُمَيْدٍ - عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، رضى الله عنها أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَّتَ لأَهْلِ الْعِرَاقِ ذَاتَ عِرْقٍ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Iroq ahli uchun Zoti Irqni miqot qilib belgiladilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Ироқ аҳли учун Зоти Ирқни миқот қилиб белгиладилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ نُفِسَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ بِمُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ بِالشَّجَرَةِ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَبَا بَكْرٍ أَنْ تَغْتَسِلَ فَتُهِلَّ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Asmo bint Umays Shajara degan joyda Muhammad ibn Abu Bakrni tugʻib, nifos koʻrdi. Shunda Rasululloh ﷺ Abu Bakrga buyurdilarki, u (Asmo) gʻusl qilib, (soʻng) ehrom bogʻlasin.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Асмо бинт Умайс Шажара деган жойда Муҳаммад ибн Абу Бакрни туғиб, нифос кўрди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ Абу Бакрга буюрдиларки, у (Асмо) ғусл қилиб, (сўнг) эҳром боғласин.
حَدَّثَنَا ابْنُ السَّرْحِ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَحَرَ عَنْ آلِ مُحَمَّدٍ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ بَقَرَةً وَاحِدَةً .
Nabiy ﷺning rafiqalari Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Vidolashuv hajjida Muhammad oilasi (rafiqalari) nomidan bitta sigir soʻyib qurbonlik qildilar.Набий ﷺнинг рафиқалари Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Видолашув ҳажжида Муҳаммад оиласи (рафиқалари) номидан битта сигир сўйиб қурбонлик қилдилар.
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ مَنْصُورٍ، وَالأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَهْدَى غَنَمًا مُقَلَّدَةً .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ boʻyniga qiloda (belgi) osilgan qoʻylarni qurbonlik qilib (Kaʼbaga) yubordilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ бўйнига қилода (белги) осилган қўйларни қурбонлик қилиб (Каъбага) юбордилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ، حَدَّثَنَا أَفْلَحُ بْنُ حُمَيْدٍ، عَنِ الْقَاسِمِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ فَتَلْتُ قَلاَئِدَ بُدْنِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِيَدَىَّ ثُمَّ أَشْعَرَهَا وَقَلَّدَهَا ثُمَّ بَعَثَ بِهَا إِلَى الْبَيْتِ وَأَقَامَ بِالْمَدِينَةِ فَمَا حَرُمَ عَلَيْهِ شَىْءٌ كَانَ لَهُ حِلاًّ .
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Men Rasululloh ﷺning qurbonlik tuyalarining qilodalarini (boʻyin belgilarini) oʻz qoʻllarim bilan eshdim. Soʻng u zot ularni eshar qildilar (belgilab qonatdilar) va qiloda osdilar, keyin ularni (Kaʼbatullohga) yubordilar va oʻzlari Madinada qoldilar. Shunda u zotga halol boʻlgan biror narsa harom boʻlmadi.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг қурбонлик туяларининг қилодаларини (бўйин белгиларини) ўз қўлларим билан эшдим. Сўнг у зот уларни эшар қилдилар (белгилаб қонатдилар) ва қилода осдилар, кейин уларни (Каъбатуллоҳга) юбордилар ва ўзлари Мадинада қолдилар. Шунда у зотга ҳалол бўлган бирор нарса ҳаром бўлмади.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ خَالِدٍ الرَّمْلِيُّ الْهَمْدَانِيُّ، وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، أَنَّ اللَّيْثَ بْنَ سَعْدٍ، حَدَّثَهُمْ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، وَعَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُهْدِي مِنَ الْمَدِينَةِ فَأَفْتِلُ قَلاَئِدَ هَدْيِهِ ثُمَّ لاَ يَجْتَنِبُ شَيْئًا مِمَّا يَجْتَنِبُ الْمُحْرِمُ .
