حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنِ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رُفِعَ الْقَلَمُ عَنْ ثَلَاثَةٍ عَنْ النَّائِمِ حَتَّى يَسْتَيْقِظَ وَعَنْ الْمُبْتَلَى حَتَّى يَبْرَأَ وَعَنْ الصَّبِيِّ حَتَّى يَعْقِلَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Uch (toifa)dan qalam koʻtarilgan: uygʻonguniga qadar uxlab yotgandan, sogʻayguniga qadar (aqli zoʻr boʻlib) sinovga uchragandan va ulgʻayguniga qadar boladan», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Уч (тоифа)дан қалам кўтарилган: уйғонгунига қадар ухлаб ётгандан, соғайгунига қадар (ақли зўр бўлиб) синовга учрагандан ва улғайгунига қадар боладан», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا صَخْرُ بْنُ جُوَيْرِيَةَ عَنْ إِسْمَاعِيلَ عَنْ أَبِي خَلَفٍأَنَّهُ دَخَلَ مَعَ عُبَيْدِ بْنِ عُمَيْرٍ عَلَى عَائِشَةَ فَسَأَلَهَا عُبَيْدُ بْنُ عُمَيْرٍ كَيْفَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ هَذِهِ الْآيَةَ الَّذِينَ يَأْتُونَ مَا أَتَوْا أَوْ يُؤْتُونَ مَا أَتَوْا فَقَالَتْ أَيُّهُمَا أَحَبُّ إِلَيْكَ فَقَالَ وَاللَّهِ لَأَحَدُهُمَا أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ كَذَا وَكَذَا قَالَتْ أَيَّتُهُمَا قَالَ الَّذِينَ يَأْتُونَ مَا أَتَوْا فَقَالَتْ أَشْهَدُ لَكَذَلِكَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَؤُهَا وَكَذَاكَ أُنْزِلَتْ وَلَكِنَّ الْهِجَاءَ حُرِّفَحَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا صَخْرُ بْنُ جُوَيْرِيَةَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنِي أَبُو خَلَفٍ مَوْلَى بَنِي جُمَحٍ أَنَّهُ دَخَلَ مَعَ عُبَيْدِ بْنِ عُمَيْرٍ عَلَى أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ عَائِشَةَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
Abu Xalaf rivoyat qiladiki, u Ubayd ibn Umayr bilan birga Oisha (roziyallohu anho)ning huzuriga kirdi. Ubayd ibn Umayr undan: «Rasululloh ﷺ bu oyatni qanday oʻqir edilar: ‹allaziyna yaʼtuna mo atav› debmi yoki ‹yuʼtuna mo atav› deb?» — deb soʻradi. U: «Ularning qaysi biri senga suyukliroq?» dedi. U: «Vallohi, ularning biri menga ana u va mana bu narsadan ham suyukliroqdir», dedi. U: «Qaysi biri?» dedi. U: «‹Allaziyna yaʼtuna mo atav›», dedi. Shunda u: «Men guvohlik beramanki, Rasululloh ﷺ uni xuddi shunday oʻqir edilar va u shunday nozil boʻlgan, lekin yozuvi oʻzgartirilgan», dedi. Boshqa sanad bilan ham u Ubayd ibn Umayr bilan moʻminlar onasi Oishaning huzuriga kirgani (rivoyat qilinib), shu maʼnodagisi zikr qilindi.Абу Халаф ривоят қиладики, у Убайд ибн Умайр билан бирга Оиша (розияллоҳу анҳо)нинг ҳузурига кирди. Убайд ибн Умайр ундан: «Расулуллоҳ ﷺ бу оятни қандай ўқир эдилар: ‹аллазийна яътуна мо атав› дебми ёки ‹юътуна мо атав› деб?» — деб сўради. У: «Уларнинг қайси бири сенга суюклироқ?» деди. У: «Валлоҳи, уларнинг бири менга ана у ва мана бу нарсадан ҳам суюклироқдир», деди. У: «Қайси бири?» деди. У: «‹Аллазийна яътуна мо атав›», деди. Шунда у: «Мен гувоҳлик бераманки, Расулуллоҳ ﷺ уни худди шундай ўқир эдилар ва у шундай нозил бўлган, лекин ёзуви ўзгартирилган», деди. Бошқа санад билан ҳам у Убайд ибн Умайр билан мўминлар онаси Оишанинг ҳузурига киргани (ривоят қилиниб), шу маънодагиси зикр қилинди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُطَرِّفٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْجُعِلَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُرْدَةٌ سَوْدَاءُ مِنْ صُوفٍ فَذَكَرَ بَيَاضَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسَوَادَهَا فَلَمَّا عَرِقَ وَجَدَ مِنْهَا رِيحَ الصُّوفِ فَقَذَفَهَا قَالَ وَأَحْسِبُهُ قَدْ قَالَتْ كَانَ يُعْجِبُهُ الرِّيحُ الطَّيِّبَةُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ uchun jundan qora rido qilindi. (Roviy) Nabiy ﷺning oq (badanlari)ni va uning (ridoning) qoraligʻini zikr qildi. U zot terlaganlarida undan jun hidini sezdilar va uni tashlab yubordilar. (Roviy) aytdi: Menimcha, u: «U zot xushboʻy hidni yoqtirar edilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ учун жундан қора ридо қилинди. (Ровий) Набий ﷺнинг оқ (баданлари)ни ва унинг (ридонинг) қоралиғини зикр қилди. У зот терлаганларида ундан жун ҳидини сездилар ва уни ташлаб юбордилар. (Ровий) айтди: Менимча, у: «У зот хушбўй ҳидни ёқтирар эдилар», деди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ كَيْسَانَ وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ وَعَفَّانُ الْمَعْنَى وَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ يَزِيدَ لَمْ يَخْتَلِفُوا فِي الْإِسْنَادِ وَالْمَعْنَى قَالَا أَنَا جَعْفَرُ بْنُ كَيْسَانَ الْعَدَوِيُّ قَالَ حَدَّثَتْنَا مُعَاذَةُ بِنْتُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَدَوِيَّةُ قَالَتْدَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ فَقَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَفْنَى أُمَّتِي إِلَّا بِالطَّعْنِ وَالطَّاعُونِ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الطَّعْنُ قَدْ عَرَفْنَاهُ فَمَا الطَّاعُونُ قَالَ غُدَّةٌ كَغُدَّةِ الْبَعِيرِ الْمُقِيمُ بِهَا كَالشَّهِيدِ وَالْفَارُّ مِنْهَا كَالْفَارِّ مِنْ الزَّحْفِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ummatim faqat taʼn (nayza) va toun bilan halok boʻladi», dedilar. Men: «Ey Allohning Rasuli, bu taʼnni bildik, toun nima?» dedim. U zot: «Tuyaning beziga oʻxshash bez. Unda (sabr bilan) turgan kishi shahiddek, undan qochgan esa jang maydonidan qochgandek», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Умматим фақат таън (найза) ва тоун билан ҳалок бўлади», дедилар. Мен: «Эй Аллоҳнинг Расули, бу таънни билдик, тоун нима?» дедим. У зот: «Туянинг безига ўхшаш без. Унда (сабр билан) турган киши шаҳиддек, ундан қочган эса жанг майдонидан қочгандек», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنِ ابْنِ سَخْبَرَةَ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَعْظَمُ النِّسَاءِ بَرَكَةً أَيْسَرُهُنَّ مَئُونَةً
Oisha (roziyallohu anho)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: «Ayollarning barakasi eng ulugʻi — mashaqqati (xarajati) eng yengilidir».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: «Аёлларнинг баракаси энг улуғи — машаққати (харажати) энг енгилидир».
