Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Hasan ibn Hasan uning oldiga qizini soʻrab (sovchi) yubordi. Misvar unga: «Unga ayt, xufton (paytida) men bilan uchrashsin», dedi. Bas, u u bilan uchrashdi. Misvar Allohga hamd va sano aytib, soʻng dedi: «Ammo baʼd; Allohga qasamki, menga sizlarning sababingiz va qudachiligingizdan koʻra suyukliroq na nasab, na sabab, na qudachilik bor. Lekin Rasululloh ﷺ: ‹Fotima mendan bir parchadir; uni qisgan narsa meni qisadi, uni yozgan narsa meni yozadi. Va qiyomat kuni nasablar uziladi, mening nasabim, sababim va qudachiligimdan boshqasi›, dedilar. Sening nikohingda esa uning qizi bor; agar men senga (qizimni) bersam, bu uni qisar edi». Bas, u (Hasan) uni maʼzur tutgan holda ketdi.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Ҳасан ибн Ҳасан унинг олдига қизини сўраб (совчи) юборди. Мисвар унга: «Унга айт, хуфтон (пайтида) мен билан учрашсин», деди. Бас, у у билан учрашди. Мисвар Аллоҳга ҳамд ва сано айтиб, сўнг деди: «Аммо баъд; Аллоҳга қасамки, менга сизларнинг сабабингиз ва қудачилигингиздан кўра суюклироқ на насаб, на сабаб, на қудачилик бор. Лекин Расулуллоҳ ﷺ: ‹Фотима мендан бир парчадир; уни қисган нарса мени қисади, уни ёзган нарса мени ёзади. Ва қиёмат куни насаблар узилади, менинг насабим, сабабим ва қудачилигимдан бошқаси›, дедилар. Сенинг никоҳингда эса унинг қизи бор; агар мен сенга (қизимни) берсам, бу уни қисар эди». Бас, у (Ҳасан) уни маъзур тутган ҳолда кетди.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) aytdi: Men Nabiy ﷺning ortlarida turgan edim, u zot tahorat qilayotgan edilar; yonimdan bir yahudiy oʻtdi. U: «U zotning kiyimini yelkalaridan koʻtar» — yoki: «och», dedi. Men uni koʻtarmoqchi boʻldim. Shunda Nabiy ﷺ yuzimga suv sepdilar.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Набий ﷺнинг ортларида турган эдим, у зот таҳорат қилаётган эдилар; ёнимдан бир яҳудий ўтди. У: «У зотнинг кийимини елкаларидан кўтар» — ёки: «оч», деди. Мен уни кўтармоқчи бўлдим. Шунда Набий ﷺ юзимга сув сепдилар.
Marvon va Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) — biri ikkinchisidan ziyoda qilib — (rivoyat qildilar): Rasululloh ﷺ Hudaybiya yili sahobalaridan oʻn necha yuz kishi bilan chiqdilar. Zulhulayfaga yetganlarida hadyni qalladilar va ishʼor qildilar hamda oʻsha yerdan ehrom bogʻladilar. Oldilaridan oʻz josuslarini yubordilar. Rasululloh ﷺ soʻradilar, to…Марвон ва Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) — бири иккинчисидан зиёда қилиб — (ривоят қилдилар): Расулуллоҳ ﷺ Ҳудайбия йили саҳобаларидан ўн неча юз киши билан чиқдилар. Зулҳулайфага етганларида ҳадйни қалладилар ва ишъор қилдилар ҳамда ўша ердан эҳром боғладилар. Олдиларидан ўз жосусларини юбордилар. Расулуллоҳ ﷺ сўрадилар, то…
Misvar ibn Maxrama va Marvon ibn al-Hakam ikkovi aytdilar: Rasululloh ﷺ Hudaybiya yili Baytni ziyorat qilishni koʻzlab chiqdilar, jang qilishni koʻzlamadilar. Oʻzlari bilan yetmishta tuyani hadiy qilib haydab ketdilar, odamlar esa yetti yuz kishi edi; shunday qilib, har bir tuya oʻn kishi nomidan boʻldi. Rasululloh ﷺ (yoʻlga) chiqdilar; Usfonga yetganlarida Bishr ibn Sufyon al-Kaʼbiy u zotga roʻbaroʻ boʻlib: «Ey Allohning Rasuli, mana Quraysh sizning yurishingizni eshitib chiqdi; ular bilan bolali tuyalar ham bor, ular yoʻlbars terilarini kiyib olib, siz ularning ustiga zoʻrlik bilan hech qachon kirmasligingiz uchun Allohga ahd qilmoqdalar. Mana Xolid ibn al-Valid ularning otliqlari bilan Kuroʼul-Gʻamimga yetib keldi», dedi. Rasululloh ﷺ: «Voy Qurayshga! Urush ularni yeb qoʻydi. Meni boshqa odamlar bilan yolgʻiz qoldirsalar, ularga nima ziyon edi? Agar ular meni yengsalar, oʻzlari xohlagan narsa boʻlar edi; agar Alloh meni ularning ustidan gʻolib qilsa, ular toʻda-toʻda boʻlib Islomga kirar edilar. Agar bunday qilmasalar, quvvatlari bor holda jang qiladilar. Quraysh nima deb oʻylayapti? Allohga qasamki, men Alloh meni nima uchun yuborgan boʻlsa, oʻsha (din) uchun — Alloh uni gʻolib qilgunicha yoki mana bu boʻyin uzilgunicha — ular bilan jihod qilaveraman», dedilar. Soʻng odamlarga buyurdilar va ular oʻng tomonga, hamz (oʻsimliklari) orasidan Saniyatul-Miror va Hudaybiyaga olib chiqadigan yoʻldan yurdilar.