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Rasululloh ﷺ Madinadan qurbonlik (hayvonlarini Makkaga) yuborar edilar. Men u zotning qurbonligining qilodalarini (boʻyin belgilarini) eshar edim. Soʻng u zot ehromdagi kishi tiyiladigan biror narsadan tiyilmas edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ Мадинадан қурбонлик (ҳайвонларини Маккага) юборар эдилар. Мен у зотнинг қурбонлигининг қилодаларини (бўйин белгиларини) эшар эдим. Сўнг у зот эҳромдаги киши тийиладиган бирор нарсадан тийилмас эдилар.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ، حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، وَعَنْ إِبْرَاهِيمَ، - زَعَمَ أَنَّهُ سَمِعَهُ مِنْهُمَا، جَمِيعًا وَلَمْ يَحْفَظْ حَدِيثَ هَذَا مِنْ حَدِيثِ هَذَا وَلاَ حَدِيثَ هَذَا مِنْ حَدِيثِ هَذَا - قَالاَ قَالَتْ أُمُّ الْمُؤْمِنِينَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْهَدْىِ فَأَنَا فَتَلْتُ قَلاَئِدَهَا بِيَدِي مِنْ عِهْنٍ كَانَ عِنْدَنَا ثُمَّ أَصْبَحَ فِينَا حَلاَلاً يَأْتِي مَا يَأْتِي الرَّجُلُ مِنْ أَهْلِهِ .
Mominlarning onasi (Oisha roziyallohu anho) aytdilar: Rasululloh ﷺ qurbonlik (hayvonlari)ni (Makkaga) yubordilar. Men ularning qilodalarini (boʻyin belgilarini) bizning yonimizda boʻlgan rangli jundan oʻz qoʻlim bilan eshdim. Soʻng u zot ertasi kuni bizning oramizda halol (ehromsiz) holda boʻldilar, ehrom kiymagan kishi oʻz ahli (rafiqasi) bilan qiladigan ishni qildilar.Моминларнинг онаси (Оиша розияллоҳу анҳо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ қурбонлик (ҳайвонлари)ни (Маккага) юбордилар. Мен уларнинг қилодаларини (бўйин белгиларини) бизнинг ёнимизда бўлган рангли жундан ўз қўлим билан эшдим. Сўнг у зот эртаси куни бизнинг орамизда ҳалол (эҳромсиз) ҳолда бўлдилар, эҳром киймаган киши ўз аҳли (рафиқаси) билан қиладиган ишни қилдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ، حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَفْرَدَ الْحَجَّ .
Abdulloh ibn Maslama al-Qaʼnabiy bizga aytib berdi, Molik bizga Abdurrahmon ibn al-Qosimdan, u otasidan, u Oishadan rivoyat qildiki: Rasululloh ﷺ hajni ifrod qildilar (yolgʻiz hajga niyat qilib, avval umra qilmadilar).Абдуллоҳ ибн Маслама ал-Қаънабий бизга айтиб берди, Молик бизга Абдурраҳмон ибн ал-Қосимдан, у отасидан, у Оишадан ривоят қилдики: Расулуллоҳ ﷺ ҳажни ифрод қилдилар (ёлғиз ҳажга ният қилиб, аввал умра қилмадилар).
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ، ح وَحَدَّثَنَا مُوسَى، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُوَافِينَ هِلاَلَ ذِي الْحِجَّةِ فَلَمَّا كَانَ بِذِي الْحُلَيْفَةِ قَالَ " مَنْ شَاءَ أَنْ يُهِلَّ بِحَجٍّ فَلْيُهِلَّ وَمَنْ شَاءَ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ " . قَالَ مُوسَى فِي حَدِيثِ وُهَيْبٍ " فَإِنِّي لَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ " . وَقَالَ فِي حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ " وَأَمَّا أَنَا فَأُهِلُّ بِالْحَجِّ فَإِنَّ مَعِيَ الْهَدْىَ " . ثُمَّ اتَّفَقُوا فَكُنْتُ فِيمَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَلَمَّا كَانَ فِي بَعْضِ الطَّرِيقِ حِضْتُ فَدَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا أَبْكِي فَقَالَ " مَا يُبْكِيكِ " . قُلْتُ وَدِدْتُ أَنِّي لَمْ أَكُنْ خَرَجْتُ الْعَامَ . قَالَ " ارْفُضِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي " . قَالَ مُوسَى " وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ " . وَقَالَ سُلَيْمَانُ " وَاصْنَعِي مَا يَصْنَعُ الْمُسْلِمُونَ فِي حَجِّهِمْ " . فَلَمَّا كَانَ لَيْلَةُ الصَّدَرِ أَمَرَ - يَعْنِي رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم - عَبْدَ الرَّحْمَنِ فَذَهَبَ بِهَا إِلَى التَّنْعِيمِ . زَادَ مُوسَى فَأَهَلَّتْ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِهَا وَطَافَتْ بِالْبَيْتِ فَقَضَى اللَّهُ عُمْرَتَهَا وَحَجَّهَا . قَالَ هِشَامٌ وَلَمْ يَكُنْ فِي شَىْءٍ مِنْ ذَلِكَ هَدْىٌ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ زَادَ مُوسَى فِي حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْبَطْحَاءِ طَهُرَتْ عَائِشَةُ رضى الله عنها .