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِنْ الَّذِينَ إِذَا أَحْسَنُوا اسْتَبْشَرُوا وَإِذَا أَسَاءُوا اسْتَغْفَرُوا
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Allohumma-jʼalniy minallaziyna izo ahsanu-stabsharu va izo asau-stagʻfaru (Ey Alloh, meni yaxshilik qilsalar shodlanadigan, yomonlik qilsalar magʻfirat soʻraydigan kishilardan qilgin)», deb aytar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Аллоҳумма-жъалний миналлазийна изо аҳсану-стабшару ва изо асау-стағфару (Эй Аллоҳ, мени яхшилик қилсалар шодланадиган, ёмонлик қилсалар мағфират сўрайдиган кишилардан қилгин)», деб айтар эдилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ قَالَ حَدَّثَنِي شَيْبَةُ الْخُضَرِيُّ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ فَحَدَّثَنَا عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ أَحْلِفُ عَلَيْهِنَّ لَا يَجْعَلُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَنْ لَهُ سَهْمٌ فِي الْإِسْلَامِ كَمَنْ لَا سَهْمَ لَهُ فَأَسْهُمُ الْإِسْلَامِ ثَلَاثَةٌ الصَّلَاةُ وَالصَّوْمُ وَالزَّكَاةُ وَلَا يَتَوَلَّى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَبْدًا فِي الدُّنْيَا فَيُوَلِّيهِ غَيْرَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُحِبُّ رَجُلٌ قَوْمًا إِلَّا جَعَلَهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَعَهُمْ وَالرَّابِعَةُ لَوْ حَلَفْتُ عَلَيْهَا رَجَوْتُ أَنْ لَا آثَمَ لَا يَسْتُرُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَبْدًا فِي الدُّنْيَا إِلَّا سَتَرَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِفَقَالَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ إِذَا سَمِعْتُمْ مِثْلَ هَذَا الْحَدِيثِ مِنْ مِثْلِ عُرْوَةَ يَرْوِيهِ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاحْفَظُوهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Uch narsaga qasam ichaman: Alloh azza va jalla Islomda nasibasi bor kishini nasibasi yoʻq kishidek qilmaydi — Islomning nasibalari uchtadir: namoz, roʻza va zakot; Alloh azza va jalla dunyoda bir bandaning ishini oʻz zimmasiga olsa, qiyomat kunida uni boshqaga topshirmaydi; va bir kishi biror qavmni sevsa, Alloh azza va jalla uni ular bilan birga qiladi. Toʻrtinchisi shuki, agar unga qasam ichsam, gunohkor boʻlmasligimga umid qilaman: Alloh azza va jalla dunyoda bir bandani (aybini) yopsa, qiyomat kunida ham albatta uni yopadi», dedilar. Shunda Umar ibn Abdulaziz: «Bunday hadisni Urvaga oʻxshagan kishidan, u Oishadan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qilib eshitsangiz, uni yod olinglar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Уч нарсага қасам ичаман: Аллоҳ азза ва жалла Исломда насибаси бор кишини насибаси йўқ кишидек қилмайди — Исломнинг насибалари учтадир: намоз, рўза ва закот; Аллоҳ азза ва жалла дунёда бир банданинг ишини ўз зиммасига олса, қиёмат кунида уни бошқага топширмайди; ва бир киши бирор қавмни севса, Аллоҳ азза ва жалла уни улар билан бирга қилади. Тўртинчиси шуки, агар унга қасам ичсам, гуноҳкор бўлмаслигимга умид қиламан: Аллоҳ азза ва жалла дунёда бир бандани (айбини) ёпса, қиёмат кунида ҳам албатта уни ёпади», дедилар. Шунда Умар ибн Абдулазиз: «Бундай ҳадисни Урвага ўхшаган кишидан, у Оишадан, у Набий ﷺдан ривоят қилиб эшитсангиз, уни ёд олинглар», деди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ وَعَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ سُمَيَّةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْوَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى صَفِيَّةَ بِنْتِ حُيَيٍّ فَقَالَتْ لِي هَلْ لَكِ إِلَى أَنْ تُرْضِينَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنِّي وَأَجْعَلُ لَكِ يَوْمِي قُلْتُ نَعَمْ فَأَخَذَتْ خِمَارًا لَهَا مَصْبُوغًا بِزَعْفَرَانٍ فَرَشَّتْهُ بِالْمَاءِ ثُمَّ اخْتَمَرَتْ بِهِ قَالَ عَفَّانُ لِيَفُوحَ رِيحُهُ ثُمَّ دَخَلَتْ عَلَيْهِ فِي يَوْمِهَا فَجَلَسَتْ إِلَى جَنْبِهِ فَقَالَ إِلَيْكِ يَا عَائِشَةُ فَلَيْسَ هَذَا يَوْمَكِ فَقُلْتُ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشَاءُ ثُمَّ أَخْبَرْتُهُ خَبَرِي قَالَ عَفَّانُ فَرَضِيَ عَنْهَا
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Safiyya binti Huyaydan xafa boʻldilar. Shunda u menga: «Rasululloh ﷺni mendan rozi qila olasanmi? Men oʻz kunimni senga beraman», dedi. Men: «Ha», dedim. U zaʼfaronga boʻyalgan roʻmolini olib, unga suv sepdi, soʻng uni oʻrab oldi — Affon: «hidi taralishi uchun», dedi — soʻng oʻzining kunida u zotning huzurlariga kirdi va yonlariga oʻtirdi. U zot: «Nari tur, ey Oisha, bu sening kuning emas», dedilar. Men: «Bu Allohning fazlidir, uni Oʻzi xohlagan kishiga beradi», dedim, soʻng u zotga oʻz xabarimni aytdim. Affon: «Shunda u zot undan rozi boʻldilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Сафийя бинти Ҳуяйдан хафа бўлдилар. Шунда у менга: «Расулуллоҳ ﷺни мендан рози қила оласанми? Мен ўз кунимни сенга бераман», деди. Мен: «Ҳа», дедим. У заъфаронга бўялган рўмолини олиб, унга сув сепди, сўнг уни ўраб олди — Аффон: «ҳиди таралиши учун», деди — сўнг ўзининг кунида у зотнинг ҳузурларига кирди ва ёнларига ўтирди. У зот: «Нари тур, эй Оиша, бу сенинг кунинг эмас», дедилар. Мен: «Бу Аллоҳнинг фазлидир, уни Ўзи хоҳлаган кишига беради», дедим, сўнг у зотга ўз хабаримни айтдим. Аффон: «Шунда у зот ундан рози бўлдилар», деди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ قَالَ أَخْبَرَنَا هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُعَاذَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي الضُّحَى أَرْبَعًا وَيَزِيدُ مَا شَاءَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ zuho namozini toʻrt rakaat oʻqir va xohlaganlaricha ziyoda qilar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ зуҳо намозини тўрт ракаат ўқир ва хоҳлаганларича зиёда қилар эдилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ بُرْدٍ قَالَ حَدَّثَتْنَا أُمُّ سَالِمٍ الرَّاسِبِيَّةُ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُتِيَ بِاللَّبَنِ قَالَ كَمْ فِي الْبَيْتِ بَرَكَةً أَوْ بَرَكَتَيْنِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺga sut keltirilganda: «Uyda qancha baraka bor — bir barakami yo ikki barakami?» der edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺга сут келтирилганда: «Уйда қанча барака бор — бир бараками ё икки бараками?» дер эдилар.
حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ عِيسَى أَخْبَرَنَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا فَهُوَ صَدَقَةٌ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Bizga meros qolmaydi, biz qoldirgan narsa sadaqadir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Бизга мерос қолмайди, биз қолдирган нарса садақадир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْمِقْدَامِ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَسَأَلْتُ عَائِشَةَ عَنْ الصَّلَاةِ بَعْدَ الْعَصْرِ فَقَالَتْ صَلِّ إِنَّمَا نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَوْمَكَ أَهْلَ الْيَمَنِ عَنْ الصَّلَاةِ إِذَا طَلَعَتْ الشَّمْسُ
Shurayhning otasi aytadi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan asrdan keyingi namoz haqida soʻradim. U: «Oʻqiyver! Rasululloh ﷺ sening qavming — Yaman ahlini quyosh chiqqan paytdagi namozdangina qaytarganlar», dedi.Шурайҳнинг отаси айтади: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан асрдан кейинги намоз ҳақида сўрадим. У: «Ўқийвер! Расулуллоҳ ﷺ сенинг қавминг — Яман аҳлини қуёш чиққан пайтдаги намоздангина қайтарганлар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ الرِّشْكِ عَنْ مُعَاذَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ قَالَتْ فَقُلْتُ مِنْ أَيِّهِ كَانَ فَقَالَتْ لَمْ يَكُنْ يُبَالِي مِنْ أَيِّهِ كَانَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ har oyda uch kun roʻza tutar edilar. Men: «Qaysi kunlarida edi?» deb soʻradim. U: «U zot qaysi kunlari boʻlishiga parvo qilmas edilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ҳар ойда уч кун рўза тутар эдилар. Мен: «Қайси кунларида эди?» деб сўрадим. У: «У зот қайси кунлари бўлишига парво қилмас эдилар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ غُنْدَرٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الْمَخْرَمِيُّ أَخْبَرَنِي سَعْدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَأَنَّ رَجُلًا أَوْصَى فِي مَسَاكِنَ لَهُ بِثُلُثِ كُلِّ مَسْكَنٍ لِإِنْسَانٍ فَسَأَلْتُ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدٍ فَقَالَ اجْمَعْ ثَلَاثَةً فِي مَكَانِ وَاحِدٍ فَإِنِّي سَمِعْتُ عَائِشَةَ تَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ عَمِلَ عَمَلًا لَيْسَ عَلَيْهِ أَمْرُنَا فَأَمْرُهُ رَدٌّ
Saʼd ibn Ibrohim aytadi: Bir kishi oʻz uylari haqida har bir uyning uchdan birini bir kishiga vasiyat qildi. Men Qosim ibn Muhammaddan soʻradim. U: «Uchtasini bir joyga jamla. Chunki men Oisha (roziyallohu anho)ning: ‹Rasululloh ﷺ: «Kim bizning ishimiz (dinimiz) boʻyicha boʻlmagan bir amalni qilsa, uning ishi rad qilinadi», dedilar› deb aytganlarini eshitganman», dedi.Саъд ибн Иброҳим айтади: Бир киши ўз уйлари ҳақида ҳар бир уйнинг учдан бирини бир кишига васият қилди. Мен Қосим ибн Муҳаммаддан сўрадим. У: «Учтасини бир жойга жамла. Чунки мен Оиша (розияллоҳу анҳо)нинг: ‹Расулуллоҳ ﷺ: «Ким бизнинг ишимиз (динимиз) бўйича бўлмаган бир амални қилса, унинг иши рад қилинади», дедилар› деб айтганларини эшитганман», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَعَنَ قَوْمًا اتَّخَذُوا قُبُورَ أَنْبِيَائِهِمْ مَسَاجِدَ وَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَعَنَ قَوْمًا وَقَالَ الْخَفَّافُ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَعَنَ اللَّهُ قَوْمًا اتَّخَذُوا قُبُورَ أَنْبِيَائِهِمْ مَسَاجِدَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ oʻz paygʻambarlarining qabrlarini masjidlar qilib olgan qavmni laʼnatladilar. Muhammad ibn Bakr: «Albatta, Rasululloh ﷺ bir qavmni laʼnatladilar», dedi. Xaffof esa: «Nabiy ﷺ: ‹Alloh oʻz paygʻambarlarining qabrlarini masjidlar qilib olgan qavmni laʼnatladi›, dedilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ ўз пайғамбарларининг қабрларини масжидлар қилиб олган қавмни лаънатладилар. Муҳаммад ибн Бакр: «Албатта, Расулуллоҳ ﷺ бир қавмни лаънатладилар», деди. Хаффоф эса: «Набий ﷺ: ‹Аллоҳ ўз пайғамбарларининг қабрларини масжидлар қилиб олган қавмни лаънатлади›, дедилар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَقَدْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَأَنَا عَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ مُضْطَجِعَةٌ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namoz oʻqir, men esa u zotning oʻng tomonlarida yoki chap tomonlarida yotgan boʻlar edim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намоз ўқир, мен эса у зотнинг ўнг томонларида ёки чап томонларида ётган бўлар эдим.
