Oysha bint Abu Bakr as-Siddiq (Ummul-mu'minin)

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، بْنِ الْقَاسِمِ قَالَ سَمِعْتُ الْقَاسِمَ، يُحَدِّثُ عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهُ كَانَ لَهَا ثَوْبٌ فِيهِ تَصَاوِيرُ مَمْدُودٌ إِلَى سَهْوَةٍ فَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي إِلَيْهِ فَقَالَ ‏"‏ أَخِّرِيهِ عَنِّي ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَأَخَّرْتُهُ فَجَعَلْتُهُ وَسَائِدَ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Oishaning suratlar tushirilgan, tokchaga osib qoʻyilgan bir matosi bor edi. Nabiy ﷺ unga qarab namoz oʻqir edilar. Shunda u zot: «Uni mendan nari olib qoʻy», — dedilar. Oisha aytadi: Men uni olib, yostiqlar qildim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Оишанинг суратлар туширилган, токчага осиб қўйилган бир матоси бор эди. Набий ﷺ унга қараб намоз ўқир эдилар. Шунда у зот: «Уни мендан нари олиб қўй», — дедилар. Оиша айтади: Мен уни олиб, ёстиқлар қилдим.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ دَخَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَىَّ وَقَدْ سَتَرْتُ نَمَطًا فِيهِ تَصَاوِيرُ فَنَحَّاهُ فَاتَّخَذْتُ مِنْهُ وِسَادَتَيْنِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ huzurimga kirib keldilar, men suratlar tushirilgan bir matoni (parda qilib) tutib qoʻygan edim. U zot uni olib tashladilar. Men esa undan ikkita yostiq qilib oldim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ ҳузуримга кириб келдилар, мен суратлар туширилган бир матони (парда қилиб) тутиб қўйган эдим. У зот уни олиб ташладилар. Мен эса ундан иккита ёстиқ қилиб олдим.

وَحَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ، أَنَّ بُكَيْرًا، حَدَّثَهُ أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْقَاسِمِ حَدَّثَهُ أَنَّ أَبَاهُ حَدَّثَهُ عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا نَصَبَتْ سِتْرًا فِيهِ تَصَاوِيرُ فَدَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَنَزَعَهُ قَالَتْ فَقَطَعْتُهُ وِسَادَتَيْنِ ‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ فِي الْمَجْلِسِ حِينَئِذٍ يُقَالُ لَهُ رَبِيعَةُ بْنُ عَطَاءٍ مَوْلَى بَنِي زُهْرَةَ أَفَمَا سَمِعْتَ أَبَا مُحَمَّدٍ يَذْكُرُ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَرْتَفِقُ عَلَيْهِمَا قَالَ ابْنُ الْقَاسِمِ لاَ ‏.‏ قَالَ لَكِنِّي قَدْ سَمِعْتُهُ ‏.‏ يُرِيدُ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدٍ ‏.‏

Nabiy ﷺ ning rafiqalari Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Oisha suratlar tushirilgan bir pardani osib qoʻyibdi. Shunda Rasululloh ﷺ kirib keldilar va uni yulib tashladilar. Oisha aytadi: Men uni kesib, ikkita yostiq qildim. Oʻsha majlisda boʻlgan Banu Zuhraning ozod qilingan quli Rabiʼa ibn Ato deydigan bir kishi: «Abu Muhammad Oishaning: ‹Rasululloh ﷺ oʻsha (ikki yostiq)ga suyanib oʻtirar edilar›, — deganini zikr qilganini eshitmadingmi?» — dedi. Ibn al-Qosim: «Yoʻq», — dedi. (Haligi kishi:) «Lekin men uni eshitganman», — dedi. (Buni aytib) u Qosim ibn Muhammadni nazarda tutdi.Набий ﷺ нинг рафиқалари Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Оиша суратлар туширилган бир пардани осиб қўйибди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ кириб келдилар ва уни юлиб ташладилар. Оиша айтади: Мен уни кесиб, иккита ёстиқ қилдим. Ўша мажлисда бўлган Бану Зуҳранинг озод қилинган қули Рабиъа ибн Ато дейдиган бир киши: «Абу Муҳаммад Оишанинг: ‹Расулуллоҳ ﷺ ўша (икки ёстиқ)га суяниб ўтирар эдилар›, — деганини зикр қилганини эшитмадингми?» — деди. Ибн ал-Қосим: «Йўқ», — деди. (Ҳалиги киши:) «Лекин мен уни эшитганман», — деди. (Буни айтиб) у Қосим ибн Муҳаммадни назарда тутди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا اشْتَرَتْ نُمْرَقَةً فِيهَا تَصَاوِيرُ فَلَمَّا رَآهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَامَ عَلَى الْبَابِ فَلَمْ يَدْخُلْ فَعَرَفْتُ أَوْ فَعُرِفَتْ فِي وَجْهِهِ الْكَرَاهِيَةُ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتُوبُ إِلَى اللَّهِ وَإِلَى رَسُولِهِ فَمَاذَا أَذْنَبْتُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا بَالُ هَذِهِ النُّمْرُقَةِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَتِ اشْتَرَيْتُهَا لَكَ تَقْعُدُ عَلَيْهَا وَتَوَسَّدُهَا ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ أَصْحَابَ هَذِهِ الصُّوَرِ يُعَذَّبُونَ وَيُقَالُ لَهُمْ أَحْيُوا مَا خَلَقْتُمْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّ الْبَيْتَ الَّذِي فِيهِ الصُّوَرُ لاَ تَدْخُلُهُ الْمَلاَئِكَةُ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Oisha suratlar tushirilgan bir koʻrpacha sotib olibdi. Rasululloh ﷺ uni koʻrgach, eshik oldida toʻxtab, ichkari kirmadilar. Men u zotning yuzlarida (bu narsani) yoqtirmaslik (alomatini) bildim — yoki bildirildi. Shunda Oisha: «Yo Rasululloh! Men Allohga va Uning Rasuliga tavba qilaman, axir men nima gunoh qildim?» — dedi. Rasululloh ﷺ: «Bu koʻrpachaning sababi nima?» — dedilar. U: «Men buni siz uchun, ustiga oʻtirib, yostiq qilib suyanasiz deb sotib oldim», — dedi. Rasululloh ﷺ: «Albatta, bu suratlarning egalari azoblanadilar va ularga: ‹Oʻzlaringiz yaratgan narsalarni tiriltiringlar!› — deyiladi», — dedilar. Soʻng: «Albatta, ichida suratlar boʻlgan uyga farishtalar kirmaydi», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Оиша суратлар туширилган бир кўрпача сотиб олибди. Расулуллоҳ ﷺ уни кўргач, эшик олдида тўхтаб, ичкари кирмадилар. Мен у зотнинг юзларида (бу нарсани) ёқтирмаслик (аломатини) билдим — ёки билдирилди. Шунда Оиша: «Ё Расулуллоҳ! Мен Аллоҳга ва Унинг Расулига тавба қиламан, ахир мен нима гуноҳ қилдим?» — деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Бу кўрпачанинг сабаби нима?» — дедилар. У: «Мен буни сиз учун, устига ўтириб, ёстиқ қилиб суянасиз деб сотиб олдим», — деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, бу суратларнинг эгалари азобланадилар ва уларга: ‹Ўзларингиз яратган нарсаларни тирилтиринглар!› — дейилади», — дедилар. Сўнг: «Албатта, ичида суратлар бўлган уйга фаришталар кирмайди», — дедилар.

