حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عُمَرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُرْوَةَ أَنَّهُ سَمِعَ عُرْوَةَ وَالْقَاسِمَ يُخْبِرَانِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْطَيَّبْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدَيَّ بِذَرِيرَةٍ لِحَجَّةِ الْوَدَاعِ لِلْحِلِّ وَالْإِحْرَامِ حِينَ أَحْرَمَ وَحِينَ رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ يَوْمَ النَّحْرِ قَبْلَ أَنْ يَطُوفَ بِالْبَيْتِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men Vidoʼ hajida Rasululloh ﷺga oʻz qoʻlim bilan zarira (atri) ila ihromdan chiqishlari va ihromga kirishlari uchun — ehrom bogʻlaganlarida hamda nahr kuni Baytni tavof qilishlaridan oldin Jamratul Aqabaga tosh otganlarida — atir surdim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен Видў ҳажида Расулуллоҳ ﷺга ўз қўлим билан зарира (атри) ила иҳромдан чиқишлари ва иҳромга киришлари учун — эҳром боғлаганларида ҳамда наҳр куни Байтни тавоф қилишларидан олдин Жамратул Ақабага тош отганларида — атир сурдим.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْخَزَّازُ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْطَيَّبْتُ تَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أَهَلَّ بِأَطْيَبِ مَا قَدَرْتُ عَلَيْهِ مِنْ طِيبِي
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Men u zotga — yaʼni Nabiy ﷺga — ehrom bogʻlaganlarida, atirlarimdan oʻzim qodir boʻlgan eng yaxshisi bilan atir surdim.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Мен у зотга — яъни Набий ﷺга — эҳром боғлаганларида, атирларимдан ўзим қодир бўлган энг яхшиси билан атир сурдим.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنَا الْحَكَمُ وَحَمَّادٍ وَمَنْصُورٍ وَسُلَيْمَانَ عَنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَأَنَّمَا أَنْظُرُ إِلَى وَبِيصِ الطِّيبِ فِي مَفْرِقِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ مُحْرِمٌ قَالَ سُلَيْمَانُ فِي شَعْرِ وَقَالَ مَنْصُورٌ فِي أُصُولِ شَعْرِهِ وَقَالَ الْحَكَمُ وَحَمَّادٌ فِي مَفْرِقِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Goʻyo men Rasululloh ﷺning soch ajrab turgan joyidagi atirning yaltirashiga qarab turgandayman, holbuki u zot ehromda edilar», dedi. Sulaymon: «sochida», dedi; Mansur: «soch tublarida», dedi; Hakam bilan Hammod: «boshining soch ajrab turgan joyida», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Гўё мен Расулуллоҳ ﷺнинг соч ажраб турган жойидаги атирнинг ялтирашига қараб тургандайман, ҳолбуки у зот эҳромда эдилар», деди. Сулаймон: «сочида», деди; Мансур: «соч тубларида», деди; Ҳакам билан Ҳаммод: «бошининг соч ажраб турган жойида», дедилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا الثَّوْرِيُّ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ النَّخَعِيِّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنِ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى وَبِيصِ الْمِسْكِ فِي رَأْسِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ مُحْرِمٌ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Goʻyo men Rasululloh ﷺning boshlaridagi muskning yaltirashiga qarab turgandayman, holbuki u zot ehromda edilar», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Гўё мен Расулуллоҳ ﷺнинг бошларидаги мускнинг ялтирашига қараб тургандайман, ҳолбуки у зот эҳромда эдилар», дедилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَعْمَرٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي يُونُسَ مَوْلَى عَائِشَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَجُلًا قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ وَاقِفٌ عَلَى الْبَابِ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أُصْبِحُ جُنُبًا وَأَنَا أُرِيدُ الصِّيَامَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أُصْبِحُ جُنُبًا وَأَنَا أُرِيدُ الصِّيَامَ ثُمَّ أَغْتَسِلُ فَأَصُومُ قَالَ الرَّجُلُ إِنَّكَ لَسْتَ مِثْلَنَا إِنَّكَ قَدْ غُفِرَ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ فَغَضِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَرْجُو أَنْ أَكُونَ أَخْشَاكُمْ لِلَّهِ وَأَعْلَمَ بِمَا أَتَّقِي
Nabiy ﷺning zavjalari Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi eshik oldida turgan holda Rasulullohga ﷺ: «Ey Rasululloh, men junub holda tonglayman, roʻza tutmoqchiman», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Men ham junub holda tonglayman va roʻza tutmoqchi boʻlaman, soʻng gʻusl qilib roʻza tutaman», dedilar. U kishi: «Siz bizga oʻxshamaysiz, Alloh sizning oldingi va keyingi gunohlaringizni magʻfirat qilgan», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ gʻazablanib: «Allohga qasamki, men sizlarning Allohdan eng koʻp qoʻrqadiganingiz va nimadan saqlanishni eng yaxshi biladiganingiz boʻlishni umid qilaman», dedilar.Набий ﷺнинг завжалари Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Бир киши эшик олдида турган ҳолда Расулуллоҳга ﷺ: «Эй Расулуллоҳ, мен жунуб ҳолда тонглайман, рўза тутмоқчиман», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Мен ҳам жунуб ҳолда тонглайман ва рўза тутмоқчи бўламан, сўнг ғусл қилиб рўза тутаман», дедилар. У киши: «Сиз бизга ўхшамайсиз, Аллоҳ сизнинг олдинги ва кейинги гуноҳларингизни мағфират қилган», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ғазабланиб: «Аллоҳга қасамки, мен сизларнинг Аллоҳдан энг кўп қўрқадиганингиз ва нимадан сақланишни энг яхши биладиганингиз бўлишни умид қиламан», дедилар.
حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ الْبَهِيِّ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَهَا نَاوِلِينِي الْخُمْرَةَ مِنْ الْمَسْجِدِ فَقَالَتْ إِنِّي حَائِضٌ فَقَالَ إِنَّ حَيْضَتَكِ لَيْسَتْ فِي يَدِكِ
Oisha (roziyallohu anho)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadiki, u zot unga: «Menga masjiddan xumrani uzat», — dedilar. U: «Men hayzli (holatda)man», — dedi. U zot: «Albatta, sening hayzing qoʻlingda emas», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинадики, у зот унга: «Менга масжиддан хумрани узат», — дедилар. У: «Мен ҳайзли (ҳолатда)ман», — деди. У зот: «Албатта, сенинг ҳайзинг қўлингда эмас», — дедилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ رُسْتُمَ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُدَخَلَ عَلَيَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا بِسَرِفَ وَأَنَا أَبْكِي فَقَالَ مَا يُبْكِيكِ يَا عَائِشَةُ فَقَالَتْ قُلْتُ يَرْجِعُ النَّاسُ بِنُسُكَيْنِ وَأَنَا أَرْجِعُ بِنُسُكٍ وَاحِدٍ قَالَ وَلِمَ ذَاكَ قَالَتْ قُلْتُ إِنِّي حِضْتُ قَالَ ذَاكَ شَيْءٌ كَتَبَهُ اللَّهُ عَلَى بَنَاتِ آدَمَ اصْنَعِي مَا يَصْنَعُ الْحَاجُّ قَالَتْ فَقَدِمْنَا مَكَّةَ ثُمَّ ارْتَحَلْنَا إِلَى مِنًى ثُمَّ ارْتَحَلْنَا إِلَى عَرَفَةَ ثُمَّ وَقَفْنَا مَعَ النَّاسِ ثُمَّ وَقَفْتُ بِجَمْعٍ ثُمَّ رَمَيْتُ الْجَمْرَةَ يَوْمَ النَّحْرِ ثُمَّ رَمَيْتُ الْجِمَارَ مَعَ النَّاسِ تِلْكَ الْأَيَّامَ قَالَتْ ثُمَّ ارْتَحَلَ حَتَّى نَزَلَ الْحَصْبَةَ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا نَزَلَهَا إِلَّا مِنْ أَجْلِي أَوْ قَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْهَا إِلَّا مِنْ أَجْلِهَا ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَقَالَ احْمِلْهَا خَلْفَكَ حَتَّى تُخْرِجَهَا مِنْ الْحَرَمِ فَوَاللَّهِ مَا قَالَ فَتُخْرِجُهَا إِلَى الْجِعِرَّانَةِ وَلَا إِلَى التَّنْعِيمِ فَلْتُهِلَّ بِعُمْرَةٍ قَالَتْ فَانْطَلَقْنَا وَكَانَ أَدْنَى إِلَى الْحَرَمِ التَّنْعِيمُ فَأَهْلَلْتُ مِنْهُ بِعُمْرَةٍ ثُمَّ أَقْبَلْتُ فَأَتَيْتُ الْبَيْتَ فَطُفْتُ بِهِ وَطُفْتُ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ أَتَيْتُهُ فَارْتَحَلَقَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ وَكَانَتْ عَائِشَةُ تَفْعَلُ ذَلِكَ بَعْدُ
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Men Sarifda yigʻlab turganimda Nabiy ﷺ huzurimga kirdilar va: «Nega yigʻlayapsan, ey Oisha?» — dedilar. Men: «Odamlar ikki ibodat bilan qaytadilar, men esa bitta ibodat bilan qaytaman», — dedim. U zot: «Nega unday?» — dedilar. Men: «Men hayz koʻrdim», — dedim. U zot: «Bu — Alloh Odam qizlariga yozib qoʻygan narsadir; hoji qiladigan ishni sen ham qilaver», — dedilar. (Oisha) aytdi: Soʻng biz Makkaga keldik, keyin Minoga koʻchdik, soʻng Arafotga koʻchdik va odamlar bilan birga turdik; soʻng men Jamʼda turdim, keyin nahr kuni jamraga tosh otdim, soʻng oʻsha kunlarda odamlar bilan birga jamralarga tosh otdim. (Oisha) aytdi: Soʻng u zot koʻchib, Hasbaga tushdilar. (Oisha) aytdi: Allohga qasamki, u zot u yerga faqat men uchun tushdilar — yoki Ibn Abu Mulayka undan: «faqat u kishi uchun», deb rivoyat qildi. Soʻng u zot Abdurrahmonga odam yuborib: «Uni orqangga mindirib, Haramdan chiqar», — dedilar. Allohga qasamki, u zot: «Uni Jiʼronaga chiqar», ham, «Tanʼimga chiqar», ham demadilar; «Umraga ehrom bogʻlasin», — dedilar. (Oisha) aytdi: Biz yoʻlga chiqdik. Haramga eng yaqini Tanʼim edi, men oʻsha yerdan umraga ehrom bogʻladim. Soʻng qaytib, Baytga keldim, uni tavof qildim va Safo bilan Marva orasida yurdim; keyin u zotning huzurlariga keldim, u zot esa yoʻlga koʻchdilar. Ibn Abu Mulayka aytdi: Oisha keyinchalik ham shunday qilar edi.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Мен Сарифда йиғлаб турганимда Набий ﷺ ҳузуримга кирдилар ва: «Нега йиғлаяпсан, эй Оиша?» — дедилар. Мен: «Одамлар икки ибодат билан қайтадилар, мен эса битта ибодат билан қайтаман», — дедим. У зот: «Нега ундай?» — дедилар. Мен: «Мен ҳайз кўрдим», — дедим. У зот: «Бу — Аллоҳ Одам қизларига ёзиб қўйган нарсадир; ҳожи қиладиган ишни сен ҳам қилавер», — дедилар. (Оиша) айтди: Сўнг биз Маккага келдик, кейин Минога кўчдик, сўнг Арафотга кўчдик ва одамлар билан бирга турдик; сўнг мен Жамъда турдим, кейин наҳр куни жамрага тош отдим, сўнг ўша кунларда одамлар билан бирга жамраларга тош отдим. (Оиша) айтди: Сўнг у зот кўчиб, Ҳасбага тушдилар. (Оиша) айтди: Аллоҳга қасамки, у зот у ерга фақат мен учун тушдилар — ёки Ибн Абу Мулайка ундан: «фақат у киши учун», деб ривоят қилди. Сўнг у зот Абдурраҳмонга одам юбориб: «Уни орқангга миндириб, Ҳарамдан чиқар», — дедилар. Аллоҳга қасамки, у зот: «Уни Жиъронага чиқар», ҳам, «Танъимга чиқар», ҳам демадилар; «Умрага эҳром боғласин», — дедилар. (Оиша) айтди: Биз йўлга чиқдик. Ҳарамга энг яқини Танъим эди, мен ўша ердан умрага эҳром боғладим. Сўнг қайтиб, Байтга келдим, уни тавоф қилдим ва Сафо билан Марва орасида юрдим; кейин у зотнинг ҳузурларига келдим, у зот эса йўлга кўчдилар. Ибн Абу Мулайка айтди: Оиша кейинчалик ҳам шундай қилар эди.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْخَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَنَزَلْنَا الشَّجَرَةَ فَقَالَ مَنْ شَاءَ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُهِلَّ بِحَجَّةٍ قَالَتْ عَائِشَةُ فَأَهَلَّ مِنْهُمْ بِعُمْرَةٍ وَأَهَلَّ مِنْهُمْ بِحَجَّةٍ قَالَتْ وَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَذَرِي عُمْرَتَكِ وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ فَلَمَّا كَانَ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ أَمَرَنِي فَاعْتَمَرْتُ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي تَرَكْتُ
