حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ قَالَ سَمِعْتُ الْمُخْتَارَ بْنَ فُلْفُلٍ قَالَسَأَلْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ عَنْ الشُّرْبِ فِي الْأَوْعِيَةِ فَقَالَ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْمُزَفَّتَةِ وَقَالَ كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ
Muxtor ibn Fulfuldan rivoyat qilinadi: Men Anas ibn Molikdan idishlarda ichish haqida soʻradim. U: Rasululloh ﷺ muzaffatadan qaytardilar va: «Har bir mast qiluvchi narsa haromdir», dedilar, dedi.Мухтор ибн Фулфулдан ривоят қилинади: Мен Анас ибн Моликдан идишларда ичиш ҳақида сўрадим. У: Расулуллоҳ ﷺ музаффатадан қайтардилар ва: «Ҳар бир маст қилувчи нарса ҳаромдир», дедилар, деди.
حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ الطَّوِيلُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ امْرَأَةً لَقِيَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي طَرِيقٍ مِنْ طُرُقِ الْمَدِينَةِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي إِلَيْكَ حَاجَةً قَالَ يَا أُمَّ فُلَانٍ اجْلِسِي فِي أَيِّ نَوَاحِي السِّكَكِ شِئْتِ أَجْلِسْ إِلَيْكِ قَالَ فَقَعَدَتْ فَقَعَدَ إِلَيْهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى قَضَتْ حَاجَتَهَا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir ayol Madina koʻchalaridan birida Nabiy ﷺni uchratib: «Ey Allohning Rasuli, sizdan bir hojatim bor», dedi. U zot: «Ey falonchining onasi, koʻchaning qaysi chekkasiga xohlasang oʻtir, men ham sening yoningda oʻtiraman», dedilar. (Anas) dedi: Bas, u oʻtirdi, Rasululloh ﷺ ham u hojatini bitirgunicha uning yonida oʻtirdilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир аёл Мадина кўчаларидан бирида Набий ﷺни учратиб: «Эй Аллоҳнинг Расули, сиздан бир ҳожатим бор», деди. У зот: «Эй фалончининг онаси, кўчанинг қайси чеккасига хоҳласанг ўтир, мен ҳам сенинг ёнингда ўтираман», дедилар. (Анас) деди: Бас, у ўтирди, Расулуллоҳ ﷺ ҳам у ҳожатини битиргунича унинг ёнида ўтирдилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ قَتَادَةَ قَالَسَأَلْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ عَنْ قِرَاءَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ يَمُدُّ بِهَا صَوْتَهُ مَدًّا
Qatoda aytdi: Men Anas ibn Molikdan Rasululloh ﷺning qiroatlari haqida soʻradim. U: «Ovozlarini choʻzib oʻqir edilar», dedi.Қатода айтди: Мен Анас ибн Моликдан Расулуллоҳ ﷺнинг қироатлари ҳақида сўрадим. У: «Овозларини чўзиб ўқир эдилар», деди.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَالِطُنَا حَتَّى يَقُولَ لِأَخٍ لِي صَغِيرٍ يَا أَبَا عُمَيْرٍ مَا فَعَلَ النُّغَيْرُ طَائِرٌ كَانَ يَلْعَبُ بِهِ قَالَ وَنُضِحَ بِسَاطٌ لَنَا قَالَ فَصَلَّى عَلَيْهِ وَصَفَّنَا خَلْفَهُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ biz bilan shu qadar aralashib-qoʻshilar edilarki, hatto mening kichkina ukamga: «Ey Abu Umayr, chumchuqcha nima boʻldi?» der edilar. Bu u oʻynab yuradigan qush edi. (Anas) dedi: Bizning boʻyramizga suv sepildi, bas, u zot uning ustida namoz oʻqidilar va bizni ortlarida saf qildilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ биз билан шу қадар аралашиб-қўшилар эдиларки, ҳатто менинг кичкина укамга: «Эй Абу Умайр, чумчуқча нима бўлди?» дер эдилар. Бу у ўйнаб юрадиган қуш эди. (Анас) деди: Бизнинг бўйрамизга сув сепилди, бас, у зот унинг устида намоз ўқидилар ва бизни ортларида саф қилдилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زَيْدٍ الْعَمِّيِّ عَنْ أَبِي إِيَاسٍ يَعْنِي مُعَاوِيَةَ بْنَ قُرَّةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الدُّعَاءُ لَا يُرَدُّ بَيْنَ الْأَذَانِ وَالْإِقَامَةِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ: «Azon bilan iqomat orasida (qilingan) duo rad qilinmaydi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Азон билан иқомат орасида (қилинган) дуо рад қилинмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْزِلُ مِنْ الْمِنْبَرِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَيُكَلِّمُهُ الرَّجُلُ فِي الْحَاجَةِ فَيُكَلِّمُهُ ثُمَّ يَتَقَدَّمُ إِلَى مُصَلَّاهُ فَيُصَلِّي
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ juma kuni minbardan tushar edilar, shunda bir kishi u zotga hojati haqida gapirar, u zot ham u bilan gaplashar edilar, soʻng namozgohlariga oʻtib namoz oʻqir edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ жума куни минбардан тушар эдилар, шунда бир киши у зотга ҳожати ҳақида гапирар, у зот ҳам у билан гаплашар эдилар, сўнг намозгоҳларига ўтиб намоз ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ ابْنُ جَعْفَرٍ فِي حَدِيثِهِ سَمِعْتُ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَهْرَمُ ابْنُ آدَمَ وَيَبْقَى مِنْهُ اثْنَتَانِ الْحِرْصُ وَالْأَمَلُ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Odam farzandi qariydi, undan ikki narsa — hirs va (uzun) orzu qolaveradi», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Одам фарзанди қарийди, ундан икки нарса — ҳирс ва (узун) орзу қолаверади», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَتَّابٍ مَوْلَى ابْنِ هُرْمُزَ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَبَايَعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى السَّمْعِ وَالطَّاعَةِ فَقَالَ فِيمَا اسْتَطَعْتُمْ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: «Biz Rasululloh ﷺga tinglash va itoat qilishga bayʼat qildik. U zot: ‹Qurbingiz yetganicha›, dedilar.»Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтди: «Биз Расулуллоҳ ﷺга тинглаш ва итоат қилишга байъат қилдик. У зот: ‹Қурбингиз етганича›, дедилар.»