Sulaymon ibn Harb bizga aytib berdi, u: Hammod ibn Zayd bizga aytib berdi, dedi. Yana Musa ibn Ismoil bizga aytib berdi, Hammod — yaʼni ibn Salama — bizga aytib berdi. Yana Musa bizga aytib berdi, Vuhayb bizga Hishom ibn Urvadan, u otasidan, u Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qildi. U shunday dedi: Biz Rasululloh ﷺ bilan Zulhijja oyining hiloli koʻrinish arafasida (yoʻlga) chiqdik. Zulhulayfaga yetganimizda u zot: «Kim hajga niyat qilib talbiya aytmoqchi boʻlsa, talbiya aytsin; kim umraga niyat qilib talbiya aytmoqchi boʻlsa, umraga talbiya aytsin», dedilar. Musa Vuhaybning hadisida (u zotning shunday deganlarini) keltirdi: «Agar men hadiy (qurbonlik hayvoni) olib kelmaganimda edi, men umraga niyat qilib talbiya aytgan boʻlar edim». Hammod ibn Salamaning hadisida esa shunday dedi: «Ammo men hajga talbiya aytaman, chunki men bilan hadiy bor». Soʻngra (roviylar bayonda) bir-biriga muvofiq keldilar: Men umraga talbiya aytganlar orasida edim. Yoʻlning bir qismida hayz koʻrdim. Rasululloh ﷺ huzurimga kirdilar, men esa yigʻlayotgan edim. U zot: «Nima uchun yigʻlayapsan?» dedilar. Men: «Bu yil (hajga) chiqmagan boʻlishimni juda istardim», dedim. U zot: «Umrangni qoʻyib tur, sochingni yech va tara», dedilar. Musa (rivoyatida): «Va hajga niyat qilib talbiya ayt», dedi. Sulaymon (rivoyatida): «Va musulmonlar oʻz hajlarida nima qilsalar, sen ham shuni qil», dedi. Qaytish kechasi boʻlganda, u zot — yaʼni Rasululloh ﷺ — Abdurrahmonga buyurdilar, u (Oishani) Tanʼimga olib bordi. Musa (rivoyatida) shuni qoʻshdi: U (Oisha) oʻz umrasi oʻrniga umraga talbiya aytdi va Baytni tavof qildi, shunda Alloh uning umrasini ham, hajini ham toʻla qildi. Hishom: «Bularning hech birida hadiy boʻlmadi», dedi. Abu Dovud aytdi: Musa Hammod ibn Salamaning hadisida shuni qoʻshdi: Batho kechasi boʻlganda Oisha (roziyallohu anho) pok boʻldi.Сулаймон ибн Ҳарб бизга айтиб берди, у: Ҳаммод ибн Зайд бизга айтиб берди, деди. Яна Муса ибн Исмоил бизга айтиб берди, Ҳаммод — яъни ибн Салама — бизга айтиб берди. Яна Муса бизга айтиб берди, Вуҳайб бизга Ҳишом ибн Урвадан, у отасидан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилди. У шундай деди: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан Зулҳижжа ойининг ҳилоли кўриниш арафасида (йўлга) чиқдик. Зулҳулайфага етганимизда у зот: «Ким ҳажга ният қилиб талбия айтмоқчи бўлса, талбия айтсин; ким умрага ният қилиб