وَحَدَّثَنَاهُ قُتَيْبَةُ، وَابْنُ، رُمْحٍ عَنِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ، ح وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا الثَّقَفِيُّ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، ح وَحَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ جَدِّي، عَنْ أَيُّوبَ، ح وَحَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ، ح وَحَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَخِي، الْمَاجِشُونِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، كُلُّهُمْ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ الْقَاسِمِ، عَنْ عَائِشَةَ، بِهَذَا الْحَدِيثِ وَبَعْضُهُمْ أَتَمُّ حَدِيثًا لَهُ مِنْ بَعْضٍ ‏.‏ وَزَادَ فِي حَدِيثِ ابْنِ أَخِي الْمَاجِشُونِ قَالَتْ فَأَخَذْتُهُ فَجَعَلْتُهُ مِرْفَقَتَيْنِ فَكَانَ يَرْتَفِقُ بِهِمَا فِي الْبَيْتِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan shu hadis (oldingi rivoyat) kabi rivoyat qilinadi. Ularning baʼzilari boshqalariga qaraganda hadisni toʻliqroq (keltirgan). Al-Mojishunning jiyani (rivoyat qilgan) hadisda u (Oisha): «Men uni olib, ikkita yostiq qildim. U zot uyda ularga suyanib oʻtirar edilar», — degan ziyoda bor.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан шу ҳадис (олдинги ривоят) каби ривоят қилинади. Уларнинг баъзилари бошқаларига қараганда ҳадисни тўлиқроқ (келтирган). Ал-Можишуннинг жияни (ривоят қилган) ҳадисда у (Оиша): «Мен уни олиб, иккита ёстиқ қилдим. У зот уйда уларга суяниб ўтирар эдилар», — деган зиёда бор.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ، بَشَّارٍ قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، ح وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ، مُرَّةَ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ بْنَ مُسْلِمٍ، يُحَدِّثُ عَنْ صَفِيَّةَ بِنْتِ شَيْبَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ جَارِيَةً، مِنَ الأَنْصَارِ تَزَوَّجَتْ وَأَنَّهَا مَرِضَتْ فَتَمَرَّطَ شَعْرُهَا فَأَرَادُوا أَنْ يَصِلُوهُ فَسَأَلُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ ذَلِكَ فَلَعَنَ الْوَاصِلَةَ وَالْمُسْتَوْصِلَةَ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Ansorlardan boʻlgan bir kanizak turmushga chiqqan edi, u kasal boʻlib, sochi toʻkilib ketibdi. Shunda (uning kishilari) sochiga (yasama soch) ulamoqchi boʻlib, bu haqda Rasululloh ﷺ dan soʻradilar. Shunda (Rasululloh ﷺ) soch ulagan va soch ulatgan ayolni laʼnatladilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Ансорлардан бўлган бир канизак турмушга чиққан эди, у касал бўлиб, сочи тўкилиб кетибди. Шунда (унинг кишилари) сочига (ясама соч) уламоқчи бўлиб, бу ҳақда Расулуллоҳ ﷺ дан сўрадилар. Шунда (Расулуллоҳ ﷺ) соч улаган ва соч улатган аёлни лаънатладилар.

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ نَافِعٍ، أَخْبَرَنِي الْحَسَنُ بْنُ مُسْلِمِ بْنِ يَنَّاقَ، عَنْ صَفِيَّةَ بِنْتِ شَيْبَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ امْرَأَةً، مِنَ الأَنْصَارِ زَوَّجَتِ ابْنَةً لَهَا فَاشْتَكَتْ فَتَسَاقَطَ شَعْرُهَا فَأَتَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ إِنَّ زَوْجَهَا يُرِيدُهَا أَفَأَصِلُ شَعَرَهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لُعِنَ الْوَاصِلاَتُ ‏"‏ ‏.‏ وَحَدَّثَنِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ نَافِعٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ وَقَالَ ‏"‏ لُعِنَ الْمُوصِلاَتُ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Ansorlardan boʻlgan bir ayol oʻz qizini turmushga bergan edi, (qizi) kasal boʻlib, sochi toʻkilib ketdi. Shunda u Nabiy ﷺ ning oldilariga kelib: «Uning eri uni (sochli) istaydi. Sochiga (yasama soch) ulasam boʻladimi?» dedi. Rasululloh ﷺ: «Soch ulagan ayollar laʼnatlangan», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Ансорлардан бўлган бир аёл ўз қизини турмушга берган эди, (қизи) касал бўлиб, сочи тўкилиб кетди. Шунда у Набий ﷺ нинг олдиларига келиб: «Унинг эри уни (сочли) истайди. Сочига (ясама соч) уласам бўладими?» деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Соч улаган аёллар лаънатланган», — дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، وَعَبْدَةُ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ امْرَأَةً، قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَقُولُ إِنَّ زَوْجِي أَعْطَانِي مَا لَمْ يُعْطِنِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْمُتَشَبِّعُ بِمَا لَمْ يُعْطَ كَلاَبِسِ ثَوْبَىْ زُورٍ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: bir ayol: «Yo Rasululloh! Erim menga bermagan narsani (xuddi) bergandek qilib aytsam (boʻladimi)?» dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Oʻziga berilmagan narsa bilan toʻyingan (boyligini koʻrsatib maqtangan) kishi yolgʻon ikki kiyimni kiygan kabidir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: бир аёл: «Ё Расулуллоҳ! Эрим менга бермаган нарсани (худди) бергандек қилиб айтсам (бўладими)?» деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Ўзига берилмаган нарса билан тўйинган (бойлигини кўрсатиб мақтанган) киши ёлғон икки кийимни кийган кабидир», дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، - يَعْنِي ابْنَ عُرْوَةَ - عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُؤْتَى بِالصِّبْيَانِ فَيُبَرِّكُ عَلَيْهِمْ وَيُحَنِّكُهُمْ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ huzurlariga chaqaloqlar olib kelinar, u zot ularga baraka tilar va ularni tahnik qilar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига чақалоқлар олиб келинар, у зот уларга барака тилар ва уларни таҳник қилар эдилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الأَحْمَرُ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ جِئْنَا بِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يُحَنِّكُهُ فَطَلَبْنَا تَمْرَةً فَعَزَّ عَلَيْنَا طَلَبُهَا ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Biz Abdulloh ibnuz-Zubayrni tahnik qildirish uchun Nabiy ﷺ huzurlariga olib keldik. Xurmo izladik, ammo uni topish biz uchun qiyin boʻldi»Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Биз Абдуллоҳ ибнуз-Зубайрни таҳник қилдириш учун Набий ﷺ ҳузурларига олиб келдик. Хурмо изладик, аммо уни топиш биз учун қийин бўлди»

وَحَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، - وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، بْنُ عُيَيْنَةَ عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتِ اسْتَأْذَنَ رَهْطٌ مِنَ الْيَهُودِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا السَّامُ عَلَيْكُمْ ‏.‏ فَقَالَتْ عَائِشَةُ بَلْ عَلَيْكُمُ السَّامُ وَاللَّعْنَةُ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا عَائِشَةُ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الرِّفْقَ فِي الأَمْرِ كُلِّهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ أَلَمْ تَسْمَعْ مَا قَالُوا قَالَ ‏"‏ قَدْ قُلْتُ وَعَلَيْكُمْ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: yahudiylardan bir guruh Rasululloh ﷺ huzuriga kirishga ruxsat soʻrab: «As-somu alaykum (sizga oʻlim boʻlsin)», — deyishdi. Shunda Oisha: «Yoʻq, balki sizlarga oʻlim va laʼnat boʻlsin», — dedi. Rasululloh ﷺ: «Yo Oisha! Alloh har bir ishda muloyimlikni sevadi», — dedilar. U: «Ular nima deyishganini eshitmadingizmi?» — dedi. U zot: «Men ‹Va alaykum (sizlarga ham)›, — deb (alik) aytdim», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: яҳудийлардан бир гуруҳ Расулуллоҳ ﷺ ҳузурига киришга рухсат сўраб: «Ас-сому алайкум (сизга ўлим бўлсин)», — дейишди. Шунда Оиша: «Йўқ, балки сизларга ўлим ва лаънат бўлсин», — деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Ё Оиша! Аллоҳ ҳар бир ишда мулойимликни севади», — дедилар. У: «Улар нима дейишганини эшитмадингизми?» — деди. У зот: «Мен ‹Ва алайкум (сизларга ҳам)›, — деб (алик) айтдим», — дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ مُسْلِمٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ أَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أُنَاسٌ مِنَ الْيَهُودِ فَقَالُوا السَّامُ عَلَيْكَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ وَعَلَيْكُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ قُلْتُ بَلْ عَلَيْكُمُ السَّامُ وَالذَّامُ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا عَائِشَةُ لاَ تَكُونِي فَاحِشَةً ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَتْ مَا سَمِعْتَ مَا قَالُوا فَقَالَ ‏"‏ أَوَلَيْسَ قَدْ رَدَدْتُ عَلَيْهِمُ الَّذِي قَالُوا قُلْتُ وَعَلَيْكُمْ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: yahudiylardan bir necha kishi Nabiy ﷺ huzuriga kelib: «As-somu alayka, yo Abal-Qosim (senga oʻlim boʻlsin, ey Abulqosim)», — deyishdi. U zot: «Va alaykum (sizlarga ham)», — dedilar. Oisha dedi: men: «Yoʻq, balki sizlarga oʻlim va xorlik boʻlsin», — dedim. Shunda Rasululloh ﷺ: «Yo Oisha! Qoʻpol (soʻzli) boʻlma», — dedilar. U: «Ular nima deyishganini eshitmadingizmi?» — dedi. U zot: «Ular aytgan (soʻz)ga men alik qaytarmadimmi? Men ‹Va alaykum (sizlarga ham)›, — dedim-ku», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: яҳудийлардан бир неча киши Набий ﷺ ҳузурига келиб: «Ас-сому алайка, ё Абал-Қосим (сенга ўлим бўлсин, эй Абулқосим)», — дейишди. У зот: «Ва алайкум (сизларга ҳам)», — дедилар. Оиша деди: мен: «Йўқ, балки сизларга ўлим ва хорлик бўлсин», — дедим. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Ё Оиша! Қўпол (сўзли) бўлма», — дедилар. У: «Улар нима дейишганини эшитмадингизми?» — деди. У зот: «Улар айтган (сўз)га мен алик қайтармадимми? Мен ‹Ва алайкум (сизларга ҳам)›, — дедим-ку», — дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَرَجَتْ سَوْدَةُ بَعْدَ مَا ضُرِبَ عَلَيْهَا الْحِجَابُ لِتَقْضِيَ حَاجَتَهَا وَكَانَتِ امْرَأَةً جَسِيمَةً تَفْرَعُ النِّسَاءَ جِسْمًا لاَ تَخْفَى عَلَى مَنْ يَعْرِفُهَا فَرَآهَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ يَا سَوْدَةُ وَاللَّهِ مَا تَخْفَيْنَ عَلَيْنَا فَانْظُرِي كَيْفَ تَخْرُجِينَ ‏.‏ قَالَتْ فَانْكَفَأَتْ رَاجِعَةً وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِي وَإِنَّهُ لَيَتَعَشَّى وَفِي يَدِهِ عَرْقٌ فَدَخَلَتْ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي خَرَجْتُ فَقَالَ لِي عُمَرُ كَذَا وَكَذَا ‏.‏ قَالَتْ فَأُوحِيَ إِلَيْهِ ثُمَّ رُفِعَ عَنْهُ وَإِنَّ الْعَرْقَ فِي يَدِهِ مَا وَضَعَهُ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّهُ قَدْ أُذِنَ لَكُنَّ أَنْ تَخْرُجْنَ لِحَاجَتِكُنَّ ‏"‏ ‏.‏ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي بَكْرٍ يَفْرَعُ النِّسَاءَ جِسْمُهَا ‏.‏ زَادَ أَبُو بَكْرٍ فِي حَدِيثِهِ فَقَالَ هِشَامٌ يَعْنِي الْبَرَازَ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Savda parda (hijob) farz qilingandan keyin hojati uchun chiqdi. U bahaybat ayol boʻlib, gavda jihatidan ayollardan ajralib turardi, oʻzini taniydiganlardan yashira olmasdi. Uni Umar ibn al-Xattob koʻrib qoldi-da: «Ey Savda! Vallohi, sen bizdan yashirina olmaysan. Endi qanday chiqishingni oʻylab koʻr», dedi. (Oisha) dedi: Shunda u qaytib keldi. Rasululloh ﷺ mening uyimda kechki ovqatlanayotgan, qoʻllarida (goʻshtli) suyak bor edi. U (Savda) kirib: «Yo Rasululloh! Men chiqqan edim, Umar menga bunday-bunday dedi», dedi. (Oisha) dedi: Shunda u zotga vahiy keldi, soʻng (u holat) undan koʻtarildi, suyak hamon qoʻllarida edi, uni qoʻyishga ulgurmagan edilar. Soʻng u zot: «Hojatlaringiz uchun chiqishingizga sizlarga ruxsat berildi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Савда парда (ҳижоб) фарз қилингандан кейин ҳожати учун чиқди. У баҳайбат аёл бўлиб, гавда жиҳатидан аёллардан ажралиб турарди, ўзини танийдиганлардан яшира олмасди. Уни Умар ибн ал-Хаттоб кўриб қолди-да: «Эй Савда! Валлоҳи, сен биздан яширина олмайсан. Энди қандай чиқишингни ўйлаб кўр», деди. (Оиша) деди: Шунда у қайтиб келди. Расулуллоҳ ﷺ менинг уйимда кечки овқатланаётган, қўлларида (гўштли) суяк бор эди. У (Савда) кириб: «Ё Расулуллоҳ! Мен чиққан эдим, Умар менга бундай-бундай деди», деди. (Оиша) деди: Шунда у зотга ваҳий келди, сўнг (у ҳолат) ундан кўтарилди, суяк ҳамон қўлларида эди, уни қўйишга улгурмаган эдилар. Сўнг у зот: «Ҳожатларингиз учун чиқишингизга сизларга рухсат берилди», дедилар.

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ، خَالِدٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ أَزْوَاجَ، رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كُنَّ يَخْرُجْنَ بِاللَّيْلِ إِذَا تَبَرَّزْنَ إِلَى الْمَنَاصِعِ وَهُوَ صَعِيدٌ أَفْيَحُ وَكَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يَقُولُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم احْجُبْ نِسَاءَكَ ‏.‏ فَلَمْ يَكُنْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَفْعَلُ فَخَرَجَتْ سَوْدَةُ بِنْتُ زَمْعَةَ زَوْجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةً مِنَ اللَّيَالِي عِشَاءً وَكَانَتِ امْرَأَةً طَوِيلَةً فَنَادَاهَا عُمَرُ أَلاَ قَدْ عَرَفْنَاكِ يَا سَوْدَةُ ‏.‏ حِرْصًا عَلَى أَنْ يُنْزِلَ الْحِجَابَ ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ الْحِجَابَ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ ning ayollari katta hojat uchun kechasi al-Manosiʼ tomon chiqishar edi — u keng ochiq maydon edi. Umar ibn al-Xattob Rasululloh ﷺ ga: «Ayollaringizni hijobga buyuring (pardada saqlang)», deb aytardi. Lekin Rasululloh ﷺ (buni) qilmasdilar. Bir kechalardan birida xufton paytida Nabiy ﷺ ning ayollari Savda binti Zamʼa chiqdi — u boʻyi baland ayol edi. Hijob nozil boʻlishini istab, Umar unga: «Ey Savda! Albatta biz seni tanidik», deb chaqirdi. Oisha dedi: Shunda Alloh azza va jalla hijobni nozil qildi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ нинг аёллари катта ҳожат учун кечаси ал-Маносиъ томон чиқишар эди — у кенг очиқ майдон эди. Умар ибн ал-Хаттоб Расулуллоҳ ﷺ га: «Аёлларингизни ҳижобга буюринг (пардада сақланг)», деб айтарди. Лекин Расулуллоҳ ﷺ (буни) қилмасдилар. Бир кечалардан бирида хуфтон пайтида Набий ﷺ нинг аёллари Савда бинти Замъа чиқди — у бўйи баланд аёл эди. Ҳижоб нозил бўлишини истаб, Умар унга: «Эй Савда! Албатта биз сени танидик», деб чақирди. Оиша деди: Шунда Аллоҳ азза ва жалла ҳижобни нозил қилди.