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ حَمْزَةَ الضَّبِّيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نَزَلَ مَنْزِلًا لَمْ يَرْتَحِلْ حَتَّى يُصَلِّيَ الظُّهْرَ قَالَ فَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ لِأَنَسٍ يَا أَبَا حَمْزَةَ وَإِنْ كَانَ بِنِصْفِ النَّهَارِ قَالَ وَإِنْ كَانَ بِنِصْفِ النَّهَارِ
Hamza az-Zabbiy aytdi: Men Anas ibn Molikning shunday deganini eshitdim: Rasululloh ﷺ biror manzilga tushsalar, peshin namozini oʻqimaguncha yoʻlga chiqmas edilar. Shunda Muhammad ibn Umar Anasga: «Ey Abu Hamza, kunning qoq yarmi boʻlsa ham-a?» dedi. U: «Kunning qoq yarmi boʻlsa ham», dedi.Ҳамза аз-Заббий айтди: Мен Анас ибн Моликнинг шундай деганини эшитдим: Расулуллоҳ ﷺ бирор манзилга тушсалар, пешин намозини ўқимагунча йўлга чиқмас эдилар. Шунда Муҳаммад ибн Умар Анасга: «Эй Абу Ҳамза, куннинг қоқ ярми бўлса ҳам-а?» деди. У: «Куннинг қоқ ярми бўлса ҳам», деди.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنِي أَبُو خُزَيْمَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَمِعَ رَجُلًا يَقُولُ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِأَنَّ لَكَ الْحَمْدَ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ وَحْدَكَ لَا شَرِيكَ لَكَ الْمَنَّانَ بَدِيعَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَدْ سَأَلْتَ اللَّهَ بِاسْمِ اللَّهِ الْأَعْظَمِ الَّذِي إِذَا دُعِيَ بِهِ أَجَابَ وَإِذَا سُئِلَ بِهِ أَعْطَى
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ bir kishining: «Allohumma, inni asʼaluka bi-anna lakal-hamd, la ilaha illa Anta vahdaka la sharika lak, al-Mannon, Badiʼus-samovoti val-arz, zul-jalali val-ikrom (Ey Alloh, barcha hamd Senga xos ekani bilan Sendan soʻrayman; Sendan oʻzga iloh yoʻq, Yolgʻiz Oʻzingsan, sherigingu shariging yoʻq; koʻp inʼom qilguvchi, osmonlaru yerni yoʻqdan bor qilguvchi, ulugʻlik va ikrom egasi)», deb aytayotganini eshitdilar. Shunda Nabiy ﷺ: «Sen Allohdan Uning ismi aʼzami bilan soʻrading — u bilan duo qilinsa, ijobat qiladi va u bilan soʻralsa, beradi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ бир кишининг: «Аллоҳумма, инни асъалука би-анна лакал-ҳамд, ла илаҳа илла Анта ваҳдака ла шарика лак, ал-Маннон, Бадиъус-самовоти вал-арз, зул-жалали вал-икром (Эй Аллоҳ, барча ҳамд Сенга хос экани билан Сендан сўрайман; Сендан ўзга илоҳ йўқ, Ёлғиз Ўзингсан, шеригингу шаригинг йўқ; кўп инъом қилгувчи, осмонлару ерни йўқдан бор қилгувчи, улуғлик ва икром эгаси)», деб айтаётганини эшитдилар. Шунда Набий ﷺ: «Сен Аллоҳдан Унинг исми аъзами билан сўрадинг — у билан дуо қилинса, ижобат қилади ва у билан сўралса, беради», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ عَامِرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًا يَقُولُاحْتَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ لَا يَظْلِمُ أَحَدًا أَجْرًا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ qon oldirdilar va (u zot) hech kimning haqini kamsitmas edilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ қон олдирдилар ва (у зот) ҳеч кимнинг ҳақини камситмас эдилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنِي عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَجَاءَتْ أُمُّ سُلَيْمٍ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلِّمْنِي كَلِمَاتٍ أَدْعُو بِهِنَّ قَالَ تُسَبِّحِينَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَشْرًا وَتَحْمَدِينَهُ عَشْرًا وَتُكَبِّرِينَهُ عَشْرًا ثُمَّ سَلِي حَاجَتَكِ فَإِنَّهُ يَقُولُ قَدْ فَعَلْتُ قَدْ فَعَلْتُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Ummu Sulaym Nabiy ﷺ huzurlariga kelib: «Ey Allohning Rasuli, menga duo qiladigan soʻzlarni oʻrgating», dedi. U zot: «Alloh azza va jallaga oʻn marta tasbeh ayt, Unga oʻn marta hamd ayt va Uni oʻn marta ulugʻla, soʻng hojatingni soʻra. Zero U: ‹Qildim, qildim›, deydi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Умму Сулайм Набий ﷺ ҳузурларига келиб: «Эй Аллоҳнинг Расули, менга дуо қиладиган сўзларни ўргатинг», деди. У зот: «Аллоҳ азза ва жаллага ўн марта тасбеҳ айт, Унга ўн марта ҳамд айт ва Уни ўн марта улуғла, сўнг ҳожатингни сўра. Зеро У: ‹Қилдим, қилдим›, дейди», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الْمَاجِشُونَ عَنْ صَدَقَةَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ الْنُمَيْرِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ بَنِي إِسْرَائِيلَ قَدْ افْتَرَقَتْ عَلَى اثْنَتَيْنِ وَسَبْعِينَ فِرْقَةً وَأَنْتُمْ تَفْتَرِقُونَ عَلَى مِثْلِهَا كُلُّهَا فِي النَّارِ إِلَّا فِرْقَةً
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, Bani Isroil yetmish ikki firqaga boʻlingan edi, sizlar ham shuncha firqaga boʻlinasizlar. Bittasidan boshqasining hammasi doʻzaxdadir», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, Бани Исроил етмиш икки фирқага бўлинган эди, сизлар ҳам шунча фирқага бўлинасизлар. Биттасидан бошқасининг ҳаммаси дўзахдадир», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا هِشَامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَلَأُحَدِّثَنَّكُمْ بِحَدِيثٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُحَدِّثُكُمْ أَحَدٌ بَعْدِي سَمِعْتُهُ يَقُولُ لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَكُونَ فِي الْخَمْسِينَ امْرَأَةً الْقَيِّمُ الْوَاحِدُ وَيَكْثُرَ النِّسَاءُ وَيَقِلَّ الرِّجَالُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Men sizlarga Rasululloh ﷺdan eshitgan bir hadisni soʻzlab beraman; mendan keyin uni sizlarga hech kim soʻzlab bermaydi. Men u zotning: «Ellik ayolga bitta qarovchi (erkak) boʻlmaguncha, ayollar koʻpayib, erkaklar kamaymaguncha qiyomat qoim boʻlmaydi», deganlarini eshitganman.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Мен сизларга Расулуллоҳ ﷺдан эшитган бир ҳадисни сўзлаб бераман; мендан кейин уни сизларга ҳеч ким сўзлаб бермайди. Мен у зотнинг: «Эллик аёлга битта қаровчи (эркак) бўлмагунча, аёллар кўпайиб, эркаклар камаймагунча қиёмат қоим бўлмайди», деганларини эшитганман.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَرْتُ لَيْلَةَ أُسْرِيَ بِي عَلَى مُوسَى فَرَأَيْتُهُ قَائِمًا يُصَلِّي فِي قَبْرِهِ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ: «Meʼrojga olib chiqilgan kechada men Muso (alayhissalom)ning yonidan oʻtdim, u qabrida turib namoz oʻqiyotgan edi», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Меърожга олиб чиқилган кечада мен Мусо (алайҳиссалом)нинг ёнидан ўтдим, у қабрида туриб намоз ўқиётган эди», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَرْتُ لَيْلَةَ أُسْرِيَ بِي عَلَى قَوْمٍ تُقْرَضُ شِفَاهُهُمْ بِمَقَارِيضَ مِنْ نَارٍ قَالَ قُلْتُ مَنْ هَؤُلَاءِ قَالُوا خُطَبَاءُ مِنْ أَهْلِ الدُّنْيَا كَانُوا يَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَيَنْسَوْنَ أَنْفُسَهُمْ وَهُمْ يَتْلُونَ الْكِتَابَ أَفَلَا يَعْقِلُونَ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ: «Meʼrojga olib chiqilgan kechada men lablari olovdan boʻlgan qaychilar bilan qirqilayotgan bir qavmning yonidan oʻtdim. Men: ‹Bular kimlar?› dedim. Ular: ‹Bular dunyo ahlining voizlari — odamlarni yaxshilikka buyurib, oʻzlarini unutar edilar, holbuki Kitobni tilovat qilar edilar. Aql yuritmaydilarmi?› dedilar», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Меърожга олиб чиқилган кечада мен лаблари оловдан бўлган қайчилар билан қирқилаётган бир қавмнинг ёнидан ўтдим. Мен: ‹Булар кимлар?› дедим. Улар: ‹Булар дунё аҳлининг воизлари — одамларни яхшиликка буюриб, ўзларини унутар эдилар, ҳолбуки Китобни тиловат қилар эдилар. Ақл юритмайдиларми?› дедилар», дедилар.