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Biz Vidoʼ hajida Rasululloh ﷺ bilan birga chiqdik va Shajaraga tushdik. Shunda u zot: «Kim xohlasa, umraga ehrom bogʻlasin; kim xohlasa, hajga ehrom bogʻlasin», — dedilar. Oisha aytdi: Ulardan baʼzilari umraga, baʼzilari hajga ehrom bogʻladi. (Oisha) aytdi: Men umraga ehrom bogʻlaganlardan edim. Arafa kuni yetib kelganida esa men hayzli edim. Shunda Rasululloh ﷺ menga: «Sochingni yoz, taran, umrangni qoʻy va hajga ehrom bogʻla», — dedilar. Hasba kechasi boʻlganida u zot menga buyurdilar va men tark etgan umram oʻrniga umra qildim.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Биз Видў ҳажида Расулуллоҳ ﷺ билан бирга чиқдик ва Шажарага тушдик. Шунда у зот: «Ким хоҳласа, умрага эҳром боғласин; ким хоҳласа, ҳажга эҳром боғласин», — дедилар. Оиша айтди: Улардан баъзилари умрага, баъзилари ҳажга эҳром боғлади. (Оиша) айтди: Мен умрага эҳром боғлаганлардан эдим. Арафа куни етиб келганида эса мен ҳайзли эдим. Шунда Расулуллоҳ ﷺ менга: «Сочингни ёз, таран, умрангни қўй ва ҳажга эҳром боғла», — дедилар. Ҳасба кечаси бўлганида у зот менга буюрдилар ва мен тарк этган умрам ўрнига умра қилдим.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ قَالَسَأَلْتُ عَائِشَةَ أَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُ شَهْرًا كُلَّهُ قَالَتْ مَا عَلِمْتُهُ صَامَ شَهْرًا كُلَّهُ حَتَّى يُفْطِرَ مِنْهُ إِلَّا رَمَضَانَ وَلَا أَفْطَرَ شَهْرًا كُلَّهُ حَتَّى يَصُومَ مِنْهُ حَتَّى مَضَى لِوَجْهِهِ أَوْ لِسَبِيلِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Abdulloh ibn Shaqiq aytdi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan: «Rasululloh ﷺ biror oyni toʻliq roʻza tutarmidilar?» — deb soʻradim. U: «Men u zotning Ramazondan boshqa biror oyni — undan iftor qilmay — toʻliq roʻza tutganlarini bilmayman; biror oyni ham — undan roʻza tutmay — butunlay ochiq qoldirganlarini bilmayman — toki u zot ﷺ yoʻllariga ketgunlaricha», — dedilar.Абдуллоҳ ибн Шақиқ айтди: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан: «Расулуллоҳ ﷺ бирор ойни тўлиқ рўза тутармидилар?» — деб сўрадим. У: «Мен у зотнинг Рамазондан бошқа бирор ойни — ундан ифтор қилмай — тўлиқ рўза тутганларини билмайман; бирор ойни ҳам — ундан рўза тутмай — бутунлай очиқ қолдирганларини билмайман — токи у зот ﷺ йўлларига кетгунларича», — дедилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي حَسَّانَ الْأَعْرَجِأَنَّ رَجُلَيْنِ دَخَلَا عَلَى عَائِشَةَ فَقَالَا إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ إِنَّمَا الطِّيَرَةُ فِي الْمَرْأَةِ وَالدَّابَّةِ وَالدَّارِ قَالَ فَطَارَتْ شِقَّةٌ مِنْهَا فِي السَّمَاءِ وَشِقَّةٌ فِي الْأَرْضِ فَقَالَتْ وَالَّذِي أَنْزَلَ الْقُرْآنَ عَلَى أَبِي الْقَاسِمِ مَا هَكَذَا كَانَ يَقُولُ وَلَكِنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ كَانَ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ يَقُولُونَ الطِّيَرَةُ فِي الْمَرْأَةِ وَالدَّارِ وَالدَّابَّةِ ثُمَّ قَرَأَتْ عَائِشَةُ {مَا أَصَابَ مِنْ مُصِيبَةٍ فِي الْأَرْضِ وَلَا فِي أَنْفُسِكُمْ إِلَّا فِي كِتَابٍ} إِلَى آخِرِ الْآيَةِ
Abu Hasson al-Aʼraj rivoyat qiladiki, ikki kishi Oisha (roziyallohu anho)ning huzurlariga kirib: «Abu Hurayra: ‹Allohning Nabiysi ﷺ: ‹Shumlik faqat ayolda, ulovda va uydadir›, — der edilar›, deb hadis aytmoqda», dedilar. (Rovi) aytdi: Shunda u kishining bir yarmi osmonga, bir yarmi yerga uchdi va: «Abul-Qosimga Qurʼonni nozil qilgan Zotga qasamki, u zot bunday demaganlar; balki Allohning Nabiysi ﷺ: ‹Johiliyat ahli: shumlik ayolda, uyda va ulovdadir, der edilar›, deganlar», — dedilar. Soʻng Oisha: {Yerda ham, oʻzingizda ham biror musibat yetmaski, u kitobda boʻlmasin} oyatini oxirigacha oʻqidilar.Абу Ҳассон ал-Аъраж ривоят қиладики, икки киши Оиша (розияллоҳу анҳо)нинг ҳузурларига кириб: «Абу Ҳурайра: ‹Аллоҳнинг Набийси ﷺ: ‹Шумлик фақат аёлда, уловда ва уйдадир›, — дер эдилар›, деб ҳадис айтмоқда», дедилар. (Рови) айтди: Шунда у кишининг бир ярми осмонга, бир ярми ерга учди ва: «Абул-Қосимга Қуръонни нозил қилган Зотга қасамки, у зот бундай демаганлар; балки Аллоҳнинг Набийси ﷺ: ‹Жоҳилият аҳли: шумлик аёлда, уйда ва уловдадир, дер эдилар›, деганлар», — дедилар. Сўнг Оиша: {Ерда ҳам, ўзингизда ҳам бирор мусибат етмаски, у китобда бўлмасин} оятини охиригача ўқидилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَنْ بُدَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدِ بْنِ عُمَيْرٍ اللَّيْثِيِّ عَنِ امْرَأَةٍ مِنْهُمْ يُقَالُ لَهَا أُمُّ كُلْثُومٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَأْكُلُ فِي سِتَّةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَجَاءَ أَعْرَابِيٌّ جَائِعٌ فَأَكَلَ بِلُقْمَتَيْنِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا إِنَّهُ لَوْ ذَكَرَ اسْمَ اللَّهِ لَكَفَاكُمْ فَإِذَا أَكَلَ أَحَدُكُمْ فَلْيَذْكُرْ اسْمَ اللَّهِ فَإِنْ نَسِيَ أَنْ يُسَمِّيَ اللَّهَ فِي أَوَّلِهِ فَلْيَقُلْ بِسْمِ اللَّهِ فِي أَوَّلِهِ وَآخِرِهِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ sahobalaridan olti kishi bilan taom yeyayotgan edilar. Shunda och bir aʼrobiy kelib, uni ikki luqmada yeb qoʻydi. Nabiy ﷺ: «Agar u Allohning nomini zikr qilganida, (bu taom) sizlarga kifoya qilardi. Bas, biringiz yesa, Allohning nomini zikr qilsin; agar avvalida Allohning nomini aytishni unutsa: ‹Bismillahi avvalahu va oxirahu›, desin», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ саҳобаларидан олти киши билан таом еяётган эдилар. Шунда оч бир аъробий келиб, уни икки луқмада еб қўйди. Набий ﷺ: «Агар у Аллоҳнинг номини зикр қилганида, (бу таом) сизларга кифоя қиларди. Бас, бирингиз еса, Аллоҳнинг номини зикр қилсин; агар аввалида Аллоҳнинг номини айтишни унутса: ‹Бисмиллаҳи аввалаҳу ва охираҳу›, десин», дедилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ نَافِعٍ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا أَخْبَرَتْهُأَنَّهَا اشْتَرَتْ نُمْرُقَةً فِيهَا تَصَاوِيرُ فَلَمَّا رَآهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ عَلَى الْبَابِ فَلَمْ يَدْخُلْ فَعَرَفْتُ فِي وَجْهِهِ الْكَرَاهِيَةَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتُوبُ إِلَى اللَّهِ وَإِلَى رَسُولِهِ مَا أَذْنَبْتُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا بَالُ هَذِهِ النُّمْرُقَةِ فَقُلْتُ اشْتَرَيْتُهَا لِتَقْعُدَ عَلَيْهَا وَلِتَوَسَّدَهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَصْحَابَ هَذِهِ الصُّورِ يُعَذَّبُونَ بِهَا يُقَالُ لَهُمْ أَحْيُوا مَا خَلَقْتُمْ وَقَالَ إِنَّ الْبَيْتَ الَّذِي فِيهِ الصُّورَةُ لَا تَدْخُلُهُ الْمَلَائِكَةُ