Мисвар ибн Махрама ва Марвон ибн ал-Ҳакам иккови айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ Ҳудайбия йили Байтни зиёрат қилишни кўзлаб чиқдилар, жанг қилишни кўзламадилар. Ўзлари билан етмишта туяни ҳадий қилиб ҳайдаб кетдилар, одамлар эса етти юз киши эди; шундай қилиб, ҳар бир туя ўн киши номидан бўлди. Расулуллоҳ ﷺ (йўлга) чиқдилар; Усфонга етганларида Бишр ибн Суфён ал-Каъбий у зотга рўбарў бўлиб: «Эй Аллоҳнинг Расули, мана Қурайш сизнинг юришингизни эшитиб чиқди; улар билан болали туялар ҳам бор, улар йўлбарс териларини кийиб олиб, сиз уларнинг устига зўрлик билан ҳеч қачон кирмаслигингиз учун Аллоҳга аҳд қилмоқдалар. Мана Холид ибн ал-Валид уларнинг отлиқлари билан Курўул-Ғамимга етиб келди», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Вой Қурайшга! Уруш уларни еб қўйди. Мени бошқа одамлар билан ёлғиз қолдирсалар, уларга нима зиён эди? Агар улар мени енгсалар, ўзлари хоҳлаган нарса бўлар эди; агар Аллоҳ мени уларнинг устидан ғолиб қилса, улар тўда-тўда бўлиб Исломга кирар эдилар. Агар бундай қилмасалар, қувватлари бор ҳолда жанг қиладилар. Қурайш нима деб ўйлаяпти? Аллоҳга қасамки, мен Аллоҳ мени нима учун юборган бўлса, ўша (дин) учун — Аллоҳ уни ғолиб қилгунича ёки мана бу бўйин узилгунича — улар билан жиҳод қилавераман», дедилар. Сўнг одамларга буюрдилар ва улар ўнг томонга, ҳамз (ўсимликлари) орасидан Саниятул-Мирор ва Ҳудайбияга олиб чиқадиган йўлдан юрдилар.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Ali Abu Jahlning qizini (xotinlikka) soʻradi va unga nikoh vaʼda qilindi. Shunda Fotima Nabiy ﷺning huzurlariga kelib: «Qavmingiz: ‹Sen qizlaring uchun gʻazablanmaysan›, deb gapirishyapti; mana Ali Abu Jahlning qizini soʻrabdi», dedi. Nabiy ﷺ turib, Allohga hamd va sano aytdilar va: «Albatta, Fotima mendan bir boʻlakdir va men uni fitnaga solishlaringizni yomon koʻraman», dedilar. Soʻng Abul-Os ibn ar-Robiʼni zikr qilib, uni koʻp maqtadilar va: «Allohning nabiysining qizi bilan Allohning dushmanining qizi bir joyga jam qilinmaydi», dedilar. Bas, Ali bundan voz kechdi.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Али Абу Жаҳлнинг қизини (хотинликка) сўради ва унга никоҳ ваъда қилинди. Шунда Фотима Набий ﷺнинг ҳузурларига келиб: «Қавмингиз: ‹Сен қизларинг учун ғазабланмайсан›, деб гапиришяпти; мана Али Абу Жаҳлнинг қизини сўрабди», деди. Набий ﷺ туриб, Аллоҳга ҳамд ва сано айтдилар ва: «Албатта, Фотима мендан бир бўлакдир ва мен уни фитнага солишларингизни ёмон кўраман», дедилар. Сўнг Абул-Ос ибн ар-Робиъни зикр қилиб, уни кўп мақтадилар ва: «Аллоҳнинг набийсининг қизи билан Аллоҳнинг душманининг қизи бир жойга жам қилинмайди», дедилар. Бас, Али бундан воз кечди.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ali ibn Abu Tolib — uning huzurida Rasululloh ﷺ ning qizi Fotima boʻla turib — Abu Jahlning qizini (xotinlikka) soʻradi. Fotima buni eshitganda, Paygʻambar ﷺ ning huzuriga kelib, U zotga: «Qavmingiz: ‹Sen qizlaring uchun gʻazablanmaysan› deb gapirishyapti, mana Ali Abu Jahlning qiziga uylanmoqchi», — dedi. Misvar dedi: Shunda Paygʻambar ﷺ oʻrinlaridan turdilar, men U zotning tashahhud aytganlarini eshitdim, soʻng U zot: «Ammo baʼd: men Abul-Os ibn Robiʼga (qizimni) nikohlab bergan edim, u menga (gap) aytib, rost aytdi. Albatta Muhammadning qizi Fotima mendan bir parchadir, men uni fitnaga solishlarini yomon koʻraman. Allohga qasamki, Rasulullohning qizi bilan Allohning dushmanining qizi hech qachon bir kishi huzurida jam boʻlmaydi», — dedilar. (Misvar) dedi: Shunda Ali (Abu Jahlning qizini) soʻrashdan voz kechdi.