أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي سَالِمٌ، ح وَأَخْبَرَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُغِيرَةِ، قَالَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ، - هُوَ ابْنُ سَعِيدٍ - عَنْ شُعَيْبٍ، عَنْ مُحَمَّدٍ، - وَهُوَ الزُّهْرِيُّ - قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا افْتَتَحَ التَّكْبِيرَ فِي الصَّلاَةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حِينَ يُكَبِّرُ حَتَّى يَجْعَلَهُمَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَإِذَا كَبَّرَ لِلرُّكُوعِ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ إِذَا قَالَ ‏"‏ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ ‏"‏ ‏.‏ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ وَقَالَ ‏"‏ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ ‏"‏ ‏.‏ وَلاَ يَفْعَلُ ذَلِكَ حِينَ يَسْجُدُ وَلاَ حِينَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ مِنَ السُّجُودِ ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺni koʻrdim, namozda takbir aytib boshlaganlarida, ikki qoʻllarini yelkalari barobariga koʻtargunlaricha koʻtarar edilar. Rukuʼga takbir aytganlarida ham xuddi shunday qilar edilar. Soʻng «Samiʼallohu liman hamidah» deganlarida yana shunday qilar va «Rabbanaa va lakal hamd» der edilar. Ammo sajdaga borganlarida va sajdadan bosh koʻtarganlarida buni qilmas edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺни кўрдим, намозда такбир айтиб бошлаганларида, икки қўлларини елкалари баробарига кўтаргунларича кўтарар эдилар. Рукуъга такбир айтганларида ҳам худди шундай қилар эдилар. Сўнг «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ» деганларида яна шундай қилар ва «Раббанаа ва лакал ҳамд» дер эдилар. Аммо саждага борганларида ва саждадан бош кўтарганларида буни қилмас эдилар.

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاَةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى تَكُونَا حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ يُكَبِّرُ - قَالَ - وَكَانَ يَفْعَلُ ذَلِكَ حِينَ يُكَبِّرُ لِلرُّكُوعِ وَيَفْعَلُ ذَلِكَ حِينَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ وَيَقُولُ ‏"‏ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ ‏"‏ ‏.‏ وَلاَ يَفْعَلُ ذَلِكَ فِي السُّجُودِ ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺni koʻrdim, namozga turganlarida ikki qoʻllarini yelkalari barobariga kelgunicha koʻtarar, soʻng takbir aytar edilar. Rukuʼga takbir aytganlarida ham shunday qilar, rukuʼdan bosh koʻtarganlarida ham shunday qilib «Samiʼallohu liman hamidah» der edilar. Ammo sajdada buni qilmas edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺни кўрдим, намозга турганларида икки қўлларини елкалари баробарига келгунича кўтарар, сўнг такбир айтар эдилар. Рукуъга такбир айтганларида ҳам шундай қилар, рукуъдан бош кўтарганларида ҳам шундай қилиб «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ» дер эдилар. Аммо саждада буни қилмас эдилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ رَفَعَ يَدَيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَإِذَا رَكَعَ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ رَفَعَهُمَا كَذَلِكَ وَقَالَ ‏"‏ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ ‏"‏ ‏.‏ وَكَانَ لاَ يَفْعَلُ ذَلِكَ فِي السُّجُودِ ‏.‏

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ namozni boshlaganlarida ikki qoʻllarini yelkalari barobariga koʻtarar edilar. Rukuʼga borganlarida va rukuʼdan bosh koʻtarganlarida ham qoʻllarini shunday koʻtarib «Samiʼallohu liman hamidah, Rabbanaa va lakal hamd» der edilar. Ammo sajdada buni qilmas edilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ намозни бошлаганларида икки қўлларини елкалари баробарига кўтарар эдилар. Рукуъга борганларида ва рукуъдан бош кўтарганларида ҳам қўлларини шундай кўтариб «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ, Раббанаа ва лакал ҳамд» дер эдилар. Аммо саждада буни қилмас эдилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ الْجَبَّارِ بْنِ وَائِلٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ صَلَّيْتُ خَلْفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى حَاذَتَا أُذُنَيْهِ ثُمَّ يَقْرَأُ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ فَلَمَّا فَرَغَ مِنْهَا قَالَ ‏"‏ آمِينَ ‏"‏ ‏.‏ يَرْفَعُ بِهَا صَوْتَهُ ‏.‏

Voil ibn Hujr (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ortlarida namoz oʻqidim. Namozni boshlaganlarida takbir aytib, ikki qoʻllarini quloqlari barobariga kelgunicha koʻtardilar. Soʻng Fotiha surasini oʻqidilar. Undan farogʻ topganlarida ovozlarini koʻtarib «Omiyn» dedilar.Воил ибн Ҳужр (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ортларида намоз ўқидим. Намозни бошлаганларида такбир айтиб, икки қўлларини қулоқлари баробарига келгунича кўтардилар. Сўнг Фотиҳа сурасини ўқидилар. Ундан фароғ топганларида овозларини кўтариб «Омийн» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، قَالَ سَمِعْتُ نَصْرَ بْنَ عَاصِمٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ، وَكَانَ، مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا صَلَّى رَفَعَ يَدَيْهِ حِينَ يُكَبِّرُ حِيَالَ أُذُنَيْهِ وَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ ‏.‏

Molik ibn al-Huvayris (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Nabiy ﷺning sahobalaridan edi: Rasululloh ﷺ namoz oʻqiganlarida, takbir aytar chogʻlarida ikki qoʻllarini quloqlari barobariga koʻtarar edilar; rukuʼga bormoqchi boʻlganlarida ham, rukuʼdan bosh koʻtarganlarida ham shunday qilar edilar.Молик ибн ал-Ҳувайрис (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Набий ﷺнинг саҳобаларидан эди: Расулуллоҳ ﷺ намоз ўқиганларида, такбир айтар чоғларида икки қўлларини қулоқлари баробарига кўтарар эдилар; рукуъга бормоқчи бўлганларида ҳам, рукуъдан бош кўтарганларида ҳам шундай қилар эдилар.

أَخْبَرَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ، عَنِ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ نَصْرِ بْنِ عَاصِمٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ دَخَلَ فِي الصَّلاَةِ رَفَعَ يَدَيْهِ وَحِينَ رَكَعَ وَحِينَ رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ حَتَّى حَاذَتَا فُرُوعَ أُذُنَيْهِ ‏.‏

Molik ibn al-Huvayris (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺni koʻrdim, namozga kirganlarida, rukuʼga borganlarida va rukuʼdan bosh koʻtarganlarida ikki qoʻllarini quloqlari uchi barobariga kelgunicha koʻtarar edilar.Молик ибн ал-Ҳувайрис (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺни кўрдим, намозга кирганларида, рукуъга борганларида ва рукуъдан бош кўтарганларида икки қўлларини қулоқлари учи баробарига келгунича кўтарар эдилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا فِطْرُ بْنُ خَلِيفَةَ، عَنْ عَبْدِ الْجَبَّارِ بْنِ وَائِلٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى تَكَادَ إِبْهَامَاهُ تُحَاذِي شَحْمَةَ أُذُنَيْهِ ‏.‏

Voil ibn Hujr (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Nabiy ﷺni koʻrdi: namozni boshlaganlarida ikki qoʻllarini bosh barmoqlari quloqlari yumshogʻi barobariga yetay deb qolgunicha koʻtarar edilar.Воил ибн Ҳужр (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Набий ﷺни кўрди: намозни бошлаганларида икки қўлларини бош бармоқлари қулоқлари юмшоғи баробарига етай деб қолгунича кўтарар эдилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سَمْعَانَ، قَالَ جَاءَ أَبُو هُرَيْرَةَ إِلَى مَسْجِدِ بَنِي زُرَيْقٍ فَقَالَ ثَلاَثٌ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَعْمَلُ بِهِنَّ تَرَكَهُنَّ النَّاسُ كَانَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ فِي الصَّلاَةِ مَدًّا وَيَسْكُتُ هُنَيْهَةً وَيُكَبِّرُ إِذَا سَجَدَ وَإِذَا رَفَعَ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: u Banu Zurayq masjidiga kelib dedi: «Uch narsa borki, Rasululloh ﷺ ularni qilar edilar, odamlar esa ularni tark etdilar: u zot namozda ikki qoʻllarini yozib koʻtarar edilar, bir oz jim turar edilar va sajdaga borganlarida hamda bosh koʻtarganlarida takbir aytar edilar».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: у Бану Зурайқ масжидига келиб деди: «Уч нарса борки, Расулуллоҳ ﷺ уларни қилар эдилар, одамлар эса уларни тарк этдилар: у зот намозда икки қўлларини ёзиб кўтарар эдилар, бир оз жим турар эдилар ва саждага борганларида ҳамда бош кўтарганларида такбир айтар эдилар».

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَدَخَلَ رَجُلٌ فَصَلَّى ثُمَّ جَاءَ فَسَلَّمَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَرَدَّ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَالَ ‏"‏ ارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ ‏"‏ ‏.‏ فَرَجَعَ فَصَلَّى كَمَا صَلَّى ثُمَّ جَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَعَلَيْكَ السَّلاَمُ ارْجِعْ فَصَلِّ فَإِنَّكَ لَمْ تُصَلِّ ‏"‏ ‏.‏ فَعَلَ ذَلِكَ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ فَقَالَ الرَّجُلُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا أُحْسِنُ غَيْرَ هَذَا فَعَلِّمْنِي ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِذَا قُمْتَ إِلَى الصَّلاَةِ فَكَبِّرْ ثُمَّ اقْرَأْ مَا تَيَسَّرَ مَعَكَ مِنَ الْقُرْآنِ ثُمَّ ارْكَعْ حَتَّى تَطْمَئِنَّ رَاكِعًا ثُمَّ ارْفَعْ حَتَّى تَعْتَدِلَ قَائِمًا ثُمَّ اسْجُدْ حَتَّى تَطْمَئِنَّ سَاجِدًا ثُمَّ ارْفَعْ حَتَّى تَطْمَئِنَّ جَالِسًا ثُمَّ افْعَلْ ذَلِكَ فِي صَلاَتِكَ كُلِّهَا ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ masjidga kirdilar. Soʻng bir kishi kirib namoz oʻqidi, keyin kelib Rasululloh ﷺga salom berdi. Rasululloh ﷺ salomiga alik oldilar va: «Qaytib namozni oʻqi, chunki sen namoz oʻqimading», dedilar. U qaytib, avvalgidek namoz oʻqidi, soʻng Nabiy ﷺning huzurlariga kelib salom berdi. Rasululloh ﷺ unga: «Va alaykas salom. Qaytib namozni oʻqi, chunki sen namoz oʻqimading», dedilar. U shu tarzda uch marta qildi. Shunda u kishi: «Sizni haq ila yuborgan Zotga qasamki, men bundan boshqasini yaxshi bilmayman, menga oʻrgatsangiz», dedi. U zot: «Namozga turganingda takbir ayt, soʻng Qurʼondan senga oson boʻlganini oʻqi, soʻng rukuʼda taskin topguningcha rukuʼ qil, soʻng tik turib rostlanguningcha bosh koʻtar, soʻng sajdada taskin topguningcha sajda qil, soʻng oʻtirib taskin topguningcha bosh koʻtar. Butun namozingda ana shunday qil», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ масжидга кирдилар. Сўнг бир киши кириб намоз ўқиди, кейин келиб Расулуллоҳ ﷺга салом берди. Расулуллоҳ ﷺ саломига алик олдилар ва: «Қайтиб намозни ўқи, чунки сен намоз ўқимадинг», дедилар. У қайтиб, аввалгидек намоз ўқиди, сўнг Набий ﷺнинг ҳузурларига келиб салом берди. Расулуллоҳ ﷺ унга: «Ва алайкас салом. Қайтиб намозни ўқи, чунки сен намоз ўқимадинг», дедилар. У шу тарзда уч марта қилди. Шунда у киши: «Сизни ҳақ ила юборган Зотга қасамки, мен бундан бошқасини яхши билмайман, менга ўргатсангиз», деди. У зот: «Намозга турганингда такбир айт, сўнг Қуръондан сенга осон бўлганини ўқи, сўнг рукуъда таскин топгунингча рукуъ қил, сўнг тик туриб ростлангунингча бош кўтар, сўнг саждада таскин топгунингча сажда қил, сўнг ўтириб таскин топгунингча бош кўтар. Бутун намозингда ана шундай қил», дедилар.

أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ وَهْبٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحِيمِ، قَالَ حَدَّثَنِي زَيْدٌ، - هُوَ ابْنُ أَبِي أُنَيْسَةَ - عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، عَنْ عَوْنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، قَالَ قَامَ رَجُلٌ خَلْفَ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ كَبِيرًا وَالْحَمْدُ لِلَّهِ كَثِيرًا وَسُبْحَانَ اللَّهِ بُكْرَةً وَأَصِيلاً ‏.‏ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ صَاحِبُ الْكَلِمَةِ ‏"‏ فَقَالَ رَجُلٌ أَنَا يَا نَبِيَّ اللَّهِ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ لَقَدِ ابْتَدَرَهَا اثْنَا عَشَرَ مَلَكًا ‏"‏ ‏.‏

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Allohning Nabiysi ﷺ ortida turib: «Allohu akbaru kabiyra, val hamdu lillahi kasiyra, va subhaanallohi bukratan va asiyla», dedi. Shunda Allohning Nabiysi ﷺ: «Bu soʻzning egasi kim?» dedilar. Bir kishi: «Men, ey Allohning Nabiysi», dedi. U zot: «Uni oʻn ikki farishta olishga shoshildi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Бир киши Аллоҳнинг Набийси ﷺ ортида туриб: «Аллоҳу акбару кабийра, вал ҳамду лиллаҳи касийра, ва субҳааналлоҳи букратан ва асийла», деди. Шунда Аллоҳнинг Набийси ﷺ: «Бу сўзнинг эгаси ким?» дедилар. Бир киши: «Мен, эй Аллоҳнинг Набийси», деди. У зот: «Уни ўн икки фаришта олишга шошилди», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُجَاعٍ الْمَرُّوذِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، عَنْ حَجَّاجٍ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ عَوْنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ نُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ اللَّهُ أَكْبَرُ كَبِيرًا وَالْحَمْدُ لِلَّهِ كَثِيرًا وَسُبْحَانَ اللَّهِ بُكْرَةً وَأَصِيلاً ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنِ الْقَائِلُ كَلِمَةَ كَذَا وَكَذَا ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ عَجِبْتُ لَهَا ‏"‏ ‏.‏ وَذَكَرَ كَلِمَةً مَعْنَاهَا ‏"‏ فُتِحَتْ لَهَا أَبْوَابُ السَّمَاءِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ عُمَرَ مَا تَرَكْتُهُ مُنْذُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُهُ ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Biz Rasululloh ﷺ bilan namoz oʻqiyotgan edik, jamoadan bir kishi: «Allohu akbaru kabiyra, val hamdu lillahi kasiyra, va subhaanallohi bukratan va asiyla», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Falon-falon soʻzni aytgan kim?» dedilar. Jamoadan bir kishi: «Men, ey Allohning Rasuli», dedi. U zot: «Men bunga taajjub qildim», dedilar va maʼnosi «Uning uchun osmon eshiklari ochildi» degan soʻzni aytdilar. Ibn Umar dedi: «Rasululloh ﷺ buni aytganlarini eshitganimdan buyon uni tark etmadim».Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан намоз ўқиётган эдик, жамоадан бир киши: «Аллоҳу акбару кабийра, вал ҳамду лиллаҳи касийра, ва субҳааналлоҳи букратан ва асийла», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Фалон-фалон сўзни айтган ким?» дедилар. Жамоадан бир киши: «Мен, эй Аллоҳнинг Расули», деди. У зот: «Мен бунга таажжуб қилдим», дедилар ва маъноси «Унинг учун осмон эшиклари очилди» деган сўзни айтдилар. Ибн Умар деди: «Расулуллоҳ ﷺ буни айтганларини эшитганимдан буён уни тарк этмадим».

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ، عَنْ مُوسَى بْنِ عُمَيْرٍ الْعَنْبَرِيِّ، وَقَيْسِ بْنِ سُلَيْمٍ الْعَنْبَرِيِّ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَلْقَمَةُ بْنُ وَائِلٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا كَانَ قَائِمًا فِي الصَّلاَةِ قَبَضَ بِيَمِينِهِ عَلَى شِمَالِهِ ‏.‏

Voil ibn Hujr (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺni koʻrdim, namozda tik turganlarida oʻng qoʻllari bilan chap qoʻllarini ushlab olar edilar.Воил ибн Ҳужр (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺни кўрдим, намозда тик турганларида ўнг қўллари билан чап қўлларини ушлаб олар эдилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، عَنِ الْحَجَّاجِ بْنِ أَبِي زَيْنَبَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عُثْمَانَ، يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ، قَالَ رَآنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ وَضَعْتُ شِمَالِي عَلَى يَمِينِي فِي الصَّلاَةِ فَأَخَذَ بِيَمِينِي فَوَضَعَهَا عَلَى شِمَالِي ‏.‏

Ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ meni namozda chap qoʻlimni oʻng qoʻlim ustiga qoʻyib turganimni koʻrib qoldilar. Shunda oʻng qoʻlimdan olib, uni chap qoʻlim ustiga qoʻydilar.Ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ мени намозда чап қўлимни ўнг қўлим устига қўйиб турганимни кўриб қолдилар. Шунда ўнг қўлимдан олиб, уни чап қўлим устига қўйдилар.

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ زَائِدَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ كُلَيْبٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي أَنَّ وَائِلَ بْنَ حُجْرٍ، أَخْبَرَهُ قَالَ قُلْتُ لأَنْظُرَنَّ إِلَى صَلاَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَيْفَ يُصَلِّي فَنَظَرْتُ إِلَيْهِ فَقَامَ فَكَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى حَاذَتَا بِأُذُنَيْهِ ثُمَّ وَضَعَ يَدَهُ الْيُمْنَى عَلَى كَفِّهِ الْيُسْرَى وَالرُّسْغِ وَالسَّاعِدِ فَلَمَّا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ رَفَعَ يَدَيْهِ مِثْلَهَا - قَالَ - وَوَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ ثُمَّ لَمَّا رَفَعَ رَأْسَهُ رَفَعَ يَدَيْهِ مِثْلَهَا ثُمَّ سَجَدَ فَجَعَلَ كَفَّيْهِ بِحِذَاءِ أُذُنَيْهِ ثُمَّ قَعَدَ وَافْتَرَشَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَوَضَعَ كَفَّهُ الْيُسْرَى عَلَى فَخِذِهِ وَرُكْبَتِهِ الْيُسْرَى وَجَعَلَ حَدَّ مِرْفَقِهِ الأَيْمَنِ عَلَى فَخِذِهِ الْيُمْنَى ثُمَّ قَبَضَ اثْنَتَيْنِ مِنْ أَصَابِعِهِ وَحَلَّقَ حَلْقَةً ثُمَّ رَفَعَ إِصْبَعَهُ فَرَأَيْتُهُ يُحَرِّكُهَا يَدْعُو بِهَا ‏.‏

Voil ibn Hujr (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺning namozlarini, qanday oʻqishlarini albatta kuzataman», dedim. Bas, u zotga qaradim: turib takbir aytdilar va ikki qoʻllarini quloqlari barobariga kelgunicha koʻtardilar. Soʻng oʻng qoʻllarini chap kaftlari, bilaguzugi va soʻzagi ustiga qoʻydilar. Rukuʼga bormoqchi boʻlganlarida qoʻllarini yana shundayin koʻtardilar va qoʻllarini tizzalari ustiga qoʻydilar. Soʻng bosh koʻtarganlarida qoʻllarini yana shundayin koʻtardilar. Soʻng sajda qildilar va kaftlarini quloqlari barobariga qoʻydilar. Soʻng oʻtirib, chap oyoqlarini yozdilar va chap kaftlarini chap sonlari hamda tizzalari ustiga qoʻydilar, oʻng tirsaklari uchini oʻng sonlari ustiga qoʻydilar. Soʻng barmoqlaridan ikkitasini yumib, halqa qildilar, soʻng barmoqlarini koʻtardilar. Men u zotni uni harakatlantirib, u bilan duo qilayotganlarini koʻrdim.Воил ибн Ҳужр (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺнинг намозларини, қандай ўқишларини албатта кузатаман», дедим. Бас, у зотга қарадим: туриб такбир айтдилар ва икки қўлларини қулоқлари баробарига келгунича кўтардилар. Сўнг ўнг қўлларини чап кафтлари, билагузуги ва сўзаги устига қўйдилар. Рукуъга бормоқчи бўлганларида қўлларини яна шундайин кўтардилар ва қўлларини тиззалари устига қўйдилар. Сўнг бош кўтарганларида қўлларини яна шундайин кўтардилар. Сўнг сажда қилдилар ва кафтларини қулоқлари баробарига қўйдилар. Сўнг ўтириб, чап оёқларини ёздилар ва чап кафтларини чап сонлари ҳамда тиззалари устига қўйдилар, ўнг тирсаклари учини ўнг сонлари устига қўйдилар. Сўнг бармоқларидан иккитасини юмиб, ҳалқа қилдилар, сўнг бармоқларини кўтардилар. Мен у зотни уни ҳаракатлантириб, у билан дуо қилаётганларини кўрдим.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا جَرِيرٌ، عَنْ هِشَامٍ، ح وَأَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنْ هِشَامٍ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم نَهَى أَنْ يُصَلِّيَ الرَّجُلُ مُخْتَصِرًا ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ kishining qoʻlini beliga qoʻygan holda namoz oʻqishini man qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ кишининг қўлини белига қўйган ҳолда намоз ўқишини ман қилдилар.

أَخْبَرَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ، عَنْ سُفْيَانَ بْنِ حَبِيبٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زِيَادٍ، عَنْ زِيَادِ بْنِ صُبَيْحٍ، قَالَ صَلَّيْتُ إِلَى جَنْبِ ابْنِ عُمَرَ فَوَضَعْتُ يَدِي عَلَى خَصْرِي فَقَالَ لِي هَكَذَا ضَرْبَةً بِيَدِهِ فَلَمَّا صَلَّيْتُ قُلْتُ لِرَجُلٍ مَنْ هَذَا قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ ‏.‏ قُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَا رَابَكَ مِنِّي قَالَ إِنَّ هَذَا الصَّلْبُ وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَانَا عَنْهُ ‏.‏

Ziyod ibn Subayh (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Ibn Umarning yonida namoz oʻqidim va qoʻlimni belimga qoʻydim. U menga qoʻli bilan urib, mana bunday qilma, degandek ishora qildi. Namozni tugatgach, bir kishiga: «Bu kim?» dedim. U: «Abdulloh ibn Umar», dedi. Men: «Ey Abu Abdurrahmon, mendan nima sizni gʻashlantirdi?» dedim. U: «Bu — chormix qilingan holat, Rasululloh ﷺ bizni undan qaytargan edilar», dedi.Зиёд ибн Субайҳ (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Ибн Умарнинг ёнида намоз ўқидим ва қўлимни белимга қўйдим. У менга қўли билан уриб, мана бундай қилма, дегандек ишора қилди. Намозни тугатгач, бир кишига: «Бу ким?» дедим. У: «Абдуллоҳ ибн Умар», деди. Мен: «Эй Абу Абдурраҳмон, мендан нима сизни ғашлантирди?» дедим. У: «Бу — чормих қилинган ҳолат, Расулуллоҳ ﷺ бизни ундан қайтарган эдилар», деди.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ سُفْيَانَ بْنِ سَعِيدٍ الثَّوْرِيِّ، عَنْ مَيْسَرَةَ، عَنِ الْمِنْهَالِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ، رَأَى رَجُلاً يُصَلِّي قَدْ صَفَّ بَيْنَ قَدَمَيْهِ فَقَالَ خَالَفَ السُّنَّةَ وَلَوْ رَاوَحَ بَيْنَهُمَا كَانَ أَفْضَلَ ‏.‏

Abu Ubayda (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Abdulloh bir kishini ikki oyogʻini bir-biriga tekkizib jipslashtirgan holda namoz oʻqiyotganini koʻrdi va: «U sunnatga xilof qildi. Agar u ikki oyogʻiga navbatma-navbat ogʻirlik solganida afzalroq boʻlardi», dedi.Абу Убайда (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Абдуллоҳ бир кишини икки оёғини бир-бирига теккизиб жипслаштирган ҳолда намоз ўқиётганини кўрди ва: «У суннатга хилоф қилди. Агар у икки оёғига навбатма-навбат оғирлик солганида афзалроқ бўларди», деди.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، عَنْ شُعْبَةَ، قَالَ أَخْبَرَنِي مَيْسَرَةُ بْنُ حَبِيبٍ، قَالَ سَمِعْتُ الْمِنْهَالَ بْنَ عَمْرٍو، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّهُ رَأَى رَجُلاً يُصَلِّي قَدْ صَفَّ بَيْنَ قَدَمَيْهِ فَقَالَ أَخْطَأَ السُّنَّةَ وَلَوْ رَاوَحَ بَيْنَهُمَا كَانَ أَعْجَبَ إِلَىَّ ‏.‏

Abdulloh (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u bir kishini ikki oyogʻini bir-biriga jipslashtirgan holda namoz oʻqiyotganini koʻrdi va: «U sunnatda xato qildi. Agar u ikki oyogʻiga navbatma-navbat ogʻirlik solganida, bu menga koʻproq maʼqul boʻlardi», dedi.Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у бир кишини икки оёғини бир-бирига жипслаштирган ҳолда намоз ўқиётганини кўрди ва: «У суннатда хато қилди. Агар у икки оёғига навбатма-навбат оғирлик солганида, бу менга кўпроқ маъқул бўларди», деди.

أَخْبَرَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، قَالَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَتْ لَهُ سَكْتَةٌ إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namozni boshlaganlarida biroz jim turar edilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намозни бошлаганларида бироз жим турар эдилар.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا جَرِيرٌ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ سَكَتَ هُنَيْهَةً فَقُلْتُ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا تَقُولُ فِي سُكُوتِكَ بَيْنَ التَّكْبِيرِ وَالْقِرَاءَةِ قَالَ ‏"‏ أَقُولُ اللَّهُمَّ بَاعِدْ بَيْنِي وَبَيْنَ خَطَايَاىَ كَمَا بَاعَدْتَ بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ اللَّهُمَّ نَقِّنِي مِنْ خَطَايَاىَ كَمَا يُنَقَّى الثَّوْبُ الأَبْيَضُ مِنَ الدَّنَسِ اللَّهُمَّ اغْسِلْنِي مِنْ خَطَايَاىَ بِالْمَاءِ وَالثَّلْجِ وَالْبَرَدِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namozni boshlaganlarida biroz jim turar edilar. Men: «Otam-onam sizga fido boʻlsin, ey Rasululloh, takbir bilan qiroat orasidagi jim turishingizda nima deysiz?» dedim. U zot: «Men shuni aytaman: ‹Allohumma, boid bayni va bayna xotoyaya kamo boadta baynal-mashriqi val-magʻrib. Allohumma, naqqiniy min xotoyaya kamo yunaqqas-savbul-abyazu minad-danas. Allohumma-gʻsilniy min xotoyaya bil-moi vas-salji val-barad› (Ey Alloh, magʻrib bilan mashriq orasini uzoq qilganing kabi, men bilan xatolarim orasini uzoq qilgin. Ey Alloh, oq kiyim kirdan tozalangani kabi, meni xatolarimdan tozalagin. Ey Alloh, meni xatolarimdan suv, qor va doʻl bilan yuvgin)», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намозни бошлаганларида бироз жим турар эдилар. Мен: «Отам-онам сизга фидо бўлсин, эй Расулуллоҳ, такбир билан қироат орасидаги жим туришингизда нима дейсиз?» дедим. У зот: «Мен шуни айтаман: ‹Аллоҳумма, боид байни ва байна хотояя камо боадта байнал-машриқи вал-мағриб. Аллоҳумма, наққиний мин хотояя камо юнаққас-савбул-абязу минад-данас. Аллоҳумма-ғсилний мин хотояя бил-мои вас-салжи вал-барад› (Эй Аллоҳ, мағриб билан машриқ орасини узоқ қилганинг каби, мен билан хатоларим орасини узоқ қилгин. Эй Аллоҳ, оқ кийим кирдан тозалангани каби, мени хатоларимдан тозалагин. Эй Аллоҳ, мени хатоларимдан сув, қор ва дўл билан ювгин)», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ بْنِ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُرَيْحُ بْنُ يَزِيدَ الْحَضْرَمِيُّ، قَالَ أَخْبَرَنِي شُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ، قَالَ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا اسْتَفْتَحَ الصَّلاَةَ كَبَّرَ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّ صَلاَتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَاىَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ لاَ شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا مِنَ الْمُسْلِمِينَ اللَّهُمَّ اهْدِنِي لأَحْسَنِ الأَعْمَالِ وَأَحْسَنِ الأَخْلاَقِ لاَ يَهْدِي لأَحْسَنِهَا إِلاَّ أَنْتَ وَقِنِي سَيِّئَ الأَعْمَالِ وَسَيِّئَ الأَخْلاَقِ لاَ يَقِي سَيِّئَهَا إِلاَّ أَنْتَ ‏"‏ ‏.‏

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ namozni boshlaganlarida takbir aytar, soʻng: «Inna solatiy va nusukiy va mahyoya va mamotiy lillahi robbil-olamiyn, lo shariyka lahu va bizolika umirtu va ana minal-muslimiyn. Allohumma-hdiniy li-ahsanil-aʼmoli va ahsanil-axloqi, lo yahdiy li-ahsaniho illa anta, va qiniy sayyial-aʼmoli va sayyial-axloqi, lo yaqiy sayyiaho illa anta (Albatta, namozim, ibodatim, hayotim va oʻlimim olamlar Robbi Alloh uchundir. Uning sherigi yoʻq. Men shunga buyurilganman va men musulmonlardanman. Ey Alloh, meni amallarning va axloqning eng yaxshisiga yoʻllagin, uning eng yaxshisiga Sendan boshqa hech kim yoʻllamaydi. Amallarning va axloqning yomonidan meni saqlagin, uning yomonidan Sendan boshqa hech kim saqlamaydi)», der edilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ намозни бошлаганларида такбир айтар, сўнг: «Инна солатий ва нусукий ва маҳёя ва мамотий лиллаҳи роббил-оламийн, ло шарийка лаҳу ва бизолика умирту ва ана минал-муслимийн. Аллоҳумма-ҳдиний ли-аҳсанил-аъмоли ва аҳсанил-ахлоқи, ло яҳдий ли-аҳсаниҳо илла анта, ва қиний саййиал-аъмоли ва саййиал-ахлоқи, ло яқий саййиаҳо илла анта (Албатта, намозим, ибодатим, ҳаётим ва ўлимим оламлар Робби Аллоҳ учундир. Унинг шериги йўқ. Мен шунга буюрилганман ва мен мусулмонларданман. Эй Аллоҳ, мени амалларнинг ва ахлоқнинг энг яхшисига йўллагин, унинг энг яхшисига Сендан бошқа ҳеч ким йўлламайди. Амалларнинг ва ахлоқнинг ёмонидан мени сақлагин, унинг ёмонидан Сендан бошқа ҳеч ким сақламайди)», дер эдилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ، قَالَ حَدَّثَنِي عَمِّي الْمَاجِشُونُ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ، عَنْ عَلِيٍّ، رضى الله عنه أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا اسْتَفْتَحَ الصَّلاَةَ كَبَّرَ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ حَنِيفًا وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ إِنَّ صَلاَتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَاىَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ لاَ شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا مِنَ الْمُسْلِمِينَ اللَّهُمَّ أَنْتَ الْمَلِكُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ أَنَا عَبْدُكَ ظَلَمْتُ نَفْسِي وَاعْتَرَفْتُ بِذَنْبِي فَاغْفِرْ لِي ذُنُوبِي جَمِيعًا لاَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلاَّ أَنْتَ وَاهْدِنِي لأَحْسَنِ الأَخْلاَقِ لاَ يَهْدِي لأَحْسَنِهَا إِلاَّ أَنْتَ وَاصْرِفْ عَنِّي سَيِّئَهَا لاَ يَصْرِفُ عَنِّي سَيِّئَهَا إِلاَّ أَنْتَ لَبَّيْكَ وَسَعْدَيْكَ وَالْخَيْرُ كُلُّهُ فِي يَدَيْكَ وَالشَّرُّ لَيْسَ إِلَيْكَ أَنَا بِكَ وَإِلَيْكَ تَبَارَكْتَ وَتَعَالَيْتَ أَسْتَغْفِرُكَ وَأَتُوبُ إِلَيْكَ ‏"‏ ‏.‏

Ali (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namozni boshlaganlarida takbir aytar, soʻng: «Vajjahtu vajhiya lillaziy fatoras-samovoti val-arza haniyfan va mo ana minal-mushrikiyn. Inna solatiy va nusukiy va mahyoya va mamotiy lillahi robbil-olamiyn, lo shariyka lahu va bizolika umirtu va ana minal-muslimiyn. Allohumma, antal-maliku lo ilaha illa anta, ana abduka zolamtu nafsiy vaʼtaraftu bizanbiy, fagʻfirliy zunubiy jamiyʼan, lo yagʻfiruz-zunuba illa anta, vahdiniy li-ahsanil-axloqi, lo yahdiy li-ahsaniho illa anta, vasrif anniy sayyiaho, lo yasrifu anniy sayyiaho illa anta, labbayka va saʼdayka val-xayru kulluhu fiy yadayka, vash-sharru laysa ilayka, ana bika va ilayka, tabarokta va taʼolayta, astagʻfiruka va atubu ilayka (Yuzimni osmonlar va yerni yaratgan Zotga toʻgʻri qilib qaratdim, men mushriklardan emasman. Albatta, namozim, ibodatim, hayotim va oʻlimim olamlar Robbi Alloh uchundir, Uning sherigi yoʻq, men shunga buyurilganman va men musulmonlardanman. Ey Alloh, Sen Podshohsan, Sendan boshqa iloh yoʻq. Men Sening bandangman, oʻzimga zulm qildim va gunohimni eʼtirof etdim, barcha gunohlarimni kechir, gunohlarni Sendan boshqa hech kim kechirmaydi. Meni eng yaxshi axloqqa yoʻllagin, uning eng yaxshisiga Sendan boshqa hech kim yoʻllamaydi. Undan yomon axloqni mendan burib yubor, uning yomonini mendan Sendan boshqa hech kim burib yubormaydi. Labbayka va saʼdayka, barcha yaxshilik Sening qoʻlingda, yomonlik Senga nisbat berilmaydi. Men Sen bilanman va Sengaman. Sen barakotli va oliysan. Sendan magʻfirat soʻrayman va Senga tavba qilaman)», der edilar.Али (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намозни бошлаганларида такбир айтар, сўнг: «Важжаҳту важҳия лиллазий фаторас-самовоти вал-арза ҳанийфан ва мо ана минал-мушрикийн. Инна солатий ва нусукий ва маҳёя ва мамотий лиллаҳи роббил-оламийн, ло шарийка лаҳу ва бизолика умирту ва ана минал-муслимийн. Аллоҳумма, антал-малику ло илаҳа илла анта, ана абдука золамту нафсий ваътарафту бизанбий, фағфирлий зунубий жамийъан, ло яғфируз-зунуба илла анта, ваҳдиний ли-аҳсанил-ахлоқи, ло яҳдий ли-аҳсаниҳо илла анта, васриф анний саййиаҳо, ло ясрифу анний саййиаҳо илла анта, лаббайка ва саъдайка вал-хайру куллуҳу фий ядайка, ваш-шарру лайса илайка, ана бика ва илайка, табарокта ва таъолайта, астағфирука ва атубу илайка (Юзимни осмонлар ва ерни яратган Зотга тўғри қилиб қаратдим, мен мушриклардан эмасман. Албатта, намозим, ибодатим, ҳаётим ва ўлимим оламлар Робби Аллоҳ учундир, Унинг шериги йўқ, мен шунга буюрилганман ва мен мусулмонларданман. Эй Аллоҳ, Сен Подшоҳсан, Сендан бошқа илоҳ йўқ. Мен Сенинг бандангман, ўзимга зулм қилдим ва гуноҳимни эътироф этдим, барча гуноҳларимни кечир, гуноҳларни Сендан бошқа ҳеч ким кечирмайди. Мени энг яхши ахлоққа йўллагин, унинг энг яхшисига Сендан бошқа ҳеч ким йўлламайди. Ундан ёмон ахлоқни мендан буриб юбор, унинг ёмонини мендан Сендан бошқа ҳеч ким буриб юбормайди. Лаббайка ва саъдайка, барча яхшилик Сенинг қўлингда, ёмонлик Сенга нисбат берилмайди. Мен Сен биланман ва Сенгаман. Сен баракотли ва олийсан. Сендан мағфират сўрайман ва Сенга тавба қиламан)», дер эдилар.

أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ عُثْمَانَ الْحِمْصِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ حِمْيَرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ، وَذَكَرَ، آخَرَ قَبْلَهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ هُرْمُزَ الأَعْرَجِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مَسْلَمَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا قَامَ يُصَلِّي تَطَوُّعًا قَالَ ‏"‏ اللَّهُ أَكْبَرُ وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ حَنِيفًا مُسْلِمًا وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ إِنَّ صَلاَتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَاىَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ لاَ شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ اللَّهُمَّ أَنْتَ الْمَلِكُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ سُبْحَانَكَ وَبِحَمْدِكَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ يَقْرَأُ ‏.‏

Muhammad ibn Maslama (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ nafl namoz oʻqishga turganlarida: «Allohu akbar. Vajjahtu vajhiya lillaziy fatoras-samovoti val-arza haniyfan musliman va mo ana minal-mushrikiyn. Inna solatiy va nusukiy va mahyoya va mamotiy lillahi robbil-olamiyn, lo shariyka lahu va bizolika umirtu va ana avvalul-muslimiyn. Allohumma, antal-maliku lo ilaha illa anta, subhonaka va bihamdika (Alloh buyukdir. Yuzimni osmonlar va yerni yaratgan Zotga toʻgʻri qilib, musulmon holimda qaratdim, men mushriklardan emasman. Albatta, namozim, ibodatim, hayotim va oʻlimim olamlar Robbi Alloh uchundir, Uning sherigi yoʻq, men shunga buyurilganman va men musulmonlarning avvalimman. Ey Alloh, Sen Podshohsan, Sendan boshqa iloh yoʻq, Seni poklab, hamdingni aytaman)», der, soʻng qiroat qilar edilar.Муҳаммад ибн Маслама (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ нафл намоз ўқишга турганларида: «Аллоҳу акбар. Важжаҳту важҳия лиллазий фаторас-самовоти вал-арза ҳанийфан муслиман ва мо ана минал-мушрикийн. Инна солатий ва нусукий ва маҳёя ва мамотий лиллаҳи роббил-оламийн, ло шарийка лаҳу ва бизолика умирту ва ана аввалул-муслимийн. Аллоҳумма, антал-малику ло илаҳа илла анта, субҳонака ва биҳамдика (Аллоҳ буюкдир. Юзимни осмонлар ва ерни яратган Зотга тўғри қилиб, мусулмон ҳолимда қаратдим, мен мушриклардан эмасман. Албатта, намозим, ибодатим, ҳаётим ва ўлимим оламлар Робби Аллоҳ учундир, Унинг шериги йўқ, мен шунга буюрилганман ва мен мусулмонларнинг аввалимман. Эй Аллоҳ, Сен Подшоҳсан, Сендан бошқа илоҳ йўқ, Сени поклаб, ҳамдингни айтаман)», дер, сўнг қироат қилар эдилар.

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ فَضَالَةَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، قَالَ أَنْبَأَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ أَبِي الْمُتَوَكِّلِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ قَالَ ‏"‏ سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ تَبَارَكَ اسْمُكَ وَتَعَالَى جَدُّكَ وَلاَ إِلَهَ غَيْرُكَ ‏"‏ ‏.‏

Abu Said (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ namozni boshlaganlarida: «Subhonakallohumma va bihamdika, tabarokasmuka va taʼolo jadduka va lo ilaha gʻayruk (Ey Alloh, Seni poklab, hamding bilan zikr etaman, isming barakotlidir, ulugʻligʻing yuksakdir, Sendan boshqa iloh yoʻq)», der edilar.Абу Саид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ намозни бошлаганларида: «Субҳонакаллоҳумма ва биҳамдика, табарокасмука ва таъоло жаддука ва ло илаҳа ғайрук (Эй Аллоҳ, Сени поклаб, ҳамдинг билан зикр этаман, исминг баракотлидир, улуғлиғинг юксакдир, Сендан бошқа илоҳ йўқ)», дер эдилар.

