نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ , نَا عَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ النَّرْسِيُّ , نَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ , عَنْ أَيُّوبَ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ " تَزَوَّجَ مَيْمُونَةَ وَهُوَ مُحْرِمٌ " ، نَا عَبْدُ اللَّهِ , نَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ حَمَّادٍ , نَا وُهَيْبٌ . ح وَنا عَبْدُ اللَّهِ , نَا بِشْرُ بْنُ هِلالٍ , نَا عَبْدُ الْوَارِثِ , قَالا : نَا أَيُّوبُ ، بِإِسْنَادِهِ مِثْلَهُ سَوَاءً
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Maymunaga, oʻzlari ehromda boʻla turib uylandilar. Buni Vuhayb va Abdulvoris ham Ayyubdan, oʻsha isnod bilan aynan shu kabi rivoyat qildilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Маймунага, ўзлари эҳромда бўла туриб уйландилар. Буни Вуҳайб ва Абдулворис ҳам Айюбдан, ўша иснод билан айнан шу каби ривоят қилдилар.
نَا عَبْدُ اللَّهِ , نَا عَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ , نَا دَاوُدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ , قَالَ : سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ دِينَارٍ , عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ أَبِي الشَّعْثَاءِ , أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عَبَّاسٍ , يَقُولُ : " تَزَوَّجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ مُحْرِمٌ "
Jobir ibn Zayd Abu Shaʼsoʼ Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ning: «Nabiy ﷺ, oʻzlari ehromda boʻla turib uylandilar», deb aytayotganini eshitdi.Жобир ибн Зайд Абу Шаъсў Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)нинг: «Набий ﷺ, ўзлари эҳромда бўла туриб уйландилар», деб айтаётганини эшитди.
نَا أَبُو عَلِيٍّ الْحُسَيْنُ بْنُ الْقَاسِمِ بْنِ جَعْفَرٍ الْكَوْكَبِيُّ , نَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ أَبُو الْخَصِيبِ , نَا سُلَيْمَانُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ , نَا الْحَسَنُ بْنُ عُمَارَةَ , نَا أَبُو جَعْفَرٍ الْمَنْصُورُ ، عَنْ أَبِيهِ , عَنْ جَدِّهِ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " اجْتَنِبُوا فِي النِّكَاحِ أَرْبَعَةً : الْجُنُونَ , وَالْجُذَامَ , وَالْبَرَصَ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Nikohda toʻrt (narsa)dan saqlaninglar: jinnilikdan, moxovlikdan va pesdan», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Никоҳда тўрт (нарса)дан сақланинглар: жинниликдан, моховликдан ва песдан», дедилар.
نَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمِصْرِيُّ , نَا مَالِكُ بْنُ يَحْيَى , نَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَطَاءٍ , أَخْبَرَنَا رَوْحُ بْنُ الْقَاسِمِ , وَشُعْبَةُ , عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ , عَنْ جَابِرِ بْنِ يَزِيدَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , أَنَّهُ قَالَ : " أَرْبَعٌ لا يَجُوزُ فِي بَيْعٍ وَلا نِكَاحٍ : الْمَجْنُونَةُ ، وَالْمَجْذُومَةُ ، وَالْبَرْصَاءُ ، وَالْغَلْفَاءُ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: «Toʻrt (narsa) sotuvda ham, nikohda ham joiz emas: jinni (ayol), moxov, pes va xatna qilinmagan (ayol)».Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: «Тўрт (нарса) сотувда ҳам, никоҳда ҳам жоиз эмас: жинни (аёл), мохов, пес ва хатна қилинмаган (аёл)».
نَا أَبُو حَامِدٍ مُحَمَّدُ بْنُ هَارُونَ ، نَا إِسْحَاقُ بْنُ أَبِي إِسْرَائِيلَ , نَا خَلَفُ بْنُ خَلِيفَةَ , عَنْ أَبِي هَاشِمٍ الرُّمَّانِيِّ ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ , قَالَ : سُئِلَ ابْنُ عَبَّاسٍ ، " عَنِ الرَّجُلِ وَالْمَرْأَةِ يُصِيبُ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا مِنَ الآخَرِ حَرَامًا ، ثُمَّ يَبْدُو لَهَا فَيَتَزَوَّجَانِ ؟ ، قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ كَانَ أَوَّلُهُ سِفَاحٌ وَآخِرُهُ نِكَاحٌ "
Said ibn Jubayr aytdi: Ibn Abbosdan er va ayol bir-biridan harom (yoʻl bilan) bahramand boʻlib, soʻng ikkovi turmush qurishlari haqida soʻraldi. Ibn Abbos: «Uning avvali zino, oxiri nikoh boʻldi», dedi.Саид ибн Жубайр айтди: Ибн Аббосдан эр ва аёл бир-биридан ҳаром (йўл билан) баҳраманд бўлиб, сўнг иккови турмуш қуришлари ҳақида сўралди. Ибн Аббос: «Унинг аввали зино, охири никоҳ бўлди», деди.
نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ الْبَخْتَرِيِّ ، نَا أَحْمَدُ بْنُ الْخَلِيلِ , نَا الْوَاقِدِيُّ ، نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الزُّهْرِيُّ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ , عَنْ أَبِيهِ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " أَسْلَمَ غَيْلانُ بْنُ سَلَمَةَ وَتَحْتَهُ عَشْرُ نِسْوَةٍ , فَأَمَرَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُمْسِكَ أَرْبَعًا وَيُفَارِقَ سَائِرَهُنَّ , قَالَ : وَأَسْلَمَ صَفْوَانُ بْنُ أُمَيَّةَ وَعِنْدَهُ ثَمَانِ نِسْوَةٍ , فَأَمَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُمْسِكَ أَرْبَعًا ، وَيُفَارِقَ سَائِرَهُنَّ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: «Gʻaylon ibn Salama musulmon boʻldi, nikohida oʻn ayol bor edi. Nabiy ﷺ unga toʻrttasini ushlab qolishni va qolganlarini ajratishni buyurdilar». U aytdi: Safvon ibn Umayya ham musulmon boʻldi, huzurida sakkiz ayol bor edi. Rasululloh ﷺ unga toʻrttasini ushlab qolishni va qolganlarini ajratishni buyurdilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: «Ғайлон ибн Салама мусулмон бўлди, никоҳида ўн аёл бор эди. Набий ﷺ унга тўрттасини ушлаб қолишни ва қолганларини ажратишни буюрдилар». У айтди: Сафвон ибн Умайя ҳам мусулмон бўлди, ҳузурида саккиз аёл бор эди. Расулуллоҳ ﷺ унга тўрттасини ушлаб қолишни ва қолганларини ажратишни буюрдилар.