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Али ибн Абу Толиб — унинг ҳузурида Расулуллоҳ ﷺ нинг қизи Фотима бўла туриб — Абу Жаҳлнинг қизини (хотинликка) сўради. Фотима буни эшитганда, Пайғамбар ﷺ нинг ҳузурига келиб, У зотга: «Қавмингиз: ‹Сен қизларинг учун ғазабланмайсан› деб гапиришяпти, мана Али Абу Жаҳлнинг қизига уйланмоқчи», — деди. Мисвар деди: Шунда Пайғамбар ﷺ ўринларидан турдилар, мен У зотнинг ташаҳҳуд айтганларини эшитдим, сўнг У зот: «Аммо баъд: мен Абул-Ос ибн Робиъга (қизимни) никоҳлаб берган эдим, у менга (гап) айтиб, рост айтди. Албатта Муҳаммаднинг қизи Фотима мендан бир парчадир, мен уни фитнага солишларини ёмон кўраман. Аллоҳга қасамки, Расулуллоҳнинг қизи билан Аллоҳнинг душманининг қизи ҳеч қачон бир киши ҳузурида жам бўлмайди», — дедилар. (Мисвар) деди: Шунда Али (Абу Жаҳлнинг қизини) сўрашдан воз кечди.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: ular Yazid ibn Muoviya huzuridan, Husayn ibn Alining oʻlimi (voqeasi)dan soʻng Madinaga kelganlarida, Misvar ibn Maxrama (Ali ibn Husayn) bilan uchrashib, unga: «Senga mening (bajaradigan) biror hojating bormi, buyursang?» — dedi. (Ali ibn Husayn) dedi: Men unga: «Yoʻq», — dedim. U menga: «Sen menga Rasululloh ﷺ ning qilichini berasanmi? Chunki men bu qavm uni sendan tortib olishidan qoʻrqaman. Alloh nomiga qasamki, agar sen uni menga bersang, men oʻlmagunimcha hech kim unga yeta olmaydi», — dedi. (Soʻng dedi): Ali ibn Abu Tolib Fotimaning ustiga Abu Jahlning qizini soʻradi. Shunda men Rasululloh ﷺ ning mana shu minbarlari ustida odamlarga bu haqda xutba qilayotganlarini eshitdim — men oʻsha kunlari balogʻatga yetgan edim. U zot: «Albatta Fotima mendandir va men uning diniga fitna yetishidan qoʻrqaman», — dedilar. (Ali ibn Husayn) dedi: Soʻng U zot Abdushams qabilasidan boʻlgan bir kuyovini zikr qilib, qudachiligida unga yaxshi soʻzlar aytib, maqtadilar va: «U menga (gap) aytdi va rost aytdi, menga vaʼda berdi va vaʼdasiga vafo qildi. Men halolni harom, haromni halol qilmayman, lekin Allohga qasamki, Rasulullohning qizi bilan Allohning dushmanining qizi hech qachon bir joyda jam boʻlmaydi», — dedilar.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: улар Язид ибн Муовия ҳузуридан, Ҳусайн ибн Алининг ўлими (воқеаси)дан сўнг Мадинага келганларида, Мисвар ибн Махрама (Али ибн Ҳусайн) билан учрашиб, унга: «Сенга менинг (бажарадиган) бирор ҳожатинг борми, буюрсанг?» — деди. (Али ибн Ҳусайн) деди: Мен унга: «Йўқ», — дедим. У менга: «Сен менга Расулуллоҳ ﷺ нинг қиличини берасанми? Чунки мен бу қавм уни сендан тортиб олишидан қўрқаман. Аллоҳ номига қасамки, агар сен уни менга берсанг, мен ўлмагунимча ҳеч ким унга ета олмайди», — деди. (Сўнг деди): Али ибн Абу Толиб Фотиманинг устига Абу Жаҳлнинг қизини сўради. Шунда мен Расулуллоҳ ﷺ нинг мана шу минбарлари устида одамларга бу ҳақда хутба қилаётганларини эшитдим — мен ўша кунлари балоғатга етган эдим. У зот: «Албатта Фотима мендандир ва мен унинг динига фитна етишидан қўрқаман», — дедилар. (Али ибн Ҳусайн) деди: Сўнг У зот Абдушамс қабиласидан бўлган бир куёвини зикр қилиб, қудачилигида унга яхши сўзлар айтиб, мақтадилар ва: «У менга (гап) айтди ва рост айтди, менга ваъда берди ва ваъдасига вафо қилди. Мен ҳалолни ҳаром, ҳаромни ҳалол қилмайман, лекин Аллоҳга қасамки, Расулуллоҳнинг қизи билан Аллоҳнинг душманининг қизи ҳеч қачон бир жойда жам бўлмайди», — дедилар.