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَدْ أُوذِيتُ فِي اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَمَا يُؤْذَى أَحَدٌ وَأُخِفْتُ مِنْ اللَّهِ وَمَا يُخَافُ أَحَدٌ وَلَقَدْ أَتَتْ عَلَيَّ ثَلَاثَةٌ مِنْ بَيْنِ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ وَمَا لِي وَلِعِيَالِي طَعَامٌ يَأْكُلُهُ ذُو كَبِدٍ إِلَّا مَا يُوَارِي إِبِطَ بِلَالٍحَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ أَتَتْ عَلَيَّ ثَلَاثُونَ مِنْ بَيْنِ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ: «Men Alloh azza va jalla yoʻlida hech kim aziyat chekmagan darajada aziyat chekdim va Alloh (yoʻli) sababli hech kim qoʻrqitilmagan darajada qoʻrqitildim. Menga kunduzu kechadan iborat uch (kun) shunday oʻtdiki, Bilolning qoʻltigʻi yashiradigan narsadan boshqa, jigar egasi yeydigan taom menda ham, ahlimda ham yoʻq edi», dedilar. Abdussamad bu hadisda: «Menga kunduzu kechadan iborat oʻttiz (kun) shunday oʻtdi», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Мен Аллоҳ азза ва жалла йўлида ҳеч ким азият чекмаган даражада азият чекдим ва Аллоҳ (йўли) сабабли ҳеч ким қўрқитилмаган даражада қўрқитилдим. Менга кундузу кечадан иборат уч (кун) шундай ўтдики, Билолнинг қўлтиғи яширадиган нарсадан бошқа, жигар эгаси ейдиган таом менда ҳам, аҳлимда ҳам йўқ эди», дедилар. Абдуссамад бу ҳадисда: «Менга кундузу кечадан иборат ўттиз (кун) шундай ўтди», деди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا عَلَيْكُمْ أَنْ لَا تَعْجَبُوا بِأَحَدٍ حَتَّى تَنْظُرُوا بِمَ يُخْتَمُ لَهُ فَإِنَّ الْعَامِلَ يَعْمَلُ زَمَانًا مِنْ عُمْرِهِ أَوْ بُرْهَةً مِنْ دَهْرِهِ بِعَمَلٍ صَالِحٍ لَوْ مَاتَ عَلَيْهِ دَخَلَ الْجَنَّةَ ثُمَّ يَتَحَوَّلُ فَيَعْمَلُ عَمَلًا سَيِّئًا وَإِنَّ الْعَبْدَ لَيَعْمَلُ الْبُرْهَةَ مِنْ دَهْرِهِ بِعَمَلٍ سَيِّئٍ لَوْ مَاتَ عَلَيْهِ دَخَلَ النَّارَ ثُمَّ يَتَحَوَّلُ فَيَعْمَلُ عَمَلًا صَالِحًا وَإِذَا أَرَادَ اللَّهُ بِعَبْدٍ خَيْرًا اسْتَعْمَلَهُ قَبْلَ مَوْتِهِ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَكَيْفَ يَسْتَعْمِلُهُ قَالَ يُوَفِّقُهُ لِعَمَلٍ صَالِحٍ ثُمَّ يَقْبِضُهُ عَلَيْهِ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «(Umrining) oxiri nima bilan tugashini koʻrmagunicha hech kimdan hayratlanmasligingiz (yaxshiroqdir). Chunki amal qiluvchi umrining bir muddatini yoki zamonining bir qismini shunday solih amal bilan oʻtkazadiki, agar shu holda oʻlsa, jannatga kirar edi; soʻng u oʻzgarib, yomon amal qiladi. Va banda zamonining bir qismini shunday yomon amal bilan oʻtkazadiki, agar shu holda oʻlsa, doʻzaxga kirar edi; soʻng u oʻzgarib, solih amal qiladi. Alloh bir banda haqida yaxshilik istasa, oʻlimidan oldin uni (amalga) ishlatadi». Ular: «Ey Allohning Rasuli, uni qanday ishlatadi?» dedilar. U zot: «Uni solih amalga muvaffaq qiladi, soʻng shu (amal) uzra jonini oladi», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «(Умрининг) охири нима билан тугашини кўрмагунича ҳеч кимдан ҳайратланмаслигингиз (яхшироқдир). Чунки амал қилувчи умрининг бир муддатини ёки замонининг бир қисмини шундай солиҳ амал билан ўтказадики, агар шу ҳолда ўлса, жаннатга кирар эди; сўнг у ўзгариб, ёмон амал қилади. Ва банда замонининг бир қисмини шундай ёмон амал билан ўтказадики, агар шу ҳолда ўлса, дўзахга кирар эди; сўнг у ўзгариб, солиҳ амал қилади. Аллоҳ бир банда ҳақида яхшилик истаса, ўлимидан олдин уни (амалга) ишлатади». Улар: «Эй Аллоҳнинг Расули, уни қандай ишлатади?» дедилар. У зот: «Уни солиҳ амалга муваффақ қилади, сўнг шу (амал) узра жонини олади», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَجُلًا كَانَ يَكْتُبُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ كَانَ قَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ وَكَانَ الرَّجُلُ إِذَا قَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ جَدَّ فِينَا يَعْنِي عَظُمَ فَكَانَ النَّبِيُّ عَلَيْهِ الصَّلَاة وَالسَّلَامُ يُمْلِي عَلَيْهِ غَفُورًا رَحِيمًا فَيَكْتُبُ عَلِيمًا حَكِيمًا فَيَقُولُ لَهُ النَّبِيُّ عَلَيْهِ الصَّلَاة وَالسَّلَامُ اكْتُبْ كَذَا وَكَذَا اكْتُبْ كَيْفَ شِئْتَ وَيُمْلِي عَلَيْهِ عَلِيمًا حَكِيمًا فَيَقُولُ أَكْتُبُ سَمِيعًا بَصِيرًا فَيَقُولُ اكْتُبْ اكْتُبْ كَيْفَ شِئْتَ فَارْتَدَّ ذَلِكَ الرَّجُلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَلَحِقَ بِالْمُشْرِكِينَ وَقَالَ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِمُحَمَّدٍ إِنْ كُنْتُ لَأَكْتُبُ مَا شِئْتُ فَمَاتَ ذَلِكَ الرَّجُلُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْأَرْضَ لَمْ تَقْبَلْهُو قَالَ أَنَسٌ فَحَدَّثَنِي أَبُو طَلْحَةَ أَنَّهُ أَتَى الْأَرْضَ الَّتِي مَاتَ فِيهَا ذَلِكَ الرَّجُلُ فَوَجَدَهُ مَنْبُوذًا فَقَالَ أَبُو طَلْحَةَ مَا شَأْنُ هَذَا الرَّجُلِ قَالُوا قَدْ دَفَنَّاهُ مِرَارًا فَلَمْ تَقْبَلْهُ الْأَرْضُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ السَّهْمِيُّ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ كَانَ رَجُلٌ يَكْتُبُ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ قَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ وَكَانَ الرَّجُلُ إِذَا قَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ يُعَدُّ فِينَا عَظِيمًا فَذَكَرَ مَعْنَى حَدِيثِ يَزِيدَ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Nabiy ﷺga (vahiyni) yozib turar edi. U Baqara va Oli Imronni oʻqigan edi. Bizning oramizda kim Baqara va Oli Imronni oʻqisa, ulugʻ (obroʻli) hisoblanar edi. Nabiy ﷺ unga «gʻafuran rahiman» deb aytib turar edilar, u esa «aliman hakiman» deb yozar edi. Nabiy ﷺ unga: «Ana shunday yoz, xohlaganingcha yoz», der edilar. Yana unga «aliman hakiman» deb aytsalar, u: «‹Samiʼan basiran› deb yozaymi?» der edi. U zot: «Yoz, xohlaganingcha yoz», der edilar. Soʻng oʻsha kishi Islomdan qaytdi va mushriklarga qoʻshilib: «Men Muhammadni sizlardan koʻra yaxshiroq bilaman, men xohlaganimcha yozar edim», dedi. Bas, oʻsha