Oisha (roziyallohu anho) xabar berdilarki, u kishi ichida tasvirlar boʻlgan bir yostiqcha sotib oldilar. Rasululloh ﷺ uni koʻrgach, eshik oldida turib qoldilar — kirmadilar. (Oisha:) «Men u zotning yuzlarida yoqtirmaslik alomatini bildim va: ‹Ey Allohning Rasuli, men Allohga va Uning Rasuliga tavba qilaman; men qanday gunoh qildim?› dedim. Rasululloh ﷺ: ‹Bu yostiqchaning holi nima?› dedilar. Men: ‹Uni siz ustida oʻtirishingiz va unga yostanishingiz uchun sotib oldim› dedim. Rasululloh ﷺ: ‹Albatta, bu suratlarning egalari ular sababli azoblanadilar; ularga: ‹Oʻzingiz yaratgan narsani tiriltiringlar!› deyiladi› dedilar va: ‹Albatta, ichida surat boʻlgan uyga farishtalar kirmaydilar› dedilar», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) хабар бердиларки, у киши ичида тасвирлар бўлган бир ёстиқча сотиб олдилар. Расулуллоҳ ﷺ уни кўргач, эшик олдида туриб қолдилар — кирмадилар. (Оиша:) «Мен у зотнинг юзларида ёқтирмаслик аломатини билдим ва: ‹Эй Аллоҳнинг Расули, мен Аллоҳга ва Унинг Расулига тавба қиламан; мен қандай гуноҳ қилдим?› дедим. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Бу ёстиқчанинг ҳоли нима?› дедилар. Мен: ‹Уни сиз устида ўтиришингиз ва унга ёстанишингиз учун сотиб олдим› дедим. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Албатта, бу суратларнинг эгалари улар сабабли азобланадилар; уларга: ‹Ўзингиз яратган нарсани тирилтиринглар!› дейилади› дедилар ва: ‹Албатта, ичида сурат бўлган уйга фаришталар кирмайдилар› дедилар», — дедилар.
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي الْجَدَلِيَّ يَقُولُسَأَلْتُ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ عَائِشَةَ عَنْ خُلُقِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ لَمْ يَكُ فَاحِشًا وَلَا مُتَفَحِّشًا وَلَا صَخَّابًا فِي الْأَسْوَاقِ وَلَكِنْ يَعْفُو وَيَصْفَحُ
Abu Abdulloh al-Jadaliy aytdi: Men moʻminlar onasi Oisha (roziyallohu anho)dan Rasululloh ﷺning xulqlari haqida soʻradim. U: «U zot fohish (soʻz aytuvchi) ham, behayolik qiluvchi ham, bozorlarda baqiruvchi ham emas edilar; balki avf etar va kechirar edilar», — dedilar.Абу Абдуллоҳ ал-Жадалий айтди: Мен мўминлар онаси Оиша (розияллоҳу анҳо)дан Расулуллоҳ ﷺнинг хулқлари ҳақида сўрадим. У: «У зот фоҳиш (сўз айтувчи) ҳам, беҳаёлик қилувчи ҳам, бозорларда бақирувчи ҳам эмас эдилар; балки авф этар ва кечирар эдилар», — дедилар.
حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ بْنُ مَخْلَدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنِي الزُّبَيْرُ بْنُ عُبَيْدٍ عَنْ نَافِعٍ قَالَ يَعْنِي أَبَا عَاصِمٍ قَالَ أَبِي وَلَا أَدْرِي مَنْ هُوَ يَعْنِي نَافِعٌ هَذَا قَالَكُنْتُ أَتَّجِرُ إِلَى الشَّامِ أَوْ إِلَى مِصْرَ قَالَ فَتَجَهَّزْتُ إِلَى الْعِرَاقِ فَدَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ فَقُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ إِنِّي قَدْ تَجَهَّزْتُ إِلَى الْعِرَاقِ فَقَالَتْ مَا لَكَ وَلِمَتْجَرِكَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا كَانَ لِأَحَدِكُمْ رِزْقٌ فِي شَيْءٍ فَلَا يَدَعْهُ حَتَّى يَتَغَيَّرَ لَهُ أَوْ يَتَنَكَّرَ لَهُ فَأَتَيْتُ الْعِرَاقَ ثُمَّ دَخَلْتُ عَلَيْهَا فَقُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ وَاللَّهِ مَا رَدَدْتُ الرَّأْسَ مَالٍ فَأَعَادَتْ عَلَيْهِ الْحَدِيثَ أَوْ قَالَتْ الْحَدِيثُ كَمَا حَدَّثْتُكَ
Nofiʼ aytdi: Men Shomga yoki Misrga savdo qilib borar edim. (Rovi) dedi: Soʻng men Iroqqa borishga hozirlik koʻrdim va moʻminlar onasi Oisha (roziyallohu anho)ning huzurlariga kirib: «Ey moʻminlar onasi, men Iroqqa borishga hozirlik koʻrdim», — dedim. U: «Senga savdo joyingdan nima yetmadi? Men Rasululloh ﷺning: ‹Biringizga bir narsada rizq boʻlsa, u oʻzgarmagunicha yoki unga notanish boʻlmagunicha, uni tark etmasin›, deb aytganlarini eshitganman», — dedilar. Men Iroqqa bordim, soʻng u kishining huzurlariga kirib: «Ey moʻminlar onasi, Allohga qasamki, men bosh molimni ham qaytara olmadim», — dedim. Shunda u kishi unga hadisni qaytardilar — yoki: «Hadis men senga aytganimdek», — dedilar.Нофиъ айтди: Мен Шомга ёки Мисрга савдо қилиб борар эдим. (Рови) деди: Сўнг мен Ироққа боришга ҳозирлик кўрдим ва мўминлар онаси Оиша (розияллоҳу анҳо)нинг ҳузурларига кириб: «Эй мўминлар онаси, мен Ироққа боришга ҳозирлик кўрдим», — дедим. У: «Сенга савдо жойингдан нима етмади? Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Бирингизга бир нарсада ризқ бўлса, у ўзгармагунича ёки унга нотаниш бўлмагунича, уни тарк этмасин›, деб айтганларини эшитганман», — дедилар. Мен Ироққа бордим, сўнг у кишининг ҳузурларига кириб: «Эй мўминлар онаси, Аллоҳга қасамки, мен бош молимни ҳам қайтара олмадим», — дедим. Шунда у киши унга ҳадисни қайтардилар — ёки: «Ҳадис мен сенга айтганимдек», — дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Bola toʻshak (egasi)nikidir, zinokorga esa tosh (nasibadir)», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Бола тўшак (эгаси)никидир, зинокорга эса тош (насибадир)», — дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ اسْتَقْبَلْتُ مِنْ أَمْرِي مَا اسْتَدْبَرْتُ مَا سُقْتُ الْهَدْيَ وَلَأَحْلَلْتُ مَعَ الَّذِينَ حَلُّوا مِنْ الْعُمْرَةِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Agar men ishimning oxirida bilganimni avvalida bilganimda edi, hadiy olib kelmagan boʻlar edim va umradan ihromdan chiqqanlar bilan birga men ham ihromdan chiqqan boʻlar edim», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Агар