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ يَدْخُلُ عَلَى أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُخَنَّثٌ فَكَانُوا يَعُدُّونَهُ مِنْ غَيْرِ أُولِي الإِرْبَةِ - قَالَ - فَدَخَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَوْمًا وَهُوَ عِنْدَ بَعْضِ نِسَائِهِ وَهُوَ يَنْعَتُ امْرَأَةً قَالَ إِذَا أَقْبَلَتْ أَقْبَلَتْ بِأَرْبَعٍ وَإِذَا أَدْبَرَتْ أَدْبَرَتْ بِثَمَانٍ ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَلاَ أَرَى هَذَا يَعْرِفُ مَا هَا هُنَا لاَ يَدْخُلَنَّ عَلَيْكُنَّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَحَجَبُوهُ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ ning ayollari oldiga bir muxannas (xunasa) kirib turardi, uni (ayollarga) hojati boʻlmaganlardan deb hisoblashardi. (Roviy) dedi: bir kuni Nabiy ﷺ kirib keldilar, u (muxannas) ayollaridan birining huzurida edi va bir ayolni taʼriflab: «U (oldidan) kelsa toʻrt (burma) bilan keladi, orqasi bilan ketsa sakkiz (burma) bilan ketadi», derdi. Shunda Nabiy ﷺ: «Bu (kishi) bu yerda nima borligini bilarkan-ku? Sizlarning oldingizga aslo kirmasin!», dedilar. (Oisha) dedi: shundan soʻng undan parda tutadigan boʻlishdi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ нинг аёллари олдига бир муханнас (хунаса) кириб турарди, уни (аёлларга) ҳожати бўлмаганлардан деб ҳисоблашарди. (Ровий) деди: бир куни Набий ﷺ кириб келдилар, у (муханнас) аёлларидан бирининг ҳузурида эди ва бир аёлни таърифлаб: «У (олдидан) келса тўрт (бурма) билан келади, орқаси билан кетса саккиз (бурма) билан кетади», дерди. Шунда Набий ﷺ: «Бу (киши) бу ерда нима борлигини биларкан-ку? Сизларнинг олдингизга асло кирмасин!», дедилар. (Оиша) деди: шундан сўнг ундан парда тутадиган бўлишди.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ الدَّرَاوَرْدِيُّ، عَنْ يَزِيدَ، - وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ - عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا قَالَتْ كَانَ إِذَا اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَقَاهُ جِبْرِيلُ قَالَ بِاسْمِ اللَّهِ يُبْرِيكَ وَمِنْ كُلِّ دَاءٍ يَشْفِيكَ وَمِنْ شَرِّ حَاسِدٍ إِذَا حَسَدَ وَشَرِّ كُلِّ ذِي عَيْنٍ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ betoblanib qolganlarida, Jibril u zotga ruqya qilar va: «Bismillah (Alloh nomi bilan), U seni sogʻaytirsin, har bir dardingdan senga shifo bersin, hasad qilgan vaqtdagi hasadgoʻyning yomonligidan va har bir koʻz (tegdiruvchi)ning yomonligidan (asrasin)», derdi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бетобланиб қолганларида, Жибрил у зотга руқя қилар ва: «Бисмиллаҳ (Аллоҳ номи билан), У сени соғайтирсин, ҳар бир дардингдан сенга шифо берсин, ҳасад қилган вақтдаги ҳасадгўйнинг ёмонлигидан ва ҳар бир кўз (тегдирувчи)нинг ёмонлигидан (асрасин)», дерди.