نَا أَبُو عِيسَى يَعْقُوبُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الْوَهَّابِ الدُّورِيُّ , نَا حَفْصُ بْنُ عَمْرٍو , نَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ , عَنْ هِشَامٍ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , أَنَّ هِلالَ بْنَ أُمَيَّةَ قَذَفَ امْرَأَتَهُ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَرِيكِ بْنِ السَّحْمَاءِ , فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " الْبَيِّنَةُ أَوْ حَدٌّ فِي ظَهْرِكَ , فَقَالَ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، إِذَا رَأَى أَحَدُنَا الرَّجُلَ عَلَى امْرَأَتِهِ يَنْطَلِقُ يَلْتَمِسُ الْبَيِّنَةَ , قَالَ : فَجَعَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , يَقُولُ : الْبَيِّنَةُ وَإِلا فَحَدٌّ فِي ظَهْرِكَ , قَالَ : فَقَالَ هِلالُ بْنُ أُمَيَّةَ : وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنِّي لَصَادِقٌ وَلَيُنْزِلَنَّ اللَّهُ فِي أَمْرِي مَا يُبَرِّئُ بِهِ ظَهْرِي مِنَ الْحَدِّ , قَالَ : فَنَزَلَ جِبْرِيلُ فَأُنْزِلَتْ عَلَيْهِ وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ حَتَّى بَلَغَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنَ الصَّادِقِينَ , قَالَ : فَانْصَرَفَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِمَا , قَالَ : فَجَاءَ فَقَامَ هِلالُ بْنُ أُمَيَّةَ فَشَهِدَ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , يَقُولُ : إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ أَنَّ أَحَدَكُمَا كَاذِبٌ فَهَلْ مِنْكُمَا مِنْ تَائِبٍ ؟ ، فَقَامَتْ فَشَهِدَتْ فَلَمَّا كَانَ عِنْدَ الْخَامِسَةِ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : وَقِّفُوهَا فَإِنَّهَا مُوجِبَةٌ ، قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ : فَتَلَكَّأَتْ وَنَكَصَتْ حَتَّى ظَنَنَّا أَنَّهَا سَتَرْجِعُ , ثُمَّ قَالَتْ : لا أَفْضَحُ قَوْمِي سَائِرَ الْيَوْمِ , قَالَ : فَمَضَتْ فَفُرِّقَ بَيْنَهُمَا , قَالَ : وَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : أَبْصِرُوهَا فَإِنْ هِيَ جَاءَتْ بِهِ " ، قَالَ هِشَامٌ : أَحْسَبُهُ قَالَ مثل قَوْلِ مُحَمَّدٍ : " فَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَكْحَلَ الْعَيْنَيْنِ سَابِغَ الأَلْيَتَيْنِ مُدَمَلْجَ السَّاقَيْنِ فَهُوَ لِشَرِيكِ بْنِ سَحْمَاءَ " , قَالَ : فَجَاءَتْ بِهِ كَذَلِكَ ، فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " لَوْلا مَا مَضَى مِنْ كِتَابِ اللَّهِ لَكَانَ لِي وَلَهَا شَأْنٌ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Hilol ibn Umayya Nabiy ﷺning huzurida xotinini Sharik ibn as-Sahmoʼ bilan aybladi. Nabiy ﷺ: «Bayyina (keltirasan), yoki orqangda had (boʻladi)», dedilar. U: «Ey Allohning Rasuli, birimiz xotinining ustida bir kishini koʻrsa, borib bayyina qidiradimi?» dedi. (Roviy) aytdi: Nabiy ﷺ: «Bayyina, aks holda orqangda had», deb takrorlayverdilar. (Roviy) aytdi: Shunda Hilol ibn Umayya: «Sizni haq bilan yuborgan Zotga qasamki, men albatta rostgoʻyman va Alloh mening ishimda orqamni haddan xalos qiladigan narsani albatta nozil qiladi», dedi. (Roviy) aytdi: Bas, Jibril tushdi va unga {Ayollarini aybaydiganlar...} (oyati) {...beshinchisi esa, agar u rostgoʻylardan boʻlsa, unga Allohning gʻazabi boʻlishini (aytishidir)} degan joyigacha nozil qilindi. (Roviy) aytdi: Nabiy ﷺ qaytib, ikkoviga (odam) yubordilar. (Roviy) aytdi: U keldi, Hilol ibn Umayya turib guvohlik berdi, Nabiy ﷺ esa: «Alloh biladiki, ikkovingizdan biringiz yolgʻonchidir. Ikkovingizdan tavba qiluvchi bormi?» der edilar. Soʻng ayol turib guvohlik berdi. Beshinchisiga kelganda, Nabiy ﷺ: «Uni toʻxtatinglar, chunki u (azobni) vojib qiluvchidir», dedilar. Ibn Abbos aytdi: Bas, u duduqlanib, orqaga tisarildi, hatto biz uni qaytadi deb oʻyladik. Soʻng u: «Men qavmimni butun umr sharmanda qilmayman», dedi. (Roviy) aytdi: Bas, u (guvohlikni) davom ettirdi va ikkovi ajratildi. (Roviy) aytdi: Nabiy ﷺ: «Uni kuzatinglar; agar u (bola) keltirsa...», dedilar. Hishom aytdi: Oʻylaymanki, u Muhammadning soʻzi kabi: «Agar u koʻzlari surmali, dumbalari toʻla, boldirlari yoʻgʻon (bola) keltirsa, u Sharik ibn Sahmoʼnikidir», dedi. (Roviy) aytdi: Bas, u xuddi shunday (bola) keltirdi. Shunda Nabiy ﷺ: «Allohning Kitobidan oʻtib ketgan (hukm) boʻlmaganida, men bilan uning oʻrtasida (boshqa) ish boʻlar edi», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Ҳилол ибн Умайя Набий ﷺнинг ҳузурида хотинини Шарик ибн ас-Саҳмў билан айблади. Набий ﷺ: «Баййина (келтирасан), ёки орқангда ҳад (бўлади)», дедилар. У: «Эй Аллоҳнинг Расули, биримиз хотинининг устида бир кишини кўрса, бориб баййина қидирадими?» деди. (Ровий) айтди: Набий ﷺ: «Баййина, акс ҳолда орқангда ҳад», деб такрорлайвердилар. (Ровий) айтди: Шунда Ҳилол ибн Умайя: «Сизни ҳақ билан юборган Зотга қасамки, мен албатта ростгўйман ва Аллоҳ менинг ишимда орқамни ҳаддан халос қиладиган нарсани албатта нозил қилади», деди. (Ровий) айтди: Бас, Жибрил тушди ва унга {Аёлларини айбайдиганлар...} (ояти) {...бешинчиси эса, агар у ростгўйлардан бўлса, унга Аллоҳнинг ғазаби бўлишини (айтишидир)} деган жойигача нозил қилинди. (Ровий) айтди: Набий ﷺ қайтиб, икковига (одам) юбордилар. (Ровий) айтди: У келди, Ҳилол ибн Умайя туриб гувоҳлик берди, Набий ﷺ эса: «Аллоҳ биладики, икковингиздан бирингиз ёлғончидир. Икковингиздан тавба қилувчи борми?» дер эдилар. Сўнг аёл туриб гувоҳлик берди. Бешинчисига келганда, Набий ﷺ: «Уни тўхтатинглар, чунки у (азобни) вожиб қилувчидир», дедилар. Ибн Аббос айтди: Бас, у дудуқланиб, орқага тисарилди, ҳатто биз уни қайтади деб ўйладик. Сўнг у: «Мен қавмимни бутун умр шарманда қилмайман», деди. (Ровий) айтди: Бас, у (гувоҳликни) давом эттирди ва иккови ажратилди. (Ровий) айтди: Набий ﷺ: «Уни кузатинглар; агар у (бола) келтирса...», дедилар. Ҳишом айтди: Ўйлайманки, у Муҳаммаднинг сўзи каби: «Агар у кўзлари сурмали, думбалари тўла, болдирлари йўғон (бола) келтирса, у Шарик ибн Саҳмўникидир», деди. (Ровий) айтди: Бас, у худди шундай (бола) келтирди. Шунда Набий ﷺ: «Аллоҳнинг Китобидан ўтиб кетган (ҳукм) бўлмаганида, мен билан унинг ўртасида (бошқа) иш бўлар эди», дедилар.