мен ишимнинг охирида билганимни аввалида билганимда эди, ҳадий олиб келмаган бўлар эдим ва умрадан иҳромдан чиққанлар билан бирга мен ҳам иҳромдан чиққан бўлар эдим», — дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ الْحَوْلَاءَ بِنْتَ تُوَيْتٍ مَرَّتْ عَلَى عَائِشَةَ وَعِنْدَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذِهِ الْحَوْلَاءُ وَزَعَمُوا أَنَّهَا لَا تَنَامُ اللَّيْلَ فَقَالَ لَا تَنَامُ اللَّيْلَ خُذُوا مِنْ الْعَمَلِ مَا تُطِيقُونَ فَوَاللَّهِ لَا يَسْأَمُ اللَّهُ حَتَّى تَسْأَمُواقَالَ أَبِي حَدَّثَنَاه وَهْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَرَّتْ الْحَوْلَاءُ بِنْتُ تُوَيْتِ بْنِ حَبِيبِ بْنِ أَسَدِ بْنِ عَبْدِ الْعُزَّى فَذَكَرَهُ وَقَالَ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يَسْأَمُ حَتَّى تَسْأَمُوا حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَخْبَرَتْنِي عَائِشَةُ أَنَّ الْحَوْلَاءَ بِنْتَ تُوَيْتِ بْنِ حَبِيبِ بْنِ أَسَدِ بْنِ عَبْدِ الْعُزَّى فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Havlo bint Tuvayt uning yonidan oʻtdi, oʻsha payt uning huzurida Rasululloh ﷺ bor edilar. U aytdi: Men: «Ey Allohning Rasuli, mana bu Havlo — uni tunda uxlamaydi, deb daʼvo qiladilar», — dedim. Shunda u zot: «Tunda uxlamaydimi?! Amaldan qodir boʻlganingizni olinglar. Allohga qasamki, sizlar zerikmaguningizcha, Alloh zerikmaydi», — dedilar. Otam dedi: Buni bizga Vahb aytdi, u: Otam bizga aytdi, dedi; u: Men Nuʼmondan eshitdim, u Zuhriydan, u Urvadan, u Oishadan (rivoyat qildi). U: «Havlo bint Tuvayt ibn Habib ibn Asad ibn Abdul-Uzzo oʻtdi», dedi — va hadisni zikr qilib: «Albatta, sizlar zerikmaguningizcha, Alloh zerikmaydi», dedi. Abul-Yamon bizga aytdi: Shuayb bizga Zuhriydan xabar berdi; Urva ibn Zubayr aytdi: Menga Oisha xabar berdiki, Havlo bint Tuvayt ibn Habib ibn Asad ibn Abdul-Uzzo... — va hadisni zikr qildi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Ҳавло бинт Тувайт унинг ёнидан ўтди, ўша пайт унинг ҳузурида Расулуллоҳ ﷺ бор эдилар. У айтди: Мен: «Эй Аллоҳнинг Расули, мана бу Ҳавло — уни тунда ухламайди, деб даъво қиладилар», — дедим. Шунда у зот: «Тунда ухламайдими?! Амалдан қодир бўлганингизни олинглар. Аллоҳга қасамки, сизлар зерикмагунингизча, Аллоҳ зерикмайди», — дедилар. Отам деди: Буни бизга Ваҳб айтди, у: Отам бизга айтди, деди; у: Мен Нуъмондан эшитдим, у Зуҳрийдан, у Урвадан, у Оишадан (ривоят қилди). У: «Ҳавло бинт Тувайт ибн Ҳабиб ибн Асад ибн Абдул-Уззо ўтди», деди — ва ҳадисни зикр қилиб: «Албатта, сизлар зерикмагунингизча, Аллоҳ зерикмайди», деди. Абул-Ямон бизга айтди: Шуайб бизга Зуҳрийдан хабар берди; Урва ибн Зубайр айтди: Менга Оиша хабар бердики, Ҳавло бинт Тувайт ибн Ҳабиб ибн Асад ибн Абдул-Уззо... — ва ҳадисни зикр қилди.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نَذْرَ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ وَكَفَّارَتُهُ كَفَّارَةُ يَمِينٍ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Allohga maʼsiyatda nazr yoʻq, uning kafforati esa qasamning kafforatidir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳга маъсиятда назр йўқ, унинг каффорати эса қасамнинг каффоратидир», дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ قَالَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نَذْرَ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ وَكَفَّارَتُهُ كَفَّارَةُ يَمِينٍ
Oisha (roziyallohu anho)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: U zot: «Allohga maʼsiyatda nazr boʻlmaydi va uning kafforati — qasam kafforatidir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: У зот: «Аллоҳга маъсиятда назр бўлмайди ва унинг каффорати — қасам каффоратидир», дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ قَالَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُحَرِّمُ الْمَصَّةُ وَلَا الْمَصَّتَانِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Bir marta emish ham, ikki marta emish ham harom qilmaydi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бир марта эмиш ҳам, икки марта эмиш ҳам ҳаром қилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ أَخْبَرَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهَا أَلَمْ تَرَيْ أَنَّ قَوْمَكِ حِينَ بَنَوْا الْكَعْبَةَ اسْتَقْصَرُوا عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا تَرُدُّهَا عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ فَقَالَ لَوْلَا حِدْثَانُ قَوْمِكِ بِالْكُفْرِ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ إِنْ كَانَتْ عَائِشَةُ سَمِعَتْ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا أَرَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَرَكَ اسْتِلَامَ الرُّكْنَيْنِ اللَّذَيْنِ يَلِيَانِ الْحَجَرَ إِلَّا أَنَّ الْبَيْتَ لَمْ يُتَمَّ عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ u kishiga: «Koʻrmadingmi, qavming Kaʼbani qurganda, uni Ibrohimning poydevorlaridan qisqartirib qurdi», — dedilar. Men: «Ey Allohning Rasuli, uni Ibrohimning poydevorlariga qaytarmaysizmi?» — dedim. U zot: «Qavmingning kufrga yaqinligi boʻlmaganida edi», — dedilar. Ibn Umar dedi: «Agar Oisha bu hadisni Rasululloh ﷺdan eshitgan boʻlsa, men Rasululloh ﷺni Hijrga tutash ikki ruknni istilom qilishni faqat Bayt Ibrohimning poydevorlari ustida toʻla qurilmagani sababli tark etganlar deb bilaman».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ у кишига: «Кўрмадингми, қавминг Каъбани қурганда, уни Иброҳимнинг пойдеворларидан қисқартириб қурди», — дедилар. Мен: «Эй Аллоҳнинг Расули, уни Иброҳимнинг пойдеворларига қайтармайсизми?» — дедим. У зот: «Қавмингнинг куфрга яқинлиги бўлмаганида эди», — дедилар. Ибн Умар деди: «Агар Оиша бу ҳадисни Расулуллоҳ ﷺдан эшитган бўлса, мен Расулуллоҳ ﷺни Ҳижрга туташ икки рукнни истилом қилишни фақат Байт Иброҳимнинг пойдеворлари устида тўла қурилмагани сабабли тарк этганлар деб биламан».