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سَحَرَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَهُودِيٌّ مِنْ يَهُودِ بَنِي زُرَيْقٍ يُقَالُ لَهُ لَبِيدُ بْنُ الأَعْصَمِ - قَالَتْ - حَتَّى كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُخَيَّلُ إِلَيْهِ أَنَّهُ يَفْعَلُ الشَّىْءَ وَمَا يَفْعَلُهُ حَتَّى إِذَا كَانَ ذَاتَ يَوْمٍ أَوْ ذَاتَ لَيْلَةٍ دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ دَعَا ثُمَّ دَعَا ثُمَّ قَالَ ‏"‏ يَا عَائِشَةُ أَشَعَرْتِ أَنَّ اللَّهَ أَفْتَانِي فِيمَا اسْتَفْتَيْتُهُ فِيهِ جَاءَنِي رَجُلاَنِ فَقَعَدَ أَحَدُهُمَا عِنْدَ رَأْسِي وَالآخَرُ عِنْدَ رِجْلَىَّ ‏.‏ فَقَالَ الَّذِي عِنْدَ رَأْسِي لِلَّذِي عِنْدَ رِجْلَىَّ أَوِ الَّذِي عِنْدَ رِجْلَىَّ لِلَّذِي عِنْدَ رَأْسِي مَا وَجَعُ الرَّجُلِ قَالَ مَطْبُوبٌ ‏.‏ قَالَ مَنْ طَبَّهُ قَالَ لَبِيدُ بْنُ الأَعْصَمِ ‏.‏ قَالَ فِي أَىِّ شَىْءٍ قَالَ فِي مُشْطٍ وَمُشَاطَةٍ ‏.‏ قَالَ وَجُبِّ طَلْعَةِ ذَكَرٍ ‏.‏ قَالَ فَأَيْنَ هُوَ قَالَ فِي بِئْرِ ذِي أَرْوَانَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَأَتَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي أُنَاسٍ مِنْ أَصْحَابِهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ يَا عَائِشَةُ وَاللَّهِ لَكَأَنَّ مَاءَهَا نُقَاعَةُ الْحِنَّاءِ وَلَكَأَنَّ نَخْلَهَا رُءُوسُ الشَّيَاطِينِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلاَ أَحْرَقْتَهُ قَالَ ‏"‏ لاَ أَمَّا أَنَا فَقَدْ عَافَانِي اللَّهُ وَكَرِهْتُ أَنْ أُثِيرَ عَلَى النَّاسِ شَرًّا فَأَمَرْتُ بِهَا فَدُفِنَتْ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ni Banu Zurayq yahudiylaridan Labid ibn al-Aʼsam deb ataluvchi bir yahudiy sehrlab qoʻydi. Hattoki Rasululloh ﷺ qilmagan ishni qildim deb xayol qiladigan boʻlib qoldilar. Bir kuni yoki bir kechasi Rasululloh ﷺ duo qildilar, soʻng yana duo qildilar, soʻng yana duo qildilar, soʻng: «Ey Oisha, bilasanmi, Alloh men soʻragan narsa haqida menga javob berdi. Yonimga ikki kishi keldi, biri boshim tomonida, ikkinchisi oyoqlarim tomonida oʻtirdi. Boshim tomonidagisi oyoqlarim tomonidagisiga, yoki oyoqlarim tomonidagisi boshim tomonidagisiga: ‹Bu kishining dardi nima?› dedi. Hammasi: ‹Sehrlangan›, dedi. ‹Uni kim sehrladi?› dedi. ‹Labid ibn al-Aʼsam›, dedi. ‹Nima bilan (sehrladi)?› dedi. ‹Taroq va taroqdagi soch bilan, hamda erkak xurmoning gulqobigʻi bilan›, dedi. ‹U qayerda?› dedi. ‹Zu Arvon qudugʻida›, dedi», dedilar. Oisha dedi: Soʻng Rasululloh ﷺ ashoblaridan bir necha kishi bilan u (quduq)ga bordilar, keyin: «Ey Oisha, Allohga qasamki, uning suvi xuddi xina suviga oʻxshar, xurmolari esa shaytonlarning boshlariga oʻxshar ekan», dedilar. Oisha dedi: Men: «Yo Rasululloh! Uni yondirib yuborsangiz boʻlmaydimi?» dedim. U zot: «Yoʻq, menga kelsak, Alloh meni shifoyob qildi, men odamlar orasida bir yomonlikni qoʻzgʻatishni xush koʻrmadim. Shuning uchun (sehr narsalarini) koʻmib tashlashga buyurdim, ular koʻmib tashlandi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ни Бану Зурайқ яҳудийларидан Лабид ибн ал-Аъсам деб аталувчи бир яҳудий сеҳрлаб қўйди. Ҳаттоки Расулуллоҳ ﷺ қилмаган ишни қилдим деб хаёл қиладиган бўлиб қолдилар. Бир куни ёки бир кечаси Расулуллоҳ ﷺ дуо қилдилар, сўнг яна дуо қилдилар, сўнг яна дуо қилдилар, сўнг: «Эй Оиша, биласанми, Аллоҳ мен сўраган нарса ҳақида менга жавоб берди. Ёнимга икки киши келди, бири бошим томонида, иккинчиси оёқларим томонида ўтирди. Бошим томонидагиси оёқларим томонидагисига, ёки оёқларим томонидагиси бошим томонидагисига: ‹Бу кишининг дарди нима?› деди. Ҳаммаси: ‹Сеҳрланган›, деди. ‹Уни ким сеҳрлади?› деди. ‹Лабид ибн ал-Аъсам›, деди. ‹Нима билан (сеҳрлади)?› деди. ‹Тароқ ва тароқдаги соч билан, ҳамда эркак хурмонинг гулқобиғи билан›, деди. ‹У қаерда?› деди. ‹Зу Арвон қудуғида›, деди», дедилар. Оиша деди: Сўнг Расулуллоҳ ﷺ ашобларидан бир неча киши билан у (қудуқ)га бордилар, кейин: «Эй Оиша, Аллоҳга қасамки, унинг суви худди хина сувига ўхшар, хурмолари эса шайтонларнинг бошларига ўхшар экан», дедилар. Оиша деди: Мен: «Ё Расулуллоҳ! Уни ёндириб юборсангиз бўлмайдими?» дедим. У зот: «Йўқ, менга келсак, Аллоҳ мени шифоёб қилди, мен одамлар орасида бир ёмонликни қўзғатишни хуш кўрмадим. Шунинг учун (сеҳр нарсаларини) кўмиб ташлашга буюрдим, улар кўмиб ташланди», дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سُحِرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَسَاقَ أَبُو كُرَيْبٍ الْحَدِيثَ بِقِصَّتِهِ نَحْوَ حَدِيثِ ابْنِ نُمَيْرٍ وَقَالَ فِيهِ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى الْبِئْرِ فَنَظَرَ إِلَيْهَا وَعَلَيْهَا نَخْلٌ ‏.‏ وَقَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَخْرِجْهُ ‏.‏ وَلَمْ يَقُلْ أَفَلاَ أَحْرَقْتَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ ‏"‏ فَأَمَرْتُ بِهَا فَدُفِنَتْ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ sehrlandilar. (Rovin) hadisni qissasi bilan Ibn Numayr hadisiga oʻxshatib keltirdi va unda: «Rasululloh ﷺ quduqqa bordilar va unga qaradilar, uning yonida xurmolar bor edi» dedi. Hamda (Oisha): «Men: ‹Yo Rasululloh! Uni chiqarib oling›, dedim» dedi. U «Uni yondirib yuborsangiz boʻlmaydimi?» demadi va «(Sehr narsalarini) koʻmib tashlashga buyurdim, ular koʻmib tashlandi» (jumlasini) ham zikr qilmadi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ сеҳрландилар. (Ровин) ҳадисни қиссаси билан Ибн Нумайр ҳадисига ўхшатиб келтирди ва унда: «Расулуллоҳ ﷺ қудуққа бордилар ва унга қарадилар, унинг ёнида хурмолар бор эди» деди. Ҳамда (Оиша): «Мен: ‹Ё Расулуллоҳ! Уни чиқариб олинг›, дедим» деди. У «Уни ёндириб юборсангиз бўлмайдими?» демади ва «(Сеҳр нарсаларини) кўмиб ташлашга буюрдим, улар кўмиб ташланди» (жумласини) ҳам зикр қилмади.

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ، زُهَيْرٌ - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا اشْتَكَى مِنَّا إِنْسَانٌ مَسَحَهُ بِيَمِينِهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَذْهِبِ الْبَاسَ رَبَّ النَّاسِ وَاشْفِ أَنْتَ الشَّافِي لاَ شِفَاءَ إِلاَّ شِفَاؤُكَ شِفَاءً لاَ يُغَادِرُ سَقَمًا ‏"‏ ‏.‏ فَلَمَّا مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَثَقُلَ أَخَذْتُ بِيَدِهِ لأَصْنَعَ بِهِ نَحْوَ مَا كَانَ يَصْنَعُ فَانْتَزَعَ يَدَهُ مِنْ يَدِي ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي وَاجْعَلْنِي مَعَ الرَّفِيقِ الأَعْلَى ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَذَهَبْتُ أَنْظُرُ فَإِذَا هُوَ قَدْ قَضَى ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bizdan biror inson kasal boʻlsa, Rasululloh ﷺ uni oʻng qoʻllari bilan silardilar, soʻng: «Ozorni ketkaz, ey odamlarning Rabbi, Oʻzing shifo ber, shifo beruvchi Oʻzingsan, Sening shifoyingdan oʻzga shifo yoʻq, (shunday) shifoyki, hech qanday kasallik qoldirmaydigan», derdilar. Rasululloh ﷺ kasal boʻlib, (kasalliklari) ogʻirlashganda, men u zot qiladigan ishni qilish uchun qoʻllaridan ushladim. U zot qoʻllarini qoʻlimdan tortib olib, soʻng: «Allohim, meni magʻfirat qil va meni eng oliy doʻst (Rafiq al-Aʼlo) bilan birga qil», dedilar. Oisha dedi: Soʻng men qarab turgan edim, u zot jon taslim qilgan edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Биздан бирор инсон касал бўлса, Расулуллоҳ ﷺ уни ўнг қўллари билан силардилар, сўнг: «Озорни кетказ, эй одамларнинг Рабби, Ўзинг шифо бер, шифо берувчи Ўзингсан, Сенинг шифойингдан ўзга шифо йўқ, (шундай) шифойки, ҳеч қандай касаллик қолдирмайдиган», дердилар. Расулуллоҳ ﷺ касал бўлиб, (касалликлари) оғирлашганда, мен у зот қиладиган ишни қилиш учун қўлларидан ушладим. У зот қўлларини қўлимдан тортиб олиб, сўнг: «Аллоҳим, мени мағфират қил ва мени энг олий дўст (Рафиқ ал-Аъло) билан бирга қил», дедилар. Оиша деди: Сўнг мен қараб турган эдим, у зот жон таслим қилган эдилар.

وَحَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا عَادَ مَرِيضًا يَقُولُ ‏"‏ أَذْهِبِ الْبَاسَ رَبَّ النَّاسِ اشْفِهِ أَنْتَ الشَّافِي لاَ شِفَاءَ إِلاَّ شِفَاؤُكَ شِفَاءً لاَ يُغَادِرُ سَقَمًا ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ kasalni yoʻqlaganlarida: «Ozorni ketkaz, ey odamlarning Rabbi, unga shifo ber, shifo beruvchi Oʻzingsan, Sening shifoyingdan oʻzga shifo yoʻq, (shunday) shifoyki, hech qanday kasallik qoldirmaydigan», derdilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ касални йўқлаганларида: «Озорни кетказ, эй одамларнинг Рабби, унга шифо бер, шифо берувчи Ўзингсан, Сенинг шифойингдан ўзга шифо йўқ, (шундай) шифойки, ҳеч қандай касаллик қолдирмайдиган», дердилар.

وَحَدَّثَنَاهُ أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَتَى الْمَرِيضَ يَدْعُو لَهُ قَالَ ‏"‏ أَذْهِبِ الْبَاسَ رَبَّ النَّاسِ وَاشْفِ أَنْتَ الشَّافِي لاَ شِفَاءَ إِلاَّ شِفَاؤُكَ شِفَاءً لاَ يُغَادِرُ سَقَمًا ‏"‏ ‏.‏ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي بَكْرٍ فَدَعَا لَهُ وَقَالَ ‏"‏ وَأَنْتَ الشَّافِي ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ kasalning oldiga kelganlarida unga duo qilardilar va: «Ozorni ketkaz, ey odamlarning Rabbi, Oʻzing shifo ber, shifo beruvchi Oʻzingsan, Sening shifoyingdan oʻzga shifo yoʻq, (shunday) shifoyki, hech qanday kasallik qoldirmaydigan», derdilar. Abu Bakrning rivoyatida esa: «Unga duo qildilar va: ‹Shifo beruvchi Oʻzingsan›, dedilar» (deyilgan).Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ касалнинг олдига келганларида унга дуо қилардилар ва: «Озорни кетказ, эй одамларнинг Рабби, Ўзинг шифо бер, шифо берувчи Ўзингсан, Сенинг шифойингдан ўзга шифо йўқ, (шундай) шифойки, ҳеч қандай касаллик қолдирмайдиган», дердилар. Абу Бакрнинг ривоятида эса: «Унга дуо қилдилар ва: ‹Шифо берувчи Ўзингсан›, дедилар» (дейилган).

وَحَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ إِسْرَائِيلَ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، وَمُسْلِمُ بْنُ صُبَيْحٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي عَوَانَةَ وَجَرِيرٍ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ... — Abu Avona va Jarir hadisiga oʻxshatib (rivoyat qilindi).Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ... — Абу Авона ва Жарир ҳадисига ўхшатиб (ривоят қилинди).

وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ - وَاللَّفْظُ لأَبِي كُرَيْبٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَرْقِي بِهَذِهِ الرُّقْيَةِ ‏"‏ أَذْهِبِ الْبَاسَ رَبَّ النَّاسِ بِيَدِكَ الشِّفَاءُ لاَ كَاشِفَ لَهُ إِلاَّ أَنْتَ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ mana shu ruqya bilan ruqya qilar edilar: «Ozorni ketkaz, ey odamlarning Rabbi, shifo Sening qoʻlingdadir, uni Oʻzingdan oʻzga ketkazuvchi yoʻq».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ мана шу руқя билан руқя қилар эдилар: «Озорни кетказ, эй одамларнинг Рабби, шифо Сенинг қўлингдадир, уни Ўзингдан ўзга кетказувчи йўқ».

حَدَّثَنِي سُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ، وَيَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ، عَنْ هِشَامِ، بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا مَرِضَ أَحَدٌ مِنْ أَهْلِهِ نَفَثَ عَلَيْهِ بِالْمُعَوِّذَاتِ فَلَمَّا مَرِضَ مَرَضَهُ الَّذِي مَاتَ فِيهِ جَعَلْتُ أَنْفُثُ عَلَيْهِ وَأَمْسَحُهُ بِيَدِ نَفْسِهِ لأَنَّهَا كَانَتْ أَعْظَمَ بَرَكَةً مِنْ يَدِي ‏.‏ وَفِي رِوَايَةِ يَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ بِمُعَوِّذَاتٍ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oila aʼzolaridan biri kasal boʻlsa, unga muavvizotni (oʻqib) puflardilar. U zot vafot etgan oʻsha kasalliklariga chalinganlarida esa men u zotga (muavvizotni oʻqib) puflar va u zotni oʻzlarining qoʻllari bilan silar edim, chunki ularning qoʻllari mening qoʻlimdan baraka jihatidan ulkanroq edi. Yahyo ibn Ayyubning rivoyatida esa «muavvizot bilan» (deyilgan).Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ оила аъзоларидан бири касал бўлса, унга муаввизотни (ўқиб) пуфлардилар. У зот вафот этган ўша касалликларига чалинганларида эса мен у зотга (муаввизотни ўқиб) пуфлар ва у зотни ўзларининг қўллари билан силар эдим, чунки уларнинг қўллари менинг қўлимдан барака жиҳатидан улканроқ эди. Яҳё ибн Айюбнинг ривоятида эса «муаввизот билан» (дейилган).

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا اشْتَكَى يَقْرَأُ عَلَى نَفْسِهِ بِالْمُعَوِّذَاتِ وَيَنْفُثُ فَلَمَّا اشْتَدَّ وَجَعُهُ كُنْتُ أَقْرَأُ عَلَيْهِ وَأَمْسَحُ عَنْهُ بِيَدِهِ رَجَاءَ بَرَكَتِهَا ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ kasal boʻlganlarida oʻzlariga muavvizotni oʻqir va puflar edilar. Ogʻriqlari kuchayganda esa men u zotga oʻqir va barakasini umid qilib u zotni qoʻllari bilan silar edim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ касал бўлганларида ўзларига муаввизотни ўқир ва пуфлар эдилар. Оғриқлари кучайганда эса мен у зотга ўқир ва баракасини умид қилиб у зотни қўллари билан силар эдим.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ، عَنْ مُغِيرَةَ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ رَخَّصَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لأَهْلِ بَيْتٍ مِنَ الأَنْصَارِ فِي الرُّقْيَةِ مِنَ الْحُمَةِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ ansorlardan boʻlgan bir oila aʼzolariga zaharli (chaqish)dan ruqya qilishga ruxsat berganlar».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ ансорлардан бўлган бир оила аъзоларига заҳарли (чақиш)дан руқя қилишга рухсат берганлар».