kishi oʻldi. Shunda Nabiy ﷺ: «Albatta yer uni qabul qilmadi», dedilar. Anas dedi: Menga Abu Talha aytib berdiki, u oʻsha kishi oʻlgan yerga borgan va uni (ochiq) tashlangan holda topgan. Abu Talha: «Bu kishining holi nima?» dedi. Ular: «Biz uni bir necha marta dafn qildik, ammo yer uni qabul qilmadi», dedilar. Abdulloh ibn Bakr as-Sahmiy Humayddan, u Anasdan rivoyat qildi, u dedi: Rasululloh ﷺning huzurlarida bir kishi yozar edi, u Baqara va Oli Imronni oʻqigan edi; bizning oramizda kim Baqara va Oli Imronni oʻqisa, ulugʻ sanalar edi — soʻng Yazidning hadisi maʼnosini zikr qildi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши Набий ﷺга (ваҳийни) ёзиб турар эди. У Бақара ва Оли Имронни ўқиган эди. Бизнинг орамизда ким Бақара ва Оли Имронни ўқиса, улуғ (обрўли) ҳисобланар эди. Набий ﷺ унга «ғафуран раҳиман» деб айтиб турар эдилар, у эса «алиман ҳакиман» деб ёзар эди. Набий ﷺ унга: «Ана шундай ёз, хоҳлаганингча ёз», дер эдилар. Яна унга «алиман ҳакиман» деб айтсалар, у: «‹Самиъан басиран› деб ёзайми?» дер эди. У зот: «Ёз, хоҳлаганингча ёз», дер эдилар. Сўнг ўша киши Исломдан қайтди ва мушрикларга қўшилиб: «Мен Муҳаммадни сизлардан кўра яхшироқ биламан, мен хоҳлаганимча ёзар эдим», деди. Бас, ўша киши ўлди. Шунда Набий ﷺ: «Албатта ер уни қабул қилмади», дедилар. Анас деди: Менга Абу Талҳа айтиб бердики, у ўша киши ўлган ерга борган ва уни (очиқ) ташланган ҳолда топган. Абу Талҳа: «Бу кишининг ҳоли нима?» деди. Улар: «Биз уни бир неча марта дафн қилдик, аммо ер уни қабул қилмади», дедилар. Абдуллоҳ ибн Бакр ас-Саҳмий Ҳумайддан, у Анасдан ривоят қилди, у деди: Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларида бир киши ёзар эди, у Бақара ва Оли Имронни ўқиган эди; бизнинг орамизда ким Бақара ва Оли Имронни ўқиса, улуғ саналар эди — сўнг Язиднинг ҳадиси маъносини зикр қилди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ عَنْ مُحَمَّدِ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا طَلْحَةَ فِي غَزْوَةِ خَيْبَرَ يُنَادِي إِنَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ يَنْهَيَانِكُمْ عَنْ لُحُومِ الْحُمُرِ الْأَهْلِيَّةِ فَإِنَّهَا رِجْسٌ قَالَ فَأُكْفِئَتْ الْقُدُورُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ Xaybar gʻazotida Abu Talhaga buyurdilar, u: «Albatta, Alloh va Uning Rasuli sizlarni xonaki eshaklarning goʻshtidan qaytaradilar, chunki u nopokdir», deb nido qildi. (Roviy) dedi: Bas, qozonlar agʻdarib tashlandi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ Хайбар ғазотида Абу Талҳага буюрдилар, у: «Албатта, Аллоҳ ва Унинг Расули сизларни хонаки эшакларнинг гўштидан қайтарадилар, чунки у нопокдир», деб нидо қилди. (Ровий) деди: Бас, қозонлар ағдариб ташланди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ بِالْبَقِيعِ فَنَادَى رَجُلٌ رَجُلًا يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَالْتَفَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الرَّجُلُ لَمْ أَعْنِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّمَا عَنَيْتُ فُلَانًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَسَمَّوْا بِاسْمِي وَلَا تَكَنَّوْا بِكُنْيَتِيحَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ فِي حَدِيثِهِ تَسَمَّوْا بِاسْمِي
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Baqiʼda edilar. Bir kishi boshqa bir kishini: «Ey Abul Qosim!» deb chaqirdi. Nabiy ﷺ oʻgirilib qaradilar. Shunda oʻsha kishi: «Men sizni nazarda tutmadim, ey Allohning Rasuli, men falonchini nazarda tutdim», dedi. Rasululloh ﷺ: «Mening ismim bilan ism qoʻyinglar, lekin mening kunyam bilan kunya qoʻymanglar», dedilar. Abdulloh ibn Bakr oʻz hadisida: «Mening ismim bilan ism qoʻyinglar», dedi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Бақиъда эдилар. Бир киши бошқа бир кишини: «Эй Абул Қосим!» деб чақирди. Набий ﷺ ўгирилиб қарадилар. Шунда ўша киши: «Мен сизни назарда тутмадим, эй Аллоҳнинг Расули, мен фалончини назарда тутдим», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Менинг исмим билан исм қўйинглар, лекин менинг куням билан куня қўйманглар», дедилар. Абдуллоҳ ибн Бакр ўз ҳадисида: «Менинг исмим билан исм қўйинглар», деди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَنْ وَقْتِ صَلَاةِ الصُّبْحِ فَأَمَرَ بِلَالًا فَأَذَّنَ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ أَخَّرَ حَتَّى أَسْفَرَ ثُمَّ أَمَرَهُ أَنْ يُقِيمَ فَصَلَّى ثُمَّ دَعَا الرَّجُلَ فَقَالَ مَا بَيْنَ هَذَا وَهَذَا وَقْتٌ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Nabiy ﷺdan bomdod namozining vaqti haqida soʻradi. Shunda u zot Bilolga buyurdilar, u tong otganda azon aytdi, soʻng iqoma aytdi va (u zot) namoz oʻqidilar. Ertasi kuni (osmon) ravshanlashgunicha kechiktirdilar, soʻng unga iqoma aytishni buyurdilar va namoz oʻqidilar. Keyin oʻsha kishini chaqirib: «Mana shu bilan mana shuning orasi vaqtdir», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши Набий ﷺдан бомдод намозининг вақти ҳақида сўради. Шунда у зот Билолга буюрдилар, у тонг отганда азон айтди, сўнг иқома айтди ва (у зот) намоз ўқидилар. Эртаси куни (осмон) равшанлашгунича кечиктирдилар, сўнг унга иқома айтишни буюрдилар ва намоз ўқидилар. Кейин ўша кишини чақириб: «Мана шу билан мана шунинг ораси вақтдир», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ مِنْ دُعَاءِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ حُنَيْنٍ اللَّهُمَّ إِنْ شِئْتَ أَنْ لَا تُعْبَدَ بَعْدَ الْيَوْمِ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺning Hunayn kunidagi duolaridan (biri) shu edi: «Allohim, agar Sen xohlasang, bugundan keyin (yer yuzida) Senga ibodat qilinmaydi».Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺнинг Ҳунайн кунидаги дуоларидан (бири) шу эди: «Аллоҳим, агар Сен хоҳласанг, бугундан кейин (ер юзида) Сенга ибодат қилинмайди».