талбия айтмоқчи бўлса, умрага талбия айтсин», дедилар. Муса Вуҳайбнинг ҳадисида (у зотнинг шундай деганларини) келтирди: «Агар мен ҳадий (қурбонлик ҳайвони) олиб келмаганимда эди, мен умрага ният қилиб талбия айтган бўлар эдим». Ҳаммод ибн Саламанинг ҳадисида эса шундай деди: «Аммо мен ҳажга талбия айтаман, чунки мен билан ҳадий бор». Сўнгра (ровийлар баёнда) бир-бирига мувофиқ келдилар: Мен умрага талбия айтганлар орасида эдим. Йўлнинг бир қисмида ҳайз кўрдим. Расулуллоҳ ﷺ ҳузуримга кирдилар, мен эса йиғлаётган эдим. У зот: «Нима учун йиғлаяпсан?» дедилар. Мен: «Бу йил (ҳажга) чиқмаган бўлишимни жуда истардим», дедим. У зот: «Умрангни қўйиб тур, сочингни еч ва тара», дедилар. Муса (ривоятида): «Ва ҳажга ният қилиб талбия айт», деди. Сулаймон (ривоятида): «Ва мусулмонлар ўз ҳажларида нима қилсалар, сен ҳам шуни қил», деди. Қайтиш кечаси бўлганда, у зот — яъни Расулуллоҳ ﷺ — Абдурраҳмонга буюрдилар, у (Оишани) Танъимга олиб борди. Муса (ривоятида) шуни қўшди: У (Оиша) ўз умраси ўрнига умрага талбия айтди ва Байтни тавоф қилди, шунда Аллоҳ унинг умрасини ҳам, ҳажини ҳам тўла қилди. Ҳишом: «Буларнинг ҳеч бирида ҳадий бўлмади», деди. Абу Довуд айтди: Муса Ҳаммод ибн Саламанинг ҳадисида шуни қўшди: Батҳо кечаси бўлганда Оиша (розияллоҳу анҳо) пок бўлди.
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ، مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ لَبَّيْنَا بِالْحَجِّ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِسَرِفَ حِضْتُ فَدَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا أَبْكِي فَقَالَ " مَا يُبْكِيكِ يَا عَائِشَةُ " . فَقُلْتُ حِضْتُ لَيْتَنِي لَمْ أَكُنْ حَجَجْتُ . فَقَالَ " سُبْحَانَ اللَّهِ إِنَّمَا ذَلِكَ شَىْءٌ كَتَبَهُ اللَّهُ عَلَى بَنَاتِ آدَمَ " . فَقَالَ " انْسُكِي الْمَنَاسِكَ كُلَّهَا غَيْرَ أَنْ لاَ تَطُوفِي بِالْبَيْتِ " . فَلَمَّا دَخَلْنَا مَكَّةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ شَاءَ أَنْ يَجْعَلَهَا عُمْرَةً فَلْيَجْعَلْهَا عُمْرَةً إِلاَّ مَنْ كَانَ مَعَهُ الْهَدْىُ " . قَالَتْ وَذَبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ نِسَائِهِ الْبَقَرَ يَوْمَ النَّحْرِ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْبَطْحَاءِ وَطَهُرَتْ عَائِشَةُ قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتَرْجِعُ صَوَاحِبِي بِحَجٍّ وَعُمْرَةٍ وَأَرْجِعُ أَنَا بِالْحَجِّ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَذَهَبَ بِهَا إِلَى التَّنْعِيمِ فَلَبَّتْ بِالْعُمْرَةِ .