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَابْنُ أَبِي عُمَرَ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ أَبِي عُمَرَ - قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ رَبِّهِ بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا اشْتَكَى الإِنْسَانُ الشَّىْءَ مِنْهُ أَوْ كَانَتْ بِهِ قَرْحَةٌ أَوْ جَرْحٌ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِإِصْبَعِهِ هَكَذَا وَوَضَعَ سُفْيَانُ سَبَّابَتَهُ بِالأَرْضِ ثُمَّ رَفَعَهَا ‏"‏ بِاسْمِ اللَّهِ تُرْبَةُ أَرْضِنَا بِرِيقَةِ بَعْضِنَا لِيُشْفَى بِهِ سَقِيمُنَا بِإِذْنِ رَبِّنَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ أَبِي شَيْبَةَ ‏"‏ يُشْفَى ‏"‏ ‏.‏ وَقَالَ زُهَيْرٌ ‏"‏ لِيُشْفَى سَقِيمُنَا ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ inson biror narsadan shikoyat qilsa yoki unda yara yo jarohat boʻlsa, Nabiy ﷺ barmoqlari bilan mana shunday qilar edilar — Sufyon koʻrsatkich barmogʻini yerga qoʻyib, soʻng uni koʻtardi —: «Allohning nomi bilan, Robbimizning izni bilan kasalimiz shifo topishi uchun yerimizning tuprogʻi birimizning soʻlagi bilan (aralashtirildi)», (der edilar). Ibn Abu Shayba: «yushfa (shifo topadi)» dedi. Zuhayr esa: «liyushfa saqiymuno (kasalimiz shifo topishi uchun)» dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ инсон бирор нарсадан шикоят қилса ёки унда яра ё жароҳат бўлса, Набий ﷺ бармоқлари билан мана шундай қилар эдилар — Суфён кўрсаткич бармоғини ерга қўйиб, сўнг уни кўтарди —: «Аллоҳнинг номи билан, Роббимизнинг изни билан касалимиз шифо топиши учун еримизнинг тупроғи биримизнинг сўлаги билан (аралаштирилди)», (дер эдилар). Ибн Абу Шайба: «юшфа (шифо топади)» деди. Зуҳайр эса: «лиюшфа сақиймуно (касалимиз шифо топиши учун)» деди.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ - قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ أَبُو بَكْرٍ، وَأَبُو كُرَيْبٍ - وَاللَّفْظُ لَهُمَا - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، عَنْ مِسْعَرٍ، حَدَّثَنَا مَعْبَدُ بْنُ خَالِدٍ، عَنِ ابْنِ شَدَّادٍ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَأْمُرُهَا أَنْ تَسْتَرْقِيَ مِنَ الْعَيْنِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ unga (Oishaga) koʻz (tegishi)dan ruqya qildirishni buyurar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ унга (Оишага) кўз (тегиши)дан руқя қилдиришни буюрар эдилар.

وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ مَعْبَدِ بْنِ خَالِدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ، شَدَّادٍ عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَأْمُرُنِي أَنْ أَسْتَرْقِيَ مِنَ الْعَيْنِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ menga koʻz (tegishi)dan ruqya qildirishimni buyurar edilar».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ менга кўз (тегиши)дан руқя қилдиришимни буюрар эдилар».

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ الْحُمَّى مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَابْرُدُوهَا بِالْمَاءِ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ dedilar: «Isitma jahannamning qaynashidandir. Bas, uni suv bilan sovuting».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ дедилар: «Иситма жаҳаннамнинг қайнашидандир. Бас, уни сув билан совутинг».

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ سُفْيَانَ، حَدَّثَنِي مُوسَى بْنُ أَبِي، عَائِشَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ لَدَدْنَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَرَضِهِ فَأَشَارَ أَنْ لاَ تَلُدُّونِي ‏.‏ فَقُلْنَا كَرَاهِيَةُ الْمَرِيضِ لِلدَّوَاءِ ‏.‏ فَلَمَّا أَفَاقَ قَالَ ‏"‏ لاَ يَبْقَى أَحَدٌ مِنْكُمْ إِلاَّ لُدَّ غَيْرُ الْعَبَّاسِ فَإِنَّهُ لَمْ يَشْهَدْكُمْ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: biz Rasululloh ﷺ ga kasalliklari paytida ogʻizlarining yon tomonidan dori quyduk. Shunda u zot: «Menga dori quymanglar», — deb ishora qildilar. Biz: «Bemorning dorini yoqtirmasligidan», — dedik. Sogʻaygan paytlarida: «Ichingizdan Abbosdan boshqa hech kim qolmasin, hammasining ogʻizlariga dori quyilsin, chunki u sizlarning oldingizda yoʻq edi», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: биз Расулуллоҳ ﷺ га касалликлари пайтида оғизларининг ён томонидан дори қуйдук. Шунда у зот: «Менга дори қуйманглар», — деб ишора қилдилар. Биз: «Беморнинг дорини ёқтирмаслигидан», — дедик. Соғайган пайтларида: «Ичингиздан Аббосдан бошқа ҳеч ким қолмасин, ҳаммасининг оғизларига дори қуйилсин, чунки у сизларнинг олдингизда йўқ эди», — дедилар.

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ يَحْيَى، بْنِ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ الْكُهَّانَ كَانُوا يُحَدِّثُونَنَا بِالشَّىْءِ فَنَجِدُهُ حَقًّا قَالَ ‏"‏ تِلْكَ الْكَلِمَةُ الْحَقُّ يَخْطَفُهَا الْجِنِّيُّ فَيَقْذِفُهَا فِي أُذُنِ وَلِيِّهِ وَيَزِيدُ فِيهَا مِائَةَ كَذْبَةٍ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: men: «Yo Rasululloh! Kohinlar bizga biror narsani aytib berishar edi, biz esa uni haq (chin) chiqqanini koʻrar edik», — dedim. U zot: «U — haq soʻz boʻlib, uni jin (osmondan) oʻgʻirlab oladi-da, oʻzining doʻsti (kohin)ning qulogʻiga tashlaydi va unga yuztacha yolgʻon qoʻshadi», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: мен: «Ё Расулуллоҳ! Коҳинлар бизга бирор нарсани айтиб беришар эди, биз эса уни ҳақ (чин) чиққанини кўрар эдик», — дедим. У зот: «У — ҳақ сўз бўлиб, уни жин (осмондан) ўғирлаб олади-да, ўзининг дўсти (коҳин)нинг қулоғига ташлайди ва унга юзтача ёлғон қўшади», — дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، وَابْنُ، نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامٍ، ح وَحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِقَتْلِ ذِي الطُّفْيَتَيْنِ فَإِنَّهُ يَلْتَمِسُ الْبَصَرَ وَيُصِيبُ الْحَبَلَ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ orqasida ikki oq chiziq bor ilonni oʻldirishga buyurdilar, chunki u koʻzni (koʻrlikka) uchratadi va homilani tushiradi».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ орқасида икки оқ чизиқ бор илонни ўлдиришга буюрдилар, чунки у кўзни (кўрликка) учратади ва ҳомилани туширади».

وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، وَحَرْمَلَةُ، قَالاَ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لِلْوَزَغِ ‏"‏ الْفُوَيْسِقُ ‏"‏ ‏.‏ زَادَ حَرْمَلَةُ قَالَتْ وَلَمْ أَسْمَعْهُ أَمَرَ بِقَتْلِهِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ kaltakesak haqida «fuvaysiq (ziyonkor jonivor)» dedilar. Harmala (rivoyatida) shuni ziyoda qildi: U (Oisha): «Men u zotning uni oʻldirishga buyurganlarini eshitmaganman», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ калтакесак ҳақида «фувайсиқ (зиёнкор жонивор)» дедилар. Ҳармала (ривоятида) шуни зиёда қилди: У (Оиша): «Мен у зотнинг уни ўлдиришга буюрганларини эшитмаганман», деди.

وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ، عَنْ عَائِشَةَ، مِثْلَهُ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ning ikki muazzini bor edi — Bilol va koʻzi ojiz Ibn Ummi Maktum.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ нинг икки муаззини бор эди — Билол ва кўзи ожиз Ибн Умми Мактум.

حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ، مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، - يَعْنِي ابْنَ مَخْلَدٍ - عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ يُؤَذِّنُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ أَعْمَى ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Ibn Ummi Maktum koʻzi ojiz boʻlsa-da, Rasululloh ﷺ ga azon aytar edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Ибн Умми Мактум кўзи ожиз бўлса-да, Расулуллоҳ ﷺ га азон айтар эди.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتِ اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَدَخَلَ عَلَيْهِ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ يَعُودُونَهُ فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَالِسًا فَصَلَّوْا بِصَلاَتِهِ قِيَامًا فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ أَنِ اجْلِسُوا ‏.‏ فَجَلَسُوا فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ ‏"‏ إِنَّمَا جُعِلَ الإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ betob boʻlib qoldilar. Bas, sahobalaridan bir necha kishi u zotni koʻrgani kirishdi. Rasululloh ﷺ oʻtirgan holda namoz oʻqidilar, ular esa u zotning namozlariga ergashib tik turib oʻqishdi. Shunda u zot ularga oʻtiringlar, deb ishora qildilar. Bas, ular oʻtirishdi. Namozdan boʻshaganlarida: «Albatta, imom unga ergashilishi uchun (tayinlangan). Bas, u rukuʼ qilsa, sizlar ham rukuʼ qilinglar; (boshini) koʻtarsa, sizlar ham koʻtaringlar; oʻtirib namoz oʻqisa, sizlar ham oʻtirib namoz oʻqinglar», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бетоб бўлиб қолдилар. Бас, саҳобаларидан бир неча киши у зотни кўргани киришди. Расулуллоҳ ﷺ ўтирган ҳолда намоз ўқидилар, улар эса у зотнинг намозларига эргашиб тик туриб ўқишди. Шунда у зот уларга ўтиринглар, деб ишора қилдилар. Бас, улар ўтиришди. Намоздан бўшаганларида: «Албатта, имом унга эргашилиши учун (тайинланган). Бас, у рукуъ қилса, сизлар ҳам рукуъ қилинглар; (бошини) кўтарса, сизлар ҳам кўтаринглар; ўтириб намоз ўқиса, сизлар ҳам ўтириб намоз ўқинглар», — дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ رَافِعٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، قَالَ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ، أَخْبَرَتْهُ قَالَتْ، أَوَّلُ مَا اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِ مَيْمُونَةَ فَاسْـتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِهَا وَأَذِنَّ لَهُ - قَالَتْ - فَخَرَجَ وَيَدٌ لَهُ عَلَى الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ وَيَدٌ لَهُ عَلَى رَجُلٍ آخَرَ وَهُوَ يَخُطُّ بِرِجْلَيْهِ فِي الأَرْضِ ‏.‏ فَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَحَدَّثْتُ بِهِ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنِ الرَّجُلُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ هُوَ عَلِيٌّ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ilk bor kasal boʻlganlarida Maymunaning uyida edilar. Soʻng (Oishaning) uyida kasal yotishlari uchun (boshqa) ayollaridan ruxsat soʻradilar, ular u zotga ruxsat berishdi. U zot bir qoʻllari Fazl ibn Abbosning ustida, bir qoʻllari boshqa bir kishining ustida (suyanib) chiqdilar, oyoqlari yer bilan sudralib borardi. Ubaydulloh dedi: Men buni Ibn Abbosga aytib berdim. U: «Oisha ismini aytmagan kishi kimligini bilasanmi? U Ali edi», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ илк бор касал бўлганларида Маймунанинг уйида эдилар. Сўнг (Оишанинг) уйида касал ётишлари учун (бошқа) аёлларидан рухсат сўрадилар, улар у зотга рухсат беришди. У зот бир қўллари Фазл ибн Аббоснинг устида, бир қўллари бошқа бир кишининг устида (суяниб) чиқдилар, оёқлари ер билан судралиб борарди. Убайдуллоҳ деди: Мен буни Ибн Аббосга айтиб бердим. У: «Оиша исмини айтмаган киши кимлигини биласанми? У Али эди», деди.

حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ، قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، أَنَّ عَائِشَةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ لَمَّا ثَقُلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاشْتَدَّ بِهِ وَجَعُهُ اسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِي فَأَذِنَّ لَهُ فَخَرَجَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ تَخُطُّ رِجْلاَهُ فِي الأَرْضِ بَيْنَ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَبَيْنَ رَجُلٍ آخَرَ ‏.‏ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَأَخْبَرْتُ عَبْدَ اللَّهِ بِالَّذِي قَالَتْ عَائِشَةُ فَقَالَ لِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ هَلْ تَدْرِي مَنِ الرَّجُلُ الآخَرُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ قَالَ قُلْتُ لاَ ‏.‏ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ هُوَ عَلِيٌّ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ning (kasalliklari) ogʻirlashib, dardlari kuchaygach, mening uyimda kasal yotishlari uchun (boshqa) ayollaridan ruxsat soʻradilar, ular u zotga ruxsat berishdi. Shunda u zot ikki kishining — Abbos ibn Abdulmuttalib bilan boshqa bir kishining — oʻrtasida (suyanib) chiqdilar, oyoqlari yer bilan sudralib borardi. Ubaydulloh dedi: Men Oisha aytgan narsani Abdullohga xabar berdim. Shunda Abdulloh ibn Abbos menga: «Oisha ismini aytmagan boshqa kishi kimligini bilasanmi?» dedi. Men: «Yoʻq», dedim. Ibn Abbos: «U Ali edi», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ нинг (касалликлари) оғирлашиб, дардлари кучайгач, менинг уйимда касал ётишлари учун (бошқа) аёлларидан рухсат сўрадилар, улар у зотга рухсат беришди. Шунда у зот икки кишининг — Аббос ибн Абдулмутталиб билан бошқа бир кишининг — ўртасида (суяниб) чиқдилар, оёқлари ер билан судралиб борарди. Убайдуллоҳ деди: Мен Оиша айтган нарсани Абдуллоҳга хабар бердим. Шунда Абдуллоҳ ибн Аббос менга: «Оиша исмини айтмаган бошқа киши кимлигини биласанми?» деди. Мен: «Йўқ», дедим. Ибн Аббос: «У Али эди», деди.

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ، قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، أَنَّ عَائِشَةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ لَقَدْ رَاجَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ وَمَا حَمَلَنِي عَلَى كَثْرَةِ مُرَاجَعَتِهِ إِلاَّ أَنَّهُ لَمْ يَقَعْ فِي قَلْبِي أَنْ يُحِبَّ النَّاسُ بَعْدَهُ رَجُلاً قَامَ مَقَامَهُ أَبَدًا وَإِلاَّ أَنِّي كُنْتُ أَرَى أَنَّهُ لَنْ يَقُومَ مَقَامَهُ أَحَدٌ إِلاَّ تَشَاءَمَ النَّاسُ بِهِ فَأَرَدْتُ أَنْ يَعْدِلَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ أَبِي بَكْرٍ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men bu (masala) borasida Rasululloh ﷺ ga (bir necha bor) qaytib (eʼtiroz bildirib) murojaat qildim. Meni u zotga koʻp marta qaytib murojaat qilishimga faqat shu narsa undagan: u zotdan keyin u zotning oʻrnida turadigan kishini odamlar hech qachon yaxshi koʻrmasligi koʻnglimga sigʻmasdi; va men u zotning oʻrnida hech kim tursa, odamlar undan shumlanadi, deb oʻylardim. Shu sababli men Rasululloh ﷺ buni Abu Bakrdan boshqasiga oʻtkazishlarini istardim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен бу (масала) борасида Расулуллоҳ ﷺ га (бир неча бор) қайтиб (эътироз билдириб) мурожаат қилдим. Мени у зотга кўп марта қайтиб мурожаат қилишимга фақат шу нарса ундаган: у зотдан кейин у зотнинг ўрнида турадиган кишини одамлар ҳеч қачон яхши кўрмаслиги кўнглимга сиғмасди; ва мен у зотнинг ўрнида ҳеч ким турса, одамлар ундан шумланади, деб ўйлардим. Шу сабабли мен Расулуллоҳ ﷺ буни Абу Бакрдан бошқасига ўтказишларини истардим.