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَلْعَبُ مَعَ الصِّبْيَانِ فَأَتَاهُ آتٍ فَأَخَذَهُ فَشَقَّ صَدْرَهُ فَاسْتَخْرَجَ مِنْهُ عَلَقَةً فَرَمَى بِهَا وَقَالَ هَذِهِ نَصِيبُ الشَّيْطَانِ مِنْكَ ثُمَّ غَسَلَهُ فِي طَشْتٍ مِنْ ذَهَبٍ مِنْ مَاءِ زَمْزَمَ ثُمَّ لَأَمَهُ فَأَقْبَلَ الصِّبْيَانُ إِلَى ظِئْرِهِ قُتِلَ مُحَمَّدٌ قُتِلَ مُحَمَّدٌ فَاسْتَقْبَلَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ انْتَقَعَ لَوْنُهُقَالَ أَنَسٌ فَلَقَدْ كُنَّا نَرَى أَثَرَ الْمَخِيطِ فِي صَدْرِهِ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bolalar bilan oʻynab yurar edilar. Shunda bir keluvchi kelib u zotni ushladi va koʻkraklarini yorib, undan bir qon laxtasini chiqardi-da, uni uloqtirib: «Bu — sendagi shaytonning nasibasi», dedi. Soʻng uni oltin tosda zamzam suvi bilan yuvdi, soʻng (oʻrnini) qovushtirdi. Bolalar esa u zotning enagalari huzuriga: «Muhammad oʻldirildi! Muhammad oʻldirildi!» deb chopib bordilar. U (enaga) Rasululloh ﷺni qarshi oldi, u zotning rangi oʻzgargan edi. Anas dedi: Biz u zotning koʻkraklarida tikuv izini koʻrar edik.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ болалар билан ўйнаб юрар эдилар. Шунда бир келувчи келиб у зотни ушлади ва кўкракларини ёриб, ундан бир қон лахтасини чиқарди-да, уни улоқтириб: «Бу — сендаги шайтоннинг насибаси», деди. Сўнг уни олтин тосда замзам суви билан ювди, сўнг (ўрнини) қовуштирди. Болалар эса у зотнинг энагалари ҳузурига: «Муҳаммад ўлдирилди! Муҳаммад ўлдирилди!» деб чопиб бордилар. У (энага) Расулуллоҳ ﷺни қарши олди, у зотнинг ранги ўзгарган эди. Анас деди: Биз у зотнинг кўкракларида тикув изини кўрар эдик.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا سَعِيدٌ وَابْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ الْمَعْنَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ أُمَّ سُلَيْمٍ سَأَلَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ امْرَأَةٍ تَرَى فِي مَنَامِهَا مَا يَرَى الرَّجُلُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ رَأَتْ ذَلِكَ مِنْكُنَّ فَأَنْزَلَتْ فَلْتَغْتَسِلْ قَالَتْ أُمُّ سَلَمَةَ أَوَ يَكُونُ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ نَعَمْ مَاءُ الرَّجُلِ غَلِيظٌ أَبْيَضُ وَمَاءُ الْمَرْأَةِ أَصْفَرُ رَقِيقٌ فَأَيُّهُمَا سَبَقَ أَوْ عَلَا أَشْبَهَهُ الْوَلَدُ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ummu Sulaym Nabiy ﷺdan tushida erkak koʻradigan narsani koʻradigan ayol haqida soʻradi. Nabiy ﷺ: «Sizlardan kim buni koʻrsa va (suvi) chiqsa, gʻusl qilsin», dedilar. Ummu Salama: «Bu ham boʻladimi, ey Allohning Rasuli?» dedi. U zot: «Ha, erkakning suvi quyuq va oq, ayolning suvi esa sariq va suyuqdir. Qaysi biri oʻzib ketsa yoki ustun kelsa, bola oʻshanga oʻxshaydi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Умму Сулайм Набий ﷺдан тушида эркак кўрадиган нарсани кўрадиган аёл ҳақида сўради. Набий ﷺ: «Сизлардан ким буни кўрса ва (суви) чиқса, ғусл қилсин», дедилар. Умму Салама: «Бу ҳам бўладими, эй Аллоҳнинг Расули?» деди. У зот: «Ҳа, эркакнинг суви қуюқ ва оқ, аёлнинг суви эса сариқ ва суюқдир. Қайси бири ўзиб кетса ёки устун келса, бола ўшанга ўхшайди», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو قَالَ أَخْبَرَنِي وَاقِدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ قَالَ مُحَمَّدٌ وَكَانَ وَاقِدٌ مِنْ أَحْسَنِ النَّاسِ وَأَعْظَمِهِمْ وَأَطْوَلِهِمْ قَالَدَخَلْتُ عَلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ فَقَالَ لِي مَنْ أَنْتَ قُلْتُ أَنَا وَاقِدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ قَالَ إِنَّكَ بِسَعْدٍ أَشْبَهُ ثُمَّ بَكَى وَأَكْثَرَ الْبُكَاءَ فَقَالَ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَى سَعْدٍ كَانَ مِنْ أَعْظَمِ النَّاسِ وَأَطْوَلِهِمْ ثُمَّ قَالَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَيْشًا إِلَى أُكَيْدِرَ دُومَةَ فَأَرْسَلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِجُبَّةٍ مِنْ دِيبَاجٍ مَنْسُوجٍ فِيهِ الذَّهَبُ فَلَبِسَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَامَ عَلَى الْمِنْبَرِ أَوْ جَلَسَ فَلَمْ يَتَكَلَّمْ ثُمَّ نَزَلَ فَجَعَلَ النَّاسُ يَلْمِسُونَ الْجُبَّةَ وَيَنْظُرُونَ إِلَيْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَعْجَبُونَ مِنْهَا قَالُوا مَا رَأَيْنَا ثَوْبًا قَطُّ أَحْسَنَ مِنْهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَنَادِيلُ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ فِي الْجَنَّةِ أَحْسَنُ مِمَّا تَرَوْنَ
Voqid ibn Amr ibn Saʼd ibn Muoz aytdi: Men Anas ibn Molikning huzuriga kirdim. U menga: «Sen kimsan?» dedi. Men: «Men Voqid ibn Amr ibn Saʼd ibn Muozman», dedim. U: «Sen Saʼdga koʻproq oʻxshar ekansan», dedi-da, soʻng yigʻladi va koʻp yigʻladi. Soʻng: «Saʼdga Allohning rahmati boʻlsin, u odamlarning eng ulugʻi va eng boʻydorlaridan edi», dedi. Soʻng u dedi: Rasululloh ﷺ Duma (hokimi) Ukaydirga bir qoʻshin joʻnatdilar. U Rasululloh ﷺga ichiga tilla toʻqilgan dibo jubba yubordi. Rasululloh ﷺ uni kiydilar-da, minbarda turdilar yoki oʻtirdilar, gapirmadilar, soʻng tushdilar. Odamlar jubbani ushlab, unga qarayverdilar. Shunda Rasululloh ﷺ: «Bundan hayratlanyapsizlarmi?» dedilar. Ular: «Biz bundan chiroyliroq kiyimni hech koʻrmaganmiz», dedilar. Nabiy ﷺ: «Saʼd ibn Muozning jannatdagi roʻmolchalari sizlar koʻrayotgan narsadan koʻra chiroyliroqdir», dedilar.