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاضِعًا يَدَيْهِ عَلَى مَعْرَفَةِ فَرَسٍ وَهُوَ يُكَلِّمُ رَجُلًا قُلْتُ رَأَيْتُكَ وَاضِعًا يَدَيْكَ عَلَى مَعْرَفَةِ فَرَسِ دِحْيَةَ الْكَلْبِيِّ وَأَنْتَ تُكَلِّمُهُ قَالَ وَرَأَيْتِيهِ قَالَتْ نَعَمْ قَالَ ذَاكَ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام وَهُوَ يُقْرِئُكِ السَّلَامَ قَالَتْ وَعَلَيْهِ السَّلَامُ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ جَزَاهُ اللَّهُ خَيْرًا مِنْ صَاحِبٍ وَدَخِيلٍ فَنِعْمَ الصَّاحِبُ وَنِعْمَ الدَّخِيلُ قَالَ سُفْيَانُ الدَّخِيلُ الضَّيْفُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺni bir otning yolidan qoʻllarini qoʻygan holda bir kishi bilan gaplashayotganlarini koʻrdim. Men: «Sizni Dihya Kalbiyning otining yolidan qoʻllaringizni qoʻyib, u bilan gaplashayotganingizni koʻrdim», dedim. U zot: «Uni koʻrdingmi?» dedilar. U: «Ha», dedi. U zot: «U Jabroil (alayhissalom) edi, u senga salom yoʻllayapti», dedilar. U: «Unga ham salom va Allohning rahmati hamda barakotlari boʻlsin. Alloh uni suhbatdosh va mehmon sifatida yaxshilik bilan mukofotlasin — u naqadar yaxshi suhbatdosh va naqadar yaxshi mehmondir!» dedi. Sufyon aytdi: «Daxil — mehmon (demakdir)».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺни бир отнинг ёлидан қўлларини қўйган ҳолда бир киши билан гаплашаётганларини кўрдим. Мен: «Сизни Диҳя Калбийнинг отининг ёлидан қўлларингизни қўйиб, у билан гаплашаётганингизни кўрдим», дедим. У зот: «Уни кўрдингми?» дедилар. У: «Ҳа», деди. У зот: «У Жаброил (алайҳиссалом) эди, у сенга салом йўллаяпти», дедилар. У: «Унга ҳам салом ва Аллоҳнинг раҳмати ҳамда баракотлари бўлсин. Аллоҳ уни суҳбатдош ва меҳмон сифатида яхшилик билан мукофотласин — у нақадар яхши суҳбатдош ва нақадар яхши меҳмондир!» деди. Суфён айтди: «Дахил — меҳмон (демакдир)».
حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ كَثِيرِ بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي عِيَاضٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْقَدْ كَانَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَإِنَّ بَعْضَ مِرْطِي عَلَيْهِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Allohning Nabiysi ﷺ namoz oʻqir edilar, holbuki mening yopingʻichimning bir qismi u zotning ustida edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Набийси ﷺ намоз ўқир эдилар, ҳолбуки менинг ёпинғичимнинг бир қисми у зотнинг устида эди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي فُدَيْكٍ الدِّيْلِيُّ أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي حَبِيبَةَ الْأَشْهَلِيُّ عَنْ دَوُادَ بْنِ الْحُصَيْنِ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ السِّوَاكُ مَطْيَبَةٌ لِلْفَمِ مَرْضَاةٌ لِلرَّبِّ وَفِي الْحَبَّةِ السَّوْدَاءِ شِفَاءٌ مِنْ كُلِّ دَاءٍ إِلَّا السَّامَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا السَّامُ قَالَ الْمَوْتُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Misvok ogʻizni pokizalovchi, Robbni rozi qiluvchidir. Habbatus savdoda somdan boshqa har bir dardga shifo bor», dedilar. Ular: «Ey Allohning Rasuli, som nima?» dedilar. U zot: «Oʻlim», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Мисвок оғизни покизаловчи, Роббни рози қилувчидир. Ҳаббатус савдода сомдан бошқа ҳар бир дардга шифо бор», дедилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Расули, сом нима?» дедилар. У зот: «Ўлим», дедилар.
حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا مُغِيرَةُ عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا اسْتَرَاثَ الْخَبَرَ تَمَثَّلَ فِيهِ بِبَيْتِ طَرَفَةَ وَيَأْتِيكَ بِالْأَخْبَارِ مَنْ لَمْ تُزَوِّدِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ xabarning kechikkanini sezsalar, Tarafaning: «Sen yoʻl ozuqasi bermagan kishi senga xabarlarni keltirar», degan baytini misol keltirar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ хабарнинг кечикканини сезсалар, Тарафанинг: «Сен йўл озуқаси бермаган киши сенга хабарларни келтирар», деган байтини мисол келтирар эдилар.
حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنَامُ وَهُوَ جُنُبٌ وَلَا يَمَسُّ مَاءً
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ junub holatda, suvga tegmasdan uxlar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ жунуб ҳолатда, сувга тегмасдан ухлар эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ جَابِرٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ مُرَّةَ عَنْ لَمِيسَ أَنَّهَا قَالَتْسَأَلْتُ عَائِشَةَ قَالَتْ قُلْتُ لَهَا الْمَرْأَةُ تَصْنَعُ الدُّهْنَ تَحَبَّبُ إِلَى زَوْجِهَا فَقَالَتْ أَمِيطِي عَنْكِ تِلْكَ الَّتِي لَا يَنْظُرُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِلَيْهَا قَالَتْ وَقَالَتْ امْرَأَةٌ لِعَائِشَةَ يَا أُمَّهْ فَقَالَتْ عَائِشَةُ إِنِّي لَسْتُ بِأُمِّكُنَّ وَلَكِنِّي أُخْتُكُنَّ قَالَتْ عَائِشَةُ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْلِطُ الْعِشْرِينَ بِصَلَاةٍ وَنَوْمٍ فَإِذَا كَانَ الْعَشْرُ شَمَّرَ وَشَدَّ الْمِئْزَرَ وَشَمَّرَ
Lamis aytadi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan soʻrab: «Ayol eriga oʻzini suyukli qilish uchun moy (atir) tayyorlaydi (bu haqda nima deysiz)?» dedim. U: «Uni oʻzingdan olib tashla! Alloh azza va jalla unga nazar solmaydi», dedi. Bir ayol Oishaga: «Ey ona!» dedi. Shunda Oisha: «Men sizlarning onangiz emasman, balki singlingizman», dedi. Oisha aytdi: «Rasululloh ﷺ (Ramazonning dastlabki) yigirma (kechasi)ni namoz bilan uyquni aralashtirib oʻtkazar, oxirgi oʻn kunlik kirganida esa astoydil kirishar va belbogʻini mahkam bogʻlab, bel bogʻlar edilar».Ламис айтади: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан сўраб: «Аёл эрига ўзини суюкли қилиш учун мой (атир) тайёрлайди (бу ҳақда нима дейсиз)?» дедим. У: «Уни ўзингдан олиб ташла! Аллоҳ азза ва жалла унга назар солмайди», деди. Бир аёл Оишага: «Эй она!» деди. Шунда Оиша: «Мен сизларнинг онангиз эмасман, балки синглингизман», деди. Оиша айтди: «Расулуллоҳ ﷺ (Рамазоннинг дастлабки) йигирма (кечаси)ни намоз билан уйқуни аралаштириб ўтказар, охирги ўн кунлик кирганида эса астойдил киришар ва белбоғини маҳкам боғлаб, бел боғлар эдилар».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ جَبْرِ بْنِ حَبِيبٍ عَنْ أُمِّ كُلْثُومٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ أَبَا بَكْرٍ دَخَلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَرَادَ أَنْ يُكَلِّمَهُ وَعَائِشَةُ تُصَلِّي فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْكِ بِالْكَوَامِلِ أَوْ كَلِمَةً أُخْرَى فَلَمَّا انْصَرَفَتْ عَائِشَةُ سَأَلَتْهُ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ لَهَا قُولِي اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ الْخَيْرِ كُلِّهِ عَاجِلِهِ وَآجِلِهِ مَا عَلِمْتُ مِنْهُ وَمَا لَمْ أَعْلَمْ وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ الشَّرِّ كُلِّهِ عَاجِلِهِ وَآجِلِهِ مَا عَلِمْتُ مِنْهُ وَمَا لَمْ أَعْلَمْ وَأَسْأَلُكَ الْجَنَّةَ وَمَا قَرَّبَ إِلَيْهَا مِنْ قَوْلٍ أَوْ عَمَلٍ وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ النَّارِ وَمَا قَرَّبَ إِلَيْهَا مِنْ قَوْلٍ أَوْ عَمَلٍ وَأَسْأَلُكَ مِنْ الْخَيْرِ مَا سَأَلَكَ عَبْدُكَ وَرَسُولُكَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَسْتَعِيذُكَ مِمَّا اسْتَعَاذَكَ مِنْهُ عَبْدُكَ وَرَسُولُكَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَسْأَلُكَ مَا قَضَيْتَ لِي مِنْ أَمْرٍ أَنْ تَجْعَلَ عَاقِبَتَهُ رَشَدًاحَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا جَبْرُ بْنُ حَبِيبٍ قَالَ سَمِعْتُ أُمَّ كُلْثُومٍ بِنْتَ أَبِي بَكْرٍ تُحَدِّثُ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهَا عَلَيْكِ بِالْجَوَامِعِ الْكَوَامِلِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا جَبْرُ بْنُ حَبِيبٍ عَنْ أُمِّ كُلْثُومٍ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ عَائِشَةَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Abu Bakr Rasululloh ﷺning huzurlariga kirdi va u zot bilan gaplashmoqchi boʻldi, Oisha esa namoz oʻqiyotgan edi. Rasululloh ﷺ unga: «Kavomil (jamlovchi duolar)ni lozim tut», dedilar — yoki boshqa bir soʻz (aytdilar). Oisha namozdan boʻshagach, u zotdan bu haqda soʻradi. U zot unga dedilar: «Ayt: Allohumma, men Sendan barcha yaxshilikni soʻrayman — tez keladiganini ham, kechroq keladiganini ham, undan bilganimni ham, bilmaganimni ham. Va men Sendan barcha yomonlikdan panoh soʻrayman — tez keladiganidan ham, kechroq keladiganidan ham, undan bilganimdan ham, bilmaganimdan ham. Sendan jannatni va unga yaqinlashtiruvchi soʻz yoki amalni soʻrayman va Sendan doʻzaxdan hamda unga yaqinlashtiruvchi soʻz yoki amaldan panoh soʻrayman. Sendan bandang va rasuling Muhammad ﷺ Sendan soʻragan yaxshilikni soʻrayman va bandang va rasuling Muhammad ﷺ Senga panoh soʻragan narsadan Senga panoh soʻrayman. Yana Sendan men uchun hukm qilgan har bir ishning oqibatini toʻgʻrilik qilishingni soʻrayman». Ummu Kulsum binti Abu Bakr Oishadan rivoyat qiladiki, Rasululloh ﷺ unga: «Javomiʼ va kavomilni lozim tut», dedilar — soʻng hadisni zikr qildi. Boshqa sanad bilan ham shunga oʻxshashi zikr qilindi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Абу Бакр Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига кирди ва у зот билан гаплашмоқчи бўлди, Оиша эса намоз ўқиётган эди. Расулуллоҳ ﷺ унга: «Кавомил (жамловчи дуолар)ни лозим тут», дедилар — ёки бошқа бир сўз (айтдилар). Оиша намоздан бўшагач, у зотдан бу ҳақда сўради. У зот унга дедилар: «Айт: Аллоҳумма, мен Сендан барча яхшиликни сўрайман — тез келадиганини ҳам, кечроқ келадиганини ҳам, ундан билганимни ҳам, билмаганимни ҳам. Ва мен Сендан барча ёмонликдан паноҳ сўрайман — тез келадиганидан ҳам, кечроқ келадиганидан ҳам, ундан билганимдан ҳам, билмаганимдан ҳам. Сендан жаннатни ва унга яқинлаштирувчи