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُومُ عَلَى بَابِ حُجْرَتِي وَالْحَبَشَةُ يَلْعَبُونَ بِحِرَابِهِمْ يَسْتُرُنِي بِرِدَائِهِ لِكَيْ أَنْظُرَ إِلَى لَعِبِهِمْ ثُمَّ يَقُومُ حَتَّى أَكُونَ أَنَا الَّتِي أَنْصَرِفُ
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Men Rasululloh ﷺni hujramning eshigi oldida turgan holda koʻrdim; habashlar nayzalari bilan oʻynashar edi. U zot men ularning oʻyiniga qarashim uchun ridolari bilan meni toʻsib turar edilar; soʻng qaytib ketadigan men boʻlgunimcha turar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Мен Расулуллоҳ ﷺни ҳужрамнинг эшиги олдида турган ҳолда кўрдим; ҳабашлар найзалари билан ўйнашар эди. У зот мен уларнинг ўйинига қарашим учун ридолари билан мени тўсиб турар эдилар; сўнг қайтиб кетадиган мен бўлгунимча турар эдилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْوَإِنْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيُدْخِلُ عَلَيَّ رَأْسَهُ وَهُوَ فِي الْمَسْجِدِ فَأُرَجِّلُهُ وَكَانَ لَا يَدْخُلُ الْبَيْتَ إِلَّا لِحَاجَةٍ إِلَّا إِذَا أَرَادَ الْوُضُوءَ وَهُوَ مُعْتَكِفٌ
Paygʻambar ﷺning zavjalari Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ masjidda ekanlarida boshlarini menga kirgizar edilar, men esa u zotning sochlarini tarar edim. U zot eʼtikofda ekanlarida hojatdan boshqa (hol) uchun uyga kirmas edilar, magar tahorat qilmoqchi boʻlgandagina (kirar edilar).Пайғамбар ﷺнинг завжалари Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ масжидда эканларида бошларини менга киргизар эдилар, мен эса у зотнинг сочларини тарар эдим. У зот эътикофда эканларида ҳожатдан бошқа (ҳол) учун уйга кирмас эдилар, магар таҳорат қилмоқчи бўлгандагина (кирар эдилар).
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا أُسَامَةُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أُمِّهِ أَسْمَاءَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ سَفَرٍ وَقَدْ اشْتَرَيْتُ نَمَطًا فِيهِ صُورَةٌ فَسَتَرْتُهُ عَلَى سَهْوَةِ بَيْتِي فَلَمَّا دَخَلَ كَرِهَ مَا صَنَعْتُ وَقَالَ أَتَسْتُرِينَ الْجُدُرَ يَا عَائِشَةُ فَطَرَحْتُهُ فَقَطَعْتُهُ مِرْفَقَتَيْنِ فَقَدْ رَأَيْتُهُ مُتَّكِئًا عَلَى إِحْدَاهُمَا وَفِيهَا صُورَةٌ
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Rasululloh ﷺ safardan qaytdilar, men esa ichida surat boʻlgan bir parda sotib olib, uni uyimning tokchasiga tutgan edim. U zot kirganlarida qilgan ishimni yoqtirmadilar va: «Devorlarni pardalaysanmi, ey Oisha?» — dedilar. Shunda men uni olib tashladim va ikkita yostiq qilib kesdim; keyin u zotning ulardan biriga — uning ichida surat boʻlgan holda — yostanib oʻtirganlarini koʻrdim.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ сафардан қайтдилар, мен эса ичида сурат бўлган бир парда сотиб олиб, уни уйимнинг токчасига тутган эдим. У зот кирганларида қилган ишимни ёқтирмадилар ва: «Деворларни пардалайсанми, эй Оиша?» — дедилар. Шунда мен уни олиб ташладим ва иккита ёстиқ қилиб кесдим; кейин у зотнинг улардан бирига — унинг ичида сурат бўлган ҳолда — ёстаниб ўтирганларини кўрдим.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَاسَمِعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا يُصِيبُ الْمُؤْمِنَ شَيْءٌ إِلَّا كَانَ لَهُ بِهِ أَجْرٌ أَوْ كَفَّارَةٌ حَتَّى النَّكْبَةُ وَالشَّوْكَةُ
Oisha (roziyallohu anho) Rasululloh ﷺning: «Moʻminga yetgan har bir narsa — hatto turtki va tikan ham — u uchun ajr yoki kafforat boʻlmay qolmaydi», deb aytganlarini eshitdilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) Расулуллоҳ ﷺнинг: «Мўминга етган ҳар бир нарса — ҳатто туртки ва тикан ҳам — у учун ажр ёки каффорат бўлмай қолмайди», деб айтганларини эшитдилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ عَلَيْهَا وَعِنْدَهَا امْرَأَةٌ مِنْ الْيَهُودِ وَهِيَ تَقُولُ أُشْعِرْتُ أَنَّكُمْ تُفْتَنُونَ فِي الْقُبُورِ فَارْتَاعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ إِنَّمَا تُفْتَنُ يَهُوَدُ قَالَتْ عَائِشَةُ فَلَبِثْنَا لَيَالِيَ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُشْعِرْتُ أَنَّهُ أُوحِيَ إِلَيَّ أَنَّكُمْ تُفْتَنُونَ فِي الْقُبُورِ وَقَالَتْ عَائِشَةُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدُ يَسْتَعِيذُ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ u kishining huzurlariga kirdilar, yonlarida esa bir yahudiy ayol bor edi va u: «Bilasanmi, sizlar qabrlarda imtihon qilinasizlar», der edi. Shunda Rasululloh ﷺ hadiksirab: «Faqat yahudiylar imtihon qilinadi», — dedilar. Oisha aytdi: Soʻngra biz necha kecha turdik, keyin Rasululloh ﷺ: «Bilasanmi, menga: sizlar qabrlarda imtihon qilinasizlar, deb vahiy qilindi», — dedilar. Oisha aytdi: Shundan keyin men Rasululloh ﷺning qabr azobidan panoh tilayotganlarini eshitar edim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ у кишининг ҳузурларига кирдилар, ёнларида эса бир яҳудий аёл бор эди ва у: «Биласанми, сизлар қабрларда имтиҳон қилинасизлар», дер эди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ҳадиксираб: «Фақат яҳудийлар имтиҳон қилинади», — дедилар. Оиша айтди: Сўнгра биз неча кеча турдик, кейин Расулуллоҳ ﷺ: «Биласанми, менга: сизлар қабрларда имтиҳон қилинасизлар, деб ваҳий қилинди», — дедилар. Оиша айтди: Шундан кейин мен Расулуллоҳ ﷺнинг қабр азобидан паноҳ тилаётганларини эшитар эдим.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِ إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً فَكَانَتْ تِلْكَ صَلَاتُهُ يَسْجُدُ فِي السَّجْدَةِ مِنْ ذَلِكَ قَدْرَ مَا يَقْرَأُ أَحَدُكُمْ خَمْسِينَ آيَةً قَبْلَ أَنْ يَرْفَعَ رَأْسَهُ وَيَرْكَعُ رَكْعَتَيْنِ قَبْلَ الْفَجْرِ ثُمَّ يَضْطَجِعُ عَلَى شِقِّهِ الْأَيْمَنِ حَتَّى يَأْتِيَهُ الْمُؤَذِّنُ