Воқид ибн Амр ибн Саъд ибн Муоз айтди: Мен Анас ибн Моликнинг ҳузурига кирдим. У менга: «Сен кимсан?» деди. Мен: «Мен Воқид ибн Амр ибн Саъд ибн Муозман», дедим. У: «Сен Саъдга кўпроқ ўхшар экансан», деди-да, сўнг йиғлади ва кўп йиғлади. Сўнг: «Саъдга Аллоҳнинг раҳмати бўлсин, у одамларнинг энг улуғи ва энг бўйдорларидан эди», деди. Сўнг у деди: Расулуллоҳ ﷺ Дума (ҳокими) Укайдирга бир қўшин жўнатдилар. У Расулуллоҳ ﷺга ичига тилла тўқилган дибо жубба юборди. Расулуллоҳ ﷺ уни кийдилар-да, минбарда турдилар ёки ўтирдилар, гапирмадилар, сўнг тушдилар. Одамлар жуббани ушлаб, унга қарайвердилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Бундан ҳайратланяпсизларми?» дедилар. Улар: «Биз бундан чиройлироқ кийимни ҳеч кўрмаганмиз», дедилар. Набий ﷺ: «Саъд ибн Муознинг жаннатдаги рўмолчалари сизлар кўраётган нарсадан кўра чиройлироқдир», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ يَعْنِي ابْنَ حُسَيْنٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَأَهْدَى الْأُكَيْدِرُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَرَّةً مِنْ مَنٍّ فَلَمَّا انْصَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الصَّلَاةِ مَرَّ عَلَى الْقَوْمِ فَجَعَلَ يُعْطِي كُلَّ رَجُلٍ مِنْهُمْ قِطْعَةً فَأَعْطَى جَابِرًا قِطْعَةً ثُمَّ إِنَّهُ رَجَعَ إِلَيْهِ فَأَعْطَاهُ قِطْعَةً أُخْرَى فَقَالَ إِنَّكَ قَدْ أَعْطَيْتَنِي مَرَّةً قَالَ هَذَا لِبَنَاتِ عَبْدِ اللَّهِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Ukaydir Rasululloh ﷺga bir koʻza mann hadya qildi. Rasululloh ﷺ namozdan chiqqanlarida qavmning yonidan oʻtib, ulardan har bir kishiga bir boʻlakdan bera boshladilar. Jobirga ham bir boʻlak berdilar. Soʻng u yana u zotning huzurlariga qaytdi, u zot unga yana bir boʻlak berdilar. U: «Siz menga bir marta bergan edingiz», dedi. U zot: «Bu — Abdullohning qizlari uchun», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Укайдир Расулуллоҳ ﷺга бир кўза манн ҳадя қилди. Расулуллоҳ ﷺ намоздан чиққанларида қавмнинг ёнидан ўтиб, улардан ҳар бир кишига бир бўлакдан бера бошладилар. Жобирга ҳам бир бўлак бердилар. Сўнг у яна у зотнинг ҳузурларига қайтди, у зот унга яна бир бўлак бердилар. У: «Сиз менга бир марта берган эдингиз», деди. У зот: «Бу — Абдуллоҳнинг қизлари учун», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا الْمَسْعُودِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي عَمْرٍو عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَعَوَّذُ مِنْ ثَمَانٍ الْهَمِّ وَالْحَزَنِ وَالْعَجْزِ وَالْكَسَلِ وَالْبُخْلِ وَالْجُبْنِ وَغَلَبَةِ الدَّيْنِ وَغَلَبَةِ الْعَدُوِّ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ sakkiz narsadan panoh soʻrar edilar: gʻam-anduhdan, qaygʻudan, ojizlikdan, dangasalikdan, baxillikdan, qoʻrqoqlikdan, qarzning gʻolib kelishidan va dushmanning gʻolib kelishidan.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ саккиз нарсадан паноҳ сўрар эдилар: ғам-андуҳдан, қайғудан, ожизликдан, дангасаликдан, бахилликдан, қўрқоқликдан, қарзнинг ғолиб келишидан ва душманнинг ғолиб келишидан.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَلَمَّا انْصَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْحُدَيْبِيَةِ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ {إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُبِينًا لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ وَيُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكَ وَيَهْدِيَكَ صِرَاطًا مُسْتَقِيمًا} قَالَ الْمُسْلِمُونَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَنِيئًا لَكَ مَا أَعْطَاكَ اللَّهُ فَمَا لَنَا فَنَزَلَتْ {لِيُدْخِلَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا وَيُكَفِّرَ عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَكَانَ ذَلِكَ عِنْدَ اللَّهِ فَوْزًا عَظِيمًا}
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ Hudaybiyadan qaytganlarida mana bu oyat nozil boʻldi: {Albatta, Biz senga ochiq fath berdik. Toki Alloh sening avvalgi va keyingi gunohlaringni magʻfirat qilsin, senga neʼmatini toʻliq qilsin va seni toʻgʻri yoʻlga hidoyat qilsin}. Musulmonlar: «Ey Allohning Rasuli, Alloh sizga bergan narsa sizga muborak boʻlsin; bizga nima bor?» dedilar. Shunda: {Moʻmin erkaklar va moʻmina ayollarni ostidan anhorlar oqib turadigan, unda abadiy qoladigan jannatlarga kiritishi va ulardan yomonliklarini oʻchirishi uchun. Bu Alloh huzurida ulugʻ yutuqdir} — (oyati) nozil boʻldi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ Ҳудайбиядан қайтганларида мана бу оят нозил бўлди: {Албатта, Биз сенга очиқ фатҳ бердик. Токи Аллоҳ сенинг аввалги ва кейинги гуноҳларингни мағфират қилсин, сенга неъматини тўлиқ қилсин ва сени тўғри йўлга ҳидоят қилсин}. Мусулмонлар: «Эй Аллоҳнинг Расули, Аллоҳ сизга берган нарса сизга муборак бўлсин; бизга нима бор?» дедилар. Шунда: {Мўмин эркаклар ва мўмина аёлларни остидан анҳорлар оқиб турадиган, унда абадий қоладиган жаннатларга киритиши ва улардан ёмонликларини ўчириши учун. Бу Аллоҳ ҳузурида улуғ ютуқдир} — (ояти) нозил бўлди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ الْحُدَيْبِيَةِ هَبَطَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ ثَمَانُونَ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ فِي السِّلَاحِ مِنْ قِبَلِ جَبَلِ التَّنْعِيمِ فَدَعَا عَلَيْهِمْ فَأُخِذُوا وَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ {وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ بَعْدِ أَنْ أَظْفَرَكُمْ عَلَيْهِمْ} قَالَ يَعْنِي جَبَلَ التَّنْعِيمِ مِنْ مَكَّةَ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Hudaybiya kuni boʻlganida, Makka ahlidan sakson kishi qurollangan holda Tanʼim togʻi tomonidan Rasululloh ﷺ va sahobalarining ustiga tushdilar. U zot ularga qarshi duo qildilar, bas, ular asir olindilar. Shunda mana bu oyat nozil boʻldi: {U sizlarni ular ustidan gʻolib qilganidan soʻng, Makka vodiysida ularning qoʻllarini sizlardan, sizlarning qoʻllaringizni ulardan toʻsib qoʻygan Zotdir}. (Roviy) dedi: Yaʼni Makkadagi Tanʼim togʻini (nazarda tutdi).Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Ҳудайбия куни бўлганида, Макка аҳлидан саксон киши қуролланган ҳолда Танъим тоғи томонидан Расулуллоҳ ﷺ ва саҳобаларининг устига тушдилар. У зот уларга қарши дуо қилдилар, бас, улар асир олиндилар. Шунда мана бу оят нозил бўлди: {У сизларни улар устидан ғолиб қилганидан сўнг, Макка водийсида уларнинг қўлларини сизлардан, сизларнинг қўлларингизни улардан тўсиб қўйган Зотдир}. (Ровий) деди: Яъни Маккадаги Танъим тоғини (назарда тутди).
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَكُنْتُ أَسْمَعُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فَلَا أَدْرِي أَشَيْءٌ نَزَلَ عَلَيْهِ أَمْ شَيْءٌ يَقُولُهُ وَهُوَ يَقُولُ لَوْ كَانَ لِابْنِ آدَمَ وَادِيَانِ مِنْ مَالٍ لَابْتَغَى لَهُمَا ثَالِثًا وَلَا يَمْلَأُ جَوْفَ ابْنِ آدَمَ إِلَّا التُّرَابُ وَيَتُوبُ اللَّهُ عَلَى مَنْ تَابَ
Anas (roziyallohu anhu) aytdi: Men Rasululloh ﷺni eshitardim — bu unga nozil qilingan narsami yoki oʻzlari aytayotgan narsami, bilmasdim — u zot shunday derdilar: «Agar odam bolasiga moldan ikki vodiy boʻlsa, u ularga uchinchisini istardi. Odam bolasining qornini tuproqdan boshqa narsa toʻldirmaydi. Alloh tavba qilgan kishining tavbasini qabul qiladi».Анас (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺни эшитардим — бу унга нозил қилинган нарсами ёки ўзлари айтаётган нарсами, билмасдим — у зот шундай дердилар: «Агар одам боласига молдан икки водий бўлса, у уларга учинчисини истарди. Одам боласининг қорнини тупроқдан бошқа нарса тўлдирмайди. Аллоҳ тавба қилган кишининг тавбасини қабул қилади».
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَتْ نِعَالُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُمَا قِبَالَانِ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺning kavushlarida ikkitadan tasma bor edi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺнинг кавушларида иккитадан тасма бор эди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ يَعْنِي ابْنَ يَحْيَى عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ الزُّبَيْرَ بْنَ الْعَوَّامِ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ شَكَوَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْقَمْلَ فَرَخَّصَ لَهُمَا فِي لُبْسِ الْحَرِيرِ فَرَأَيْتُ عَلَى كُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا قَمِيصًا مِنْ حَرِيرٍ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Zubayr ibn Avvom va Abdurrahmon ibn Avf Rasululloh ﷺga bit (haqida) shikoyat qildilar. Shunda u zot ikkoviga ipak kiyishga ruxsat berdilar. Men ularning har birida ipakdan boʻlgan koʻylakni koʻrdim.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Зубайр ибн Аввом ва Абдурраҳмон ибн Авф Расулуллоҳ ﷺга бит (ҳақида) шикоят қилдилар. Шунда у зот икковига ипак кийишга рухсат бердилар. Мен уларнинг ҳар бирида ипакдан бўлган кўйлакни кўрдим.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ مِنْ حُسْنِ الصَّلَاةِ إِقَامَةَ الصَّفِّ
Anas (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Albatta, safni toʻgʻri qilish namozning goʻzalligidandir», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Албатта, сафни тўғри қилиш намознинг гўзаллигидандир», дедилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى عَنْ أَبِي عِمْرَانَ الْجَوْنِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَوَقَّتَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قَصِّ الشَّارِبِ وَتَقْلِيمِ الْأَظْفَارِ وَحَلْقِ الْعَانَةِ فِي كُلِّ أَرْبَعِينَ يَوْمًا مَرَّةً
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ biz uchun moʻylovni qirqish, tirnoqlarni olish va qovni qirishda — har qirq kunda bir marta deb — muddat belgilab berdilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ биз учун мўйловни қирқиш, тирноқларни олиш ва қовни қиришда — ҳар қирқ кунда бир марта деб — муддат белгилаб бердилар.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَبُّكُمْ عَزَّ وَجَلَّ إِنْ تَقَرَّبَ عَبْدِي مِنِّي شِبْرًا تَقَرَّبْتُ مِنْهُ ذِرَاعًا وَإِنْ تَقَرَّبَ مِنِّي ذِرَاعًا تَقَرَّبْتُ مِنْهُ بَاعًا وَإِنْ أَتَانِي مَاشِيًا أَتَيْتُهُ هَرْوَلَةً
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Robbingiz azza va jalla aytdi: ‹Agar bandam Menga bir qarich yaqinlashsa, Men unga bir tirsak yaqinlashaman; agar u Menga bir tirsak yaqinlashsa, Men unga bir quloch yaqinlashaman; agar u Menga yurib kelsa, Men unga shoshib boraman›».Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Роббингиз азза ва жалла айтди: ‹Агар бандам Менга бир қарич яқинлашса, Мен унга бир тирсак яқинлашаман; агар у Менга бир тирсак яқинлашса, Мен унга бир қулоч яқинлашаман; агар у Менга юриб келса, Мен унга шошиб бораман›».