сўз ёки амални сўрайман ва Сендан дўзахдан ҳамда унга яқинлаштирувчи сўз ёки амалдан паноҳ сўрайман. Сендан банданг ва расулинг Муҳаммад ﷺ Сендан сўраган яхшиликни сўрайман ва банданг ва расулинг Муҳаммад ﷺ Сенга паноҳ сўраган нарсадан Сенга паноҳ сўрайман. Яна Сендан мен учун ҳукм қилган ҳар бир ишнинг оқибатини тўғрилик қилишингни сўрайман». Умму Кулсум бинти Абу Бакр Оишадан ривоят қиладики, Расулуллоҳ ﷺ унга: «Жавомиъ ва кавомилни лозим тут», дедилар — сўнг ҳадисни зикр қилди. Бошқа санад билан ҳам шунга ўхшаши зикр қилинди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يِسَافٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْفَقَدْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَظَنَنْتُ أَنَّهُ أَتَى بَعْضَ جَوَارِيهِ فَطَلَبْتُهُ فَإِذَا هُوَ سَاجِدٌ يَقُولُ رَبِّ اغْفِرْ لِي مَا أَسْرَرْتُ وَمَا أَعْلَنْتُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺni topolmay qoldim, u zot ayrim joriyalarining oldiga bordilar deb oʻyladim va u zotni izladim. Shunda u zot sajdada: «Robbim, yashirin qilgan va oshkora qilgan gunohlarimni magʻfirat qil», deb aytayotgan edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺни тополмай қолдим, у зот айрим жорияларининг олдига бордилар деб ўйладим ва у зотни изладим. Шунда у зот саждада: «Роббим, яширин қилган ва ошкора қилган гуноҳларимни мағфират қил», деб айтаётган эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عُمَارَةَ يَعْنِي ابْنَ أَبِي حَفْصَةَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَانَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَوْبَانِ عُمَانِيَّانِ أَوْ قَطَرِيَّانِ فَقَالَتْ لَهُ عَائِشَةُ إِنَّ هَذَيْنِ ثَوْبَانِ غَلِيظَانِ تَرْشَحُ فِيهِمَا فَيَثْقُلَانِ عَلَيْكَ وَإِنَّ فُلَانًا قَدْ جَاءَهُ بَزٌّ فَابْعَثْ إِلَيْهِ يَبِيعُكَ ثَوْبَيْنِ إِلَى الْمَيْسَرَةِ قَالَ قَدْ عَرَفْتُ مَا يُرِيدُ مُحَمَّدٌ إِنَّمَا يُرِيدُ أَنْ يَذْهَبَ بِثَوْبَيَّ أَيْ لَا يُعْطِينِي دَرَاهِمِي فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ شُعْبَةُ أُرَاهُ قَالَ قَدْ كَذَبَ لَقَدْ عَرَفُوا أَنِّي أَتْقَاهُمْ لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَوْ قَالَ أَصْدَقُهُمْ حَدِيثًا وَآدَاهُمْ لِلْأَمَانَةِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning ustlarida ikkita ummoniy yoki qatariy kiyim bor edi. Oisha u zotga: «Bu ikki kiyim qalin, sizlar ularda terlaysiz, ular sizga ogʻirlik qiladi. Falonchiga mato kelibdi, unga (odam) yuboring, sizga qoʻlingiz keng boʻlgan vaqtgacha (nasiyaga) ikkita kiyim sotsin», dedi. U (savdogar): «Men Muhammad nima istayotganini bilaman: u faqat mening ikki kiyimimni olib ketmoqchi, yaʼni menga pulimni bermaydi», dedi. Bu gap Nabiy ﷺga yetdi. Shuʼba aytdi: Menimcha, u zot: «U yolgʻon aytibdi. Ular mening Alloh azza va jalladan eng koʻp taqvo qilishimni — yoki: soʻzda eng rostgoʻy va omonatga eng vafodor ekanimni — bilishadi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг устларида иккита уммоний ёки қатарий кийим бор эди. Оиша у зотга: «Бу икки кийим қалин, сизлар уларда терлайсиз, улар сизга оғирлик қилади. Фалончига мато келибди, унга (одам) юборинг, сизга қўлингиз кенг бўлган вақтгача (насияга) иккита кийим сотсин», деди. У (савдогар): «Мен Муҳаммад нима истаётганини биламан: у фақат менинг икки кийимимни олиб кетмоқчи, яъни менга пулимни бермайди», деди. Бу гап Набий ﷺга етди. Шуъба айтди: Менимча, у зот: «У ёлғон айтибди. Улар менинг Аллоҳ азза ва жалладан энг кўп тақво қилишимни — ёки: сўзда энг ростгўй ва омонатга энг вафодор эканимни — билишади», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ رَبٍّ يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ سَائِبَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ بِقَتْلِ ذِي الطُّفْيَتَيْنِ وَالْأَبْتَرِ وَقَالَ إِنَّهُمَا يَطْمِسَانِ الْبَصَرَ وَيُسْقِطَانِ الْوَلَدَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ zul-tufyatayn (belida ikki oq chiziqli ilon) va abtar (dumi kalta ilon)ni oʻldirishga buyurdilar va: «Ular ikkalasi koʻzni koʻr qiladi va homilani tushiradi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ зул-туфятайн (белида икки оқ чизиқли илон) ва абтар (думи калта илон)ни ўлдиришга буюрдилар ва: «Улар иккаласи кўзни кўр қилади ва ҳомилани туширади», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَرَوْحٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَاهُ يُحَدِّثُ عَنْ مَسْرُوقٍ قَالَسَأَلْتُ عَائِشَةَ أَيُّ الْعَمَلِ كَانَ أَحَبَّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ الدَّائِمُ قَالَ ابْنُ جَعْفَرٍ فَقُلْتُ فَأَيُّ حِينٍ كَانَ يَقُومُ قَالَتْ إِذَا سَمِعَ الصَّارِخَ
Masruq (rahimahulloh) rivoyat qiladi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan: «Rasululloh ﷺga qaysi amal eng suyukli edi?» deb soʻradim. U: «Doimiy qilinadigani», dedi. Ibn Jaʼfar (rivoyatida): Men: «U zot qaysi paytda (namozga) turar edilar?» dedim. U: «Xoʻroz ovozini eshitganlarida», dedi.