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Rasululloh ﷺ kechasi oʻn bir rakat namoz oʻqir edilar — u zotning namozlari shunday edi. U zot bundagi sajdada boshlarini koʻtarishlaridan oldin biringiz ellik oyat oʻqiydigan qadar (uzoq) turar edilar. Bomdoddan oldin ikki rakat oʻqir, soʻng muazzin kelguncha oʻng yonlari bilan yotar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ кечаси ўн бир ракат намоз ўқир эдилар — у зотнинг намозлари шундай эди. У зот бундаги саждада бошларини кўтаришларидан олдин бирингиз эллик оят ўқийдиган қадар (узоқ) турар эдилар. Бомдоддан олдин икки ракат ўқир, сўнг муаззин келгунча ўнг ёнлари билан ётар эдилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَأْمُرُ بِصِيَامِ عَاشُورَاءَ قَبْلَ أَنْ يَنْزِلَ رَمَضَانُ فَلَمَّا فُرِضَ رَمَضَانُ كَانَ مَنْ شَاءَ صَامَ وَمَنْ شَاءَ أَفْطَرَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ Ramazon nozil boʻlishidan oldin Oshuro roʻzasini tutishga buyurar edilar. Ramazon farz qilinganidan keyin esa kim xohlasa roʻza tutar, kim xohlasa iftor qilar edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ Рамазон нозил бўлишидан олдин Ошуро рўзасини тутишга буюрар эдилар. Рамазон фарз қилинганидан кейин эса ким хоҳласа рўза тутар, ким хоҳласа ифтор қилар эди.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا أُمِرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِتَخْيِيرِ أَزْوَاجِهِ بَدَأَ بِي فَقَالَ يَا عَائِشَةُ إِنِّي أَذْكُرُ لَكِ أَمْرًا وَلَا عَلَيْكِ أَنْ لَا تَسْتَعْجِلِي حَتَّى تُذَاكِرِي أَبَوَيْكِ قَالَتْ وَقَدْ عَلِمَ أَنَّ أَبَوَيَّ لَمْ يَكُونَا لِيَأْمُرَانِي بِفِرَاقِهِ ثُمَّ قَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَقُولُ {يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْوَاجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَيَاةَ الدُّنْيَا وَزِينَتَهَا حَتَّى بَلَغَ أَعَدَّ لِلْمُحْسِنَاتِ مِنْكُنَّ أَجْرًا عَظِيمًا} فَقُلْتُ فِي أَيِّ هَذَا أَسْتَأْمِرُ أَبَوَيَّ فَإِنِّي قَدْ اخْتَرْتُ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالدَّارَ الْآخِرَةَ قَالَتْ ثُمَّ فَعَلَ أَزْوَاجُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا فَعَلْتُ
Oisha (roziyallohu anho) aytdilar: Rasululloh ﷺ juftlarini tanlovga qoʻyishga buyurilganlarida mendan boshladilar va: «Ey Oisha, men senga bir ishni eslatmoqchiman, ota-onang bilan maslahatlashmaguningcha shoshilmasang (yaxshi)dir», dedilar. (Oisha) aytdi: U zot ota-onam meni u zotdan ajralishga buyurmasliklarini bilar edilar. (Oisha) aytdi: Soʻng u zot: «Albatta, Alloh azza va jalla: {Ey Nabiy, juftlaringga ayt: agar dunyo hayotini va uning ziynatini istasangiz...} — {sizlardan chiroyli amal qiluvchilarga ulkan ajr tayyorlab qoʻygan} (oyati)gacha — deydi», dedilar. Men: «Bu haqda men nimani ota-onam bilan maslahatlashay? Men albatta Allohni, Uning Rasulini va oxirat diyorini ixtiyor qildim», dedim. (Oisha) aytdi: Soʻng Nabiy ﷺning (boshqa) juftlari ham men qilgandek qildilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ жуфтларини танловга қўйишга буюрилганларида мендан бошладилар ва: «Эй Оиша, мен сенга бир ишни эслатмоқчиман, ота-онанг билан маслаҳатлашмагунингча шошилмасанг (яхши)дир», дедилар. (Оиша) айтди: У зот ота-онам мени у зотдан ажралишга буюрмасликларини билар эдилар. (Оиша) айтди: Сўнг у зот: «Албатта, Аллоҳ азза ва жалла: {Эй Набий, жуфтларингга айт: агар дунё ҳаётини ва унинг зийнатини истасангиз...} — {сизлардан чиройли амал қилувчиларга улкан ажр тайёрлаб қўйган} (ояти)гача — дейди», дедилар. Мен: «Бу ҳақда мен нимани ота-онам билан маслаҳатлашай? Мен албатта Аллоҳни, Унинг Расулини ва охират диёрини ихтиёр қилдим», дедим. (Оиша) айтди: Сўнг Набий ﷺнинг (бошқа) жуфтлари ҳам мен қилгандек қилдилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ وَجَدْتُ فِي مَوْضِعٍ عَنْ عُرْوَةَ وَمَوْضِعٍ آخَرَ عَنْ عَمْرَةَ كِلَاهُمَا قَالَهُ عُثْمَانُ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحَرَ عَنْ أَزْوَاجِهِ بَقَرَةً فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Vidoʼ hajida juftlari uchun bir sigir soʻydilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Видў ҳажида жуфтлари учун бир сигир сўйдилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ نِسَاءً مِنْ الْمُؤْمِنَاتِ كُنَّ يَشْهَدْنَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصُّبْحَ ثُمَّ يَنْقَلِبْنَ مُتَلَفِّعَاتٍ بِمُرُوطِهِنَّ إِلَى بُيُوتِهِنَّ مَا يُعْرَفْنَ مِنْ الْغَلَسِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, moʻmina ayollar Rasululloh ﷺ bilan birga bomdod namozida hozir boʻlar, soʻng ridolariga oʻralgan holda uylariga qaytar edilar — qorongʻilik sababli ular tanilmas edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, мўмина аёллар Расулуллоҳ ﷺ билан бирга бомдод намозида ҳозир бўлар, сўнг ридоларига ўралган ҳолда уйларига қайтар эдилар — қоронғилик сабабли улар танилмас эди.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي عَلَى خُمْرَةٍ فَقَالَ يَا عَائِشَةُ ارْفَعِي عَنَّا حَصِيرَكِ هَذَا فَقَدْ خَشِيتُ أَنْ يَفْتِنَ النَّاسَ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ xumra ustida namoz oʻqir edilar va: «Ey Oisha, mana bu boʻyrangni bizdan koʻtar, chunki men u odamlarni fitnaga solishidan qoʻrqdim», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ хумра устида намоз ўқир эдилар ва: «Эй Оиша, мана бу бўйрангни биздан кўтар, чунки мен у одамларни фитнага солишидан қўрқдим», дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا يُونُسُ حَدَّثَنَا أَبُو شَدَّادٍ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُخَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا كُنَّا بِالْحُرِّ انْصَرَفْنَا وَأَنَا عَلَى جَمَلٍ وَكَانَ آخِرُ الْعَهْدِ مِنْهُمْ وَأَنَا أَسْمَعُ صَوْتَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ بَيْنَ ظَهْرَيْ ذَلِكَ السَّمُرِ وَهُوَ يَقُولُ وَا عَرُوسَاهْ قَالَتْ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَعَلَى ذَلِكَ إِذْ نَادَى مُنَادٍ أَنْ أَلْقِي الْخِطَامَ فَأَلْقَيْتُهُ فَأَعْقَلَهُ اللَّهُ بِيَدِهِ
Mujohid aytdi: Oisha (roziyallohu anho) dedilar: Biz Nabiy ﷺ bilan birga chiqdik. Hurrga yetganimizda qaytdik, men esa tuya ustida edim. Bu ular bilan boʻlgan oxirgi ahd edi. Men Nabiy ﷺning ovozlarini — u zot oʻsha samur daraxtlari orasida boʻlgan holda — eshitib turardim; u zot: «Vo arusoh!» der edilar. (Oisha) aytdi: Allohga qasamki, men shu holatda ekanimda, bir munodiy: «Jilovni tashla!» deb nido qildi. Men uni tashladim, Alloh esa uni Oʻz qoʻli bilan toʻxtatib qoʻydi.Мужоҳид айтди: Оиша (розияллоҳу анҳо) дедилар: Биз Набий ﷺ билан бирга чиқдик. Ҳуррга етганимизда қайтдик, мен эса туя устида эдим. Бу улар билан бўлган охирги аҳд эди. Мен Набий ﷺнинг овозларини — у зот ўша самур дарахтлари орасида бўлган ҳолда — эшитиб турардим; у зот: «Во арусоҳ!» дер эдилар. (Оиша) айтди: Аллоҳга қасамки, мен шу ҳолатда эканимда, бир мунодий: «Жиловни ташла!» деб нидо қилди. Мен уни ташладим, Аллоҳ эса уни Ўз қўли билан тўхтатиб қўйди.