نَا ابْنُ مَخْلَدٍ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ الدَّقِيقِيُّ , نَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ , نَا وَرْقَاءُ بْنُ عُمَرَ , عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , فِي قَوْلِهِ : " إِلا أَنْ يَعْفُونَ , قَالَ : أَنْ تَعْفُوَ الْمَرْأَةُ أَوْ يَعْفُوَ الَّذِي بِيَدِهِ عُقْدَةُ النِّكَاحِ الْوَلِيُّ " ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ غَيْلانَ , نَا أَبُو هِشَامٍ الرِّفَاعِيُّ , نَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ , عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ , عَنْ عَمَّارِ بْنِ أَبِي عَمَّارٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : هُوَ الزَّوْجُ . نَا ابْنُ غَيْلانَ , نَا أَبُو هِشَامٍ , نَا عُبَيْدُ اللَّهِ , عَنْ إِسْرَائِيلَ , عَنْ خُصَيْفٍ , عَنْ مُجَاهِدٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : هُوَ الزَّوْجُ
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) Allohning {Faqat (ayollar) afv qilsalar (bundan mustasno)} degan soʻzi haqida aytdi: «Ayol afv qilishi yoki nikoh tugunini qoʻlida tutgan valiy afv qilishidir». Ammor ibn Abu Ammor Ibn Abbosdan rivoyat qildi. U: «U erdir», dedi. Mujohid ham Ibn Abbosdan rivoyat qildi. U: «U erdir», dedi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) Аллоҳнинг {Фақат (аёллар) афв қилсалар (бундан мустасно)} деган сўзи ҳақида айтди: «Аёл афв қилиши ёки никоҳ тугунини қўлида тутган валий афв қилишидир». Аммор ибн Абу Аммор Ибн Аббосдан ривоят қилди. У: «У эрдир», деди. Мужоҳид ҳам Ибн Аббосдан ривоят қилди. У: «У эрдир», деди.
نَا أَبُو بَكْرٍ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ شَاذَانَ , نَا مُعَلَّى , نَا أَبُو الأَحْوَصِ ، عَنْ طَارِقٍ , عَنْ قَيْسٍ , قَالَ : قُلْتُ لابْنِ عَبَّاسٍ : " أَيَقَعُ الرَّجُلُ عَلَى الْجَارِيَةِ وَابْنَتِهَا ، تَكُونَانِ مَمْلُوكِينَ لَهُ , قَالَ : حَرَّمَتْهُمَا آيَةٌ وَأَحَلَّتْهُمَا آيَةٌ ، وَلَمْ أَكُنْ لأَفْعَلَهُ "
Qays aytdi: Men Ibn Abbosga: «Bir kishi oʻz mulki boʻlgan choʻriga va uning qiziga yaqinlik qiladimi?» dedim. U: «Bir oyat ikkovini harom qilgan, bir oyat ikkovini halol qilgan; men buni qilmas edim», dedi.Қайс айтди: Мен Ибн Аббосга: «Бир киши ўз мулки бўлган чўрига ва унинг қизига яқинлик қиладими?» дедим. У: «Бир оят икковини ҳаром қилган, бир оят икковини ҳалол қилган; мен буни қилмас эдим», деди.
نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ ثَابِتٍ ، نَا الْعَبَّاسُ بْنُ مُحَمَّدٍ , نَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ , نَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ ، عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ عَطَاءٍ , عَنْ مِقْسَمٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ " فِي الَّذِي يَقَعُ عَلَى امْرَأَتِهِ وَهِيَ حَائِضٌ , قَالَ : يَتَصَدَّقُ بِدِينَارٍ أَوْ بِنِصْفِ دِينَارٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ hayzli xotiniga yaqinlik qilgan kishi haqida: «Bir dinor yoki yarim dinor sadaqa qilsin», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ ҳайзли хотинига яқинлик қилган киши ҳақида: «Бир динор ёки ярим динор садақа қилсин», дедилар.
نَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمٍ الْبَاهِلِيُّ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ حَيَّانَ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ حِمْيَرَ , عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَرَّرٍ , عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ بْنِ مَالِكِ , وَخُصَيْفٍ , وَعَلِيِّ بْنِ بَذِيمَةَ , عَنْ مِقْسَمٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَنْ وَقَعَ عَلَى امْرَأَتِهِ وَهِيَ حَائِضٌ فَلْيَتَصَدَّقْ بِدِينَارٍ أَوْ بِنِصْفِ دِينَارٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Kim hayzli xotiniga yaqinlik qilsa, bir dinor yoki yarim dinor sadaqa qilsin», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким ҳайзли хотинига яқинлик қилса, бир динор ёки ярим динор садақа қилсин», дедилар.
نَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عُثْمَانَ الْقَطَّانُ , نَا عَلِيُّ بْنُ دَاوُدَ الْقَنْطَرِيُّ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ الرَّمْلِيُّ , نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ الصَّلْتِ , عَنْ سُفْيَانَ , عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ , وَعَلِيِّ بْنِ بَذِيمَةَ , وَخُصَيْفٍ , عَنْ مِقْسَمٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَنْ أَتَى امْرَأَتَهُ فِي الدَّمِ فَعَلَيْهِ دِينَارٌ , وَفِي الصُّفْرَةِ نِصْفُ دِينَارٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Kim xotiniga qon (davrida) yaqinlashsa, uning zimmasida bir dinor (bor); sarigʻlik (davrida) esa yarim dinor», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким хотинига қон (даврида) яқинлашса, унинг зиммасида бир динор (бор); сариғлик (даврида) эса ярим динор», дедилар.
نَا أَحْمَدُ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَحْمَدَ بْنِ الْجُنَيْدِ ، نَا زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ , عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى , نَا أَبُو جَعْفَرٍ الرَّازِيُّ ، عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ , عَنْ مِقْسَمٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , قَالَ : " إِذَا كَانَ الدَّمُ عَبِيطًا فَلْيَتَصَدَّقْ بِدِينَارٍ , وَإِنْ كَانَ صُفْرَةً فَبِنِصْفِ دِينَارٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi. U zot: «Agar qon qip-qizil boʻlsa, bir dinor sadaqa qilsin; agar sarigʻlik boʻlsa, yarim dinor (sadaqa qilsin)», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади. У зот: «Агар қон қип-қизил бўлса, бир динор садақа қилсин; агар сариғлик бўлса, ярим динор (садақа қилсин)», дедилар.
نَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، أنا عَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ بْنِ مَزْيَدٍ , أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ شُعَيْبٍ , أَخْبَرَنِي ابْنُ لَهِيعَةَ , عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ جُرَيْجٍ الْمَكِّيِّ , عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ الْبَصْرِيِّ , ,أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ مِقْسَمًا مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ ، حَدَّثَهُ , أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عَبَّاسٍ , يَقُولُ : إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ " أَمَرَ الْوَاطِئَ فِي الْعِرَاكِ بِصَدَقَةٍ دِينَارٍ , وَإِنْ وَطِئَهَا بَعْدَ أَنْ تَطْهُرَ وَلَمْ تَغْتَسِلْ بِصَدَقَةٍ نِصْفِ دِينَارٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ning shunday deb aytayotganini eshitdim: Rasululloh ﷺ hayzning avjida yaqinlik qilgan kishiga bir dinor sadaqa (qilishni), agar u (ayol) pok boʻlgandan keyin, lekin gʻusl qilmagan holida unga yaqinlik qilgan boʻlsa, yarim dinor sadaqa (qilishni) buyurdilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)нинг шундай деб айтаётганини эшитдим: Расулуллоҳ ﷺ ҳайзнинг авжида яқинлик қилган кишига бир динор садақа (қилишни), агар у (аёл) пок бўлгандан кейин, лекин ғусл қилмаган ҳолида унга яқинлик қилган бўлса, ярим динор садақа (қилишни) буюрдилар.
نَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدَانَ ، نَا شُعَيْبُ بْنُ أَيُّوبَ , نَا أَبُو يَحْيَى الْحِمَّانِيُّ ، نَا النَّصْرُ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ، أَنَّ بَرِيرَةَ قَضَى فِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِثَلاثٍ ، وَكَانَتْ عِنْدَ عَبْدٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Barira haqida uchta hukm chiqardilar; u bir qulning nikohida edi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Барира ҳақида учта ҳукм чиқардилар; у бир қулнинг никоҳида эди.
نَا أَبُو حَامِدٍ الْحَضْرَمِيُّ ، نَا بُنْدَارٌ , نَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ , نَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ , عَنْ قَتَادَةَ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " كَانَ زَوْجُ بَرِيرَةَ عَبْدًا "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Bariraning eri qul edi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Бариранинг эри қул эди.
نَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، نَا هَارُونُ بْنُ إِسْحَاقَ الْهَمْدَانِيُّ , نَا عَبْدَةُ , عَنْ سَعِيدٍ , عَنْ أَيُّوبَ , وَقَتَادَةَ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , " أَنَّ زَوْجَ بَرِيرَةَ كَانَ عَبْدًا أَسْوَدَ لِبَنِي الْمُغِيرَةِ يَوْمَ أُعْتِقَتْ , وَاللَّهِ لَكَأَنِّي بِهِ فِي طُرُقِ الْمَدِينَةِ وَنَوَاحِيهَا ، وَإِنَّ دُمُوعَهُ لَتَتَحَدَّرُ عَلَى لِحْيَتِهِ يَتْبَعُهَا يَتَرَضَّاهَا لِتَخْتَارَهُ فَلَمْ تَفْعَلْ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Barira ozod qilingan kuni uning eri Bani Mugʻiraga tegishli bir qora qul edi. Allohga qasamki, men uni hozir ham Madina koʻchalari va atroflarida koʻrib turgandekman — soqoli ustidan koʻz yoshlari oqib, uning ortidan yurar va oʻzini tanlashi uchun uni koʻndirmoqchi boʻlar edi, biroq u bunday qilmadi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Барира озод қилинган куни унинг эри Бани Муғирага тегишли бир қора қул эди. Аллоҳга қасамки, мен уни ҳозир ҳам Мадина кўчалари ва атрофларида кўриб тургандекман — соқоли устидан кўз ёшлари оқиб, унинг ортидан юрар ва ўзини танлаши учун уни кўндирмоқчи бўлар эди, бироқ у бундай қилмади.
نَا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، نَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ , نَا هُشَيْمٌ , أنا خَالِدٌ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " لَمَّا خُيِّرَتْ بَرِيرَةُ , قَالَ : رَأَيْتُ زَوْجَهَا يَتْبَعُهَا فِي أَزِقَّةِ الْمَدِينَةِ وَدُمُوعُهُ تَسِيلُ عَلَى لِحْيَتِهِ , قَالَ : فَكَلَّمَ الْعَبَّاسَ لِيَتَكَلَّمَ فِيهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ , فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِبَرِيرَةَ : إِنَّهُ زَوْجُكِ , قَالَتْ : أَتَأْمُرُنِي بِهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ ؟ ، قَالَ : إِنَّمَا أَنَا شَافِعٌ , قَالَ : فَخَيَّرَهَا فَاخْتَارَتْ نَفْسَهَا , قَالَ : وَكَانَ عَبْدًا لِبَنِي الْمُغِيرَةِ ، يُقَالُ لَهُ : مُغِيثٌ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Bariraga ixtiyor berilganida, men uning erini Madina koʻchalarida uning ortidan ergashib yurganini, koʻz yoshlari soqoli ustidan oqayotganini koʻrdim. U Abbosga gapirdi, toki Nabiy ﷺ uning haqida soʻz aytsinlar. Shunda Rasululloh ﷺ Bariraga: «Axir u sening eringdir», dedilar. U: «Yo Rasululloh, menga uni buyuryapsizmi?» dedi. U zot: «Men faqat shafoatchiman», dedilar. Soʻng u zot unga ixtiyor berdilar, u esa oʻzini tanladi. U Bani Mugʻiraning quli edi, unga Mugʻis deyilardi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Барирага ихтиёр берилганида, мен унинг эрини Мадина кўчаларида унинг ортидан эргашиб юрганини, кўз ёшлари соқоли устидан оқаётганини кўрдим. У Аббосга гапирди, токи Набий ﷺ унинг ҳақида сўз айтсинлар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ Барирага: «Ахир у сенинг эрингдир», дедилар. У: «Ё Расулуллоҳ, менга уни буюряпсизми?» деди. У зот: «Мен фақат шафоатчиман», дедилар. Сўнг у зот унга ихтиёр бердилар, у эса ўзини танлади. У Бани Муғиранинг қули эди, унга Муғис дейиларди.
نَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، نَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى الْقَطَّانُ , نَا عَمْرُو بْنُ حُمْرَانَ , نَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ , عَنْ أَيُّوبَ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ " أَنَّ زَوْجَ بَرِيرَةَ إِذْ خُيِّرَتْ كَانَ مَمْلُوكًا لِبَنِي الْمُغِيرَةِ , لَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِ فِي طُرُقِ الْمَدِينَةِ يَتْبَعُهَا يَتَرَضَّاهَا ، وَإِنَّ دُمُوعَهُ تَتَحَادَرُ عَلَى لِحْيَتِهِ ، وَهِيَ تَقُولُ لا حَاجَةَ لِي فِيكَ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Bariraga ixtiyor berilgan paytda uning eri Bani Mugʻiraning quli edi. Men uni hozir ham Madina koʻchalarida uning ortidan yurib, uni koʻndirmoqchi boʻlayotganini, koʻz yoshlari soqoli ustidan oqayotganini koʻrib turgandekman; u esa: «Menga sen kerak emassan», derdi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Барирага ихтиёр берилган пайтда унинг эри Бани Муғиранинг қули эди. Мен уни ҳозир ҳам Мадина кўчаларида унинг ортидан юриб, уни кўндирмоқчи бўлаётганини, кўз ёшлари соқоли устидан оқаётганини кўриб тургандекман; у эса: «Менга сен керак эмассан», дерди.
نَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، نَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ صَخْرٍ الدَّارِمِيُّ , نَا حَبَّانُ بْنُ هِلالٍ , نَا هَمَّامٌ , قَالَ : سَمِعْتُ قَتَادَةَ , يُحَدِّثُ عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , أَنَّ عَائِشَةَ " اشْتَرَتْ بَرِيرَةَ فَأَعْتَقَتْهَا وَاشْتَرَطُوا الْوَلاءَ , فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : أَنَّ الْوَلاءَ لِمَنْ أَعْتَقَ , وَخَيَّرَهَا فَاخْتَارَتْ نَفْسَهَا فَفَرَّقَ بَيْنَهُمَا وَجَعَلَ عَلَيْهَا عِدَّةَ الْحُرَّةِ " ، قَالَ أَبُو بَكْرٍ : جَوَّدَ حَبَّانُ فِي قَوْلِهِ : عِدَّةُ الْحُرَّةِ ، لأَنَّ عَفَّانَ بْنَ مُسْلِمٍ ، وَعَمْرَو بْنَ عَاصِمٍ رَوَيَاهُ , فَقَالا : وَأَمَرَهَا أَنْ تَعْتَدَّ , وَلَمْ يَذْكُرَا : عِدَّةَ الْحُرَّةِ
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Oisha Barirani sotib olib, uni ozod qildi, ular esa valoni oʻzlariga shart qilgan edilar. Shunda Rasululloh ﷺ: valo ozod qilgan kishiga tegishli, deb hukm qildilar. U zot unga ixtiyor berdilar, u esa oʻzini tanladi; u zot ikkovini ajratdilar va uning zimmasiga hur ayolning iddasini lozim qildilar. Abu Bakr aytdi: Habbon «hur ayolning iddasi» degan soʻzida yaxshi (aniq) rivoyat qildi, chunki Affon ibn Muslim va Amr ibn Osim buni rivoyat qilib: «U zot unga idda saqlashni buyurdilar», deganlar-u, «hur ayolning iddasi»ni zikr qilmaganlar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Оиша Барирани сотиб олиб, уни озод қилди, улар эса валони ўзларига шарт қилган эдилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: вало озод қилган кишига тегишли, деб ҳукм қилдилар. У зот унга ихтиёр бердилар, у эса ўзини танлади; у зот икковини ажратдилар ва унинг зиммасига ҳур аёлнинг иддасини лозим қилдилар. Абу Бакр айтди: Ҳаббон «ҳур аёлнинг иддаси» деган сўзида яхши (аниқ) ривоят қилди, чунки Аффон ибн Муслим ва Амр ибн Осим буни ривоят қилиб: «У зот унга идда сақлашни буюрдилар», деганлар-у, «ҳур аёлнинг иддаси»ни зикр қилмаганлар.
نَا أَبُو عَلِيٍّ الْمَالِكِيُّ ، نَا أَبُو حَفْصٍ ، نَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ , نَا عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ , نَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ , أَنَّ عُمَرَ بْنَ مُعَتِّبٍ أَخْبَرَهُ , أَنَّ أَبَا حَسَنٍ مَوْلَى بَنِي نَوْفَلٍ أَخْبَرَهُ , قَالَ : اسْتَفْتَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ " فِي عَبْدٍ تَحْتَهُ مَمْلُوكَةٌ فَطَلَّقَهَا تَطْلِيقَتَيْنِ ، ثُمَّ عُتِقَا جَمِيعًا , قَالَ : يَخْطُبُهَا إِنْ شَاءَ , قَضَى بِذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ "
Bani Navfalning ozod qilingan quli Abu Hasan aytdi: Men Ibn Abbosdan, nikohida bir choʻri ayol boʻlgan bir qul haqida fatvo soʻradim — (qul) uni ikki taloq bilan taloq qilgan, soʻngra ikkovi birga ozod boʻlgan edi. U: «Xohlasa, unga sovchi boʻlaveradi. Rasululloh ﷺ shunday hukm qilganlar», dedi.Бани Навфалнинг озод қилинган қули Абу Ҳасан айтди: Мен Ибн Аббосдан, никоҳида бир чўри аёл бўлган бир қул ҳақида фатво сўрадим — (қул) уни икки талоқ билан талоқ қилган, сўнгра иккови бирга озод бўлган эди. У: «Хоҳласа, унга совчи бўлаверади. Расулуллоҳ ﷺ шундай ҳукм қилганлар», деди.
نَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مُحَمَّدٍ الصَّفَّارُ , نَا عَلِيُّ بْنُ سَهْلِ بْنِ الْمُغِيرَةِ , نَا أَبُو نُعَيْمٍ ، نَا شَيْبَانُ , عَنْ يَحْيَى , عَنْ عُمَرَ بْنِ مُعَتِّبٍ , أَنَّ أَبَا حَسَنٍ مَوْلَى بَنِي نَوْفَلٍ, أَنَّهُ اسْتَفْتَى ابْنَ عَبَّاسٍ " فِي مَمْلُوكٍ كَانَتْ تَحْتَهُ مَمْلُوكَةٌ فَطَلَّقَهَا تَطْلِيقَتَيْنِ ، وَبَانَتْ مِنْهُ ، ثُمَّ إِنَّهُمَا أُعْتِقَا بَعْدَ ذَلِكَ ، هَلْ يَصِحُّ لِلرَّجُلِ أَنْ يَخْطُبَهَا , قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ : نَعَمْ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى بِذَلِكَ "
Bani Navfalning ozod qilingan quli Abu Hasandan rivoyat qilinadiki, u Ibn Abbosdan, nikohida bir choʻri boʻlgan bir qul haqida fatvo soʻradi — (qul) uni ikki taloq bilan taloq qilgan va u undan butunlay ajragan, soʻngra shundan keyin ikkovi ozod qilingan: bu kishiga unga sovchi boʻlish joizmi? Ibn Abbos: «Ha, Rasululloh ﷺ shunday hukm qilganlar», dedi.Бани Навфалнинг озод қилинган қули Абу Ҳасандан ривоят қилинадики, у Ибн Аббосдан, никоҳида бир чўри бўлган бир қул ҳақида фатво сўради — (қул) уни икки талоқ билан талоқ қилган ва у ундан бутунлай ажраган, сўнгра шундан кейин иккови озод қилинган: бу кишига унга совчи бўлиш жоизми? Ибн Аббос: «Ҳа, Расулуллоҳ ﷺ шундай ҳукм қилганлар», деди.
نَا مُحَمَّدُ بْنُ الْقَاسِمِ بْنِ زَكَرِيَّا الْمُحَارِبِيُّ , نَا هِشَامُ بْنُ يُونُسَ , نَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ الْمُحَارِبِيُّ , عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ مُسْلِمٍ , عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ , عَنْ طَاوُسٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , " أَنَّ رَجُلا ظَاهَرَ مِنِ امْرَأَتِهِ ، فَرَأَى بَيَاضَ الْخَلْخَالِ فِي السَّاقِ فِي الْقَمَرِ ، فَوَقَعَ عَلَيْهَا , فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَهُ , فَقَالَ : أَمَا سَمِعْتَ اللَّهَ يَقُولُ : مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا , أَمْسِكْ عَلَيْكَ امْرَأَتَكَ حَتَّى تُكَفِّرَ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi xotinidan zihor qildi, soʻng oy yorugʻida uning boldiridagi xalxolning oqligini koʻrib, unga yaqinlik qildi. Soʻng Nabiy ﷺ huzuriga kelib, buni u zotga aytdi. U zot: «Sen Allohning: ‹Bir-birlariga tegishlaridan oldin› deganini eshitmadingmi? Kafforat berguningcha xotiningni oʻzingda ushlab tur», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, бир киши хотинидан зиҳор қилди, сўнг ой ёруғида унинг болдиридаги халхолнинг оқлигини кўриб, унга яқинлик қилди. Сўнг Набий ﷺ ҳузурига келиб, буни у зотга айтди. У зот: «Сен Аллоҳнинг: ‹Бир-бирларига тегишларидан олдин› деганини эшитмадингми? Каффорат бергунингча хотинингни ўзингда ушлаб тур», дедилар.