(Marvon va Misvar ibn Maxrama xabar berdilar)ki, Rasululloh ﷺ Havozin vakillari musulmon boʻlib kelganida turdilar; ular u zotdan mollari va asirlarini oʻzlariga qaytarishni soʻradilar. Rasululloh ﷺ ularga: «Men bilan koʻrayotganlaring (odamlar) bor; menga soʻzning eng suyuklisi — eng rosti. Ikki toifadan birini tanlanglar: yo asirlarni, yo molni. Men sizlarni (kutib) muddat ham bergan edim», dedilar. Rasululloh ﷺ ularga Toifdan qaytganlarida oʻn nechta kecha muhlat bergan edilar. Ularga Rasululloh ﷺ ikki toifadan faqat birini qaytarishi aniq boʻlganida, ular: «Biz asirlarimizni tanlaymiz», dedilar. Rasululloh ﷺ musulmonlar ichida turib, Allohga — U loyiq boʻlgan (maqtov) bilan — sano aytdilar, soʻng: «Ammo baʼd; albatta birodarlaringiz tavba qilgan holda keldilar; men ularga asirlarini qaytarishni (maʼqul) koʻrdim. Sizdan kim buni koʻngildan (xush) qilishni istasa, qilsin; kim oʻz ulushida boʻlishni — to biz unga Alloh bizga beradigan birinchi oʻljadan bergunimizcha — istasa, (u ham) qilsin», dedilar. Odamlar: «Biz buni Rasululloh ﷺ uchun koʻngildan (rozi boʻlib) qildik», dedilar. Rasululloh ﷺ ularga: «Biz sizdan kim (bunga) izn berdi-yu, kim izn bermadi — bilmaymiz. Bas, qaytinglar, to…»(Марвон ва Мисвар ибн Махрама хабар бердилар)ки, Расулуллоҳ ﷺ Ҳавозин вакиллари мусулмон бўлиб келганида турдилар; улар у зотдан моллари ва асирларини ўзларига қайтаришни сўрадилар. Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Мен билан кўраётганларинг (одамлар) бор; менга сўзнинг энг суюклиси — энг рости. Икки тоифадан бирини танланглар: ё асирларни, ё молни. Мен сизларни (кутиб) муддат ҳам берган эдим», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ уларга Тоифдан қайтганларида ўн нечта кеча муҳлат берган эдилар. Уларга Расулуллоҳ ﷺ икки тоифадан фақат бирини қайтариши аниқ бўлганида, улар: «Биз асирларимизни танлаймиз», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ мусулмонлар ичида туриб, Аллоҳга — У лойиқ бўлган (мақтов) билан — сано айтдилар, сўнг: «Аммо баъд; албатта биродарларингиз тавба қилган ҳолда келдилар; мен уларга асирларини қайтаришни (маъқул) кўрдим. Сиздан ким буни кўнгилдан (хуш) қилишни истаса, қилсин; ким ўз улушида бўлишни — то биз унга Аллоҳ бизга берадиган биринчи ўлжадан бергунимизча — истаса, (у ҳам) қилсин», дедилар. Одамлар: «Биз буни Расулуллоҳ ﷺ учун кўнгилдан (рози бўлиб) қилдик», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Биз сиздан ким (бунга) изн берди-ю, ким изн бермади — билмаймиз. Бас, қайтинглар, то…»
Amr ibn Avf al-Ansoriy (roziyallohu anhu) — u Bani Omir ibn Luayning halifi boʻlib, Nabiy ﷺ bilan birga Badrda qatnashgan edi — xabar berdiki, Nabiy ﷺ Abu Ubayda ibn al-Jarrohni Bahraynga uning jizyasini olib kelish uchun yubordilar. Nabiy ﷺ Bahrayn ahli bilan sulh tuzgan va ularga al-Aloʼ ibn al-Hazramiyni amir qilib qoʻygan edilar. Abu Ubayda Bahrayndan mol bilan keldi — soʻng hadisni zikr qildi, yaʼni Maʼmarning hadisi kabi. Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) aytdi: Ansorlar Abu Ubayda Bahrayn tomonidan mol bilan kelganini eshitdilar — Nabiy ﷺ uni Bahraynga yuborgan edilar. Bas, ular Rasululloh ﷺ bilan birga bomdod namoziga hozir boʻldilar. Rasululloh ﷺ namozdan qaytganlarida, ular u zotning yoʻliga koʻndalang boʻldilar. U zot ularni koʻrib tabassum qildilar va: «Chamasi, sizlar Abu Ubayda ibn al-Jarroh kelganini va mol bilan kelganini eshitgansizlar», dedilar. Ular: «Ha, ey Allohning Rasuli», dedilar. U zot: «Suyunchi boʻlsin va yaxshilikni umid qilinglar», dedilar.