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَلَمَّا هَاجَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْكَبُ وَأَبُو بَكْرٍ رَدِيفُهُ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُعْرَفُ فِي الطَّرِيقِ لِاخْتِلَافِهِ إِلَى الشَّامِ وَكَانَ يَمُرُّ بِالْقَوْمِ فَيَقُولُونَ مَنْ هَذَا بَيْنَ يَدَيْكَ يَا أَبَا بَكْرٍ فَيَقُولُ هَادٍ يَهْدِينِي فَلَمَّا دَنَوْا مِنْ الْمَدِينَةِ بَعَثَ إِلَى الْقَوْمِ الَّذِينَ أَسْلَمُوا مِنْ الْأَنْصَارِ إِلَى أَبِي أُمَامَةَ وَأَصْحَابِهِ فَخَرَجُوا إِلَيْهِمَا فَقَالُوا ادْخُلَا آمِنَيْنِ مُطَاعَيْنِ فَدَخَلَاقَالَ أَنَسٌ فَمَا رَأَيْتُ يَوْمًا قَطُّ أَنْوَرَ وَلَا أَحْسَنَ مِنْ يَوْمِ دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ الْمَدِينَةَ وَشَهِدْتُ وَفَاتَهُ فَمَا رَأَيْتُ يَوْمًا قَطُّ أَظْلَمَ وَلَا أَقْبَحَ مِنْ الْيَوْمِ الَّذِي تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهِ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ hijrat qilganlarida, u zot ulovga minar, Abu Bakr esa ortlarida mingashib borar edi. Abu Bakr Shomga qatnab turgani sababli yoʻlda tanilar edi. U bir qavmning yonidan oʻtganida ular: «Ey Abu Bakr, oldingdagi bu kishi kim?» der edilar. U: «Menga yoʻl koʻrsatuvchi hodiy», der edi. Ular Madinaga yaqinlashganlarida, u ansorlardan Islomni qabul qilgan qavmga — Abu Umoma va uning sheriklariga (odam) yubordi. Ular ikkoviga qarshi chiqib: «Omon va itoat qilingan holda kiringlar», dedilar. Bas, ikkovlari kirdilar. Anas dedi: Men Rasululloh ﷺ va Abu Bakr Madinaga kirgan kundan koʻra nurliroq va goʻzalroq kunni hech koʻrmadim. Men u zotning vafotlarida ham hozir boʻldim; Rasululloh ﷺ vafot etgan kundan koʻra qorongʻiroq va xunukroq kunni ham hech koʻrmadim.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ ҳижрат қилганларида, у зот уловга минар, Абу Бакр эса ортларида мингашиб борар эди. Абу Бакр Шомга қатнаб тургани сабабли йўлда танилар эди. У бир қавмнинг ёнидан ўтганида улар: «Эй Абу Бакр, олдингдаги бу киши ким?» дер эдилар. У: «Менга йўл кўрсатувчи ҳодий», дер эди. Улар Мадинага яқинлашганларида, у ансорлардан Исломни қабул қилган қавмга — Абу Умома ва унинг шерикларига (одам) юборди. Улар икковига қарши чиқиб: «Омон ва итоат қилинган ҳолда киринглар», дедилар. Бас, икковлари кирдилар. Анас деди: Мен Расулуллоҳ ﷺ ва Абу Бакр Мадинага кирган кундан кўра нурлироқ ва гўзалроқ кунни ҳеч кўрмадим. Мен у зотнинг вафотларида ҳам ҳозир бўлдим; Расулуллоҳ ﷺ вафот этган кундан кўра қоронғироқ ва хунукроқ кунни ҳам ҳеч кўрмадим.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ وَعَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَ سَيْفًا يَوْمَ أُحُدٍ فَقَالَ مَنْ يَأْخُذُ هَذَا السَّيْفَ فَأَخَذَهُ قَوْمٌ فَجَعَلُوا يَنْظُرُونَ إِلَيْهِ فَقَالَ مَنْ يَأْخُذُهُ بِحَقِّهِ فَأَحْجَمَ الْقَوْمُ فَقَالَ أَبُو دُجَانَةَ سِمَاكٌ أَنَا آخُذُ بِحَقِّهِ فَأَخَذَهُ فَفَلَقَ هَامَ الْمُشْرِكِينَ
Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Uhud kuni bir qilichni olib: «Bu qilichni kim oladi?» dedilar. Uni bir qavm oldi va ular unga qarab tura boshladilar. Shunda u zot: «Uni haqqi bilan kim oladi?» dedilar. Bas, qavm (olishdan) tortindi. Abu Dujona — Simok: «Men uni haqqi bilan olaman», dedi. Bas, u uni oldi va u bilan mushriklarning boshlarini yorib tashladi.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Уҳуд куни бир қилични олиб: «Бу қилични ким олади?» дедилар. Уни бир қавм олди ва улар унга қараб тура бошладилар. Шунда у зот: «Уни ҳаққи билан ким олади?» дедилар. Бас, қавм (олишдан) тортинди. Абу Дужона — Симок: «Мен уни ҳаққи билан оламан», деди. Бас, у уни олди ва у билан мушрикларнинг бошларини ёриб ташлади.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَوْمَ حُنَيْنٍ مَنْ قَتَلَ رَجُلًا فَلَهُ سَلَبُهُ فَقَتَلَ أَبُو طَلْحَةَ عِشْرِينَ رَجُلًا فَأَخَذَ أَسْلَابَهُمْ
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Hunayn kuni: «Kim bir kishini oʻldirsa, uning salabi (oʻljasi) oʻzinikidir», dedilar. Bas, Abu Talha yigirma kishini oʻldirib, ularning salablarini oldi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Ҳунайн куни: «Ким бир кишини ўлдирса, унинг салаби (ўлжаси) ўзиникидир», дедилар. Бас, Абу Талҳа йигирма кишини ўлдириб, уларнинг салабларини олди.
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى عَنْ قَتَادَةَ وَبَهْزٌ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ أَخْبَرَنَا قَتَادَةُ الْمَعْنَى عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ لَا يَظْلِمُ الْمُؤْمِنَ حَسَنَةً يُعْطَى عَلَيْهَا فِي الدُّنْيَا وَيُثَابُ عَلَيْهَا فِي الْآخِرَةِ وَأَمَّا الْكَافِرُ فَيُعْطِيهِ حَسَنَاتِهِ فِي الدُّنْيَا حَتَّى إِذَا أَفْضَى إِلَى الْآخِرَةِ لَمْ يَكُنْ لَهُ بِهَا حَسَنَةٌ يُعْطَى بِهَا خَيْرًا
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, Alloh moʻminga biror yaxshiligi (evaziga) zulm qilmaydi: u sababli dunyoda (neʼmat) beriladi va oxiratda savob beriladi. Kofirga kelsak, unga yaxshiliklarining (evazi) dunyoda beriladi; oxiratga yetib borganida esa, unga (evaziga) yaxshilik beriladigan biror ezgu amal qolmaydi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, Аллоҳ мўминга бирор яхшилиги (эвазига) зулм қилмайди: у сабабли дунёда (неъмат) берилади ва охиратда савоб берилади. Кофирга келсак, унга яхшиликларининг (эвази) дунёда берилади; охиратга етиб борганида эса, унга (эвазига) яхшилик бериладиган бирор эзгу амал қолмайди», дедилар.