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ سُلَيْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ، قَالَ حَدَّثَنِي جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ أَبِي الْمُتَوَكِّلِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ قَالَ ‏"‏ سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ وَتَبَارَكَ اسْمُكَ وَتَعَالَى جَدُّكَ وَلاَ إِلَهَ غَيْرُكَ ‏"‏ ‏.‏

Abu Said (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namozni boshlaganlarida: «Subhonakallohumma va bihamdika va tabarokasmuka va taʼolo jadduka va lo ilaha gʻayruk (Ey Alloh, Seni poklab, hamding bilan zikr etaman, isming barakotlidir, ulugʻligʻing yuksakdir, Sendan boshqa iloh yoʻq)», der edilar.Абу Саид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намозни бошлаганларида: «Субҳонакаллоҳумма ва биҳамдика ва табарокасмука ва таъоло жаддука ва ло илаҳа ғайрук (Эй Аллоҳ, Сени поклаб, ҳамдинг билан зикр этаман, исминг баракотлидир, улуғлиғинг юксакдир, Сендан бошқа илоҳ йўқ)», дер эдилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ ثَابِتٍ، وَقَتَادَةَ، وَحُمَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّهُ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي بِنَا إِذْ جَاءَ رَجُلٌ فَدَخَلَ الْمَسْجِدَ وَقَدْ حَفَزَهُ النَّفَسُ فَقَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ الْحَمْدُ لِلَّهِ حَمْدًا كَثِيرًا طَيِّبًا مُبَارَكًا فِيهِ ‏.‏ فَلَمَّا قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلاَتَهُ قَالَ ‏"‏ أَيُّكُمُ الَّذِي تَكَلَّمَ بِكَلِمَاتٍ ‏"‏ فَأَرَمَّ الْقَوْمُ قَالَ ‏"‏ إِنَّهُ لَمْ يَقُلْ بَأْسًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ جِئْتُ وَقَدْ حَفَزَنِي النَّفَسُ فَقُلْتُهَا ‏.‏ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَقَدْ رَأَيْتُ اثْنَىْ عَشَرَ مَلَكًا يَبْتَدِرُونَهَا أَيُّهُمْ يَرْفَعُهَا ‏"‏ ‏.‏

Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u shunday dedi: Rasululloh ﷺ bizga namoz oʻqib berayotgan edilar, shu payt bir kishi keldi va masjidga kirdi, nafasi qisilgan edi. U: «Allohu akbar, alhamdu lillahi hamdan kasiyran toyyiban muborakan fiyh (Alloh buyukdir, koʻp, pokiza va barakali hamd Allohga xosdir)», dedi. Rasululloh ﷺ namozlarini tugatgach: «Qaysingiz bu kalimalarni aytdi?» dedilar. Jamoat jim boʻlib qoldi. U zot: «U yomon soʻz aytgani yoʻq», dedilar. Haligi kishi: «Men aytdim, ey Rasululloh, nafasim qisilgan holda kelib, uni aytdim», dedi. Nabiy ﷺ: «Men oʻn ikki farishtani, qay biri uni koʻtarib chiqsa ekan, deb u soʻzga oshiqayotganini koʻrdim», dedilar.Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у шундай деди: Расулуллоҳ ﷺ бизга намоз ўқиб бераётган эдилар, шу пайт бир киши келди ва масжидга кирди, нафаси қисилган эди. У: «Аллоҳу акбар, алҳамду лиллаҳи ҳамдан касийран тоййибан муборакан фийҳ (Аллоҳ буюкдир, кўп, покиза ва баракали ҳамд Аллоҳга хосдир)», деди. Расулуллоҳ ﷺ намозларини тугатгач: «Қайсингиз бу калималарни айтди?» дедилар. Жамоат жим бўлиб қолди. У зот: «У ёмон сўз айтгани йўқ», дедилар. Ҳалиги киши: «Мен айтдим, эй Расулуллоҳ, нафасим қисилган ҳолда келиб, уни айтдим», деди. Набий ﷺ: «Мен ўн икки фариштани, қай бири уни кўтариб чиқса экан, деб у сўзга ошиқаётганини кўрдим», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ - رضى الله عنهما - يَسْتَفْتِحُونَ الْقِرَاءَةَ بِـ ‏{‏ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ ‏}‏

Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ, Abu Bakr va Umar (roziyallohu anhumo) qiroatni {Alhamdu lillahi robbil-olamiyn} (Hamd olamlar Robbi Alloh uchundir) deb boshlar edilar. (Foteha 2)Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ, Абу Бакр ва Умар (розияллоҳу анҳумо) қироатни {Алҳамду лиллаҳи роббил-оламийн} (Ҳамд оламлар Робби Аллоҳ учундир) деб бошлар эдилар. (Фотеҳа 2)

أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الزُّهْرِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَمَعَ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ - رضى الله عنهما - فَافْتَتَحُوا بِـ ‏{‏ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ ‏}‏

Anas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u shunday dedi: Nabiy ﷺ bilan, Abu Bakr va Umar (roziyallohu anhumo) bilan namoz oʻqidim, ular {Alhamdu lillahi robbil-olamiyn} (Hamd olamlar Robbi Alloh uchundir) deb boshladilar. (Foteha 2)Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у шундай деди: Набий ﷺ билан, Абу Бакр ва Умар (розияллоҳу анҳумо) билан намоз ўқидим, улар {Алҳамду лиллаҳи роббил-оламийн} (Ҳамд оламлар Робби Аллоҳ учундир) деб бошладилар. (Фотеҳа 2)

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ، عَنِ الْمُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ بَيْنَمَا ذَاتَ يَوْمٍ بَيْنَ أَظْهُرِنَا - يُرِيدُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم - إِذْ أَغْفَى إِغْفَاءَةً ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ مُتَبَسِّمًا فَقُلْنَا لَهُ مَا أَضْحَكَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ نَزَلَتْ عَلَىَّ آنِفًا سُورَةُ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ‏{‏ إِنَّا أَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَ * فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ * إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الأَبْتَرُ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ هَلْ تَدْرُونَ مَا الْكَوْثَرُ ‏"‏ ‏.‏ قُلْنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَإِنَّهُ نَهْرٌ وَعَدَنِيهِ رَبِّي فِي الْجَنَّةِ آنِيَتُهُ أَكْثَرُ مِنْ عَدَدِ الْكَوَاكِبِ تَرِدُهُ عَلَىَّ أُمَّتِي فَيُخْتَلَجُ الْعَبْدُ مِنْهُمْ فَأَقُولُ يَا رَبِّ إِنَّهُ مِنْ أُمَّتِي ‏.‏ فَيَقُولُ لِي إِنَّكَ لاَ تَدْرِي مَا أَحْدَثَ بَعْدَكَ ‏"‏ ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kuni u zot — Paygʻambar ﷺni nazarda tutmoqda — bizning oramizda ekan, birdan mudrab ketdilar, soʻng bosh koʻtarib tabassum qildilar. Biz: «Sizni nima kuldirdi, ey Rasululloh?» dedik. U zot: «Hozirgina menga ushbu sura nozil boʻldi: Bismillahir Rohmanir Rohiym. {Albatta, Biz senga Kavsarni ato etdik. Bas, Robbing uchun namoz oʻqi va qurbonlik qil. Albatta, senga adovat qilguvchining oʻzi dumsizdir} (Kavsar 1-3)», dedilar. Soʻng: «Kavsar nima ekanini bilasizmi?» dedilar. Biz: «Alloh va Uning Rasuli bilguvchiroqdir», dedik. U zot: «U bir nahrdirki, Robbim uni menga jannatda vaʼda qilgan. Uning idishlari yulduzlar sonidan koʻpdir. Ummatim uning oldiga keladi, ulardan bir banda tortib olinadi. Shunda men: ‹Ey Robbim, u mening ummatimdandir›, deyman. U menga: ‹Sen sendan keyin ular nima yangilik chiqarganini bilmaysan›, deydi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир куни у зот — Пайғамбар ﷺни назарда тутмоқда — бизнинг орамизда экан, бирдан мудраб кетдилар, сўнг бош кўтариб табассум қилдилар. Биз: «Сизни нима кулдирди, эй Расулуллоҳ?» дедик. У зот: «Ҳозиргина менга ушбу сура нозил бўлди: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм. {Албатта, Биз сенга Кавсарни ато этдик. Бас, Роббинг учун намоз ўқи ва қурбонлик қил. Албатта, сенга адоват қилгувчининг ўзи думсиздир} (Кавсар 1-3)», дедилар. Сўнг: «Кавсар нима эканини биласизми?» дедилар. Биз: «Аллоҳ ва Унинг Расули билгувчироқдир», дедик. У зот: «У бир наҳрдирки, Роббим уни менга жаннатда ваъда қилган. Унинг идишлари юлдузлар сонидан кўпдир. Умматим унинг олдига келади, улардан бир банда тортиб олинади. Шунда мен: ‹Эй Роббим, у менинг умматимдандир›, дейман. У менга: ‹Сен сендан кейин улар нима янгилик чиқарганини билмайсан›, дейди», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الْحَكَمِ، عَنْ شُعَيْبٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، حَدَّثَنَا خَالِدٌ، عَنِ ابْنِ أَبِي هِلاَلٍ، عَنْ نُعَيْمٍ الْمُجْمِرِ، قَالَ صَلَّيْتُ وَرَاءَ أَبِي هُرَيْرَةَ فَقَرَأَ ‏{‏ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ ‏}‏ الرَّحِيمِ ثُمَّ قَرَأَ بِأُمِّ الْقُرْآنِ حَتَّى إِذَا بَلَغَ ‏{‏ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلاَ الضَّالِّينَ ‏}‏ فَقَالَ آمِينَ ‏.‏ فَقَالَ النَّاسُ آمِينَ ‏.‏ وَيَقُولُ كُلَّمَا سَجَدَ اللَّهُ أَكْبَرُ وَإِذَا قَامَ مِنَ الْجُلُوسِ فِي الاِثْنَيْنِ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ وَإِذَا سَلَّمَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنِّي لأَشْبَهُكُمْ صَلاَةً بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: (Nuʼaym al-Mujmir aytadi:) Men Abu Hurayraning orqasida namoz oʻqidim. U {Bismillahir Rohmanir Rohiym}ni oʻqidi, soʻng Fotiha surasini oʻqidi. {gʻayril magʻzubi alayhim val az-zoolliyn}ga yetganda: «Omiyn», dedi, odamlar ham: «Omiyn», dedilar. Har sajda qilganda: «Allohu akbar», derdi. Ikki rakaatdan soʻng oʻtirishdan turganda: «Allohu akbar», derdi. Salom berganda esa: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zotga qasamki, men namozda Rasululloh ﷺga sizlardan koʻra oʻxshashroqman», derdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: (Нуъайм ал-Мужмир айтади:) Мен Абу Ҳурайранинг орқасида намоз ўқидим. У {Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм}ни ўқиди, сўнг Фотиҳа сурасини ўқиди. {ғайрил мағзуби алайҳим вал аз-зооллийн}га етганда: «Омийн», деди, одамлар ҳам: «Омийн», дедилар. Ҳар сажда қилганда: «Аллоҳу акбар», дерди. Икки ракаатдан сўнг ўтиришдан турганда: «Аллоҳу акбар», дерди. Салом берганда эса: «Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки, мен намозда Расулуллоҳ ﷺга сизлардан кўра ўхшашроқман», дерди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْحَسَنِ بْنِ شَقِيقٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَقُولُ، أَنْبَأَنَا أَبُو حَمْزَةَ، عَنْ مَنْصُورِ بْنِ زَاذَانَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يُسْمِعْنَا قِرَاءَةَ ‏{‏ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ‏}‏ وَصَلَّى بِنَا أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فَلَمْ نَسْمَعْهَا مِنْهُمَا ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizga imom boʻlib namoz oʻqidilar, biroq bizga {Bismillahir Rohmanir Rohiym}ning qiroatini eshittirmadilar. Abu Bakr va Umar ham bizga imom boʻlib namoz oʻqidilar, ulardan ham buni eshitmadik.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизга имом бўлиб намоз ўқидилар, бироқ бизга {Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм}нинг қироатини эшиттирмадилар. Абу Бакр ва Умар ҳам бизга имом бўлиб намоз ўқидилар, улардан ҳам буни эшитмадик.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ أَبُو سَعِيدٍ الأَشَجُّ، قَالَ حَدَّثَنِي عُقْبَةُ بْنُ خَالِدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، وَابْنُ أَبِي عَرُوبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ صَلَّيْتُ خَلْفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعُثْمَانَ - رضى الله عنهم - فَلَمْ أَسْمَعْ أَحَدًا مِنْهُمْ يَجْهَرُ بِـ ‏{‏ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ‏}‏ ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺ, Abu Bakr, Umar va Usmon (roziyallohu anhum)ning orqalarida namoz oʻqidim, ulardan birortasi {Bismillahir Rohmanir Rohiym}ni ovoz chiqarib oʻqiganini eshitmadim.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺ, Абу Бакр, Умар ва Усмон (розияллоҳу анҳум)нинг орқаларида намоз ўқидим, улардан бирортаси {Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм}ни овоз чиқариб ўқиганини эшитмадим.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ غِيَاثٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو نُعَامَةَ الْحَنَفِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ، قَالَ كَانَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُغَفَّلٍ إِذَا سَمِعَ أَحَدَنَا، يَقْرَأُ ‏{‏ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ‏}‏ يَقُولُ صَلَّيْتُ خَلْفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَخَلْفَ أَبِي بَكْرٍ وَخَلْفَ عُمَرَ رضى الله عنهما فَمَا سَمِعْتُ أَحَدًا مِنْهُمْ قَرَأَ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ‏.‏

Abdulloh ibn Mugʻaffal (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U bizdan birortamiz {Bismillahir Rohmanir Rohiym}ni oʻqiganini eshitsa, shunday derdi: «Men Rasululloh ﷺning, Abu Bakrning va Umar (roziyallohu anhumo)ning orqalarida namoz oʻqidim, ulardan birortasi Bismillahir Rohmanir Rohiymni oʻqiganini eshitmadim».Абдуллоҳ ибн Муғаффал (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У биздан бирортамиз {Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм}ни ўқиганини эшитса, шундай дерди: «Мен Расулуллоҳ ﷺнинг, Абу Бакрнинг ва Умар (розияллоҳу анҳумо)нинг орқаларида намоз ўқидим, улардан бирортаси Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳиймни ўқиганини эшитмадим».

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ الْعَلاَءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا السَّائِبِ، مَوْلَى هِشَامِ بْنِ زُهْرَةَ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ صَلَّى صَلاَةً لَمْ يَقْرَأْ فِيهَا بِأُمِّ الْقُرْآنِ فَهِيَ خِدَاجٌ هِيَ خِدَاجٌ هِيَ خِدَاجٌ ‏"‏ ‏.‏ غَيْرُ تَمَامٍ ‏.‏ فَقُلْتُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ إِنِّي أَحْيَانًا أَكُونُ وَرَاءَ الإِمَامِ ‏.‏ فَغَمَزَ ذِرَاعِي وَقَالَ اقْرَأْ بِهَا يَا فَارِسِيُّ فِي نَفْسِكَ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ قَسَمْتُ الصَّلاَةَ بَيْنِي وَبَيْنَ عَبْدِي نِصْفَيْنِ فَنِصْفُهَا لِي وَنِصْفُهَا لِعَبْدِي وَلِعَبْدِي مَا سَأَلَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اقْرَءُوا يَقُولُ الْعَبْدُ ‏{‏ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ ‏}‏ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ حَمِدَنِي عَبْدِي ‏.‏ يَقُولُ الْعَبْدُ ‏{‏ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ‏}‏ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَثْنَى عَلَىَّ عَبْدِي ‏.‏ يَقُولُ الْعَبْدُ ‏{‏ مَالِكِ يَوْمِ الدِّينِ ‏}‏ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَجَّدَنِي عَبْدِي ‏.‏ يَقُولُ الْعَبْدُ ‏{‏ إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ ‏}‏ فَهَذِهِ الآيَةُ بَيْنِي وَبَيْنَ عَبْدِي وَلِعَبْدِي مَا سَأَلَ ‏.‏ يَقُولُ الْعَبْدُ ‏{‏ اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ * صِرَاطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلاَ الضَّالِّينَ ‏}‏ فَهَؤُلاَءِ لِعَبْدِي وَلِعَبْدِي مَا سَأَلَ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim bir namoz oʻqib, unda Fotiha surasini oʻqimasa, u namoz nuqsonlidir, u nuqsonlidir, u nuqsonlidir, toʻliq emasdir», dedilar. Men: «Ey Abu Hurayra, men baʼzan imomning orqasida boʻlaman», dedim. U bilagimni qisib: «Uni ichingda oʻqi, ey forslik! Chunki men Rasululloh ﷺ shunday deyayotganini eshitdim: ‹Alloh azza va jalla aytadi: Men namozni Oʻzim bilan bandam oʻrtasida ikki boʻlakka boʻldim, uning yarmi Meniki, yarmi bandamniki, bandamga soʻragani beriladi›», dedi. Rasululloh ﷺ dedilar: «Oʻqinglar. Banda: {Alhamdu lillahi robbil aalamiyn}, deydi. Alloh azza va jalla: ‹Bandam Menga hamd aytdi›, deydi. Banda: {ar-Rohmanir Rohiym}, deydi. Alloh azza va jalla: ‹Bandam Meni maqtadi›, deydi. Banda: {Maliki yavmid diyn}, deydi. Alloh azza va jalla: ‹Bandam Meni ulugʻladi›, deydi. Banda: {Iyyaka naʼbudu va iyyaka nastaiyn}, deydi. Bu oyat Men bilan bandam oʻrtasidadir, bandamga soʻragani beriladi. Banda: {Ihdinas sirotol mustaqiym. Sirotollaziyna anʼamta alayhim gʻayril magʻzubi alayhim val az-zoolliyn}, deydi. Bular esa bandamniki, bandamga soʻragani beriladi».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким бир намоз ўқиб, унда Фотиҳа сурасини ўқимаса, у намоз нуқсонлидир, у нуқсонлидир, у нуқсонлидир, тўлиқ эмасдир», дедилар. Мен: «Эй Абу Ҳурайра, мен баъзан имомнинг орқасида бўламан», дедим. У билагимни қисиб: «Уни ичингда ўқи, эй форслик! Чунки мен Расулуллоҳ ﷺ шундай деяётганини эшитдим: ‹Аллоҳ азза ва жалла айтади: Мен намозни Ўзим билан бандам ўртасида икки бўлакка бўлдим, унинг ярми Меники, ярми бандамники, бандамга сўрагани берилади›», деди. Расулуллоҳ ﷺ дедилар: «Ўқинглар. Банда: {Алҳамду лиллаҳи роббил ааламийн}, дейди. Аллоҳ азза ва жалла: ‹Бандам Менга ҳамд айтди›, дейди. Банда: {ар-Роҳманир Роҳийм}, дейди. Аллоҳ азза ва жалла: ‹Бандам Мени мақтади›, дейди. Банда: {Малики явмид дийн}, дейди. Аллоҳ азза ва жалла: ‹Бандам Мени улуғлади›, дейди. Банда: {Ийяка наъбуду ва ийяка настаийн}, дейди. Бу оят Мен билан бандам ўртасидадир, бандамга сўрагани берилади. Банда: {Иҳдинас сиротол мустақийм. Сиротоллазийна анъамта алайҳим ғайрил мағзуби алайҳим вал аз-зооллийн}, дейди. Булар эса бандамники, бандамга сўрагани берилади».

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ لاَ صَلاَةَ لِمَنْ لَمْ يَقْرَأْ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ ‏"‏ ‏.‏

Uboda ibn Somit (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Kim Fotihatul-kitobni oʻqimasa, uning namozi yoʻqdir», dedilar.Убода ибн Сомит (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Ким Фотиҳатул-китобни ўқимаса, унинг намози йўқдир», дедилар.

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ صَلاَةَ لِمَنْ لَمْ يَقْرَأْ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ فَصَاعِدًا ‏"‏ ‏.‏

Uboda ibn Somit (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim Fotihatul-kitobni va undan koʻprogʻini oʻqimasa, uning namozi yoʻqdir», dedilar.Убода ибн Сомит (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким Фотиҳатул-китобни ва ундан кўпроғини ўқимаса, унинг намози йўқдир», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ الْمُخَرِّمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ عَمَّارِ بْنِ رُزَيْقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عِيسَى، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ بَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدَهُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ إِذْ سَمِعَ نَقِيضًا فَوْقَهُ فَرَفَعَ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ بَصَرَهُ إِلَى السَّمَاءِ فَقَالَ هَذَا بَابٌ قَدْ فُتِحَ مِنَ السَّمَاءِ مَا فُتِحَ قَطُّ ‏.‏ قَالَ فَنَزَلَ مِنْهُ مَلَكٌ فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَبْشِرْ بِنُورَيْنِ أُوتِيتَهُمَا لَمْ يُؤْتَهُمَا نَبِيٌّ قَبْلَكَ فَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَخَوَاتِيمِ سُورَةِ الْبَقَرَةِ لَمْ تَقْرَأْ حَرْفًا مِنْهُمَا إِلاَّ أُعْطِيتَهُ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning huzurlarida Jibril alayhissalom bor ekan, u birdan tepasidan bir gʻichirlashni eshitdi. Jibril alayhissalom koʻzini osmonga koʻtarib: «Bu osmonda ochilgan bir eshikdir, u aslo ochilmagan edi», dedi. Undan bir farishta tushib, Paygʻambar ﷺning huzurlariga keldi va: «Senga berilgan, sendan oldingi hech bir paygʻambarga berilmagan ikki nur bilan xushxabar boʻlsin: Fotihatul-kitob va Baqara surasining oxirgi oyatlari. Sen ulardan bir harf oʻqishing bilan albatta senga (savobi) beriladi», dedi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларида Жибрил алайҳиссалом бор экан, у бирдан тепасидан бир ғичирлашни эшитди. Жибрил алайҳиссалом кўзини осмонга кўтариб: «Бу осмонда очилган бир эшикдир, у асло очилмаган эди», деди. Ундан бир фаришта тушиб, Пайғамбар ﷺнинг ҳузурларига келди ва: «Сенга берилган, сендан олдинги ҳеч бир пайғамбарга берилмаган икки нур билан хушхабар бўлсин: Фотиҳатул-китоб ва Бақара сурасининг охирги оятлари. Сен улардан бир ҳарф ўқишинг билан албатта сенга (савоби) берилади», деди.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ سَمِعْتُ حَفْصَ بْنَ عَاصِمٍ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي سَعِيدِ بْنِ الْمُعَلَّى، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مَرَّ بِهِ وَهُوَ يُصَلِّي فَدَعَاهُ - قَالَ - فَصَلَّيْتُ ثُمَّ أَتَيْتُهُ فَقَالَ ‏"‏ مَا مَنَعَكَ أَنْ تُجِيبَنِي ‏"‏ قَالَ كُنْتُ أُصَلِّي ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَلَمْ يَقُلِ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَجِيبُوا لِلَّهِ وَلِلرَّسُولِ إِذَا دَعَاكُمْ لِمَا يُحْيِيكُمْ ‏}‏ أَلاَ أُعَلِّمُكَ أَعْظَمَ سُورَةٍ قَبْلَ أَنْ أَخْرُجَ مِنَ الْمَسْجِدِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَذَهَبَ لِيَخْرُجَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَوْلَكَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ هِيَ السَّبْعُ الْمَثَانِي الَّذِي أُوتِيتُ وَالْقُرْآنُ الْعَظِيمُ ‏"‏ ‏.‏

Abu Said ibn al-Muallo (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ men namoz oʻqiyotgan chogʻimda yonimdan oʻtib, meni chaqirdilar. Men namozimni tugatdim, soʻng u zotning oldilariga keldim. U zot: «Menga javob berishdan seni nima toʻsdi?» dedilar. Men: «Namoz oʻqiyotgan edim», dedim. U zot: «Alloh azza va jalla: {Ey iymon keltirganlar! Alloh va Rasuli sizlarni tiriltiradigan narsaga chaqirganda, ularga javob beringlar} (Anfol 24) demaganmi? Men masjiddan chiqib ketishimdan oldin senga eng ulugʻ surani oʻrgatmaymi?» dedilar. Soʻng u zot chiqmoqchi boʻldilar. Men: «Ey Rasululloh, aytgan gapingiz-chi?» dedim. U zot: «Alhamdu lillahi robbil aalamiyn — bu menga berilgan sabʼul-masoniy va Qurʼoni azimdir», dedilar.Абу Саид ибн ал-Муалло (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ мен намоз ўқиётган чоғимда ёнимдан ўтиб, мени чақирдилар. Мен намозимни тугатдим, сўнг у зотнинг олдиларига келдим. У зот: «Менга жавоб беришдан сени нима тўсди?» дедилар. Мен: «Намоз ўқиётган эдим», дедим. У зот: «Аллоҳ азза ва жалла: {Эй иймон келтирганлар! Аллоҳ ва Расули сизларни тирилтирадиган нарсага чақирганда, уларга жавоб беринглар} (Анфол 24) демаганми? Мен масжиддан чиқиб кетишимдан олдин сенга энг улуғ сурани ўргатмайми?» дедилар. Сўнг у зот чиқмоқчи бўлдилар. Мен: «Эй Расулуллоҳ, айтган гапингиз-чи?» дедим. У зот: «Алҳамду лиллаҳи роббил ааламийн — бу менга берилган сабъул-масоний ва Қуръони азимдир», дедилар.

أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ، قَالَ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ جَعْفَرٍ، عَنِ الْعَلاَءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنْ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي التَّوْرَاةِ وَلاَ فِي الإِنْجِيلِ مِثْلَ أُمِّ الْقُرْآنِ وَهِيَ السَّبْعُ الْمَثَانِي وَهِيَ مَقْسُومَةٌ بَيْنِي وَبَيْنَ عَبْدِي وَلِعَبْدِي مَا سَأَلَ ‏"‏ ‏.‏

Ubay ibn Kaʼb (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Alloh azza va jalla Tavrotda ham, Injilda ham Fotihatul-kitobga oʻxshashini nozil qilmagan. U sabʼul-masoniydir. U Men bilan bandam oʻrtasida boʻlingandir, bandamga soʻragani beriladi», dedilar.Убай ибн Каъб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалла Тавротда ҳам, Инжилда ҳам Фотиҳатул-китобга ўхшашини нозил қилмаган. У сабъул-масонийдир. У Мен билан бандам ўртасида бўлингандир, бандамга сўрагани берилади», дедилар.

أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ مُسْلِمٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ أُوتِيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم سَبْعًا مِنَ الْمَثَانِي السَّبْعَ الطُّوَلَ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺga sabʼul-masoniy — yetta uzun sura berildi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺга сабъул-масоний — етта узун сура берилди.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ سَبْعًا مِنَ الْمَثَانِي ‏}‏ قَالَ السَّبْعُ الطُّوَلُ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U Alloh azza va jallaning {sabʼan minal masoniy} (Hijr 87) degan soʻzi haqida: «Yetta uzun suradir», dedi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У Аллоҳ азза ва жалланинг {сабъан минал масоний} (Ҳижр 87) деган сўзи ҳақида: «Етта узун сурадир», деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ زُرَارَةَ، عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ، قَالَ صَلَّى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الظُّهْرَ فَقَرَأَ رَجُلٌ خَلْفَهُ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ فَلَمَّا صَلَّى قَالَ مَنْ قَرَأَ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ ‏.‏ قَالَ رَجُلٌ أَنَا ‏.‏ قَالَ ‏"‏ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ بَعْضَكُمْ قَدْ خَالَجَنِيهَا ‏"‏ ‏.‏

Imron ibn Husayn (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ peshin namozini oʻqidilar. Orqalarida bir kishi {Sabbihisma robbikal aʼlaa} (Aʼlo 1)ni oʻqidi. Namozni tugatgach, u zot: «{Sabbihisma robbikal aʼlaa}ni kim oʻqidi?» dedilar. Bir kishi: «Men», dedi. U zot: «Baʼzilaringiz uni menga qarshi tortishayotganini bildim», dedilar.Имрон ибн Ҳусайн (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ пешин намозини ўқидилар. Орқаларида бир киши {Саббиҳисма роббикал аълаа} (Аъло 1)ни ўқиди. Намозни тугатгач, у зот: «{Саббиҳисма роббикал аълаа}ни ким ўқиди?» дедилар. Бир киши: «Мен», деди. У зот: «Баъзиларингиз уни менга қарши тортишаётганини билдим», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى، عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم صَلَّى صَلاَةَ الظُّهْرِ أَوِ الْعَصْرِ وَرَجُلٌ يَقْرَأُ خَلْفَهُ فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ ‏"‏ أَيُّكُمْ قَرَأَ بِـ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ أَنَا وَلَمْ أُرِدْ بِهَا إِلاَّ الْخَيْرَ ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ قَدْ عَرَفْتُ أَنَّ بَعْضَكُمْ قَدْ خَالَجَنِيهَا ‏"‏ ‏.‏

Imron ibn Husayn (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ peshin yoki asr namozini oʻqidilar, bir kishi esa ularning ortidan qiroat qilardi. Namozdan boʻshaganlarida: «Qaysi biringiz {Rabbingizning eng oliy ismini poklab yod eting} deb qiroat qildi?» dedilar. Jamoadan bir kishi: «Men, lekin men bu bilan faqat yaxshilikni koʻzladim», dedi. Shunda Nabiy ﷺ: «Baʼzingiz meni bu qiroatda tortishtirganini bilib oldim», dedilar.Имрон ибн Ҳусайн (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ пешин ёки аср намозини ўқидилар, бир киши эса уларнинг ортидан қироат қиларди. Намоздан бўшаганларида: «Қайси бирингиз {Раббингизнинг энг олий исмини поклаб ёд этинг} деб қироат қилди?» дедилар. Жамоадан бир киши: «Мен, лекин мен бу билан фақат яхшиликни кўзладим», деди. Шунда Набий ﷺ: «Баъзингиз мени бу қироатда тортиштирганини билиб олдим», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ أُكَيْمَةَ اللَّيْثِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم انْصَرَفَ مِنْ صَلاَةٍ جَهَرَ فِيهَا بِالْقِرَاءَةِ فَقَالَ ‏"‏ هَلْ قَرَأَ مَعِي أَحَدٌ مِنْكُمْ آنِفًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ رَجُلٌ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنِّي أَقُولُ مَا لِي أُنَازَعُ الْقُرْآنَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَانْتَهَى النَّاسُ عَنِ الْقِرَاءَةِ فِيمَا جَهَرَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْقِرَاءَةِ مِنَ الصَّلاَةِ حِينَ سَمِعُوا ذَلِكَ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ qiroatni ovoz chiqarib oʻqigan bir namozdan boʻshadilar-da: «Hozirgina qaysingiz men bilan birga qiroat qildi?» dedilar. Bir kishi: «Ha, ey Rasululloh», dedi. U zot: «Men ‹Nega Qurʼon qiroatida menga qarshilik qilinmoqda?› deb turibman», dedilar. Shundan soʻng odamlar buni eshitib, Rasululloh ﷺ ovoz chiqarib qiroat qiladigan namozlarda qiroat qilishdan toʻxtadilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ қироатни овоз чиқариб ўқиган бир намоздан бўшадилар-да: «Ҳозиргина қайсингиз мен билан бирга қироат қилди?» дедилар. Бир киши: «Ҳа, эй Расулуллоҳ», деди. У зот: «Мен ‹Нега Қуръон қироатида менга қаршилик қилинмоқда?› деб турибман», дедилар. Шундан сўнг одамлар буни эшитиб, Расулуллоҳ ﷺ овоз чиқариб қироат қиладиган намозларда қироат қилишдан тўхтадилар.

أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، عَنْ صَدَقَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ وَاقِدٍ، عَنْ حَرَامِ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ نَافِعِ بْنِ مَحْمُودِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ، قَالَ صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعْضَ الصَّلَوَاتِ الَّتِي يُجْهَرُ فِيهَا بِالْقِرَاءَةِ فَقَالَ ‏"‏ لاَ يَقْرَأَنَّ أَحَدٌ مِنْكُمْ إِذَا جَهَرْتُ بِالْقِرَاءَةِ إِلاَّ بِأُمِّ الْقُرْآنِ ‏"‏ ‏.‏

Uboda ibn Somit (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizga qiroat ovoz chiqarib oʻqiladigan namozlardan birini oʻqib berdilar-da: «Men ovoz chiqarib qiroat qilayotganimda hech biringiz Ummul-Qurʼondan (Fotihadan) boshqa narsa oʻqimasin», dedilar.Убода ибн Сомит (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизга қироат овоз чиқариб ўқиладиган намозлардан бирини ўқиб бердилар-да: «Мен овоз чиқариб қироат қилаётганимда ҳеч бирингиз Уммул-Қуръондан (Фотиҳадан) бошқа нарса ўқимасин», дедилар.

أَخْبَرَنَا الْجَارُودُ بْنُ مُعَاذٍ التِّرْمِذِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الأَحْمَرُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلاَنَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّمَا جُعِلَ الإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا قَرَأَ فَأَنْصِتُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Imom ergashilishi uchun tayin qilingan. Bas, u takbir aytsa, siz ham takbir ayting; u qiroat qilsa, siz jim turing; u ‹Samiallohu liman hamidah› desa, siz ‹Allohumma robbano lakal-hamd› deb ayting», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Имом эргашилиши учун тайин қилинган. Бас, у такбир айтса, сиз ҳам такбир айтинг; у қироат қилса, сиз жим туринг; у ‹Самиаллоҳу лиман ҳамидаҳ› деса, сиз ‹Аллоҳумма роббано лакал-ҳамд› деб айтинг», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَعْدٍ الأَنْصَارِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلاَنَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّمَا الإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا قَرَأَ فَأَنْصِتُوا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ كَانَ الْمُخَرِّمِيُّ يَقُولُ هُوَ ثِقَةٌ يَعْنِي مُحَمَّدَ بْنَ سَعْدٍ الأَنْصَارِيَّ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Imom faqat ergashilishi uchundir. Bas, u takbir aytsa, siz ham takbir ayting; u qiroat qilsa, siz jim turing», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Имом фақат эргашилиши учундир. Бас, у такбир айтса, сиз ҳам такбир айтинг; у қироат қилса, сиз жим туринг», дедилар.

أَخْبَرَنِي هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ، قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو الزَّاهِرِيَّةِ، قَالَ حَدَّثَنِي كَثِيرُ بْنُ مُرَّةَ الْحَضْرَمِيُّ، عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ، سَمِعَهُ يَقُولُ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَفِي كُلِّ صَلاَةٍ قِرَاءَةٌ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ وَجَبَتْ هَذِهِ ‏.‏ فَالْتَفَتَ إِلَىَّ وَكُنْتُ أَقْرَبَ الْقَوْمِ مِنْهُ فَقَالَ مَا أَرَى الإِمَامَ إِذَا أَمَّ الْقَوْمَ إِلاَّ قَدْ كَفَاهُمْ ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ هَذَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَطَأٌ إِنَّمَا هُوَ قَوْلُ أَبِي الدَّرْدَاءِ وَلَمْ يُقْرَأْ هَذَا مَعَ الْكِتَابِ ‏.‏

Abu Dardo (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺdan: «Har bir namozda qiroat bormi?» deb soʻralganda, u zot: «Ha», dedilar. Ansorlardan bir kishi: «Bu vojib boʻldi», dedi. Shunda u menga yuzlandi, men esa unga odamlarning eng yaqini edim, va: «Imom jamoatga imomlik qilsa, ular uchun kifoya qiladi deb bilaman», dedi.Абу Дардо (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺдан: «Ҳар бир намозда қироат борми?» деб сўралганда, у зот: «Ҳа», дедилар. Ансорлардан бир киши: «Бу вожиб бўлди», деди. Шунда у менга юзланди, мен эса унга одамларнинг энг яқини эдим, ва: «Имом жамоатга имомлик қилса, улар учун кифоя қилади деб биламан», деди.

أَخْبَرَنَا يُوسُفُ بْنُ عِيسَى، وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، عَنِ الْفَضْلِ بْنِ مُوسَى، قَالَ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ السَّكْسَكِيِّ، عَنِ ابْنِ أَبِي أَوْفَى، قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ إِنِّي لاَ أَسْتَطِيعُ أَنْ آخُذَ شَيْئًا مِنَ الْقُرْآنِ فَعَلِّمْنِي شَيْئًا يُجْزِئْنِي مِنَ الْقُرْآنِ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ قُلْ سُبْحَانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ وَلاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَاللَّهُ أَكْبَرُ وَلاَ حَوْلَ وَلاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللَّهِ ‏"‏ ‏.‏

Ibn Abu Avfo (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Nabiy ﷺ huzurlariga kelib: «Men Qurʼondan biror narsani yodlashga qodir emasman, menga Qurʼon oʻrniga kifoya qiladigan biror narsani oʻrgating», dedi. Shunda u zot: «‹Subhanalloh, val-hamdu lillah, va lo ilaha illalloh, vallohu akbar, va lo havla va lo quvvata illa billah› deb ayt», dedilar.Ибн Абу Авфо (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши Набий ﷺ ҳузурларига келиб: «Мен Қуръондан бирор нарсани ёдлашга қодир эмасман, менга Қуръон ўрнига кифоя қиладиган бирор нарсани ўргатинг», деди. Шунда у зот: «‹Субҳаналлоҳ, вал-ҳамду лиллаҳ, ва ло илаҳа иллаллоҳ, валлоҳу акбар, ва ло ҳавла ва ло қуввата илла биллаҳ› деб айт», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ، عَنِ الزُّبَيْدِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي الزُّهْرِيُّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِذَا أَمَّنَ الْقَارِئُ فَأَمِّنُوا فَإِنَّ الْمَلاَئِكَةَ تُؤَمِّنُ فَمَنْ وَافَقَ تَأْمِينُهُ تَأْمِينَ الْمَلاَئِكَةِ غَفَرَ اللَّهُ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qiroat qiluvchi omin desa, siz ham omin deng. Chunki farishtalar ham omin deydilar. Kimning omini farishtalarning omini bilan mos kelsa, Alloh uning oldingi gunohlarini kechiradi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қироат қилувчи омин деса, сиз ҳам омин денг. Чунки фаришталар ҳам омин дейдилар. Кимнинг омини фаришталарнинг омини билан мос келса, Аллоҳ унинг олдинги гуноҳларини кечиради», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا أَمَّنَ الْقَارِئُ فَأَمِّنُوا فَإِنَّ الْمَلاَئِكَةَ تُؤَمِّنُ فَمَنْ وَافَقَ تَأْمِينُهُ تَأْمِينَ الْمَلاَئِكَةِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Qiroat qiluvchi omin desa, siz ham omin deng. Chunki farishtalar omin deydilar. Kimning omini farishtalarning omini bilan mos kelsa, uning oldingi gunohlari kechiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Қироат қилувчи омин деса, сиз ҳам омин денг. Чунки фаришталар омин дейдилар. Кимнинг омини фаришталарнинг омини билан мос келса, унинг олдинги гуноҳлари кечирилади», дедилар.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، قَالَ حَدَّثَنِي مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا ‏"‏ قَالَ الإِمَامُ ‏{‏ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلاَ الضَّالِّينَ ‏}‏ فَقُولُوا آمِينَ فَإِنَّ الْمَلاَئِكَةَ تَقُولُ آمِينَ وَإِنَّ الإِمَامَ يَقُولُ آمِينَ فَمَنْ وَافَقَ تَأْمِينُهُ تَأْمِينَ الْمَلاَئِكَةِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Imom {Gʻazabga uchraganlarning va adashganlarning yoʻlidan boshqa} degan oyatni oʻqisa, siz omin deng. Chunki farishtalar omin deydilar va imom ham omin deydi. Kimning omini farishtalarning omini bilan mos kelsa, uning oldingi gunohlari kechiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Имом {Ғазабга учраганларнинг ва адашганларнинг йўлидан бошқа} деган оятни ўқиса, сиз омин денг. Чунки фаришталар омин дейдилар ва имом ҳам омин дейди. Кимнинг омини фаришталарнинг омини билан мос келса, унинг олдинги гуноҳлари кечирилади», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدٍ، وَأَبِي، سَلَمَةَ أَنَّهُمَا أَخْبَرَاهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا أَمَّنَ الإِمَامُ فَأَمِّنُوا فَإِنَّهُ مَنْ وَافَقَ تَأْمِينُهُ تَأْمِينَ الْمَلاَئِكَةِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Imom omin desa, siz ham omin deng. Zero, kimning omini farishtalarning omini bilan mos kelsa, uning oldingi gunohlari kechiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Имом омин деса, сиз ҳам омин денг. Зеро, кимнинг омини фаришталарнинг омини билан мос келса, унинг олдинги гуноҳлари кечирилади», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ سُمَىٍّ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، - رضى الله عنه - أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا قَالَ الإِمَامُ ‏{‏ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلاَ الضَّالِّينَ ‏}‏ فَقُولُوا آمِينَ فَإِنَّهُ مَنْ وَافَقَ قَوْلُهُ قَوْلَ الْمَلاَئِكَةِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Imom {Gʻazabga uchraganlarning va adashganlarning yoʻlidan boshqa} degan oyatni oʻqisa, siz omin deng. Zero, kimning soʻzi farishtalarning soʻzi bilan mos kelsa, uning oldingi gunohlari kechiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Имом {Ғазабга учраганларнинг ва адашганларнинг йўлидан бошқа} деган оятни ўқиса, сиз омин денг. Зеро, кимнинг сўзи фаришталарнинг сўзи билан мос келса, унинг олдинги гуноҳлари кечирилади», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا قَالَ أَحَدُكُمْ آمِينَ وَقَالَتِ الْمَلاَئِكَةُ فِي السَّمَاءِ آمِينَ فَوَافَقَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Biringiz omin desa, osmondagi farishtalar ham omin desa, ana shu ikkovi bir-biriga mos kelsa, uning oldingi gunohlari kechiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирингиз омин деса, осмондаги фаришталар ҳам омин деса, ана шу иккови бир-бирига мос келса, унинг олдинги гуноҳлари кечирилади», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا رِفَاعَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ، عَنْ عَمِّ، أَبِيهِ مُعَاذِ بْنِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ عَنْ أَبِيهِ، قَالَ صَلَّيْتُ خَلْفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَعَطَسْتُ فَقُلْتُ الْحَمْدُ لِلَّهِ حَمْدًا كَثِيرًا طَيِّبًا مُبَارَكًا فِيهِ مُبَارَكًا عَلَيْهِ كَمَا يُحِبُّ رَبُّنَا وَيَرْضَى ‏.‏ فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم انْصَرَفَ فَقَالَ ‏"‏ مَنِ الْمُتَكَلِّمُ فِي الصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمْ يُكَلِّمْهُ أَحَدٌ ثُمَّ قَالَهَا الثَّانِيَةَ ‏"‏ مَنِ الْمُتَكَلِّمُ فِي الصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ رِفَاعَةُ بْنُ رَافِعِ بْنِ عَفْرَاءَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ كَيْفَ قُلْتَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ الْحَمْدُ لِلَّهِ حَمْدًا كَثِيرًا طَيِّبًا مُبَارَكًا فِيهِ مُبَارَكًا عَلَيْهِ كَمَا يُحِبُّ رَبُّنَا وَيَرْضَى ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَقَدِ ابْتَدَرَهَا بِضْعَةٌ وَثَلاَثُونَ مَلَكًا أَيُّهُمْ يَصْعَدُ بِهَا ‏"‏ ‏.‏

Rifoa ibn Rofiʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Nabiy ﷺ ortlarida namoz oʻqidim va aksa urib: «Al-hamdu lillahi hamdan kasiran toyyiban muborakan fihi muborakan alayhi kama yuhibbu robbuna va yarzo», dedim. Rasululloh ﷺ namozni oʻqib boʻlgach: «Namozda gapirgan kim?» dedilar. Hech kim javob bermadi. Soʻng u zot ikkinchi marta: «Namozda gapirgan kim?» dedilar. Shunda Rifoa ibn Rofiʼ ibn Afro: «Men, ey Rasululloh», dedi. U zot: «Qanday deding?» dedilar. U: «Men ‹Al-hamdu lillahi hamdan kasiran toyyiban muborakan fihi muborakan alayhi kama yuhibbu robbuna va yarzo› dedim», dedi. Shunda Nabiy ﷺ: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zotga qasamki, oʻttiz nechta farishta uni kim koʻtarib chiqishga shoshildi», dedilar.Рифоа ибн Рофиъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Набий ﷺ ортларида намоз ўқидим ва акса уриб: «Ал-ҳамду лиллаҳи ҳамдан касиран тоййибан муборакан фиҳи муборакан алайҳи кама юҳиббу роббуна ва ярзо», дедим. Расулуллоҳ ﷺ намозни ўқиб бўлгач: «Намозда гапирган ким?» дедилар. Ҳеч ким жавоб бермади. Сўнг у зот иккинчи марта: «Намозда гапирган ким?» дедилар. Шунда Рифоа ибн Рофиъ ибн Афро: «Мен, эй Расулуллоҳ», деди. У зот: «Қандай дединг?» дедилар. У: «Мен ‹Ал-ҳамду лиллаҳи ҳамдан касиран тоййибан муборакан фиҳи муборакан алайҳи кама юҳиббу роббуна ва ярзо› дедим», деди. Шунда Набий ﷺ: «Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки, ўттиз нечта фаришта уни ким кўтариб чиқишга шошилди», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مَخْلَدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَبْدِ الْجَبَّارِ بْنِ وَائِلٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ صَلَّيْتُ خَلْفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا كَبَّرَ رَفَعَ يَدَيْهِ أَسْفَلَ مِنْ أُذُنَيْهِ فَلَمَّا قَرَأَ ‏{‏ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلاَ الضَّالِّينَ ‏}‏ قَالَ ‏"‏ آمِينَ ‏"‏ ‏.‏ فَسَمِعْتُهُ وَأَنَا خَلْفَهُ ‏.‏ قَالَ فَسَمِعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَجُلاً يَقُولُ الْحَمْدُ لِلَّهِ حَمْدًا كَثِيرًا طَيِّبًا مُبَارَكًا فِيهِ فَلَمَّا سَلَّمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْ صَلاَتِهِ قَالَ ‏"‏ مَنْ صَاحِبُ الْكَلِمَةِ فِي الصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ الرَّجُلُ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا أَرَدْتُ بِهَا بَأْسًا ‏.‏ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَقَدِ ابْتَدَرَهَا اثْنَا عَشَرَ مَلَكًا فَمَا نَهْنَهَهَا شَىْءٌ دُونَ الْعَرْشِ ‏"‏ ‏.‏