Амр ибн Авф ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) — у Бани Омир ибн Луайнинг ҳалифи бўлиб, Набий ﷺ билан бирга Бадрда қатнашган эди — хабар бердики, Набий ﷺ Абу Убайда ибн ал-Жарроҳни Баҳрайнга унинг жизясини олиб келиш учун юбордилар. Набий ﷺ Баҳрайн аҳли билан сулҳ тузган ва уларга ал-Алў ибн ал-Ҳазрамийни амир қилиб қўйган эдилар. Абу Убайда Баҳрайндан мол билан келди — сўнг ҳадисни зикр қилди, яъни Маъмарнинг ҳадиси каби. Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) айтди: Ансорлар Абу Убайда Баҳрайн томонидан мол билан келганини эшитдилар — Набий ﷺ уни Баҳрайнга юборган эдилар. Бас, улар Расулуллоҳ ﷺ билан бирга бомдод намозига ҳозир бўлдилар. Расулуллоҳ ﷺ намоздан қайтганларида, улар у зотнинг йўлига кўндаланг бўлдилар. У зот уларни кўриб табассум қилдилар ва: «Чамаси, сизлар Абу Убайда ибн ал-Жарроҳ келганини ва мол билан келганини эшитгансизлар», дедилар. Улар: «Ҳа, эй Аллоҳнинг Расули», дедилар. У зот: «Суюнчи бўлсин ва яхшиликни умид қилинглар», дедилар.
Hishom ibn Urva otasidan — Urva (rahimahulloh) — u al-Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qiladiki, Subayʼa al-Aslamiya eri vafotidan bir necha kecha oʻtib tugʻdi. Shunda Rasululloh ﷺ unga: «Sen halol boʻlding, xohlagan kishingga turmushga chiq», dedilar.Ҳишом ибн Урва отасидан — Урва (раҳимаҳуллоҳ) — у ал-Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қиладики, Субайъа ал-Асламия эри вафотидан бир неча кеча ўтиб туғди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ унга: «Сен ҳалол бўлдинг, хоҳлаган кишингга турмушга чиқ», дедилар.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Subayʼa al-Aslamiyaning eri vafot etdi, u esa homilador edi. Bir necha kecha oʻtar-oʻtmas tugʻdi. Nifosidan poklangach, unga sovchi keldi. U Nabiy ﷺdan nikohga izn soʻradi; u zot unga turmushga chiqishga izn berdilar va u turmushga chiqdi. Yana Misvar ibn Maxrama aytdi: Subayʼa tugʻdi — soʻng hadisni zikr qildi.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Субайъа ал-Асламиянинг эри вафот этди, у эса ҳомиладор эди. Бир неча кеча ўтар-ўтмас туғди. Нифосидан поклангач, унга совчи келди. У Набий ﷺдан никоҳга изн сўради; у зот унга турмушга чиқишга изн бердилар ва у турмушга чиқди. Яна Мисвар ибн Махрама айтди: Субайъа туғди — сўнг ҳадисни зикр қилди.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) va Marvon ikkovi aytdilar: Rasululloh ﷺ Zulhulayfada hadyni qalladilar va uni ishʼor qildilar hamda oʻsha yerdan umraga ehrom bogʻladilar. Umralarida Hudaybiyada sochlarini oldirdilar va sahobalariga ham shuni buyurdilar; Hudaybiyada soch oldirishdan oldin (qurbonlikni) soʻydilar va sahobalariga ham shuni buyurdilar.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) ва Марвон иккови айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ Зулҳулайфада ҳадйни қалладилар ва уни ишъор қилдилар ҳамда ўша ердан умрага эҳром боғладилар. Умраларида Ҳудайбияда сочларини олдирдилар ва саҳобаларига ҳам шуни буюрдилар; Ҳудайбияда соч олдиришдан олдин (қурбонликни) сўйдилар ва саҳобаларига ҳам шуни буюрдилар.