Abu Salama Musa ibn Ismoil bizga aytib berdi, Hammod bizga Abdurrahmon ibn al-Qosimdan, u otasidan, u Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qildi. U shunday dedi: Biz hajga talbiya aytdik. Sarifga yetganimizda men hayz koʻrdim. Rasululloh ﷺ huzurimga kirdilar, men esa yigʻlayotgan edim. U zot: «Ey Oisha, nega yigʻlayapsan?» dedilar. Men: «Hayz koʻrdim, koshki haj qilmaganimda edi», dedim. U zot: «Subhanalloh! Bu Alloh Odam qizlariga yozib qoʻygan bir narsa, xolos», dedilar. Soʻngra: «Baytni tavof qilmaslikdan boshqa barcha haj amallarini ado et», dedilar. Makkaga kirganimizda Rasululloh ﷺ: «Kim buni (hajini) umra qilmoqchi boʻlsa, umra qilsin, faqat bilan hadiy boʻlgan kishidan boshqasi», dedilar. U (Oisha) dedi: Rasululloh ﷺ nahr kuni oʻz ayollari nomidan sigir soʻydilar. Batho kechasi boʻlib, Oisha pok boʻlganda, u: «Yo Rasululloh, mening ogʻa-singillarim haj va umra bilan qaytadilaru, men esa yolgʻiz haj bilan qaytamanmi?» dedi. Shunda Rasululloh ﷺ Abdurrahmon ibn Abu Bakrga buyurdilar, u (Oishani) Tanʼimga olib bordi va u (Oisha) umraga talbiya aytdi.Абу Салама Муса ибн Исмоил бизга айтиб берди, Ҳаммод бизга Абдурраҳмон ибн ал-Қосимдан, у отасидан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилди. У шундай деди: Биз ҳажга талбия айтдик. Сарифга етганимизда мен ҳайз кўрдим. Расулуллоҳ ﷺ ҳузуримга кирдилар, мен эса йиғлаётган эдим. У зот: «Эй Оиша, нега йиғлаяпсан?» дедилар. Мен: «Ҳайз кўрдим, кошки ҳаж қилмаганимда эди», дедим. У зот: «Субҳаналлоҳ! Бу Аллоҳ Одам қизларига ёзиб қўйган бир нарса, холос», дедилар. Сўнгра: «Байтни тавоф қилмасликдан бошқа барча ҳаж амалларини адо эт», дедилар. Маккага кирганимизда Расулуллоҳ ﷺ: «Ким буни (ҳажини) умра қилмоқчи бўлса, умра қилсин, фақат билан ҳадий бўлган кишидан бошқаси», дедилар. У (Оиша) деди: Расулуллоҳ ﷺ наҳр куни ўз аёллари номидан сигир сўйдилар. Батҳо кечаси бўлиб, Оиша пок бўлганда, у: «Ё Расулуллоҳ, менинг оға-сингилларим ҳаж ва умра билан қайтадилару, мен эса ёлғиз ҳаж билан қайтаманми?» деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ Абдурраҳмон ибн Абу Бакрга буюрдилар, у (Оишани) Танъимга олиб борди ва у (Оиша) умрага талбия айтди.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلاَ نَرَى إِلاَّ أَنَّهُ الْحَجُّ فَلَمَّا قَدِمْنَا تَطَوَّفْنَا بِالْبَيْتِ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَنْ لَمْ يَكُنْ سَاقَ الْهَدْىَ أَنْ يُحِلَّ فَأَحَلَّ مَنْ لَمْ يَكُنْ سَاقَ الْهَدْىَ .
Usmon ibn Abu Shayba bizga aytib berdi, Jarir bizga Mansurdan, u Ibrohimdan, u al-Asvaddan, u Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qildi. U shunday dedi: Biz Rasululloh ﷺ bilan (yoʻlga) chiqdik va buni hajdan boshqa narsa deb bilmasdik. Yetib kelganimizda Baytni tavof qildik. Shunda Rasululloh ﷺ hadiy (qurbonlik hayvoni) olib kelmagan kishilarga ihromdan chiqishni buyurdilar va hadiy olib kelmaganlar ihromdan chiqdilar.Усмон ибн Абу Шайба бизга айтиб берди, Жарир бизга Мансурдан, у Иброҳимдан, у ал-Асваддан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилди. У шундай деди: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан (йўлга) чиқдик ва буни ҳаждан бошқа нарса деб билмасдик. Етиб келганимизда Байтни тавоф қилдик. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ҳадий (қурбонлик ҳайвони) олиб келмаган кишиларга иҳромдан чиқишни буюрдилар ва ҳадий олиб келмаганлар иҳромдан чиқдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لَوِ اسْتَقْبَلْتُ مِنْ أَمْرِي مَا اسْتَدْبَرْتُ لَمَا سُقْتُ الْهَدْىَ " . قَالَ مُحَمَّدٌ أَحْسِبُهُ قَالَ " وَلَحَلَلْتُ مَعَ الَّذِينَ أَحَلُّوا مِنَ الْعُمْرَةِ " . قَالَ أَرَادَ أَنْ يَكُونَ أَمْرُ النَّاسِ وَاحِدًا .