Voil ibn Hujr (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ortlarida namoz oqidim. U zot takbir aytganlarida qoʻllarini quloqlaridan pastroqqa koʻtardilar. {Gʻazabga uchraganlarning va adashganlarning yoʻliga emas} (Fotiha 7) oyatini oqiganlarida esa «Omin», dedilar. Men ortlarida boʻlsam-da, buni eshitdim. Soʻng Rasululloh ﷺ bir kishining «Alhamdu lillahi hamdan kasiran toyyiban muborakan fih» deganini eshitdilar. Nabiy ﷺ namozdan salom bergach: «Namozda ushbu soʻzni aytgan kim edi?» dedilar. Haligi kishi: «Menman, ey Rasululloh, u bilan hech qanday yomonlikni koʻzlamagan edim», dedi. Nabiy ﷺ: «Uni oʻn ikki farishta ilib olishga oshiqdi, arshdan boshqa hech narsa uni toʻsib qolmadi», dedilar.Воил ибн Ҳужр (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ортларида намоз оқидим. У зот такбир айтганларида қўлларини қулоқларидан пастроққа кўтардилар. {Ғазабга учраганларнинг ва адашганларнинг йўлига эмас} (Фотиҳа 7) оятини оқиганларида эса «Омин», дедилар. Мен ортларида бўлсам-да, буни эшитдим. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ бир кишининг «Алҳамду лиллаҳи ҳамдан касиран тоййибан муборакан фиҳ» деганини эшитдилар. Набий ﷺ намоздан салом бергач: «Намозда ушбу сўзни айтган ким эди?» дедилар. Ҳалиги киши: «Менман, эй Расулуллоҳ, у билан ҳеч қандай ёмонликни кўзламаган эдим», деди. Набий ﷺ: «Уни ўн икки фаришта илиб олишга ошиқди, аршдан бошқа ҳеч нарса уни тўсиб қолмади», дедилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سَأَلَ الْحَارِثُ بْنُ هِشَامٍ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَيْفَ يَأْتِيكَ الْوَحْىُ قَالَ ‏"‏ فِي مِثْلِ صَلْصَلَةِ الْجَرَسِ فَيَفْصِمُ عَنِّي وَقَدْ وَعَيْتُ وَهُوَ أَشَدُّهُ عَلَىَّ وَأَحْيَانًا يَأْتِينِي فِي مِثْلِ صُورَةِ الْفَتَى فَيَنْبِذُهُ إِلَىَّ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Horis ibn Hishom Rasululloh ﷺga: «Sizga vahiy qanday keladi?» deb soʻradi. U zot: «Baʼzan qoʻngʻiroq jaranglashi kabi keladi, u mendan uzilganda esa aytilganini yodlab olgan boʻlaman, bu menga eng ogʻiri boʻladi. Baʼzan esa menga yigit suratida keladi va menga uni yetkazadi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Ҳорис ибн Ҳишом Расулуллоҳ ﷺга: «Сизга ваҳий қандай келади?» деб сўради. У зот: «Баъзан қўнғироқ жаранглаши каби келади, у мендан узилганда эса айтилганини ёдлаб олган бўламан, бу менга энг оғири бўлади. Баъзан эса менга йигит суратида келади ва менга уни етказади», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ الْحَارِثَ بْنَ هِشَامٍ، سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَيْفَ يَأْتِيكَ الْوَحْىُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَحْيَانًا يَأْتِينِي فِي مِثْلِ صَلْصَلَةِ الْجَرَسِ وَهُوَ أَشَدُّهُ عَلَىَّ فَيَفْصِمُ عَنِّي وَقَدْ وَعَيْتُ مَا قَالَ وَأَحْيَانًا يَتَمَثَّلُ لِيَ الْمَلَكُ رَجُلاً فَيُكَلِّمُنِي فَأَعِي مَا يَقُولُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ وَلَقَدْ رَأَيْتُهُ يَنْزِلُ عَلَيْهِ فِي الْيَوْمِ الشَّدِيدِ الْبَرْدِ فَيَفْصِمُ عَنْهُ وَإِنَّ جَبِينَهُ لَيَتَفَصَّدُ عَرَقًا ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Horis ibn Hishom Rasululloh ﷺdan: «Sizga vahiy qanday keladi?» deb soʻradi. Rasululloh ﷺ: «Baʼzan menga qoʻngʻiroq jaranglashi kabi keladi, bu menga eng ogʻiri boʻladi, soʻng u mendan uziladi va men aytilganini yodlab olgan boʻlaman. Baʼzan esa farishta menga kishi suratida koʻrinib gapiradi va men aytganini yodlab olaman», dedilar. Oisha aytdi: «Men u zotga qattiq sovuq kunda vahiy tushayotganini koʻrdim, u mendan uzilganida peshonalaridan ter oqar edi».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Ҳорис ибн Ҳишом Расулуллоҳ ﷺдан: «Сизга ваҳий қандай келади?» деб сўради. Расулуллоҳ ﷺ: «Баъзан менга қўнғироқ жаранглаши каби келади, бу менга энг оғири бўлади, сўнг у мендан узилади ва мен айтилганини ёдлаб олган бўламан. Баъзан эса фаришта менга киши суратида кўриниб гапиради ва мен айтганини ёдлаб оламан», дедилар. Оиша айтди: «Мен у зотга қаттиқ совуқ кунда ваҳий тушаётганини кўрдим, у мендан узилганида пешоналаридан тер оқар эди».

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ لاَ تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ * إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ ‏}‏ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُعَالِجُ مِنَ التَّنْزِيلِ شِدَّةً وَكَانَ يُحَرِّكُ شَفَتَيْهِ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ لاَ تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ * إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ ‏}‏ قَالَ جَمْعَهُ فِي صَدْرِكَ ثُمَّ تَقْرَأَهُ ‏{‏ فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ ‏}‏ قَالَ فَاسْتَمِعْ لَهُ وَأَنْصِتْ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ اسْتَمَعَ فَإِذَا انْطَلَقَ قَرَأَهُ كَمَا أَقْرَأَهُ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan Allohning {Uni tez oʻqib olish uchun (vahiy tushayotganda) tilingni qimirlatma. Albatta, uni jamlash va (senga) oʻqitish Bizning zimmamizdadir} (Qiyoma 16-17) degan qavli haqida rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ vahiy tushayotganida qattiq mashaqqat chekar va lablarini qimirlatar edilar. Shunda Alloh: {Uni tez oʻqib olish uchun tilingni qimirlatma. Albatta, uni jamlash va oʻqitish Bizning zimmamizdadir} dedi, yaʼni uni koʻksingda jamlaymiz, soʻng uni oʻqiysan. {Bas, Biz uni oʻqiganimizda, oʻqishiga ergash} (Qiyoma 18), yaʼni unga quloq sol va jim tur. Shundan soʻng Rasululloh ﷺga Jibril kelganida u zot quloq solar, u ketganda esa oʻzlariga oʻqitilganidek oʻqir edilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан Аллоҳнинг {Уни тез ўқиб олиш учун (ваҳий тушаётганда) тилингни қимирлатма. Албатта, уни жамлаш ва (сенга) ўқитиш Бизнинг зиммамиздадир} (Қиёма 16-17) деган қавли ҳақида ривоят қилинади: Набий ﷺ ваҳий тушаётганида қаттиқ машаққат чекар ва лабларини қимирлатар эдилар. Шунда Аллоҳ: {Уни тез ўқиб олиш учун тилингни қимирлатма. Албатта, уни жамлаш ва ўқитиш Бизнинг зиммамиздадир} деди, яъни уни кўксингда жамлаймиз, сўнг уни ўқийсан. {Бас, Биз уни ўқиганимизда, ўқишига эргаш} (Қиёма 18), яъни унга қулоқ сол ва жим тур. Шундан сўнг Расулуллоҳ ﷺга Жибрил келганида у зот қулоқ солар, у кетганда эса ўзларига ўқитилганидек ўқир эдилар.

أَخْبَرَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنِ ابْنِ مَخْرَمَةَ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، - رضى الله عنه - قَالَ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ، يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فَقَرَأَ فِيهَا حُرُوفًا لَمْ يَكُنْ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَقْرَأَنِيهَا قُلْتُ مَنْ أَقْرَأَكَ هَذِهِ السُّورَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قُلْتُ كَذَبْتَ مَا هَكَذَا أَقْرَأَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَخَذْتُ بِيَدِهِ أَقُودُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ أَقْرَأْتَنِي سُورَةَ الْفُرْقَانِ وَإِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ فِيهَا حُرُوفًا لَمْ تَكُنْ أَقْرَأْتَنِيهَا ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اقْرَأْ يَا هِشَامُ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأَ كَمَا كَانَ يَقْرَأُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اقْرَأْ يَا عُمَرُ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ ‏"‏ ‏.‏

Umar ibn al-Xattob (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Hishom ibn Hakim ibn Hizomning Furqon surasini oʻqiyotganini eshitdim. U suraning ichida Allohning Nabiysi ﷺ menga oʻqitmagan harflarni oʻqidi. Men: «Bu surani senga kim oʻqitdi?» dedim. U: «Rasululloh ﷺ», dedi. Men: «Yolgʻon aytding, Rasululloh ﷺ senga bunday oʻqitmagan», dedim-da, qoʻlidan ushlab uni Rasululloh ﷺ huzurlariga yetakladim va: «Ey Rasululloh, siz menga Furqon surasini oʻqitgan edingiz, men esa buning siz menga oʻqitmagan harflar bilan oʻqiyotganini eshitdim», dedim. Rasululloh ﷺ: «Oʻqi, ey Hishom», dedilar. U oʻzi oʻqiganidek oʻqidi. Rasululloh ﷺ: «Ana shunday nozil qilingan», dedilar. Soʻng: «Oʻqi, ey Umar», dedilar. Men oʻqidim. U zot: «Ana shunday nozil qilingan», dedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ: «Albatta, Qurʼon yetti harf (qiroat) ustida nozil qilingan», dedilar.Умар ибн ал-Хаттоб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Ҳишом ибн Ҳаким ибн Ҳизомнинг Фурқон сурасини ўқиётганини эшитдим. У суранинг ичида Аллоҳнинг Набийси ﷺ менга ўқитмаган ҳарфларни ўқиди. Мен: «Бу сурани сенга ким ўқитди?» дедим. У: «Расулуллоҳ ﷺ», деди. Мен: «Ёлғон айтдинг, Расулуллоҳ ﷺ сенга бундай ўқитмаган», дедим-да, қўлидан ушлаб уни Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига етакладим ва: «Эй Расулуллоҳ, сиз менга Фурқон сурасини ўқитган эдингиз, мен эса бунинг сиз менга ўқитмаган ҳарфлар билан ўқиётганини эшитдим», дедим. Расулуллоҳ ﷺ: «Ўқи, эй Ҳишом», дедилар. У ўзи ўқиганидек ўқиди. Расулуллоҳ ﷺ: «Ана шундай нозил қилинган», дедилар. Сўнг: «Ўқи, эй Умар», дедилар. Мен ўқидим. У зот: «Ана шундай нозил қилинган», дедилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, Қуръон етти ҳарф (қироат) устида нозил қилинган», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، - رضى الله عنه - يَقُولُ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمٍ، يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَؤُهَا عَلَيْهِ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَقْرَأَنِيهَا فَكِدْتُ أَنْ أَعْجَلَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَمْهَلْتُهُ حَتَّى انْصَرَفَ ثُمَّ لَبَّبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَجِئْتُ بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَأْتَنِيهَا ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اقْرَأْ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأَ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُهُ يَقْرَأُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ لِي ‏"‏ اقْرَأْ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَكَذَا أُنْزِلَتْ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ ‏{‏ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Umar ibn al-Xattob (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Hishom ibn Hakimning Furqon surasini men oʻqiganimdan boshqacha oʻqiyotganini eshitdim, holbuki uni menga Rasululloh ﷺ oʻqitgan edilar. Men unga (namozida) shoshib tashlanay dedim, soʻng namozini tugatgunicha kutdim, keyin uni ridosidan tutib Rasululloh ﷺ huzurlariga olib keldim va: «Ey Rasululloh, men bu kishining Furqon surasini siz menga oʻqitganingizdan boshqacha oʻqiyotganini eshitdim», dedim. Rasululloh ﷺ: «Oʻqi», dedilar. U men eshitgan qiroat bilan oʻqidi. Rasululloh ﷺ: «Ana shunday nozil qilingan», dedilar. Soʻng menga: «Oʻqi», dedilar. Men oʻqidim. U zot: «Ana shunday nozil qilingan. Albatta, ushbu Qurʼon yetti harf ustida nozil qilingan, bas {undan oson boʻlganicha oʻqinglar} (Muzzammil 20)», dedilar.Умар ибн ал-Хаттоб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Ҳишом ибн Ҳакимнинг Фурқон сурасини мен ўқиганимдан бошқача ўқиётганини эшитдим, ҳолбуки уни менга Расулуллоҳ ﷺ ўқитган эдилар. Мен унга (намозида) шошиб ташланай дедим, сўнг намозини тугатгунича кутдим, кейин уни ридосидан тутиб Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига олиб келдим ва: «Эй Расулуллоҳ, мен бу кишининг Фурқон сурасини сиз менга ўқитганингиздан бошқача ўқиётганини эшитдим», дедим. Расулуллоҳ ﷺ: «Ўқи», дедилар. У мен эшитган қироат билан ўқиди. Расулуллоҳ ﷺ: «Ана шундай нозил қилинган», дедилар. Сўнг менга: «Ўқи», дедилар. Мен ўқидим. У зот: «Ана шундай нозил қилинган. Албатта, ушбу Қуръон етти ҳарф устида нозил қилинган, бас {ундан осон бўлганича ўқинглар} (Муззаммил 20)», дедилар.

أَخْبَرَنَا يُونُسُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ، وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَبْدٍ الْقَارِيَّ، أَخْبَرَاهُ أَنَّهُمَا، سَمِعَا عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، يَقُولُ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمٍ، يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فِي حَيَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَاسْتَمَعْتُ لِقِرَاءَتِهِ فَإِذَا هُوَ يَقْرَؤُهَا عَلَى حُرُوفٍ كَثِيرَةٍ لَمْ يُقْرِئْنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكِدْتُ أُسَاوِرُهُ فِي الصَّلاَةِ فَتَصَبَّرْتُ حَتَّى سَلَّمَ فَلَمَّا سَلَّمَ لَبَّبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَقُلْتُ مَنْ أَقْرَأَكَ هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي سَمِعْتُكَ تَقْرَؤُهَا فَقَالَ أَقْرَأَنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَقُلْتُ كَذَبْتَ ‏.‏ فَوَاللَّهِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هُوَ أَقْرَأَنِي هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي سَمِعْتُكَ تَقْرَؤُهَا فَانْطَلَقْتُ بِهِ أَقُودُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى حُرُوفٍ لَمْ تُقْرِئْنِيهَا وَأَنْتَ أَقْرَأْتَنِي سُورَةَ الْفُرْقَانِ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَرْسِلْهُ يَا عُمَرُ اقْرَأْ يَا هِشَامُ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأَ عَلَيْهِ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُهُ يَقْرَؤُهَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اقْرَأْ يَا عُمَرُ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأْتُ الْقِرَاءَةَ الَّتِي أَقْرَأَنِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ ‏{‏ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Umar ibn al-Xattob (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Hishom ibn Hakimning Rasululloh ﷺ hayotlik chogʻlarida Furqon surasini oʻqiyotganini eshitdim va uning qiroatiga quloq soldim. Qarasam, u uni Rasululloh ﷺ menga oʻqitmagan koʻp harflar bilan oʻqiyapti. Men unga namozda tashlanay dedim, ammo salom bergunicha sabr qildim. U salom bergach, uni ridosidan tutib: «Men sen oʻqiyotganingni eshitgan bu surani senga kim oʻqitdi?» dedim. U: «Uni menga Rasululloh ﷺ oʻqitdilar», dedi. Men: «Yolgʻon aytding, Allohga qasamki, men sen oʻqiyotganingni eshitgan bu surani menga aynan Rasululloh ﷺ oʻqitganlar», dedim-da, uni yetaklab Rasululloh ﷺ huzurlariga olib bordim va: «Ey Rasululloh, men bu kishining Furqon surasini siz menga oʻqitmagan harflar bilan oʻqiyotganini eshitdim, holbuki Furqon surasini menga siz oʻqitgan edingiz», dedim. Rasululloh ﷺ: «Uni qoʻyib yubor, ey Umar. Oʻqi, ey Hishom», dedilar. U men eshitgan qiroat bilan u zotga oʻqib berdi. Rasululloh ﷺ: «Ana shunday nozil qilingan», dedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ: «Oʻqi, ey Umar», dedilar. Men menga oʻqitilgan qiroat bilan oʻqidim. Rasululloh ﷺ: «Ana shunday nozil qilingan», dedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ: «Albatta, ushbu Qurʼon yetti harf ustida nozil qilingan, bas {undan oson boʻlganicha oʻqinglar} (Muzzammil 20)», dedilar.Умар ибн ал-Хаттоб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Ҳишом ибн Ҳакимнинг Расулуллоҳ ﷺ ҳаётлик чоғларида Фурқон сурасини ўқиётганини эшитдим ва унинг қироатига қулоқ солдим. Қарасам, у уни Расулуллоҳ ﷺ менга ўқитмаган кўп ҳарфлар билан ўқияпти. Мен унга намозда ташланай дедим, аммо салом бергунича сабр қилдим. У салом бергач, уни ридосидан тутиб: «Мен сен ўқиётганингни эшитган бу сурани сенга ким ўқитди?» дедим. У: «Уни менга Расулуллоҳ ﷺ ўқитдилар», деди. Мен: «Ёлғон айтдинг, Аллоҳга қасамки, мен сен ўқиётганингни эшитган бу сурани менга айнан Расулуллоҳ ﷺ ўқитганлар», дедим-да, уни етаклаб Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига олиб бордим ва: «Эй Расулуллоҳ, мен бу кишининг Фурқон сурасини сиз менга ўқитмаган ҳарфлар билан ўқиётганини эшитдим, ҳолбуки Фурқон сурасини менга сиз ўқитган эдингиз», дедим. Расулуллоҳ ﷺ: «Уни қўйиб юбор, эй Умар. Ўқи, эй Ҳишом», дедилар. У мен эшитган қироат билан у зотга ўқиб берди. Расулуллоҳ ﷺ: «Ана шундай нозил қилинган», дедилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ: «Ўқи, эй Умар», дедилар. Мен менга ўқитилган қироат билан ўқидим. Расулуллоҳ ﷺ: «Ана шундай нозил қилинган», дедилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, ушбу Қуръон етти ҳарф устида нозил қилинган, бас {ундан осон бўлганича ўқинглар} (Муззаммил 20)», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، غُنْدَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ عِنْدَ أَضَاةِ بَنِي غِفَارٍ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَأْمُرُكَ أَنْ تُقْرِئَ أُمَّتَكَ الْقُرْآنَ عَلَى حَرْفٍ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَسْأَلُ اللَّهَ مُعَافَاتَهُ وَمَغْفِرَتَهُ وَإِنَّ أُمَّتِي لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ أَتَاهُ الثَّانِيَةَ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَأْمُرُكَ أَنْ تُقْرِئَ أُمَّتَكَ الْقُرْآنَ عَلَى حَرْفَيْنِ قَالَ ‏"‏ أَسْأَلُ اللَّهَ مُعَافَاتَهُ وَمَغْفِرَتَهُ وَإِنَّ أُمَّتِي لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ جَاءَهُ الثَّالِثَةَ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَأْمُرُكَ أَنْ تُقْرِئَ أُمَّتَكَ الْقُرْآنَ عَلَى ثَلاَثَةِ أَحْرُفٍ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَسْأَلُ اللَّهَ مُعَافَاتَهُ وَمَغْفِرَتَهُ وَإِنَّ أُمَّتِي لاَ تُطِيقُ ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ جَاءَهُ الرَّابِعَةَ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَأْمُرُكَ أَنْ تُقْرِئَ أُمَّتَكَ الْقُرْآنَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَأَيُّمَا حَرْفٍ قَرَءُوا عَلَيْهِ فَقَدْ أَصَابُوا ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ هَذَا الْحَدِيثُ خُولِفَ فِيهِ الْحَكَمُ خَالَفَهُ مَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ رَوَاهُ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ عُمَيْرٍ مُرْسَلاً ‏.‏

Ubay ibn Kaʼb (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Banu Gʻifor koʻlmagi yonida edilar. Bas, u zotga Jibril alayhissalom kelib: «Alloh azza va jalla senga ummatingga Qurʼonni bir harf (qiroat) bilan oʻqitishni buyurmoqda», dedi. U zot: «Allohdan uning ofiyatini va magʻfiratini soʻrayman, albatta ummatim bunga toqat qila olmaydi», dedilar. Soʻng u ikkinchi marta kelib: «Alloh azza va jalla senga ummatingga Qurʼonni ikki harf bilan oʻqitishni buyurmoqda», dedi. U zot: «Allohdan uning ofiyatini va magʻfiratini soʻrayman, albatta ummatim bunga toqat qila olmaydi», dedilar. Soʻng u uchinchi marta kelib: «Alloh azza va jalla senga ummatingga Qurʼonni uch harf bilan oʻqitishni buyurmoqda», dedi. U zot: «Allohdan uning ofiyatini va magʻfiratini soʻrayman, albatta ummatim bunga toqat qila olmaydi», dedilar. Soʻng u toʻrtinchi marta kelib: «Alloh azza va jalla senga ummatingga Qurʼonni yetti harf bilan oʻqitishni buyurmoqda, ular qaysi harf bilan oʻqisalar, toʻgʻri qilibdilar», dedi.Убай ибн Каъб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Бану Ғифор кўлмаги ёнида эдилар. Бас, у зотга Жибрил алайҳиссалом келиб: «Аллоҳ азза ва жалла сенга умматингга Қуръонни бир ҳарф (қироат) билан ўқитишни буюрмоқда», деди. У зот: «Аллоҳдан унинг офиятини ва мағфиратини сўрайман, албатта умматим бунга тоқат қила олмайди», дедилар. Сўнг у иккинчи марта келиб: «Аллоҳ азза ва жалла сенга умматингга Қуръонни икки ҳарф билан ўқитишни буюрмоқда», деди. У зот: «Аллоҳдан унинг офиятини ва мағфиратини сўрайман, албатта умматим бунга тоқат қила олмайди», дедилар. Сўнг у учинчи марта келиб: «Аллоҳ азза ва жалла сенга умматингга Қуръонни уч ҳарф билан ўқитишни буюрмоқда», деди. У зот: «Аллоҳдан унинг офиятини ва мағфиратини сўрайман, албатта умматим бунга тоқат қила олмайди», дедилар. Сўнг у тўртинчи марта келиб: «Аллоҳ азза ва жалла сенга умматингга Қуръонни етти ҳарф билан ўқитишни буюрмоқда, улар қайси ҳарф билан ўқисалар, тўғри қилибдилар», деди.

أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرِ بْنُ نُفَيْلٍ، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَعْقِلِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ خَالِدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ، قَالَ أَقْرَأَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سُورَةً فَبَيْنَا أَنَا فِي الْمَسْجِدِ جَالِسٌ إِذْ سَمِعْتُ رَجُلاً يَقْرَؤُهَا يُخَالِفُ قِرَاءَتِي فَقُلْتُ لَهُ مَنْ عَلَّمَكَ هَذِهِ السُّورَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَقُلْتُ لاَ تُفَارِقْنِي حَتَّى نَأْتِيَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ هَذَا خَالَفَ قِرَاءَتِي فِي السُّورَةِ الَّتِي عَلَّمْتَنِي ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اقْرَأْ يَا أُبَىُّ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأْتُهَا فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَحْسَنْتَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ لِلرَّجُلِ ‏"‏ اقْرَأْ ‏"‏ ‏.‏ فَقَرَأَ فَخَالَفَ قِرَاءَتِي فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَحْسَنْتَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا أُبَىُّ إِنَّهُ أُنْزِلَ الْقُرْآنُ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ كُلُّهُنَّ شَافٍ كَافٍ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَعْقِلُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ لَيْسَ بِذَلِكَ الْقَوِيِّ ‏.‏

Ubay ibn Kaʼb (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ menga bir surani oʻqitdilar. Men masjidda oʻtirganimda bir kishining uni mening qiroatimdan boshqacha oʻqiyotganini eshitib qoldim. Men unga: «Bu surani senga kim oʻrgatdi?» dedim. U: «Rasululloh ﷺ», dedi. Men: «Rasululloh ﷺ huzurlariga borgunimizcha mendan ajralma», dedim. Soʻng u zot huzurlariga kelib: «Ey Rasululloh, bu kishi siz menga oʻrgatgan surada mening qiroatimga xilof qiladi», dedim. Rasululloh ﷺ: «Oʻqi, ey Ubay», dedilar. Men uni oʻqidim. Rasululloh ﷺ menga: «Yaxshi qilding», dedilar. Soʻng haligi kishiga: «Oʻqi», dedilar. U oʻqidi va mening qiroatimga xilof qildi. Rasululloh ﷺ unga: «Yaxshi qilding», dedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ: «Ey Ubay, albatta Qurʼon yetti harf ustida nozil qilindi, ularning barchasi shifobaxsh va kifoyadir», dedilar.Убай ибн Каъб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ менга бир сурани ўқитдилар. Мен масжидда ўтирганимда бир кишининг уни менинг қироатимдан бошқача ўқиётганини эшитиб қолдим. Мен унга: «Бу сурани сенга ким ўргатди?» дедим. У: «Расулуллоҳ ﷺ», деди. Мен: «Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига боргунимизча мендан ажралма», дедим. Сўнг у зот ҳузурларига келиб: «Эй Расулуллоҳ, бу киши сиз менга ўргатган сурада менинг қироатимга хилоф қилади», дедим. Расулуллоҳ ﷺ: «Ўқи, эй Убай», дедилар. Мен уни ўқидим. Расулуллоҳ ﷺ менга: «Яхши қилдинг», дедилар. Сўнг ҳалиги кишига: «Ўқи», дедилар. У ўқиди ва менинг қироатимга хилоф қилди. Расулуллоҳ ﷺ унга: «Яхши қилдинг», дедилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ: «Эй Убай, албатта Қуръон етти ҳарф устида нозил қилинди, уларнинг барчаси шифобахш ва кифоядир», дедилар.

أَخْبَرَنِي يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ حُمَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ، عَنْ أُبَىٍّ، قَالَ مَا حَاكَ فِي صَدْرِي مُنْذُ أَسْلَمْتُ إِلاَّ أَنِّي قَرَأْتُ آيَةً وَقَرَأَهَا آخَرُ غَيْرَ قِرَاءَتِي فَقُلْتُ أَقْرَأَنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَقَالَ الآخَرُ أَقْرَأَنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَقْرَأْتَنِي آيَةَ كَذَا وَكَذَا قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ وَقَالَ الآخَرُ أَلَمْ تُقْرِئْنِي آيَةَ كَذَا وَكَذَا قَالَ ‏"‏ نَعَمْ إِنَّ جِبْرِيلَ وَمِيكَائِيلَ عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ أَتَيَانِي فَقَعَدَ جِبْرِيلُ عَنْ يَمِينِي وَمِيكَائِيلُ عَنْ يَسَارِي فَقَالَ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ اقْرَإِ الْقُرْآنَ عَلَى حَرْفٍ ‏.‏ قَالَ مِيكَائِيلُ اسْتَزِدْهُ اسْتَزِدْهُ حَتَّى بَلَغَ سَبْعَةَ أَحْرُفٍ فَكُلُّ حَرْفٍ شَافٍ كَافٍ ‏"‏ ‏.‏

Ubay ibn Kaʼb (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Islomni qabul qilganimdan beri koʻnglimni faqat bitta narsa gʻash qilgan edi: men bir oyatni oʻqidim, boshqa bir kishi esa uni mening qiroatimdan boshqacha oʻqidi. Men: «Uni menga Rasululloh ﷺ oʻqitganlar», dedim. Haligi kishi ham: «Uni menga Rasululloh ﷺ oʻqitganlar», dedi. Shunda men Nabiy ﷺ huzurlariga kelib: «Ey Allohning Nabiysi, siz menga falon-falon oyatni oʻqitgan edingizmi?» dedim. U zot: «Ha», dedilar. Haligi kishi ham: «Menga falon-falon oyatni oʻqitmaganmidingiz?» dedi. U zot: «Ha. Albatta, menga Jibril va Mikoil alayhimassalom kelishdi. Jibril oʻng tomonimga, Mikoil chap tomonimga oʻtirdi. Jibril alayhissalom: ‹Qurʼonni bir harf bilan oʻqi›, dedi. Mikoil: ‹Undan yana koʻproq soʻra, undan yana koʻproq soʻra›, deb turdi, toki yetti harfga yetdi. Bas, har bir harf shifobaxsh va kifoyadir», dedilar.Убай ибн Каъб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Исломни қабул қилганимдан бери кўнглимни фақат битта нарса ғаш қилган эди: мен бир оятни ўқидим, бошқа бир киши эса уни менинг қироатимдан бошқача ўқиди. Мен: «Уни менга Расулуллоҳ ﷺ ўқитганлар», дедим. Ҳалиги киши ҳам: «Уни менга Расулуллоҳ ﷺ ўқитганлар», деди. Шунда мен Набий ﷺ ҳузурларига келиб: «Эй Аллоҳнинг Набийси, сиз менга фалон-фалон оятни ўқитган эдингизми?» дедим. У зот: «Ҳа», дедилар. Ҳалиги киши ҳам: «Менга фалон-фалон оятни ўқитмаганмидингиз?» деди. У зот: «Ҳа. Албатта, менга Жибрил ва Микоил алайҳимассалом келишди. Жибрил ўнг томонимга, Микоил чап томонимга ўтирди. Жибрил алайҳиссалом: ‹Қуръонни бир ҳарф билан ўқи›, деди. Микоил: ‹Ундан яна кўпроқ сўра, ундан яна кўпроқ сўра›, деб турди, токи етти ҳарфга етди. Бас, ҳар бир ҳарф шифобахш ва кифоядир», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ مَثَلُ صَاحِبِ الْقُرْآنِ كَمَثَلِ صَاحِبِ الإِبِلِ الْمُعَقَّلَةِ إِذَا عَاهَدَ عَلَيْهَا أَمْسَكَهَا وَإِنْ أَطْلَقَهَا ذَهَبَتْ ‏"‏ ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qurʼon sohibining misoli boylangan tuya sohibiga oʻxshaydi: agar u uni saqlab tursa, ushlab qoladi, agar boʻshatib yuborsa, ketib qoladi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қуръон соҳибининг мисоли бойланган туя соҳибига ўхшайди: агар у уни сақлаб турса, ушлаб қолади, агар бўшатиб юборса, кетиб қолади», дедилар.

أَخْبَرَنَا عِمْرَانُ بْنُ مُوسَى، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ بِئْسَمَا لأَحَدِهِمْ أَنْ يَقُولَ نَسِيتُ آيَةَ كَيْتَ وَكَيْتَ بَلْ هُوَ نُسِّيَ اسْتَذْكِرُوا الْقُرْآنَ فَإِنَّهُ أَسْرَعُ تَفَصِّيًا مِنْ صُدُورِ الرِّجَالِ مِنَ النَّعَمِ مِنْ عُقُلِهِ ‏"‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: U zot: «Biringizning ‹Men falon-falon oyatni unutdim› deyishi qanchalar yomon! Balki u unutdirilgandir. Qurʼonni takrorlab yodda saqlanglar, chunki u kishilarning koʻksidan tuyaning boylovidan chiqib qochishidan-da tezroq chiqib ketadi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: У зот: «Бирингизнинг ‹Мен фалон-фалон оятни унутдим› дейиши қанчалар ёмон! Балки у унутдирилгандир. Қуръонни такрорлаб ёдда сақланглар, чунки у кишиларнинг кўксидан туянинг бойловидан чиқиб қочишидан-да тезроқ чиқиб кетади», дедилар.

أَخْبَرَنِي عِمْرَانُ بْنُ يَزِيدَ، قَالَ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ حَكِيمٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ يَسَارٍ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي رَكْعَتَىِ الْفَجْرِ فِي الأُولَى مِنْهُمَا الآيَةَ الَّتِي فِي الْبَقَرَةِ ‏{‏ قُولُوا آمَنَّا بِاللَّهِ وَمَا أُنْزِلَ إِلَيْنَا ‏}‏ إِلَى آخِرِ الآيَةِ وَفِي الأُخْرَى ‏{‏ آمَنَّا بِاللَّهِ وَاشْهَدْ بِأَنَّا مُسْلِمُونَ ‏}.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bomdodning ikki rakatida — birinchisida Baqara surasidagi {Aytinglar: ‹Biz Allohga va bizga nozil qilingan narsaga imon keltirdik...›} (Baqara 136) oyatini oxirigacha, ikkinchisida esa {Biz Allohga imon keltirdik, sen bizning muslim ekanimizga guvoh boʻl} (Oli Imron 52) oyatini oʻqir edilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бомдоднинг икки ракатида — биринчисида Бақара сурасидаги {Айтинглар: ‹Биз Аллоҳга ва бизга нозил қилинган нарсага имон келтирдик...›} (Бақара 136) оятини охиригача, иккинчисида эса {Биз Аллоҳга имон келтирдик, сен бизнинг муслим эканимизга гувоҳ бўл} (Оли Имрон 52) оятини ўқир эдилар.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، دُحَيْمٌ قَالَ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ كَيْسَانَ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَرَأَ فِي رَكْعَتَىِ الْفَجْرِ ‏{‏ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ ‏}‏ وَ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ‏}‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bomdodning ikki rakatida {Qul yo ayyuhal-kofirun} va {Qul huvalloohu ahad} suralarini oʻqidilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бомдоднинг икки ракатида {Қул ё айюҳал-кофирун} ва {Қул ҳуваллооҳу аҳад} сураларини ўқидилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا جَرِيرٌ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ إِنْ كُنْتُ لأَرَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي رَكْعَتَىِ الْفَجْرِ فَيُخَفِّفُهُمَا حَتَّى أَقُولَ أَقَرَأَ فِيهِمَا بِأُمِّ الْكِتَابِ

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺ ni bomdodning ikki rakatini oʻqiyotganlarini koʻrardim, u zot bu ikki rakatni shu qadar yengil oʻqir edilarki, hatto: ‹U ikkovida Fotihani oʻqidilarmikan?› deb qolardim».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺ ни бомдоднинг икки ракатини ўқиётганларини кўрардим, у зот бу икки ракатни шу қадар енгил ўқир эдиларки, ҳатто: ‹У икковида Фотиҳани ўқидилармикан?› деб қолардим».

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ شَبِيبٍ أَبِي رَوْحٍ، عَنْ رَجُلٍ، مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ صَلَّى صَلاَةَ الصُّبْحِ فَقَرَأَ الرُّومَ فَالْتَبَسَ عَلَيْهِ فَلَمَّا صَلَّى قَالَ ‏"‏ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يُصَلُّونَ مَعَنَا لاَ يُحْسِنُونَ الطُّهُورَ فَإِنَّمَا يَلْبِسُ عَلَيْنَا الْقُرْآنَ أُولَئِكَ ‏"‏ ‏.‏

Nabiy ﷺ ning sahobalaridan biri (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ bomdod namozini oʻqidilar va unda Rum surasini oʻqib, oʻqishlari chalkashib ketdi. Namozni tugatgach: «Baʼzi qavmlarga nima boʻldiki, biz bilan namoz oʻqiydilar-u, taharatni chiroyli qilmaydilar? Ana oʻshalar bizga Qurʼonni chalkashtiradilar», dedilar.Набий ﷺ нинг саҳобаларидан бири (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ бомдод намозини ўқидилар ва унда Рум сурасини ўқиб, ўқишлари чалкашиб кетди. Намозни тугатгач: «Баъзи қавмларга нима бўлдики, биз билан намоз ўқийдилар-у, таҳаратни чиройли қилмайдилар? Ана ўшалар бизга Қуръонни чалкаштирадилар», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ، قَالَ أَنْبَأَنَا سُلَيْمَانُ التَّيْمِيُّ، عَنْ سَيَّارٍ، - يَعْنِي ابْنَ سَلاَمَةَ - عَنْ أَبِي بَرْزَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي صَلاَةِ الْغَدَاةِ بِالسِّتِّينَ إِلَى الْمِائَةِ ‏.‏

Abu Barza (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bomdod namozida oltmishtadan yuztagacha (ayat) oʻqir edilar.Абу Барза (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бомдод намозида олтмиштадан юзтагача (аят) ўқир эдилар.

أَخْبَرَنَا عِمْرَانُ بْنُ يَزِيدَ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الرِّجَالِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ أُمِّ هِشَامٍ بِنْتِ حَارِثَةَ بْنِ النُّعْمَانِ، قَالَتْ مَا أَخَذْتُ ‏{‏ ق وَالْقُرْآنِ الْمَجِيدِ ‏}‏ إِلاَّ مِنْ وَرَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُصَلِّي بِهَا فِي الصُّبْحِ ‏.‏

Umm Hishom binti Horisa ibn Nuʼmon (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Men {Qof. Ulugʻ Qurʼonga qasam} surasini faqat Rasululloh ﷺ ning ortlaridan (eshitib) oʻrgandim, u zot uni bomdodda oʻqir edilar».Умм Ҳишом бинти Ҳориса ибн Нуъмон (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Мен {Қоф. Улуғ Қуръонга қасам} сурасини фақат Расулуллоҳ ﷺ нинг ортларидан (эшитиб) ўргандим, у зот уни бомдодда ўқир эдилар».

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، - وَاللَّفْظُ لَهُ - قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلاَقَةَ، قَالَ سَمِعْتُ عَمِّي، يَقُولُ صَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الصُّبْحَ فَقَرَأَ فِي إِحْدَى الرَّكْعَتَيْنِ ‏{‏ وَالنَّخْلَ بَاسِقَاتٍ لَهَا طَلْعٌ نَضِيدٌ ‏}‏ قَالَ شُعْبَةُ فَلَقِيتُهُ فِي السُّوقِ فِي الزِّحَامِ فَقَالَ ‏{‏ ق ‏}‏ ‏.‏

Ziyod ibn Iloqaning amakisi (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bilan bomdod namozini oʻqidim, u zot ikki rakatning birida {Bir-biriga taxlangan mevali baland xurmolarni (unyerdik keltirdik)} deb oʻqidilar.Зиёд ибн Илоқанинг амакиси (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ билан бомдод намозини ўқидим, у зот икки ракатнинг бирида {Бир-бирига тахланган мевали баланд хурмоларни (унердик келтирдик)} деб ўқидилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ الْبَلْخِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ، عَنْ مِسْعَرٍ، وَالْمَسْعُودِيِّ، عَنِ الْوَلِيدِ بْنِ سُرَيْعٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الْفَجْرِ ‏{‏ إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ ‏}‏ ‏.‏

Amr ibn Hurays (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men Nabiy ﷺ ni bomdodda {Quyosh oʻralganda} (surasini) oʻqiyotganlarini eshitdim».Амр ибн Ҳурайс (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен Набий ﷺ ни бомдодда {Қуёш ўралганда} (сурасини) ўқиётганларини эшитдим».

أَخْبَرَنَا مُوسَى بْنُ حِزَامٍ التِّرْمِذِيُّ، وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، قَالَ أَخْبَرَنِي سُفْيَانُ، عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ، أَنَّهُ سَأَلَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْمُعَوِّذَتَيْنِ قَالَ عُقْبَةُ فَأَمَّنَا بِهِمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي صَلاَةِ الْفَجْرِ ‏.‏

Uqba ibn Omir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Nabiy ﷺ dan muavvizatayn (Falaq va Nos suralari) haqida soʻradi. Uqba aytdi: Rasululloh ﷺ bizga bomdod namozida u ikkovini (oʻqib) imomlik qildilar.Уқба ибн Омир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Набий ﷺ дан муаввизатайн (Фалақ ва Нос суралари) ҳақида сўради. Уқба айтди: Расулуллоҳ ﷺ бизга бомдод намозида у икковини (ўқиб) имомлик қилдилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ، عَنْ أَبِي عِمْرَانَ، أَسْلَمَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ، قَالَ اتَّبَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ رَاكِبٌ فَوَضَعْتُ يَدِي عَلَى قَدَمِهِ فَقُلْتُ أَقْرِئْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ سُورَةَ هُودٍ وَسُورَةَ يُوسُفَ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ لَنْ تَقْرَأَ شَيْئًا أَبْلَغَ عِنْدَ اللَّهِ مِنْ ‏{‏ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ ‏}‏ وَ ‏{‏ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Uqba ibn Omir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺ ning ortlaridan yurdim, u zot ulov ustida edilar. Qoʻlimni u zotning oyoqlariga qoʻyib: ‹Ey Rasululloh, menga Hud surasi bilan Yusuf surasini oʻqiting›, dedim. Shunda u zot: ‹Sen Alloh huzurida {Ayting: panoh soʻrayman tong Robbisidan} va {Ayting: panoh soʻrayman odamlar Robbisidan} suralaridan koʻra taʼsirliroq narsani hech oʻqimaysan›, dedilar».Уқба ибн Омир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг ортларидан юрдим, у зот улов устида эдилар. Қўлимни у зотнинг оёқларига қўйиб: ‹Эй Расулуллоҳ, менга Ҳуд сураси билан Юсуф сурасини ўқитинг›, дедим. Шунда у зот: ‹Сен Аллоҳ ҳузурида {Айтинг: паноҳ сўрайман тонг Роббисидан} ва {Айтинг: паноҳ сўрайман одамлар Роббисидан} сураларидан кўра таъсирлироқ нарсани ҳеч ўқимайсан›, дедилар».

أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ بَيَانٍ، عَنْ قَيْسٍ، عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ آيَاتٌ أُنْزِلَتْ عَلَىَّ اللَّيْلَةَ لَمْ يُرَ مِثْلُهُنَّ قَطُّ ‏{‏ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ ‏}‏ وَ ‏{‏ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Uqba ibn Omir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Bu kecha menga oʻxshashi hech koʻrilmagan ayatlar nozil qilindi: {Ayting: panoh soʻrayman tong Robbisidan} va {Ayting: panoh soʻrayman odamlar Robbisidan}», dedilar.Уқба ибн Омир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бу кеча менга ўхшаши ҳеч кўрилмаган аятлар нозил қилинди: {Айтинг: паноҳ сўрайман тонг Роббисидан} ва {Айтинг: паноҳ сўрайман одамлар Роббисидан}», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، ح وَأَنْبَأَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ ‏{‏ الم * تَنْزِيلُ ‏}‏ وَ ‏{‏ هَلْ أَتَى ‏}‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ juma kuni bomdod namozida {Alif, Lom, Mim. Bu Kitobning nozil qilinishi} (Sajda surasi) va {Insonga (bir zamon) keldimi} (Insonlar surasi)ni oʻqir edilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ жума куни бомдод намозида {Алиф, Лом, Мим. Бу Китобнинг нозил қилиниши} (Сажда сураси) ва {Инсонга (бир замон) келдими} (Инсонлар сураси)ни ўқир эдилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، ح وَأَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا شَرِيكٌ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ الْمُخَوَّلِ بْنِ رَاشِدٍ، عَنْ مُسْلِمٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ ‏{‏ تَنْزِيلُ ‏}‏ السَّجْدَةَ وَ ‏{‏ هَلْ أَتَى عَلَى الإِنْسَانِ ‏}‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ juma kuni bomdod namozida {Bu Kitobning nozil qilinishi} (Sajda surasi) va {Insonga (bir zamon) keldimi} (Insonlar surasi)ni oʻqir edilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ жума куни бомдод намозида {Бу Китобнинг нозил қилиниши} (Сажда сураси) ва {Инсонга (бир замон) келдими} (Инсонлар сураси)ни ўқир эдилар.

أَخْبَرَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْحَسَنِ الْمِقْسَمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ ذَرٍّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم سَجَدَ فِي ‏{‏ ص ‏}‏ وَقَالَ ‏"‏ سَجَدَهَا دَاوُدُ تَوْبَةً وَنَسْجُدُهَا شُكْرًا ‏"‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ {Sod} surasida sajda qildilar va: «Buni Dovud tavba qilib sajda etgan edi, biz esa uni shukr qilib sajda etamiz», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ {Сод} сурасида сажда қилдилар ва: «Буни Довуд тавба қилиб сажда этган эди, биз эса уни шукр қилиб сажда этамиз», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ مَيْمُونِ بْنِ مِهْرَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ حَنْبَلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ خَالِدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا رَبَاحٌ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنِ ابْنِ طَاوُسٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ خَالِدٍ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ أَبِي وَدَاعَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمَكَّةَ سُورَةَ النَّجْمِ فَسَجَدَ وَسَجَدَ مَنْ عِنْدَهُ فَرَفَعْتُ رَأْسِي وَأَبَيْتُ أَنْ أَسْجُدَ وَلَمْ يَكُنْ يَوْمَئِذٍ أَسْلَمَ الْمُطَّلِبُ ‏.‏

Muttalib ibn Abi Vadoa (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Makkada Najm surasini oʻqib, sajda qildilar va u zotning huzurlaridagilar ham sajda qildilar. Men esa boshimni koʻtarib, sajda qilishdan bosh tortdim. Oʻsha kunlarda Muttalib hali Islomni qabul qilmagan edi.Мутталиб ибн Аби Вадоа (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Маккада Нажм сурасини ўқиб, сажда қилдилар ва у зотнинг ҳузурларидагилар ҳам сажда қилдилар. Мен эса бошимни кўтариб, сажда қилишдан бош тортдим. Ўша кунларда Мутталиб ҳали Исломни қабул қилмаган эди.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَرَأَ النَّجْمَ فَسَجَدَ فِيهَا ‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Najm surasini oʻqib, unda sajda qildilar.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Нажм сурасини ўқиб, унда сажда қилдилар.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا إِسْمَاعِيلُ، - وَهُوَ ابْنُ جَعْفَرٍ - عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُصَيْفَةَ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قُسَيْطٍ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، سَأَلَ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ عَنِ الْقِرَاءَةِ، مَعَ الإِمَامِ فَقَالَ لاَ قِرَاءَةَ مَعَ الإِمَامِ فِي شَىْءٍ وَزَعَمَ أَنَّهُ قَرَأَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏{‏ وَالنَّجْمِ إِذَا هَوَى ‏}‏ فَلَمْ يَسْجُدْ ‏.‏

Zayd ibn Sobit (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: undan imom bilan (namoz oʻqiyotganda) qiroat qilish haqida soʻralganda, u: «Imom bilan birga hech narsada qiroat yoʻq», dedi. Va u Rasululloh ﷺga {Yulduz botayotganda uning bilan qasam} (Najm 1) surasini oʻqib berganini, u zot esa sajda qilmaganini aytdi.Зайд ибн Собит (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: ундан имом билан (намоз ўқиётганда) қироат қилиш ҳақида сўралганда, у: «Имом билан бирга ҳеч нарсада қироат йўқ», деди. Ва у Расулуллоҳ ﷺга {Юлдуз ботаётганда унинг билан қасам} (Нажм 1) сурасини ўқиб берганини, у зот эса сажда қилмаганини айтди.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ، قَرَأَ بِهِمْ ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ فَسَجَدَ فِيهَا فَلَمَّا انْصَرَفَ أَخْبَرَهُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَجَدَ فِيهَا ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u odamlarga (imom boʻlib) {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) surasini oʻqidi va uning ichida sajda qildi. Namozdan chiqqach, ularga Rasululloh ﷺ uning ichida sajda qilganlarini xabar berdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у одамларга (имом бўлиб) {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) сурасини ўқиди ва унинг ичида сажда қилди. Намоздан чиққач, уларга Расулуллоҳ ﷺ унинг ичида сажда қилганларини хабар берди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عَيَّاشٍ، عَنِ ابْنِ قَيْسٍ، - وَهُوَ مُحَمَّدٌ - عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ سَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) surasida sajda qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) сурасида сажда қилдилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ سَجَدْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ وَ ‏{‏ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ ‏}‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: biz Nabiy ﷺ bilan birga {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) va {Yaratgan Robbing nomi bilan oʻqi} (Alaq 1) suralarida sajda qildik.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: биз Набий ﷺ билан бирга {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) ва {Яратган Роббинг номи билан ўқи} (Алақ 1) сураларида сажда қилдик.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، مِثْلَهُ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan yuqoridagining oʻxshashi rivoyat qilinadi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан юқоридагининг ўхшаши ривоят қилинади.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا قُرَّةُ بْنُ خَالِدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ سَجَدَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ - رضى الله عنهما - فِي ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ وَمَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنْهُمَا ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abu Bakr va Umar (roziyallohu anhumo), shuningdek ulardan afzal boʻlgan zot (ﷺ) {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) surasida sajda qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абу Бакр ва Умар (розияллоҳу анҳумо), шунингдек улардан афзал бўлган зот (ﷺ) {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) сурасида сажда қилдилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا الْمُعْتَمِرُ، عَنْ قُرَّةَ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ سَجَدَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ - رضى الله عنهما - وَمَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنْهُمَا صلى الله عليه وسلم فِي ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ وَ ‏{‏ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ ‏}‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abu Bakr va Umar (roziyallohu anhumo), shuningdek ulardan afzal boʻlgan zot ﷺ {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) va {Yaratgan Robbing nomi bilan oʻqi} (Alaq 1) suralarida sajda qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абу Бакр ва Умар (розияллоҳу анҳумо), шунингдек улардан афзал бўлган зот ﷺ {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) ва {Яратган Роббинг номи билан ўқи} (Алақ 1) сураларида сажда қилдилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى، عَنْ عَطَاءِ بْنِ مِينَاءَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، وَوَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى، عَنْ عَطَاءِ بْنِ مِينَاءَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ سَجَدْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ وَ ‏{‏ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ ‏}‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: men Rasululloh ﷺ bilan birga {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) va {Yaratgan Robbing nomi bilan oʻqi} (Alaq 1) suralarida sajda qildim.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: мен Расулуллоҳ ﷺ билан бирга {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) ва {Яратган Роббинг номи билан ўқи} (Алақ 1) сураларида сажда қилдим.

أَخْبَرَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ، عَنْ سُلَيْمٍ، - وَهُوَ ابْنُ أَخْضَرَ - عَنِ التَّيْمِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي بَكْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيُّ، عَنْ أَبِي رَافِعٍ، قَالَ صَلَّيْتُ خَلْفَ أَبِي هُرَيْرَةَ صَلاَةَ الْعِشَاءِ - يَعْنِي الْعَتَمَةَ - فَقَرَأَ سُورَةَ ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ ‏}‏ فَسَجَدَ فِيهَا فَلَمَّا فَرَغَ قُلْتُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ هَذِهِ - يَعْنِي سَجْدَةً - مَا كُنَّا نَسْجُدُهَا ‏.‏ قَالَ سَجَدَ بِهَا أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا خَلْفَهُ فَلاَ أَزَالُ أَسْجُدُ بِهَا حَتَّى أَلْقَى أَبَا الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Abu Rofiʼ (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: men Abu Hurayra (roziyallohu anhu)ning ortida xufton, yaʼni atama namozini oʻqidim. U {Osmon yorilganda} (Inshiqoq 1) surasini oʻqidi va uning ichida sajda qildi. Namozdan boʻshagach, men: «Ey Abu Hurayra, bu, yaʼni bu sajda biz odatlanmagan sajda-ku», dedim. U: «Buni Abul-Qosim ﷺ sajda qildilar, men esa ularning ortida edim. Shu bois men Abul-Qosim ﷺga yoʻliqquncha bu sajdani qilishdan toʻxtamayman», dedi.Абу Рофиъ (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: мен Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)нинг ортида хуфтон, яъни атама намозини ўқидим. У {Осмон ёрилганда} (Иншиқоқ 1) сурасини ўқиди ва унинг ичида сажда қилди. Намоздан бўшагач, мен: «Эй Абу Ҳурайра, бу, яъни бу сажда биз одатланмаган сажда-ку», дедим. У: «Буни Абул-Қосим ﷺ сажда қилдилар, мен эса уларнинг ортида эдим. Шу боис мен Абул-Қосим ﷺга йўлиққунча бу саждани қилишдан тўхтамайман», деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ رَقَبَةَ، عَنْ عَطَاءٍ، قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ كُلُّ صَلاَةٍ يُقْرَأُ فِيهَا فَمَا أَسْمَعَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَسْمَعْنَاكُمْ وَمَا أَخْفَاهَا أَخْفَيْنَا مِنْكُمْ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: har bir namozda qiroat boʻladi. Rasululloh ﷺ bizga (ovoz chiqarib) eshittirgan narsani biz sizlarga eshittiramiz, u zot bizdan (pichirlab) yashirgan narsani biz sizlardan yashiramiz.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: ҳар бир намозда қироат бўлади. Расулуллоҳ ﷺ бизга (овоз чиқариб) эшиттирган нарсани биз сизларга эшиттирамиз, у зот биздан (пичирлаб) яширган нарсани биз сизлардан яширамиз.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ أَنْبَأَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ فِي كُلِّ صَلاَةٍ قِرَاءَةٌ فَمَا أَسْمَعَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَسْمَعْنَاكُمْ وَمَا أَخْفَاهَا أَخْفَيْنَا مِنْكُمْ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi: har bir namozda qiroat bordir. Rasululloh ﷺ bizga (ovoz chiqarib) eshittirgan narsani biz sizlarga eshittiramiz, u zot bizdan (pichirlab) yashirgan narsani biz sizlardan yashiramiz.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди: ҳар бир намозда қироат бордир. Расулуллоҳ ﷺ бизга (овоз чиқариб) эшиттирган нарсани биз сизларга эшиттирамиз, у зот биздан (пичирлаб) яширган нарсани биз сизлардан яширамиз.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ صُدْرَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْبَرِيدِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ، قَالَ كُنَّا نُصَلِّي خَلْفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الظُّهْرَ فَنَسْمَعُ مِنْهُ الآيَةَ بَعْدَ الآيَاتِ مِنْ سُورَةِ لُقْمَانَ وَالذَّارِيَاتِ ‏.‏

Baro (roziyallohu anhu) aytdi: biz Nabiy ﷺning ortida peshin namozini oʻqir edik, shunda u zotdan Luqmon va Zoriyot suralaridan baʼzi oyatlarni eshitardik.Баро (розияллоҳу анҳу) айтди: биз Набий ﷺнинг ортида пешин намозини ўқир эдик, шунда у зотдан Луқмон ва Зориёт сураларидан баъзи оятларни эшитардик.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُجَاعٍ الْمَرُّوذِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرِ بْنَ النَّضْرِ، قَالَ كُنَّا بِالطَّفِّ عِنْدَ أَنَسٍ فَصَلَّى بِهِمُ الظُّهْرَ فَلَمَّا فَرَغَ قَالَ إِنِّي صَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلاَةَ الظُّهْرِ فَقَرَأَ لَنَا بِهَاتَيْنِ السُّورَتَيْنِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ بِـ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ وَ ‏{‏ هَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ الْغَاشِيَةِ ‏}‏ ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: biz Toffda Anasning huzurida edik, u odamlarga peshin namozini oʻqib berdi. Namozdan boʻshagach, u: «Men Rasululloh ﷺ bilan birga peshin namozini oʻqidim, u zot ikki rakatda bizga mana shu ikki surani, yaʼni {Eng oliy Robbingning nomini poklab yod et} (Aʼlo 1) va {Qoplab oluvchi (qiyomat) xabari senga keldimi?} (Gʻoshiya 1) suralarini oʻqib berdilar», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: биз Тоффда Анаснинг ҳузурида эдик, у одамларга пешин намозини ўқиб берди. Намоздан бўшагач, у: «Мен Расулуллоҳ ﷺ билан бирга пешин намозини ўқидим, у зот икки ракатда бизга мана шу икки сурани, яъни {Энг олий Роббингнинг номини поклаб ёд эт} (Аъло 1) ва {Қоплаб олувчи (қиёмат) хабари сенга келдими?} (Ғошия 1) сураларини ўқиб бердилар», деди.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ عَطِيَّةَ بْنِ قَيْسٍ، عَنْ قَزَعَةَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ لَقَدْ كَانَتْ صَلاَةُ الظُّهْرِ تُقَامُ فَيَذْهَبُ الذَّاهِبُ إِلَى الْبَقِيعِ فَيَقْضِي حَاجَتَهُ ثُمَّ يَتَوَضَّأُ ثُمَّ يَجِئُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى يُطَوِّلُهَا ‏.‏

Abu Said al-Xudriy (roziyallohu anhu) aytdi: peshin namozining iqomasi aytilar, biror kishi Baqiʼga borib hojatini chiqarar, soʻng taharat olib qaytib kelar, Rasululloh ﷺ esa hamon birinchi rakatda boʻlib, uni choʻzib turar edilar.Абу Саид ал-Худрий (розияллоҳу анҳу) айтди: пешин намозининг иқомаси айтилар, бирор киши Бақиъга бориб ҳожатини чиқарар, сўнг таҳарат олиб қайтиб келар, Расулуллоҳ ﷺ эса ҳамон биринчи ракатда бўлиб, уни чўзиб турар эдилар.

أَخْبَرَنِي يَحْيَى بْنُ دُرُسْتَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْمَاعِيلَ، - وَهُوَ الْقَنَّادُ - قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي قَتَادَةَ، حَدَّثَهُ عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ كَانَ يُصَلِّي بِنَا الظُّهْرَ فَيَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ يُسْمِعُنَا الآيَةَ كَذَلِكَ وَكَانَ يُطِيلُ الرَّكْعَةَ فِي صَلاَةِ الظُّهْرِ وَالرَّكْعَةَ الأُولَى يَعْنِي فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ ‏.‏

Abu Qatada (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ bizga peshin namozini oʻqib berardilar va dastlabki ikki rakatda qiroat qilib, baʼzan bir oyatni bizga eshittirib qoʻyardilar. U zot peshin namozida birinchi rakatni uzun qilardilar, xuddi shuningdek bomdod namozida ham birinchi rakatni uzun qilardilar.Абу Қатада (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ бизга пешин намозини ўқиб берардилар ва дастлабки икки ракатда қироат қилиб, баъзан бир оятни бизга эшиттириб қўярдилар. У зот пешин намозида биринчи ракатни узун қилардилар, худди шунингдек бомдод намозида ҳам биринчи ракатни узун қилардилар.

أَخْبَرَنَا عِمْرَانُ بْنُ يَزِيدَ بْنِ خَالِدِ بْنِ مُسْلِمٍ، - يُعْرَفُ بِابْنِ أَبِي جَمِيلٍ الدِّمَشْقِيِّ - قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَمَاعَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي قَتَادَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ بِأُمِّ الْقُرْآنِ وَسُورَتَيْنِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ مِنْ صَلاَةِ الظُّهْرِ وَصَلاَةِ الْعَصْرِ وَيُسْمِعُنَا الآيَةَ أَحْيَانًا وَكَانَ يُطِيلُ فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى ‏.‏

Abu Qatada (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ peshin va asr namozlarining dastlabki ikki rakatida Ummul Qurʼon (Fotiha) va ikki surani oʻqirdilar hamda baʼzan bir oyatni bizga eshittirib qoʻyardilar va birinchi rakatni uzun qilardilar.Абу Қатада (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ пешин ва аср намозларининг дастлабки икки ракатида Уммул Қуръон (Фотиҳа) ва икки сурани ўқирдилар ҳамда баъзан бир оятни бизга эшиттириб қўярдилар ва биринчи ракатни узун қилардилар.

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي قَتَادَةَ، أَنَّ أَبَاهُ، أَخْبَرَهُ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ بِنَا فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ مِنْ صَلاَةِ الظُّهْرِ وَيُسْمِعُنَا الآيَةَ أَحْيَانًا وَيُطَوِّلُ فِي الأُولَى وَيُقَصِّرُ فِي الثَّانِيَةِ وَكَانَ يَفْعَلُ ذَلِكَ فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ يُطَوِّلُ فِي الأُولَى وَيُقَصِّرُ فِي الثَّانِيَةِ وَكَانَ يَقْرَأُ بِنَا فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ مِنْ صَلاَةِ الْعَصْرِ يُطَوِّلُ الأُولَى وَيُقَصِّرُ الثَّانِيَةَ ‏.‏

Abu Qatada (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizga peshin namozining dastlabki ikki rakatida qiroat qilardilar va baʼzan bir oyatni bizga eshittirib qoʻyardilar. Birinchi rakatni uzun, ikkinchisini qisqa qilardilar. Bomdod namozida ham shunday qilardilar: birinchisini uzun, ikkinchisini qisqa qilardilar. Asr namozining dastlabki ikki rakatida ham bizga qiroat qilib, birinchi rakatni uzun, ikkinchisini qisqa qilardilar.Абу Қатада (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизга пешин намозининг дастлабки икки ракатида қироат қилардилар ва баъзан бир оятни бизга эшиттириб қўярдилар. Биринчи ракатни узун, иккинчисини қисқа қилардилар. Бомдод намозида ҳам шундай қилардилар: биринчисини узун, иккинчисини қисқа қилардилар. Аср намозининг дастлабки икки ракатида ҳам бизга қироат қилиб, биринчи ракатни узун, иккинчисини қисқа қилардилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبَانُ بْنُ يَزِيدَ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ بِأُمِّ الْقُرْآنِ وَسُورَتَيْنِ وَفِي الأُخْرَيَيْنِ بِأُمِّ الْقُرْآنِ وَكَانَ يُسْمِعُنَا الآيَةَ أَحْيَانًا وَكَانَ يُطِيلُ أَوَّلَ رَكْعَةٍ مِنْ صَلاَةِ الظُّهْرِ ‏.‏

Abu Qatada (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ peshin va asr namozlarining dastlabki ikki rakatida Ummul Qurʼon (Fotiha) va ikki surani, oxirgi ikki rakatida esa Ummul Qurʼonni oʻqirdilar. Baʼzan bir oyatni bizga eshittirib qoʻyardilar va peshin namozining birinchi rakatini uzun qilardilar.Абу Қатада (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ пешин ва аср намозларининг дастлабки икки ракатида Уммул Қуръон (Фотиҳа) ва икки сурани, охирги икки ракатида эса Уммул Қуръонни ўқирдилар. Баъзан бир оятни бизга эшиттириб қўярдилар ва пешин намозининг биринчи ракатини узун қилардилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ حَجَّاجٍ الصَّوَّافِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، وَعَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي قَتَادَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَسُورَتَيْنِ وَيُسْمِعُنَا الآيَةَ أَحْيَانًا وَكَانَ يُطِيلُ الرَّكْعَةَ الأُولَى فِي الظُّهْرِ وَيُقَصِّرُ فِي الثَّانِيَةِ وَكَذَلِكَ فِي الصُّبْحِ ‏.‏