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Abdulloh ibn Zubayr, (Oisha) qilgan bir savdo yoki bergan bir ato haqida: «Allohga qasamki, Oisha (bundan) toʻxtaydi, yoki men uni hajr qilaman», dedi. Oisha: «U shunday dedimi?» dedi. Ular: «Ha», dedilar. U: «Bu — Allohga (atalgan) nazrdir: men Ibn Zubayr bilan hech qachon bir ogʻiz ham gaplashmayman», dedi. Bas, Abdulloh ibn ZubayrMisvar ibn Maxrama va Abdurrahmon ibn al-Asvad ibn Abdi Yagʻusni — ular ikkovi Bani Zuhradan edi — shafeʼ qildi. Soʻng hadisni zikr qildi. Misvar va AbdurrahmonOishaga: «Albatta, Rasululloh ﷺ sen bilgan narsadan — hajrdan — qaytarganlar; musulmonga oʻz birodarini uch kechadan ortiq tark qilib qoʻyishi halol emas», deb, u (Oisha) u bilan gaplashib, undan (uzrini) qabul qilgunicha iltijo qilaverdilar. Yana az-Zuhriy at-Tufayl ibn al-Horisdan — u Azdi Shanuʼadan boʻlgan bir kishi, Oishaning onasi Ummu Rumon tomonidan akasi edi — hadisni zikr qildi: bas, u (Ibn Zubayr) unga qarshi Misvar ibn Maxrama va Abdurrahmon ibn al-Asvad ibn Abdi Yagʻusdan yordam soʻradi. Ular uning huzuriga kirishga izn soʻradilar, u ikkoviga izn berdi. Ular u bilan gaplashib, unga Allohni, qarindoshlikni va Rasululloh ﷺning: «Musulmon kishiga oʻz birodarini uchdan ortiq tark qilib qoʻyishi halol emas», degan soʻzlarini eslatib, iltijo qildilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Абдуллоҳ ибн Зубайр, (Оиша) қилган бир савдо ёки берган бир ато ҳақида: «Аллоҳга қасамки, Оиша (бундан) тўхтайди, ёки мен уни ҳажр қиламан», деди. Оиша: «У шундай дедими?» деди. Улар: «Ҳа», дедилар. У: «Бу — Аллоҳга (аталган) назрдир: мен Ибн Зубайр билан ҳеч қачон бир оғиз ҳам гаплашмайман», деди. Бас, Абдуллоҳ ибн ЗубайрМисвар ибн Махрама ва Абдурраҳмон ибн ал-Асвад ибн Абди Яғусни — улар иккови Бани Зуҳрадан эди — шафеъ қилди. Сўнг ҳадисни зикр қилди. Мисвар ва Абдурраҳмон Оишага: «Албатта, Расулуллоҳ ﷺ сен билган нарсадан — ҳажрдан — қайтарганлар; мусулмонга ўз биродарини уч кечадан ортиқ тарк қилиб қўйиши ҳалол эмас», деб, у (Оиша) у билан гаплашиб, ундан (узрини) қабул қилгунича илтижо қилавердилар. Яна аз-Зуҳрий ат-Туфайл ибн ал-Ҳорисдан — у Азди Шануъадан бўлган бир киши, Оишанинг онаси Умму Румон томонидан акаси эди — ҳадисни зикр қилди: бас, у (Ибн Зубайр) унга қарши Мисвар ибн Махрама ва Абдурраҳмон ибн ал-Асвад ибн Абди Яғусдан ёрдам сўради. Улар унинг ҳузурига киришга изн сўрадилар, у икковига изн берди. Улар у билан гаплашиб, унга Аллоҳни, қариндошликни ва Расулуллоҳ ﷺнинг: «Мусулмон кишига ўз биродарини учдан ортиқ тарк қилиб қўйиши ҳалол эмас», деган сўзларини эслатиб, илтижо қилдилар.