نَا يُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ بُهْلُولٍ ، حَدَّثَنِي جَدِّي , حَدَّثَنِي أَبِي , نَا أَبُو جُرَيٍّ ، عَنْ أَيُّوبَ السَّخْتِيَانِيِّ , عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " مَنْ شَاءَ بَاهَلْتُهُ أَنَّهُ لَيْسَ لِلأَمَةِ ظِهَارٌ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Kim xohlasa, choʻridan zihor boʻlmasligi haqida u bilan mubohala qilaman.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Ким хоҳласа, чўридан зиҳор бўлмаслиги ҳақида у билан мубоҳала қиламан.
وَنا ابْنُ لَهِيعَةَ , عَنْ عَطَاءٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " لَيْسَ فِي الأَمَةِ ظِهَارٌ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Choʻrida zihor yoʻq.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Чўрида зиҳор йўқ.
نَا أَبُو بَكْرٍ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ شَاذَانَ , نَا مُعَلَّى , نَا أَبُو عَوَانَةَ ، عَنْ جَابِرٍ , عَنْ مُجَاهِدٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : كَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ، يَقُولُ : " إِذَا كَانَ تَحْتَ الرَّجُلِ أَرْبَعُ نِسْوَةٍ فَظَاهَرَ مِنْهُنَّ , تُجْزِيهِ كَفَّارَةٌ وَاحِدَةٌ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Umar ibn Xattob: «Kishining nikohida toʻrt xotin boʻlib, u ulardan zihor qilsa, unga bitta kafforat kifoya qiladi», der edi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Умар ибн Хаттоб: «Кишининг никоҳида тўрт хотин бўлиб, у улардан зиҳор қилса, унга битта каффорат кифоя қилади», дер эди.
نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ ، نَا إِسْحَاقُ بْنُ الْحَسَنِ , نَا أَبُو حُذَيْفَةَ ، نَا سُفْيَانُ , عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ , عَنْ طَاوُسٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " الْخُلْعُ فُرْقَةٌ ، وَلَيْسَ بِطَلاقٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi: Xulʼ — ajralishdir, taloq emas.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди: Хулъ — ажралишдир, талоқ эмас.
نَا أَبُو بَكْرٍ الشَّافِعِيُّ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ شَاذَانَ , نَا مُعَلَّى بْنُ مَنْصُورٍ , نَا أَبُو عَوَانَةَ ، عَنْ لَيْثٍ , عَنْ طَاوُسٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ، " أَنَّهُ جَمَعَ بَيْنَ رَجُلٍ وَامْرَأَتِهِ بَعْدَ تَطْلِيقَتَيْنِ وَخُلْعٍ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, u bir kishi bilan uning xotinini ikki taloq va xulʼdan keyin (yana) birlashtirgan.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, у бир киши билан унинг хотинини икки талоқ ва хулъдан кейин (яна) бирлаштирган.
نَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي الثَّلْجِ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمَّادٍ الطِّهْرَانِيُّ , نَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ , أَخْبَرَنِي عَمِّي وَهْبُ بْنُ نَافِعٍ ، قَالَ : سَمِعْتُ عِكْرِمَةَ , يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , يَقُولُ : " الطَّلاقُ عَلَى أَرْبَعَةِ وُجُوهٍ , وَجْهَانِ حَلالٌ ، وَوَجْهَانِ حَرَامٌ , فَأَمَّا الْحَلالُ : فَأَنْ يُطَلِّقَهَا طَاهِرًا عَنْ غَيْرِ جِمَاعٍ , وَأَنْ يُطَلِّقَهَا حَامِلا مُسْتَبِينًا , وَأَمَّا الْحَرَامُ فَأَنْ يُطَلِّقَهَا وَهِيَ حَائِضٌ , أَوْ يُطَلِّقَهَا حِينَ يُجَامِعَهَا ، لا تَدْرِي أَشْتَمَلَ الرَّحِمُ عَلَى وَلَدٍ أَمْ لا ؟ "
Ikrima (rahimahulloh) Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan soʻzlab berdi: «Taloq toʻrt vajh (koʻrinish) uzradir: ikki vajhi halol, ikki vajhi harom. Halol boʻlgani — uni jimoʼsiz pok holida taloq qilishi va homiladorligi ayon boʻlgan holda taloq qilishidir. Harom boʻlgani esa — uni hayzli holida taloq qilishi yoki jimoʼ qilgan paytida — bachadon bolani oʻz ichiga olganmi yoki yoʻqmi, bilmagan holda — taloq qilishidir».Икрима (раҳимаҳуллоҳ) Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан сўзлаб берди: «Талоқ тўрт важҳ (кўриниш) узрадир: икки важҳи ҳалол, икки важҳи ҳаром. Ҳалол бўлгани — уни жимўсиз пок ҳолида талоқ қилиши ва ҳомиладорлиги аён бўлган ҳолда талоқ қилишидир. Ҳаром бўлгани эса — уни ҳайзли ҳолида талоқ қилиши ёки жимў қилган пайтида — бачадон болани ўз ичига олганми ёки йўқми, билмаган ҳолда — талоқ қилишидир».
نَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، نَا أَبُو الأَزْهَرِ ، نَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ , أنا ابْنُ جُرَيْجٍ , أَخْبَرَنِي عِكْرِمَةُ بْنُ خَالِدٍ , عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , " أَنَّ رَجُلا طَلَّقَ امْرَأَتَهُ أَلْفًا , فَقَالَ : يَكْفِيكَ مِنْ ذَلِكَ ثَلاثٌ ، وَتَدَعُ تَسْعَمِائَةً وَسَبْعًا وَتِسْعِينَ "
Saʼid ibn Jubayr (rahimahulloh)dan, u Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qiladi: bir kishi xotinini ming (marta) taloq qildi. Shunda u: «Bundan senga uchtasi kifoya qiladi, toʻqqiz yuz toʻqson yettitasini esa qoʻyib yubor», dedi.Саъид ибн Жубайр (раҳимаҳуллоҳ)дан, у Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилади: бир киши хотинини минг (марта) талоқ қилди. Шунда у: «Бундан сенга учтаси кифоя қилади, тўққиз юз тўқсон еттитасини эса қўйиб юбор», деди.
نَا أَبُو بَكْرٍ ، نَا أَبُو حُمَيْدٍ الْمِصِّيصِيُّ ، نَا حَجَّاجٌ , نَا شُعْبَةُ , أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ مُرَّةَ , قَالَ : سَمِعْتُ مَاهَانَ يَسْأَلُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ ، عَنْ رَجُلٍ " طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثَلاثًا , فَقَالَ سَعِيدٌ : سُئِلَ ابْنُ عَبَّاسٍ عَنْ رَجُلٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ مِائَةً , فَقَالَ : ثَلاثٌ تُحَرِّمُ عَلَيْكَ امْرَأَتَكَ ، وَسَائِرُهُنَّ وِزْرٌ , اتَّخَذْتَ آيَاتِ اللَّهِ هُزُوًا "
Amr ibn Murra (rahimahulloh) aytdi: men Mohonning Saʼid ibn Jubayrdan xotinini uch taloq qilgan kishi haqida soʻrayotganini eshitdim. Shunda Saʼid: «Ibn Abbosdan xotinini yuz (marta) taloq qilgan kishi haqida soʻralgan edi, u: ‹Uchtasi xotiningni senga harom qiladi, qolganlari esa gunohdir: sen Allohning oyatlarini masxara qilib olibsan›, dedi», dedi.Амр ибн Мурра (раҳимаҳуллоҳ) айтди: мен Моҳоннинг Саъид ибн Жубайрдан хотинини уч талоқ қилган киши ҳақида сўраётганини эшитдим. Шунда Саъид: «Ибн Аббосдан хотинини юз (марта) талоқ қилган киши ҳақида сўралган эди, у: ‹Учтаси хотинингни сенга ҳаром қилади, қолганлари эса гуноҳдир: сен Аллоҳнинг оятларини масхара қилиб олибсан›, деди», деди.