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ يَعْنِي أَبَا دَاوُدَ الطَّيَالِسِيَّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ قَالَ سَمِعْتُ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ يُحَدِّثُ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ أَبَا بَكْرٍ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ يَدَيْ أَبِي بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ قَاعِدًا وَأَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ وَالنَّاسُ خَلْفَهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ vafot etgan kasalliklarida Abu Bakrga odamlarga namoz oʻqib berishni buyurdilar. Rasululloh ﷺ Abu Bakrning oldilarida oʻtirgan holda odamlarga namoz oʻqir, Abu Bakr esa odamlarga namoz oʻqir, odamlar uning orqasida edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ вафот этган касалликларида Абу Бакрга одамларга намоз ўқиб беришни буюрдилар. Расулуллоҳ ﷺ Абу Бакрнинг олдиларида ўтирган ҳолда одамларга намоз ўқир, Абу Бакр эса одамларга намоз ўқир, одамлар унинг орқасида эдилар.
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي مُوسَى قَالَ أَبِي وَإِنَّمَا هُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي قَيْسٍ وَهُوَ الصَّوَابُ مَوْلًى لِبَنِي نَصْرِ بْنِ مُعَاوِيَةَ قَالَ قَالَتْ لِي عَائِشَةُلَا تَدَعْ قِيَامَ اللَّيْلِ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَدَعُهُ وَكَانَ إِذَا مَرِضَ أَوْ كَسِلَ صَلَّى قَاعِدًا
Abdulloh ibn Abu Qays aytadi: Oisha (roziyallohu anho) shunday dedilar: «Tun namozini (qiyomul-laylni) tark etma, zero Rasululloh ﷺ uni tark etmas edilar. Agar bemor boʻlsalar yoki holsizlansalar, oʻtirgan holda oʻqir edilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қайс айтади: Оиша (розияллоҳу анҳо) шундай дедилар: «Тун намозини (қиёмул-лайлни) тарк этма, зеро Расулуллоҳ ﷺ уни тарк этмас эдилар. Агар бемор бўлсалар ёки ҳолсизлансалар, ўтирган ҳолда ўқир эдилар».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ الْبُرْسَانِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَأَتَتْ سَهْلَةُ ابْنَةُ سُهَيْلِ بْنِ عَمْرٍو فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ سَالِمًا كَانَ يَدْخُلُ عَلَيَّ وَأَنَا وَاضِعَةٌ ثَوْبِي ثُمَّ إِنَّهُ يَدْخُلُ عَلَيَّ الْآنَ بَعْدَمَا شَبَّ وَكَبِرَ فَأَجِدُ فِي نَفْسِي مِنْ ذَلِكَ قَالَ فَأَرْضِعِيهِ فَإِنَّ ذَلِكَ يَذْهَبُ بِالَّذِي تَجِدِينَ فِي نَفْسِكِ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Sahla binti Suhayl ibn Amr kelib: «Yo Rasululloh! Solim mening oldimga kirar edi, men esa kiyimimni yechib qoʻygan holda boʻlardim. Endi esa u balogʻatga yetib, ulgʻaygandan keyin ham oldimga kirmoqda, men koʻnglimda bundan (bir narsa) sezaman», dedi. U zot: «Uni emiz, zero bu sening koʻnglingda sezayotgan narsangni ketkazadi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Саҳла бинти Суҳайл ибн Амр келиб: «Ё Расулуллоҳ! Солим менинг олдимга кирар эди, мен эса кийимимни ечиб қўйган ҳолда бўлардим. Энди эса у балоғатга етиб, улғайгандан кейин ҳам олдимга кирмоқда, мен кўнглимда бундан (бир нарса) сезаман», деди. У зот: «Уни эмиз, зеро бу сенинг кўнглингда сезаётган нарсангни кетказади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زُرَارَةَ عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُقْطَعُ الْيَدُ إِلَّا فِي رُبُعِ دِينَارٍ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qoʻl faqat chorak dinor (miqdoridagi oʻgʻirlik) uchungina kesiladi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қўл фақат чорак динор (миқдоридаги ўғирлик) учунгина кесилади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ مُطَرِّفٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّهَا صَنَعَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُلَّةً مِنْ صُوفٍ سَوْدَاءَ فَلَبِسَهَا فَلَمَّا عَرِقَ وَجَدَ رِيحَ الصُّوفِ فَقَذَفَهَا قَالَ وَأَحْسِبُهُ قَالَ وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ الرِّيحُ الطَّيِّبَةُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: U Rasululloh ﷺ uchun qora jundan bir kiyim tikdi. U zot uni kiydilar. Terlaganlarida jun hidini sezdilar va uni tashlab yubordilar. (Roviy:) Menimcha, u: «U zot xushboʻy hidni yoqtirar edilar» dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: У Расулуллоҳ ﷺ учун қора жундан бир кийим тикди. У зот уни кийдилар. Терлаганларида жун ҳидини сездилар ва уни ташлаб юбордилар. (Ровий:) Менимча, у: «У зот хушбўй ҳидни ёқтирар эдилар» деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ كَثِيرٍ عَنْ أَبِي عِيَاضٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى وَعَلَيْهِ مِرْطٌ مِنْ صُوفٍ عَلَيْهِ بَعْضُهُ وَعَلَيْهَا بَعْضُهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ustlarida junma choyshab boʻlgani holda namoz oʻqidilar, uning bir qismi u zotning ustlarida, bir qismi esa uning ustida edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ устларида жунма чойшаб бўлгани ҳолда намоз ўқидилар, унинг бир қисми у зотнинг устларида, бир қисми эса унинг устида эди.
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ أَبِي الْفَضْلِ الْأَيْلِيِّ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَكْرَهُ أَنْ يُوجَدَ مِنْهُ رِيحٌ يُتَأَذَّى مِنْهُ
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oʻzlaridan ozor beradigan hid sezilishini yoqtirmas edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ўзларидан озор берадиган ҳид сезилишини ёқтирмас эдилар.