Marvon va Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) — biri ikkinchisidan ziyoda qilib — (rivoyat qildilar): Rasululloh ﷺ Hudaybiya yili sahobalaridan oʻn necha yuz kishi bilan chiqdilar. Zulhulayfaga yetganlarida hadyni qalladilar va ishʼor qildilar hamda oʻsha yerdan ehrom bogʻladilar — Sufyon bir marta: «umradan», dedi va Misvarni nomlamadi. Oldilaridan oʻz josuslarini yubordilar. Rasululloh ﷺ yurdilar, to…Марвон ва Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) — бири иккинчисидан зиёда қилиб — (ривоят қилдилар): Расулуллоҳ ﷺ Ҳудайбия йили саҳобаларидан ўн неча юз киши билан чиқдилар. Зулҳулайфага етганларида ҳадйни қалладилар ва ишъор қилдилар ҳамда ўша ердан эҳром боғладилар — Суфён бир марта: «умрадан», деди ва Мисварни номламади. Олдиларидан ўз жосусларини юбордилар. Расулуллоҳ ﷺ юрдилар, то…
Irok (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, u mavsimda Marvonning shunday deganini eshitgan: Albatta, Rasululloh ﷺ bir qalqon (bahosi)da (qoʻlni) kesdilar; holbuki tuya qalqondan afzalroqdir.Ирок (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, у мавсимда Марвоннинг шундай деганини эшитган: Албатта, Расулуллоҳ ﷺ бир қалқон (баҳоси)да (қўлни) кесдилар; ҳолбуки туя қалқондан афзалроқдир.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺning minbar ustida turib shunday deganlarini eshitdim: «Albatta, Bani Hishom ibn al-Mugʻiyra qizlarini Ali ibn Abu Tolibga nikohlab berish uchun mendan izn soʻradilar. Bas, men ularga izn bermayman». Soʻng: «Izn bermayman», dedilar. Soʻng: «Izn bermayman. Zero, qizim mendan bir boʻlakdir; uni bezovta qilgan narsa meni bezovta qiladi va unga ozor bergan narsa menga ozor beradi», dedilar.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺнинг минбар устида туриб шундай деганларини эшитдим: «Албатта, Бани Ҳишом ибн ал-Муғийра қизларини Али ибн Абу Толибга никоҳлаб бериш учун мендан изн сўрадилар. Бас, мен уларга изн бермайман». Сўнг: «Изн бермайман», дедилар. Сўнг: «Изн бермайман. Зеро, қизим мендан бир бўлакдир; уни безовта қилган нарса мени безовта қилади ва унга озор берган нарса менга озор беради», дедилар.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺga oltin bilan tugmalangan qabolar hadya qilindi va u zot ularni sahobalari orasida taqsimladilar. Shunda Maxrama: «Ey Misvar, bizni Rasululloh ﷺning huzurlariga olib bor; menga u zot qabolarni taqsimlaganlari aytildi», dedi. Bas, biz bordik. U: «Kir va u zotni menga chaqir», dedi. Men kirib, u zotni unga chaqirdim. U zot menga qarab chiqdilar, ustlarida oʻsha (qabo)lardan biri bor edi. U zot: «Buni sen uchun yashirib qoʻygan edim, ey Maxrama», dedilar. U unga qaradi, soʻng: «Rozi boʻldi», dedi — u zot uni unga berdilar.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺга олтин билан тугмаланган қаболар ҳадя қилинди ва у зот уларни саҳобалари орасида тақсимладилар. Шунда Махрама: «Эй Мисвар, бизни Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига олиб бор; менга у зот қаболарни тақсимлаганлари айтилди», деди. Бас, биз бордик. У: «Кир ва у зотни менга чақир», деди. Мен кириб, у зотни унга чақирдим. У зот менга қараб чиқдилар, устларида ўша (қабо)лардан бири бор эди. У зот: «Буни сен учун яшириб қўйган эдим, эй Махрама», дедилар. У унга қаради, сўнг: «Рози бўлди», деди — у зот уни унга бердилар.