نَا أَبُو بَكْرٍ ، نَا يُوسُفُ بْنُ سَعِيدٍ , نَا حَجَّاجٌ , نَا شُعْبَةُ , عَنْ حُمَيْدٍ الأَعْرَجِ , وَابْنِ أَبِي نَجِيحٍ , عَنْ مُجَاهِدٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , أَنَّهُ سُئِلَ " عَنْ رَجُلٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ مِائَةً , قَالَ : عَصَيْتَ رَبَّكَ وَفَارَقْتَ امْرَأَتَكَ ، لَمْ تَتَّقِ اللَّهَ فَيَجْعَلْ لَكَ مَخْرَجًا "
Mujohid (rahimahulloh)dan, u Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qiladiki, undan xotinini yuz (marta) taloq qilgan kishi haqida soʻralgan edi. U: «Rabbingga osiy boʻlibsan va xotiningdan ajralibsan; Allohdan qoʻrqmabsan — (qoʻrqqaningda) U senga chiqish yoʻli qilar edi», dedi.Мужоҳид (раҳимаҳуллоҳ)дан, у Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қиладики, ундан хотинини юз (марта) талоқ қилган киши ҳақида сўралган эди. У: «Раббингга осий бўлибсан ва хотинингдан ажралибсан; Аллоҳдан қўрқмабсан — (қўрққанингда) У сенга чиқиш йўли қилар эди», деди.
نَا دَعْلَجٌ ، نَا الْحَسَنُ بْنُ سُفْيَانَ , نَا حَبَّانُ , نَا ابْنُ الْمُبَارَكِ , أنا سَيْفٌ , عَنْ مُجَاهِدٍ , قَالَ : جَاءَ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ , فَقَالَ : يَا أَبَا عَبَّاسٍ ، " إِنِّي طَلَّقْتُ امْرَأَتِي ثَلاثًا وَأَنَا غَضْبَانُ , فَقَالَ : إِنَّ أَبَا عَبَّاسٍ لا يَسْتَطِيعُ أَنْ يَحِلَّ لَكَ مَا حُرِّمَ عَلَيْكَ عَصَيْتَ رَبَّكَ وَحُرِّمَتْ عَلَيْكَ امْرَأَتُكَ , إِنَّكَ لَمْ تَتَّقِ اللَّهَ فَيَجْعَلْ لَكَ مَخْرَجًا , ثُمَّ قَرَأَ إِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاءَ فَطَلِّقُوهُنَّ لِعِدَّتِهِنَّ طَاهِرًا عَنْ غَيْرِ جِمَاعٍ " ، قَالَ سَيْفٌ : وَلَيْسَ طَاهِرًا عَنْ غَيْرِ جِمَاعٍ فِي التِّلاوَةِ ، وَلَكِنَّهُ تَفْسِيرُهُ
Mujohid (rahimahulloh) aytdi: Qurayshdan bir kishi Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ning oldiga kelib: «Ey Abu Abbos, men xotinimni gʻazablangan holimda uch taloq qildim», dedi. U: «Abu Abbos senga harom qilingan narsani halol qila olmaydi. Rabbingga osiy boʻlibsan va xotining senga harom boʻlibdi. Sen Allohdan qoʻrqmabsan — (qoʻrqqaningda) U senga chiqish yoʻli qilar edi», dedi. Soʻng: {Ayollarni taloq qilsangiz, ularni iddalarini (koʻzlab) taloq qilinglar} (oyatini) oʻqidi — jimoʼsiz pok holida (degani). Sayf dedi: «jimoʼsiz pok holida» (degani) tilovatda yoʻq, balki bu uning tafsiridir.Мужоҳид (раҳимаҳуллоҳ) айтди: Қурайшдан бир киши Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)нинг олдига келиб: «Эй Абу Аббос, мен хотинимни ғазабланган ҳолимда уч талоқ қилдим», деди. У: «Абу Аббос сенга ҳаром қилинган нарсани ҳалол қила олмайди. Раббингга осий бўлибсан ва хотининг сенга ҳаром бўлибди. Сен Аллоҳдан қўрқмабсан — (қўрққанингда) У сенга чиқиш йўли қилар эди», деди. Сўнг: {Аёлларни талоқ қилсангиз, уларни иддаларини (кўзлаб) талоқ қилинглар} (оятини) ўқиди — жимўсиз пок ҳолида (дегани). Сайф деди: «жимўсиз пок ҳолида» (дегани) тиловатда йўқ, балки бу унинг тафсиридир.
قَالَ : وَنا ابْنُ الْمُبَارَكِ ، أنا سُفْيَانُ , عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ , عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ , قَالَ : جَاءَ رَجُلٌ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ , فَقَالَ : " إِنِّي طَلَّقْتُ امْرَأَتِي أَلْفًا , قَالَ : أَمَّا ثَلاثٌ فَتُحَرِّمُ عَلَيْكَ امْرَأَتَكَ ، وَبَقِيَّتُهُنَّ وِزْرٌ اتَّخَذْتَ آيَاتِ اللَّهِ هُزُوًا " ، نَا ابْنُ صَاعِدٍ , نَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ , نَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ , نَا سُفْيَانُ , بِإِسْنَادِهِ مِثْلَهُ
Saʼid ibn Jubayr (rahimahulloh) aytdi: bir kishi Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ning oldiga kelib: «Men xotinimni ming (marta) taloq qildim», dedi. U: «Uchtasi xotiningni senga harom qiladi, qolganlari esa gunohdir: sen Allohning oyatlarini masxara qilib olibsan», dedi. Bizga Ibn Soid, unga Yaʼqub ibn Ibrohim ad-Davraqiy, unga Abdurrahmon, unga Sufyon oʻz isnodi bilan shuning mislini (rivoyat qildi).Саъид ибн Жубайр (раҳимаҳуллоҳ) айтди: бир киши Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)нинг олдига келиб: «Мен хотинимни минг (марта) талоқ қилдим», деди. У: «Учтаси хотинингни сенга ҳаром қилади, қолганлари эса гуноҳдир: сен Аллоҳнинг оятларини масхара қилиб олибсан», деди. Бизга Ибн Соид, унга Яъқуб ибн Иброҳим ад-Даврақий, унга Абдурраҳмон, унга Суфён ўз исноди билан шунинг мислини (ривоят қилди).
نَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ قَطَنٍ ، نَا الْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ , نَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ , عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ الزُّهْرِيِّ , عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ , عَنْ طَاوُسٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " لا نَذْرَ إِلا فِيمَا أُطِيعُ اللَّهُ فِيهِ , وَلا يَمِينَ فِي قَطِيعَةِ رَحِمٍ , وَلا عَتَاقَ ، وَلا طَلاقَ فِيمَا لا يَمْلِكُ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Nazr faqat Allohga itoat qilinadigan narsadadir; qarindoshlik aloqasini uzishda qasam yoʻq; (kishi) egalik qilmagan narsada ozod qilish ham, taloq ham yoʻq», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Назр фақат Аллоҳга итоат қилинадиган нарсададир; қариндошлик алоқасини узишда қасам йўқ; (киши) эгалик қилмаган нарсада озод қилиш ҳам, талоқ ҳам йўқ», дедилар.