Muhammad ibn Yahyo ibn Foris bizga aytib berdi, Usmon ibn Umar bizga aytib berdi, Yunus bizga az-Zuhriydan, u Urvadan, u Oisha (roziyallohu anho)dan xabar berdi. Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Agar men ishimning oxirida bilganimni avvalida bilganimda edi, hadiy (qurbonlik hayvoni) olib kelmagan boʻlar edim». Muhammad dedi: U zot: «Va umradan ihromdan chiqqanlar bilan birga men ham ihromdan chiqqan boʻlar edim», deganlar deb oʻylayman. U (rovi) dedi: U zot buning bilan odamlarning ishi bir xil boʻlishini istadilar.Муҳаммад ибн Яҳё ибн Форис бизга айтиб берди, Усмон ибн Умар бизга айтиб берди, Юнус бизга аз-Зуҳрийдан, у Урвадан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан хабар берди. Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Агар мен ишимнинг охирида билганимни аввалида билганимда эди, ҳадий (қурбонлик ҳайвони) олиб келмаган бўлар эдим». Муҳаммад деди: У зот: «Ва умрадан иҳромдан чиққанлар билан бирга мен ҳам иҳромдан чиққан бўлар эдим», деганлар деб ўйлайман. У (рови) деди: У зот бунинг билан одамларнинг иши бир хил бўлишини истадилар.
حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ الْجُنَيْدِ الدَّامَغَانِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُمَرُ بْنُ سُوَيْدٍ الثَّقَفِيُّ، قَالَ حَدَّثَتْنِي عَائِشَةُ بِنْتُ طَلْحَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ، - رضى الله عنها - حَدَّثَتْهَا قَالَتْ كُنَّا نَخْرُجُ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى مَكَّةَ فَنُضَمِّدُ جِبَاهَنَا بِالسُّكِّ الْمُطَيَّبِ عِنْدَ الإِحْرَامِ فَإِذَا عَرِقَتْ إِحْدَانَا سَالَ عَلَى وَجْهِهَا فَيَرَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَلاَ يَنْهَاهَا .
Moʻminlar onasi Oisha (roziyallohu anho) aytadilar: Biz Paygʻambar ﷺ bilan Makkaga chiqar edik va ehromga kirayotganimizda peshonalarimizni xushboʻylantirilgan sukk (atir) bilan surtardik. Bizdan biri terlasa, u (atir) yuziga oqib tushardi. Paygʻambar ﷺ buni koʻrar, lekin uni qaytarmas edilar.Мўминлар онаси Оиша (розияллоҳу анҳо) айтадилар: Биз Пайғамбар ﷺ билан Маккага чиқар эдик ва эҳромга кираётганимизда пешоналаримизни хушбўйлантирилган сукк (атир) билан суртардик. Биздан бири терласа, у (атир) юзига оқиб тушарди. Пайғамбар ﷺ буни кўрар, лекин уни қайтармас эдилар.
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، قَالَ ذَكَرْتُ لاِبْنِ شِهَابٍ فَقَالَ حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ، - يَعْنِي ابْنَ عُمَرَ - كَانَ يَصْنَعُ ذَلِكَ - يَعْنِي يَقْطَعُ الْخُفَّيْنِ لِلْمَرْأَةِ الْمُحْرِمَةِ - ثُمَّ حَدَّثَتْهُ صَفِيَّةُ بِنْتُ أَبِي عُبَيْدٍ أَنَّ عَائِشَةَ حَدَّثَتْهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ كَانَ رَخَّصَ لِلنِّسَاءِ فِي الْخُفَّيْنِ فَتَرَكَ ذَلِكَ .
Solim ibn Abdulloh (rahimahulloh) aytadi: Abdulloh — yaʼni Ibn Umar (roziyallohu anhumo) — shunday qilar edi, yaʼni ehromdagi ayol uchun mahsini kesib berardi. Soʻng Safiyya binti Abu Ubayd unga Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilib: Rasululloh ﷺ ayollarga mahsi (kiyish) borasida ruxsat berganlar, deb aytdi. Shundan soʻng u (Ibn Umar mahsini kesishni) tark qildi.Солим ибн Абдуллоҳ (раҳимаҳуллоҳ) айтади: Абдуллоҳ — яъни Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) — шундай қилар эди, яъни эҳромдаги аёл учун маҳсини кесиб берарди. Сўнг Сафийя бинти Абу Убайд унга Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилиб: Расулуллоҳ ﷺ аёлларга маҳси (кийиш) борасида рухсат берганлар, деб айтди. Шундан сўнг у (Ибн Умар маҳсини кесишни) тарк қилди.