Misvar ibn Maxrama va Marvon ibn al-Hakam — har biri sherigining hadisini tasdiqlab — aytdilar: Rasululloh ﷺ Hudaybiya zamonida sahobalaridan oʻn necha yuz kishi bilan chiqdilar. Zulhulayfaga yetganlarida Rasululloh ﷺ hadyni qalladilar va uni ishʼor qildilar hamda umraga ehrom bogʻladilar. Oldilaridan Xuzoadan boʻlgan bir josuslarini Quraysh haqida xabar berib turishi uchun yubordilar. Rasululloh ﷺ yurdilar; Usfonga yaqin Gʻadirul-Ashtotga yetganlarida xuzoalik josuslari kelib: «Men Kaʼb ibn Luay va Omir ibn Luayni sizga qarshi ahobishni toʻplagan va (katta) toʻdalar yiqqan holda tashlab keldim; ular siz bilan jang qiladilar va sizni Baytdan toʻsadilar», dedi. Nabiy ﷺ: «Menga maslahat beringlar: ularga yordam berganlarning bola-chaqalari tomon burilib, ularni (asir) olishimizni maʼqul koʻrasizlarmi? Agar (qurayshliklar) oʻtirsalar, qasos ololmagan, talangan holda oʻtiradilar; agar qutulib qolsalar — Yahyo ibn Saʼid Ibn al-Muborakdan: gʻamgin (holda) — agar (jangga) intilsalar, u Alloh kesgan bir boʻyin boʻlur. Yoki Baytni qasd qilishimizni maʼqul koʻrasizlarmi — kim bizni undan toʻssa, u bilan jang qilamiz?» dedilar. Abu Bakr: «Alloh va Uning Rasuli bilguvchiroqdir, ey Allohning nabiysi. Biz faqat umra qilgani keldik, hech kim bilan jang qilgani kelganimiz yoʻq. Lekin kim biz bilan Baytning orasiga toʻsiq boʻlsa, u bilan jang qilamiz», dedi. Nabiy ﷺ: «Unda yuringlar», dedilar.Мисвар ибн Махрама ва Марвон ибн ал-Ҳакам — ҳар бири шеригининг ҳадисини тасдиқлаб — айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ Ҳудайбия замонида саҳобаларидан ўн неча юз киши билан чиқдилар. Зулҳулайфага етганларида Расулуллоҳ ﷺ ҳадйни қалладилар ва уни ишъор қилдилар ҳамда умрага эҳром боғладилар. Олдиларидан Хузоадан бўлган бир жосусларини Қурайш ҳақида хабар бериб туриши учун юбордилар. Расулуллоҳ ﷺ юрдилар; Усфонга яқин Ғадирул-Аштотга етганларида хузоалик жосуслари келиб: «Мен Каъб ибн Луай ва Омир ибн Луайни сизга қарши аҳобишни тўплаган ва (катта) тўдалар йиққан ҳолда ташлаб келдим; улар сиз билан жанг қиладилар ва сизни Байтдан тўсадилар», деди. Набий ﷺ: «Менга маслаҳат беринглар: уларга ёрдам берганларнинг бола-чақалари томон бурилиб, уларни (асир) олишимизни маъқул кўрасизларми? Агар (қурайшликлар) ўтирсалар, қасос ололмаган, таланган ҳолда ўтирадилар; агар қутулиб қолсалар — Яҳё ибн Саъид Ибн ал-Муборакдан: ғамгин (ҳолда) — агар (жангга) интилсалар, у Аллоҳ кесган бир бўйин бўлур. Ёки Байтни қасд қилишимизни маъқул кўрасизларми — ким бизни ундан тўсса, у билан жанг қиламиз?» дедилар. Абу Бакр: «Аллоҳ ва Унинг Расули билгувчироқдир, эй Аллоҳнинг набийси. Биз фақат умра қилгани келдик, ҳеч ким билан жанг қилгани келганимиз йўқ. Лекин ким биз билан Байтнинг орасига тўсиқ бўлса, у билан жанг қиламиз», деди. Набий ﷺ: «Унда юринглар», дедилар.
Misvar ibn Maxrama (roziyallohu anhu) aytdi: Hasan ibn Hasan Misvarning oldiga qizini soʻrab (sovchi) yubordi. Misvar unga: «Xufton (paytida) men bilan uchrash», dedi. Bas, u u bilan uchrashdi. Misvar Allohga hamd aytib, soʻng dedi: «Menga sizlarning nasabingiz va qudachiligingizdan koʻra suyukliroq na sabab, na nasab, na qudachilik bor. Lekin Rasululloh ﷺ: ‹Fotima mendan bir shoxdir; uni yozgan narsa meni yozadi, uni qisgan narsa meni qisadi. Va qiyomat kuni nasablar hamda sabablar uziladi, mening nasabim va sababimdan boshqasi›, dedilar. Sening nikohingda esa uning qizi bor; agar men senga (qizimni) bersam, bu uni qisar edi». Bas, u uni maʼzur tutgan holda ketdi.Мисвар ибн Махрама (розияллоҳу анҳу) айтди: Ҳасан ибн Ҳасан Мисварнинг олдига қизини сўраб (совчи) юборди. Мисвар унга: «Хуфтон (пайтида) мен билан учраш», деди. Бас, у у билан учрашди. Мисвар Аллоҳга ҳамд айтиб, сўнг деди: «Менга сизларнинг насабингиз ва қудачилигингиздан кўра суюклироқ на сабаб, на насаб, на қудачилик бор. Лекин Расулуллоҳ ﷺ: ‹Фотима мендан бир шохдир; уни ёзган нарса мени ёзади, уни қисган нарса мени қисади. Ва қиёмат куни насаблар ҳамда сабаблар узилади, менинг насабим ва сабабимдан бошқаси›, дедилар. Сенинг никоҳингда эса унинг қизи бор; агар мен сенга (қизимни) берсам, бу уни қисар эди». Бас, у уни маъзур тутган ҳолда кетди.