نَا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، نَا بَحْرُ بْنُ نَصْرٍ الْخَوْلانِيُّ ، بِمِصْرَ , نَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ , نَا مَنْصُورُ بْنُ أَبِي الأَسْوَدِ , عَنْ مُسْلِمٍ الأَعْوَرِ الْمُلائِيِّ , عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ , وَمُجَاهِدٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , أَنَّهُ " سُئِلَ عَنْ رَجُلٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ عَدَدَ النُّجُومِ , فَقَالَ : أَخْطَأَ السُّنَّةَ ، حُرِّمَتْ عَلَيْهِ امْرَأَتُهُ "
Saʼid ibn Jubayr va Mujohid (rahimahumalloh)dan, ikkovi Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qiladilarki, undan xotinini yulduzlar sanoqcha taloq qilgan kishi haqida soʻralgan edi. U: «U sunnatga xato qilibdi; xotini unga harom boʻlibdi», dedi.Саъид ибн Жубайр ва Мужоҳид (раҳимаҳумаллоҳ)дан, иккови Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қиладиларки, ундан хотинини юлдузлар саноқча талоқ қилган киши ҳақида сўралган эди. У: «У суннатга хато қилибди; хотини унга ҳаром бўлибди», деди.
نَا أَبُو عُبَيْدٍ الْقَاسِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، نَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ الصَّيْرَفِيُّ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ , نَا مُسْلِمٌ الأَعْوَرُ , عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , " أَنَّ رَجُلا طَلَّقَ امْرَأَتَهُ عَدَدَ النُّجُومِ , فَقَالَ : أَخْطَأَ السُّنَّةَ ، وَحُرِّمَتْ عَلَيْهِ امْرَأَتُهُ "
Saʼid ibn Jubayr (rahimahulloh)dan, u Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qiladi: bir kishi xotinini yulduzlar sanoqcha taloq qildi. U: «Sunnatga xato qilibdi; xotini unga harom boʻlibdi», dedi.Саъид ибн Жубайр (раҳимаҳуллоҳ)дан, у Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилади: бир киши хотинини юлдузлар саноқча талоқ қилди. У: «Суннатга хато қилибди; хотини унга ҳаром бўлибди», деди.
نَا أَبُو بَكْرٍ النَّيْسَابُورِيُّ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى . ح وَنا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي الثَّلْجِ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمَّادٍ الطِّهْرَانِيُّ . ح وَنا مُحَمَّدُ بْنُ مَخْلَدٍ , نَا أَحْمَدُ بْنُ مَنْصُورٍ , قَالُوا : نَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ , أَخْبَرَنِي عَمِّي وَهْبُ بْنُ نَافِعٍ , أَنَّهُ سَمِعَ عِكْرِمَةَ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ , يَقُولُ : قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ : " الطَّلاقُ عَلَى أَرْبَعَةِ وُجُوهٍ : وَجْهَانِ حَلالٌ ، وَوَجْهَانِ حَرَامٌ , فَأَمَّا اللَّذَانِ هُمَا حَلالٌ : فَأَنْ يُطَلِّقَ الرَّجُلُ امْرَأَتَهُ طَاهِرًا عَنْ غَيْرِ جِمَاعٍ , أَوْ يُطَلِّقَهَا حَامِلا مُسْتَبِينًا حَمْلُهَا , وَأَمَّا اللَّذَانِ هُمَا حَرَامٌ : فَأَنْ يُطَلِّقَهَا حَائِضًا , أَوْ يُطَلِّقَهَا عِنْدَ الْجِمَاعِ لا يَدْرِي أَشْتَمَلَ الرَّحِمُ عَلَى وَلَدٍ أَمْ لا ؟ " ، لَفْظُ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) dedi: «Taloq toʻrt xil boʻladi: ikkisi halol, ikkisi harom. Halol boʻlgan ikkisi — kishining xotinini jimosiz poklik holatida taloq qilishi yoki homilasi ochiq bilinib turgan holda homilador ekanida taloq qilishidir. Harom boʻlgan ikkisi esa — uni hayz holatida taloq qilishi yoxud jimo (qilgan) paytida, bachadon bolani oʻz ichiga olganmi yoki yoʻqmi — buni bilmagan holda taloq qilishidir». Bu Muhammad ibn Yahyoning lafzidir.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) деди: «Талоқ тўрт хил бўлади: иккиси ҳалол, иккиси ҳаром. Ҳалол бўлган иккиси — кишининг хотинини жимосиз поклик ҳолатида талоқ қилиши ёки ҳомиласи очиқ билиниб турган ҳолда ҳомиладор эканида талоқ қилишидир. Ҳаром бўлган иккиси эса — уни ҳайз ҳолатида талоқ қилиши ёхуд жимо (қилган) пайтида, бачадон болани ўз ичига олганми ёки йўқми — буни билмаган ҳолда талоқ қилишидир». Бу Муҳаммад ибн Яҳёнинг лафзидир.
نَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، وَمُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ النُّعْمَانِيُّ ، قَالا : نَا أَبُو عُتْبَةَ أَحْمَدُ بْنُ الْفَرَجِ ، نَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ , نَا أَبُو الْحَجَّاجِ الْمَهْرِيُّ ، عَنْ مُوسَى بْنِ أَيُّوبَ الْغَافِقِيِّ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , قَالَ : " جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ، يَشْكُوا أَنَّ مَوْلاهُ زَوَّجَهُ ، وَهُوَ يُرِيدُ أَنْ يُفَرِّقَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ امْرَأَتِهِ , فَحَمِدَ اللَّهَ تَعَالَى وَأَثْنَى عَلَيْهِ ، ثُمَّ قَالَ : مَا بَالُ قَوْمٌ يُزَوِّجُونَ عَبِيدَهُمْ إِمَاءَهُمْ ، ثُمَّ يُرِيدُونَ أَنْ يُفَرِّقُوا بَيْنَهُمْ , أَلا إِنَّمَا يَمْلِكُ الطَّلاقَ مَنْ أَخَذَ بِالسَّاقِ "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) dedi: Bir kishi Nabiy ﷺning huzurlariga kelib, xoʻjayini uni uylantirganini, endi esa uni xotinidan ajratmoqchi ekanini shikoyat qildi. Shunda u zot Alloh taologa hamd va sano aytdilar, soʻng: «Baʼzi qavmlarga nima boʻldiki, qullarini oʻz choʻrilariga uylantiradilar, keyin esa ularni ajratmoqchi boʻladilar? Ogoh boʻlinglar, taloqqa faqat boldirdan ushlagan kishi egadir», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) деди: Бир киши Набий ﷺнинг ҳузурларига келиб, хўжайини уни уйлантирганини, энди эса уни хотинидан ажратмоқчи эканини шикоят қилди. Шунда у зот Аллоҳ таолога ҳамд ва сано айтдилар, сўнг: «Баъзи қавмларга нима бўлдики, қулларини ўз чўриларига уйлантирадилар, кейин эса уларни ажратмоқчи бўладилар? Огоҳ бўлинглар, талоққа фақат болдирдан ушлаган киши эгадир», дедилар.
قَالَ هِشَامٌ : وَكَتَبَ إِلَيَّ يَحْيَى , عَنْ يَعْلَى بْنِ حَكِيمٍ , عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ، " أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ : فِي الْحَرَامِ يَمِينٌ يُكَفِّرُهَا "
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: u «harom (qilish)» haqida: «Bu — kafforat toʻlanadigan qasamdir», derdi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: у «ҳаром (қилиш)» ҳақида: «Бу — каффорат тўланадиган қасамдир», дерди.