Масруқ (раҳимаҳуллоҳ) ривоят қилади: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан: «Расулуллоҳ ﷺга қайси амал энг суюкли эди?» деб сўрадим. У: «Доимий қилинадигани», деди. Ибн Жаъфар (ривоятида): Мен: «У зот қайси пайтда (намозга) турар эдилар?» дедим. У: «Хўроз овозини эшитганларида», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحِبُّ التَّيَمُّنَ فِي شَأْنِهِ كُلِّهِ ثُمَّ قَالَ الْأَشْعَثُ أَخِيرًا كَانَ يُحِبُّ التَّيَمُّنَ مَا اسْتَطَاعَ فِي تَرَجُّلِهِ وَنَعْلِهِ وَطُهُورِهِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ barcha ishlarida oʻngdan boshlashni yaxshi koʻrar edilar. Soʻngra Ashʼas keyinroq: «U zot imkon qadar sochlarini taraganlarida, oyoq kiyim kiyganlarida va taharat qilganlarida oʻngdan boshlashni yaxshi koʻrar edilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ барча ишларида ўнгдан бошлашни яхши кўрар эдилар. Сўнгра Ашъас кейинроқ: «У зот имкон қадар сочларини тараганларида, оёқ кийим кийганларида ва таҳарат қилганларида ўнгдан бошлашни яхши кўрар эдилар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْمُهَاجِرِ قَالَ سَمِعْتُ صَفِيَّةَ تحَدَّثُ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ أَسْمَاءَ سَأَلَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ غُسْلِ الْمَحِيضِ قَالَ تَأْخُذُ إِحْدَاكُنَّ مَاءَهَا وَسِدْرَتَهَا فَتَطَهَّرُ فَتُحْسِنُ الطُّهُورَ ثُمَّ تَصُبُّ عَلَى رَأْسِهَا فَتُدَلِّكُهُ دَلْكًا شَدِيدًا حَتَّى يَبْلُغَ شُؤُونَ رَأْسِهَا ثُمَّ تَصُبُّ عَلَيْهَا الْمَاءَ ثُمَّ تَأْخُذُ فِرْصَةً مُمَسَّكَةً فَتَطَهَّرُ بِهَا قَالَتْ أَسْمَاءُ وَكَيْفَ تَطَهَّرُ بِهَا قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ تَطَهَّرِي بِهَا فَقَالَتْ عَائِشَةُ كَأَنَّهَا تُخْفِي ذَلِكَ تَبْتَغِي أَثَرَ الدَّمِ وَسَأَلَتْهُ عَنْ غُسْلِ الْجَنَابَةِ قَالَ تَأْخُذِينَ مَاءَكِ فَتَطَهَّرِينَ فَتُحْسِنِينَ الطُّهُورَ أَوْ أَبْلِغِي الطُّهُورَ ثُمَّ تَصُبُّ عَلَى رَأْسِهَا فَتُدَلِّكُهُ حَتَّى يَبْلُغَ شُؤُونَ رَأْسِهَا ثُمَّ تُفِيضُ عَلَيْهَا الْمَاءَ فَقَالَتْ عَائِشَةُ نِعْمَ النِّسَاءُ نِسَاءُ الْأَنْصَارِ لَمْ يَكُنْ يَمْنَعُهُنَّ الْحَيَاءُ أَنْ يَتَفَقَّهْنَ فِي الدِّينِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Asmoʼ Paygʻambar ﷺ dan hayz gʻusli haqida soʻradi. Shunda U Zot: «Biringiz oʻz suvi va sidri (sidr bargi)ni olsin-da, poklansin va poklanishni goʻzal qilsin; soʻng boshiga (suv) quysin va uni qattiq ishqalab — toki boshining (soch) tublariga yetguncha — (yuvsin); soʻng ustiga suv quysin. Soʻng misk (surtilgan) bir parcha mato (firsa) olib, u bilan poklansin», dedilar. Shunda Asmoʼ: «Qanday u bilan poklanadi?» dedi. (Paygʻambar): «Subhanalloh! U bilan poklanasan», dedilar. Oisha — goʻyo uni (maʼnosini) yashirayotgandek — : «U bilan qon izini quvib (artib) chiq (degani)» dedi. Va u (Asmoʼ) Undan janobat gʻusli haqida (ham) soʻradi. (Paygʻambar): «Suv olib, poklansin-da, poklanishni goʻzal qilsin — yoki: poklanishni (toʻla) yetkazsin —; soʻng boshiga (suv) quysin va uni — toki boshining (soch) tublariga yetguncha — ishqalasin; soʻng ustiga suv quysin», dedilar. Oisha: «Ansor ayollari naqadar yaxshi ayollardir! Ularni hayo (uyat) dinda (masala) chuqur oʻrganishdan toʻsmas edi», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Асмў Пайғамбар ﷺ дан ҳайз ғусли ҳақида сўради. Шунда У Зот: «Бирингиз ўз суви ва сидри (сидр барги)ни олсин-да, поклансин ва покланишни гўзал қилсин; сўнг бошига (сув) қуйсин ва уни қаттиқ ишқалаб — токи бошининг (соч) тубларига етгунча — (ювсин); сўнг устига сув қуйсин. Сўнг миск (суртилган) бир парча мато (фирса) олиб, у билан поклансин», дедилар. Шунда Асмў: «Қандай у билан покланади?» деди. (Пайғамбар): «Субҳаналлоҳ! У билан покланасан», дедилар. Оиша — гўё уни (маъносини) яшираётгандек — : «У билан қон изини қувиб (артиб) чиқ (дегани)» деди. Ва у (Асмў) Ундан жанобат ғусли ҳақида (ҳам) сўради. (Пайғамбар): «Сув олиб, поклансин-да, покланишни гўзал қилсин — ёки: покланишни (тўла) етказсин —; сўнг бошига (сув) қуйсин ва уни — токи бошининг (соч) тубларига етгунча — ишқаласин; сўнг устига сув қуйсин», дедилар. Оиша: «Ансор аёллари нақадар яхши аёллардир! Уларни ҳаё (уят) динда (масала) чуқур ўрганишдан тўсмас эди», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُطَرِّفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الشِّخِّيرِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي سُجُودِهِ وَرُكُوعِهِ سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّ الْمَلَائِكَةِ وَالرُّوحِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ sajdalarida va rukuʼlarida: «Subbuhun quddusun, robbul-malaikati var-ruh (Tasbeh aytilguvchi, eng pok Zot, farishtalar va Ruhning Robbi)», der edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ саждаларида ва рукуъларида: «Суббуҳун қуддусун, роббул-малаикати вар-руҳ (Тасбеҳ айтилгувчи, энг пок Зот, фаришталар ва Руҳнинг Робби)», дер эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْتَشِرِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَاهُ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدَعُ أَرْبَعًا قَبْلَ الظُّهْرِ وَرَكْعَتَيْنِ قَبْلَ الصُّبْحِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ peshindan oldin toʻrt rakaatni va bomdoddan oldin ikki rakaatni tark qilmas edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ пешиндан олдин тўрт ракаатни ва бомдоддан олдин икки ракаатни тарк қилмас эдилар.
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَهْدِيٍّ: مَالِكٌ عَنْ أَبِي النَّضْرِ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْكُنْتُ أَنَامُ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرِجْلَيَّ فِي قِبْلَتِهِ فَإِذَا سَجَدَ غَمَزَنِي فَقَبَضْتُ رِجْلَيَّ وَإِذَا قَامَ بَسَطْتُهُمَا وَالْبُيُوتُ لَيْسَ يَوْمَئِذٍ فِيهَا مَصَابِيحُ
Abu Salama (Oishadan) rivoyat qiladi: Paygʻambar ﷺ ning zavjalari Oisha dedi: «Men Rasululloh ﷺ ning oldida uxlar, oyoqlarim uning qiblasi tomonda boʻlar edi; sajdada u zot oyoqlarimni (sekin) itarar, men ularni tortar, u zot turganida esa yana uzatar edim». Oisha qoʻshimcha qildi: «Oʻsha kunlarda uylar (chiroqsiz) qorongʻi edi».Абу Салама (Оишадан) ривоят қилади: Пайғамбар ﷺ нинг завжалари Оиша деди: «Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг олдида ухлар, оёқларим унинг қибласи томонда бўлар эди; саждада у зот оёқларимни (секин) итарар, мен уларни тортар, у зот турганида эса яна узатар эдим». Оиша қўшимча қилди: «Ўша кунларда уйлар (чироқсиз) қоронғи эди».
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَيْتِهِ وَهُوَ شَاكٍ فَصَلَّى جَالِسًا وَصَلَّى وَرَاءَهُ قَوْمٌ قِيَامًا فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ أَنْ اجْلِسُوا فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا
Nabiy ﷺning rafiqalari Oisha (roziyallohu anho) aytadilarki, Rasululloh ﷺ oʻz uylarida oʻtirgan holda namoz oʻqidilar, bir qancha odamlar esa u zotning orqalarida tik turib namoz oʻqishdi. Shunda u zot ularga oʻtiringlar, deb ishora qildilar. Namozdan boʻshaganlarida dedilar: «Imom ergashish uchungina (tayinlab) qoʻyilgandir. Bas, qachon u ruku qilsa, sizlar ham ruku qilinglar; (rukudan) bosh koʻtarsa, sizlar ham bosh koʻtaringlar; oʻtirib namoz oʻqisa, sizlar ham oʻtirib oʻqinglar».Набий ﷺнинг рафиқалари Оиша (розияллоҳу анҳо) айтадиларки, Расулуллоҳ ﷺ ўз уйларида ўтирган ҳолда намоз ўқидилар, бир қанча одамлар эса у зотнинг орқаларида тик туриб намоз ўқишди. Шунда у зот уларга ўтиринглар, деб ишора қилдилар. Намоздан бўшаганларида дедилар: «Имом эргашиш учунгина (тайинлаб) қўйилгандир. Бас, қачон у руку қилса, сизлар ҳам руку қилинглар; (рукудан) бош кўтарса, сизлар ҳам бош кўтаринглар; ўтириб намоз ўқиса, сизлар ҳам ўтириб ўқинглар».
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنِ الْأَسْوَدِ بْنِ شَيْبَانَ عَنْ أَبِي نَوْفَلٍ قَالَسَأَلْتُ عَائِشَةَ أَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُتَسَامَعُ عِنْدَهُ الشِّعْرُ فَقَالَتْ كَانَ أَبْغَضَ الْحَدِيثِ إِلَيْهِ
Abu Navfal aytadi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan: «Rasululloh ﷺning huzurlarida sheʼr tinglanarmidi?» deb soʻradim. U: «U zotga eng yoqimsiz soʻz shu edi», dedi.Абу Навфал айтади: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан: «Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларида шеър тингланармиди?» деб сўрадим. У: «У зотга энг ёқимсиз сўз шу эди», деди.
وَقَالَ عَنْ عَائِشَةَكَانَ يُعْجِبُهُ الْجَوَامِعُ مِنْ الدُّعَاءِ وَيَدَعُ مَا بَيْنَ ذَلِكَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: U zotga duoning jomeʼ (jamlovchi) soʻzlari yoqar, ulardan boshqasini esa tark etar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: У зотга дуонинг жомеъ (жамловчи) сўзлари ёқар, улардан бошқасини эса тарк этар эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَضَعُ رَأْسَهُ فِي حِجْرِهَا فَيَقْرَأُ الْقُرْآنَ وَهِيَ حَائِضٌ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ u hayzli boʻlgan holida boshlarini uning bagʻriga qoʻyib, Qurʼon oʻqir edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ у ҳайзли бўлган ҳолида бошларини унинг бағрига қўйиб, Қуръон ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَخِيهِ عَنِ الْقَاسِمِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ جِبْرِيلَ عَلَيْهِ السَّلَام أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى بِرْذَوْنٍ وَعَلَيْهِ عِمَامَةٌ طَرَفُهَا بَيْنَ كَتِفَيْهِ فَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَأَيْتِيهِ ذَاكَ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Jabroil (alayhissalom) Nabiy ﷺning huzurlariga bir ot ustida keldi, ustida salla bor, sallaning uchi ikki yelkasi orasida edi. Men Nabiy ﷺdan soʻradim, u zot: «Uni koʻrdingmi? U Jabroil (alayhissalom) edi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Жаброил (алайҳиссалом) Набий ﷺнинг ҳузурларига бир от устида келди, устида салла бор, салланинг учи икки елкаси орасида эди. Мен Набий ﷺдан сўрадим, у зот: «Уни кўрдингми? У Жаброил (алайҳиссалом) эди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ فُلَيْتٍ حَدَّثَتْنِي جَسْرَةُ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْمَا رَأَيْتُ صَانِعَةَ طَعَامٍ مِثْلَ صَفِيَّةَ أَهْدَتْ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَاءً فِيهِ طَعَامٌ فَمَا مَلَكْتُ نَفْسِي أَنْ كَسَرْتُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا كَفَّارَتُهُ فَقَالَ إِنَاءٌ كَإِنَاءٍ وَطَعَامٌ كَطَعَامٍ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men Safiyyaga oʻxshab taom tayyorlaydigan hech kimni koʻrmadim. U Nabiy ﷺga ichida taom boʻlgan bir idish hadya qildi. Men esa oʻzimni tuta olmay, uni sindirib qoʻydim. Soʻng Nabiy ﷺdan uning kafforati haqida soʻradim. U zot: «Idish oʻrniga idish, taom oʻrniga taom», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен Сафийяга ўхшаб таом тайёрлайдиган ҳеч кимни кўрмадим. У Набий ﷺга ичида таом бўлган бир идиш ҳадя қилди. Мен эса ўзимни тута олмай, уни синдириб қўйдим. Сўнг Набий ﷺдан унинг каффорати ҳақида сўрадим. У зот: «Идиш ўрнига идиш, таом ўрнига таом», дедилар.
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ: مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى فِي جِدَارِ الْقِبْلَةِ بُصَاقًا أَوْ مُخَاطًا أَوْ نُخَامَةً فَحَكَّهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ qibla devorida tupuk, burun shilligʻi yoki balgʻam koʻrdilar va uni qirib tashladilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ қибла деворида тупук, бурун шиллиғи ёки балғам кўрдилар ва уни қириб ташладилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قُسَيْطٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ رَخَّصَ أَنْ يُسْتَمْتَعَ بِجُلُودِ الْمَيْتَةِ إِذَا دُبِغَتْ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ oʻlimtikning terilaridan, agar oshlangan boʻlsa, foydalanishga ruxsat berdilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ ўлимтикнинг териларидан, агар ошланган бўлса, фойдаланишга рухсат бердилар.