Abu Qatada (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ peshin va asr namozlarining dastlabki ikki rakatida Fotihatul Kitob va ikki surani oʻqirdilar hamda baʼzan bir oyatni bizga eshittirib qoʻyardilar. Peshin namozida birinchi rakatni uzun, ikkinchisini qisqa qilardilar, bomdodda ham shunday qilardilar.Абу Қатада (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ пешин ва аср намозларининг дастлабки икки ракатида Фотиҳатул Китоб ва икки сурани ўқирдилар ҳамда баъзан бир оятни бизга эшиттириб қўярдилар. Пешин намозида биринчи ракатни узун, иккинчисини қисқа қилардилар, бомдодда ҳам шундай қилардилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ سِمَاكٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ بِالسَّمَاءِ ذَاتِ الْبُرُوجِ وَالسَّمَاءِ وَالطَّارِقِ وَنَحْوِهِمَا ‏.‏

Jobir ibn Samura (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺ peshin va asr namozlarida Buruj surasini, Toriq surasini va shularga oʻxshash suralarni oʻqirdilar.Жобир ибн Самура (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺ пешин ва аср намозларида Буруж сурасини, Ториқ сурасини ва шуларга ўхшаш сураларни ўқирдилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ سِمَاكٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ ‏{‏ وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى ‏}‏ وَفِي الْعَصْرِ نَحْوَ ذَلِكَ وَفِي الصُّبْحِ بِأَطْوَلَ مِنْ ذَلِكَ ‏.‏

Jobir ibn Samura (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ peshin namozida {Val-layli izo yagʻsho} (Tunga qasamki, u qoplab kelganida) surasini, asrda ham shunga oʻxshashini, bomdodda esa bundan uzunroq surani oʻqirdilar.Жобир ибн Самура (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ пешин намозида {Вал-лайли изо яғшо} (Тунга қасамки, у қоплаб келганида) сурасини, асрда ҳам шунга ўхшашини, бомдодда эса бундан узунроқ сурани ўқирдилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا الْعَطَّافُ بْنُ خَالِدٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، قَالَ دَخَلْنَا عَلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ فَقَالَ صَلَّيْتُمْ قُلْنَا نَعَمْ ‏.‏ قَالَ يَا جَارِيَةُ هَلُمِّي لِي وَضُوءًا مَا صَلَّيْتُ وَرَاءَ إِمَامٍ أَشْبَهَ صَلاَةً بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ إِمَامِكُمْ هَذَا ‏.‏ قَالَ زَيْدٌ وَكَانَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ يُتِمُّ الرُّكُوعَ وَالسُّجُودَ وَيُخَفِّفُ الْقِيَامَ وَالْقُعُودَ ‏.‏

Zayd ibn Aslam (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Biz Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)ning huzuriga kirdik. U: «Namoz oʻqidingizmi?» dedi. Biz: «Ha», dedik. U: «Ey joriya, menga taharat suvi keltir. Men shu imomingizdan koʻra namozi Rasululloh ﷺning namozlariga oʻxshashroq boʻlgan biror imom ortida namoz oʻqimaganman», dedi. Zayd aytdi: Umar ibn Abdulaziz rukuʼ va sajdani toʻliq bajarib, qiyom va oʻtirishni yengil qilardi.Зайд ибн Аслам (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Биз Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)нинг ҳузурига кирдик. У: «Намоз ўқидингизми?» деди. Биз: «Ҳа», дедик. У: «Эй жория, менга таҳарат суви келтир. Мен шу имомингиздан кўра намози Расулуллоҳ ﷺнинг намозларига ўхшашроқ бўлган бирор имом ортида намоз ўқимаганман», деди. Зайд айтди: Умар ибн Абдулазиз рукуъ ва саждани тўлиқ бажариб, қиём ва ўтиришни енгил қиларди.

أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ، عَنِ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ، عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ مَا صَلَّيْتُ وَرَاءَ أَحَدٍ أَشْبَهَ صَلاَةً بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ فُلاَنٍ ‏.‏ قَالَ سُلَيْمَانُ كَانَ يُطِيلُ الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ مِنَ الظُّهْرِ وَيُخَفِّفُ الأُخْرَيَيْنِ وَيُخَفِّفُ الْعَصْرَ وَيَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِقِصَارِ الْمُفَصَّلِ وَيَقْرَأُ فِي الْعِشَاءِ بِوَسَطِ الْمُفَصَّلِ وَيَقْرَأُ فِي الصُّبْحِ بِطُوَلِ الْمُفَصَّلِ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men namozi Rasululloh ﷺning namozlariga falon kishinikichalik oʻxshash boʻlgan biror kishi ortida namoz oʻqimaganman. Sulaymon aytdi: U peshinning dastlabki ikki rakatini uzun, oxirgi ikki rakatini yengil qilardi, asrni yengil qilardi, shomda qisqa mufassal suralarini, xuftonda oʻrtacha mufassal suralarini, bomdodda uzun mufassal suralarini oʻqirdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен намози Расулуллоҳ ﷺнинг намозларига фалон кишиникичалик ўхшаш бўлган бирор киши ортида намоз ўқимаганман. Сулаймон айтди: У пешиннинг дастлабки икки ракатини узун, охирги икки ракатини енгил қиларди, асрни енгил қиларди, шомда қисқа муфассал сураларини, хуфтонда ўртача муфассал сураларини, бомдодда узун муфассал сураларини ўқирди.

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ، عَنِ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ، عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الأَشَجِّ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ مَا صَلَّيْتُ وَرَاءَ أَحَدٍ أَشْبَهَ صَلاَةً بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ فُلاَنٍ ‏.‏ فَصَلَّيْنَا وَرَاءَ ذَلِكَ الإِنْسَانِ وَكَانَ يُطِيلُ الأُولَيَيْنِ مِنَ الظُّهْرِ وَيُخَفِّفُ فِي الأُخْرَيَيْنِ وَيُخَفِّفُ فِي الْعَصْرِ وَيَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِقِصَارِ الْمُفَصَّلِ وَيَقْرَأُ فِي الْعِشَاءِ بِالشَّمْسِ وَضُحَاهَا وَأَشْبَاهِهَا وَيَقْرَأُ فِي الصُّبْحِ بِسُورَتَيْنِ طَوِيلَتَيْنِ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men namozi Rasululloh ﷺning namozlariga falon kishinikichalik oʻxshash boʻlgan biror kishi ortida namoz oʻqimaganman. Biz oʻsha kishi ortida namoz oʻqidik. U peshinning dastlabki ikki rakatini uzun, oxirgi ikki rakatini yengil qilardi, asrni yengil qilardi, shomda qisqa mufassal suralarini oʻqirdi, xuftonda Vash-shamsi va zuhoho (Shams) va shunga oʻxshashini, bomdodda esa ikki uzun surani oʻqirdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен намози Расулуллоҳ ﷺнинг намозларига фалон кишиникичалик ўхшаш бўлган бирор киши ортида намоз ўқимаганман. Биз ўша киши ортида намоз ўқидик. У пешиннинг дастлабки икки ракатини узун, охирги икки ракатини енгил қиларди, асрни енгил қиларди, шомда қисқа муфассал сураларини ўқирди, хуфтонда Ваш-шамси ва зуҳоҳо (Шамс) ва шунга ўхшашини, бомдодда эса икки узун сурани ўқирди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ مَرَّ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ بِنَاضِحَيْنِ عَلَى مُعَاذٍ وَهُوَ يُصَلِّي الْمَغْرِبَ فَافْتَتَحَ بِسُورَةِ الْبَقَرَةِ فَصَلَّى الرَّجُلُ ثُمَّ ذَهَبَ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ أَفَتَّانٌ يَا مُعَاذُ أَفَتَّانٌ يَا مُعَاذُ أَلاَ قَرَأْتَ بِـ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ وَالشَّمْسِ وَضُحَاهَا وَنَحْوِهِمَا ‏"‏ ‏.‏

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ansorlardan bir kishi ikkita suv tashuvchi tuya bilan Muoz oldidan oʻtayotgan edi, Muoz esa shom namozini oʻqiyotgan va Baqara surasini boshlagan edi. U kishi (yolgʻiz) namoz oʻqib, soʻng ketdi. Bu xabar Paygʻambar ﷺga yetganda, u zot: «Ey Muoz, sen fitna qoʻzgʻovchimisan?! Ey Muoz, sen fitna qoʻzgʻovchimisan?! Nega {Sabbihisma robbikal aʼlo} (Eng oliy Robbingning nomini poklab yod et) va Vash-shamsi va zuhoho (Shams) hamda shularga oʻxshash suralarni oʻqimading?!» dedilar.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Ансорлардан бир киши иккита сув ташувчи туя билан Муоз олдидан ўтаётган эди, Муоз эса шом намозини ўқиётган ва Бақара сурасини бошлаган эди. У киши (ёлғиз) намоз ўқиб, сўнг кетди. Бу хабар Пайғамбар ﷺга етганда, у зот: «Эй Муоз, сен фитна қўзғовчимисан?! Эй Муоз, сен фитна қўзғовчимисан?! Нега {Саббиҳисма роббикал аъло} (Энг олий Роббингнинг номини поклаб ёд эт) ва Ваш-шамси ва зуҳоҳо (Шамс) ҳамда шуларга ўхшаш сураларни ўқимадинг?!» дедилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ الْمَاجِشُونُ، عَنْ حُمَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ، عَنْ أُمِّ الْفَضْلِ بِنْتِ الْحَارِثِ، قَالَتْ صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِهِ الْمَغْرِبَ فَقَرَأَ الْمُرْسَلاَتِ مَا صَلَّى بَعْدَهَا صَلاَةً حَتَّى قُبِضَ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Umm Fazl bint al-Horis (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizga oʻz uylarida shom namozini oʻqib berdilar va Mursalot surasini oʻqidilar. Vafot etgunlariga qadar undan keyin boshqa hech qanday namozni bizga oʻqib bermadilar.Умм Фазл бинт ал-Ҳорис (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизга ўз уйларида шом намозини ўқиб бердилар ва Мурсалот сурасини ўқидилар. Вафот этгунларига қадар ундан кейин бошқа ҳеч қандай намозни бизга ўқиб бермадилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ أُمِّهِ، أَنَّهَا سَمِعَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِالْمُرْسَلاَتِ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan, u onasidan rivoyat qilinadiki, u (ona) Paygʻambar ﷺning shom namozida Mursalot surasini oʻqiganlarini eshitgan.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан, у онасидан ривоят қилинадики, у (она) Пайғамбар ﷺнинг шом намозида Мурсалот сурасини ўқиганларини эшитган.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِالطُّورِ ‏.‏

Jubayr ibn Mutʼim (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Paygʻambar ﷺning shom namozida Tur surasini oʻqiganlarini eshitdim.Жубайр ибн Мутъим (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Пайғамбар ﷺнинг шом намозида Тур сурасини ўқиганларини эшитдим.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ الْمُقْرِئُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ، حَدَّثَنَا حَيْوَةُ، وَذَكَرَ، آخَرَ قَالاَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ رَبِيعَةَ، أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ هُرْمُزَ، حَدَّثَهُ أَنَّ مُعَاوِيَةَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ حَدَّثَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَرَأَ فِي صَلاَةِ الْمَغْرِبِ بِـ ‏{‏ حم ‏}‏ الدُّخَانِ ‏.‏

Abdulloh ibn Utba (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shom namozida {Ha, Mim} Duxon surasini oʻqidilar.Абдуллоҳ ибн Утба (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шом намозида {Ҳа, Мим} Духон сурасини ўқидилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ أَبِي الأَسْوَدِ، أَنَّهُ سَمِعَ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ، يُحَدِّثُ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ، أَنَّهُ قَالَ لِمَرْوَانَ يَا أَبَا عَبْدِ الْمَلِكِ أَتَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِـ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ‏}‏ وَ ‏{‏ إِنَّا أَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَ ‏}‏ قَالَ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ فَمَحْلُوفَةٌ لَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِيهَا بِأَطْوَلِ الطُّولَيَيْنِ ‏{‏ المص ‏}‏ ‏.‏

Zayd ibn Sobit (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Marvonga: «Ey Abu Abdulmalik, sen shom namozida {Qul huvallohu ahad} va {Inna aʼtaynakal kavsar} suralarini oʻqiysanmi?» dedi. U: «Ha», dedi. Zayd: «Allohga qasamki, men Rasululloh ﷺ shom namozida ikki uzun suraning uzunrogʻini, yaʼni {Alif, Lam, Mim, Sod}ni oʻqiyotganlarini koʻrganman», dedi.Зайд ибн Собит (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Марвонга: «Эй Абу Абдулмалик, сен шом намозида {Қул ҳуваллоҳу аҳад} ва {Инна аътайнакал кавсар} сураларини ўқийсанми?» деди. У: «Ҳа», деди. Зайд: «Аллоҳга қасамки, мен Расулуллоҳ ﷺ шом намозида икки узун суранинг узунроғини, яъни {Алиф, Лам, Мим, Сод}ни ўқиётганларини кўрганман», деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ مَرْوَانَ بْنَ الْحَكَمِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ قَالَ مَا لِي أَرَاكَ تَقْرَأُ فِي الْمَغْرِبِ بِقِصَارِ السُّوَرِ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِيهَا بِأَطْوَلِ الطُّولَيَيْنِ قُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ مَا أَطْوَلُ الطُّولَيَيْنِ قَالَ الأَعْرَافُ ‏.‏

Zayd ibn Sobit (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Marvonga: «Nega seni shom namozida qisqa suralarni oʻqiyotganingni koʻraman? Holbuki men Rasululloh ﷺ unda ikki uzun suraning uzunrogʻini oʻqiyotganlarini koʻrganman», dedi. Urva: «Ey Abu Abdulloh, ikki uzun suraning uzunrogʻi qaysi?» dedim. U: «Aʼrof surasi», dedi.Зайд ибн Собит (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Марвонга: «Нега сени шом намозида қисқа сураларни ўқиётганингни кўраман? Ҳолбуки мен Расулуллоҳ ﷺ унда икки узун суранинг узунроғини ўқиётганларини кўрганман», деди. Урва: «Эй Абу Абдуллоҳ, икки узун суранинг узунроғи қайси?» дедим. У: «Аъроф сураси», деди.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ، وَأَبُو حَيْوَةَ عَنِ ابْنِ أَبِي حَمْزَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَرَأَ فِي صَلاَةِ الْمَغْرِبِ بِسُورَةِ الأَعْرَافِ فَرَّقَهَا فِي رَكْعَتَيْنِ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shom namozida Aʼrof surasini ikki rakaatga boʻlib oʻqidilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шом намозида Аъроф сурасини икки ракаатга бўлиб ўқидилар.

أَخْبَرَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو الْجَوَّابِ، قَالَ حَدَّثَنَا عَمَّارُ بْنُ رُزَيْقٍ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ إِبْرَاهِيِمَ بْنِ مُهَاجِرٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ رَمَقْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عِشْرِينَ مَرَّةً يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ وَفِي الرَّكْعَتَيْنِ قَبْلَ الْفَجْرِ ‏{‏ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ ‏}‏ وَ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ‏}‏ ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺni yigirma marta kuzatdim, shomdan keyingi ikki rakaatda hamda bomdoddan oldingi ikki rakaatda {Qul ya ayyuhal kafirun} va {Qul huvallohu ahad}ni oʻqir edilar», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺни йигирма марта кузатдим, шомдан кейинги икки ракаатда ҳамда бомдоддан олдинги икки ракаатда {Қул я айюҳал кафирун} ва {Қул ҳуваллоҳу аҳад}ни ўқир эдилар», деди.

أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ، عَنِ ابْنِ وَهْبٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلاَلٍ، أَنَّ أَبَا الرِّجَالِ، مُحَمَّدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَهُ عَنْ أُمِّهِ، عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ رَجُلاً عَلَى سَرِيَّةٍ فَكَانَ يَقْرَأُ لأَصْحَابِهِ فِي صَلاَتِهِمْ فَيَخْتِمُ بِـ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ‏}‏ فَلَمَّا رَجَعُوا ذَكَرُوا ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ سَلُوهُ لأَىِّ شَىْءٍ فَعَلَ ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏ فَسَأَلُوهُ فَقَالَ لأَنَّهَا صِفَةُ الرَّحْمَنِ عَزَّ وَجَلَّ فَأَنَا أُحِبُّ أَنْ أَقْرَأَ بِهَا ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَخْبِرُوهُ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يُحِبُّهُ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bir kishini bir qoʻshinga sarkarda qilib joʻnatdilar. U kishi hamrohlariga namozda imomlik qilib qiroat qilar va {Qul huvallohu ahad} bilan tugatar edi. Ular qaytib kelganlarida buni Rasululloh ﷺga aytdilar. U zot: «Undan buni nima uchun qilganini soʻranglar», dedilar. Ular soʻrashsa, u: «Chunki bu Rahmon azza va jallaning sifatidir, shuning uchun men uni oʻqishni yaxshi koʻraman», dedi. Rasululloh ﷺ: «Unga xabar beringlarki, Alloh azza va jalla ham uni sevadi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бир кишини бир қўшинга саркарда қилиб жўнатдилар. У киши ҳамроҳларига намозда имомлик қилиб қироат қилар ва {Қул ҳуваллоҳу аҳад} билан тугатар эди. Улар қайтиб келганларида буни Расулуллоҳ ﷺга айтдилар. У зот: «Ундан буни нима учун қилганини сўранглар», дедилар. Улар сўрашса, у: «Чунки бу Раҳмон азза ва жалланинг сифатидир, шунинг учун мен уни ўқишни яхши кўраман», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Унга хабар берингларки, Аллоҳ азза ва жалла ҳам уни севади», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ، مَوْلَى آلِ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ أَقْبَلْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَمِعَ رَجُلاً يَقْرَأُ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ * اللَّهُ الصَّمَدُ * لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ * وَلَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُوًا أَحَدٌ ‏}‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَجَبَتْ ‏"‏ ‏.‏ فَسَأَلْتُهُ مَاذَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ الْجَنَّةُ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺ bilan kelayotgan edim, u zot bir kishining {Qul huvallohu ahad. Allohus samad. Lam yalid va lam yulad. Va lam yakun lahu kufuvan ahad}ni oʻqiyotganini eshitdilar. Rasululloh ﷺ: ‹Vojib boʻldi›, dedilar. Men: ‹Nima vojib boʻldi, ey Rasululloh?› deb soʻradim. U zot: ‹Jannat›, dedilar», dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺ билан келаётган эдим, у зот бир кишининг {Қул ҳуваллоҳу аҳад. Аллоҳус самад. Лам ялид ва лам юлад. Ва лам якун лаҳу куфуван аҳад}ни ўқиётганини эшитдилар. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Вожиб бўлди›, дедилар. Мен: ‹Нима вожиб бўлди, эй Расулуллоҳ?› деб сўрадим. У зот: ‹Жаннат›, дедилар», деди.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي صَعْصَعَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، أَنَّ رَجُلاً، سَمِعَ رَجُلاً، يَقْرَأُ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ‏}‏ يُرَدِّدُهَا فَلَمَّا أَصْبَحَ جَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّهَا لَتَعْدِلُ ثُلُثَ الْقُرْآنِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Said al-Xudriy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi boshqa bir kishining {Qul huvallohu ahad}ni takrorlab oʻqiyotganini eshitdi. Tong otganda Rasululloh ﷺ huzurlariga kelib, buni u zotga aytdi. Rasululloh ﷺ: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zot bilan qasamki, u Qurʼonning uchdan biriga tengdir», dedilar.Абу Саид ал-Худрий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши бошқа бир кишининг {Қул ҳуваллоҳу аҳад}ни такрорлаб ўқиётганини эшитди. Тонг отганда Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келиб, буни у зотга айтди. Расулуллоҳ ﷺ: «Жоним қўлида бўлган Зот билан қасамки, у Қуръоннинг учдан бирига тенгдир», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ هِلاَلِ بْنِ يِسَافٍ، عَنْ رَبِيعِ بْنِ خُثَيْمٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنِ امْرَأَةٍ، عَنْ أَبِي أَيُّوبَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ ‏{‏ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ‏}‏ ثُلُثُ الْقُرْآنِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَا أَعْرِفُ إِسْنَادًا أَطْوَلَ مِنْ هَذَا ‏.‏

Abu Ayyub (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «{Qul huvallohu ahad} Qurʼonning uchdan biridir», dedilar.Абу Айюб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «{Қул ҳуваллоҳу аҳад} Қуръоннинг учдан биридир», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ قَامَ مُعَاذٌ فَصَلَّى الْعِشَاءَ الآخِرَةَ فَطَوَّلَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَفَتَّانٌ يَا مُعَاذُ أَفَتَّانٌ يَا مُعَاذُ أَيْنَ كُنْتَ عَنْ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ وَالضُّحَى وَ ‏{‏ إِذَا السَّمَاءُ انْفَطَرَتْ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Muoz turib xufton namozini oʻqidi va uni choʻzib yubordi. Shunda Nabiy ﷺ: ‹Odamlarni fitnaga solmoqchimisan, ey Muoz? Odamlarni fitnaga solmoqchimisan, ey Muoz? {Sabbihisma robbikal aʼlaa} yoki Vazzuhaa yoki {Izas samaaunfatorat}ni oʻqisang boʻlmasmidi?› dedilar», dedi.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Муоз туриб хуфтон намозини ўқиди ва уни чўзиб юборди. Шунда Набий ﷺ: ‹Одамларни фитнага солмоқчимисан, эй Муоз? Одамларни фитнага солмоқчимисан, эй Муоз? {Саббиҳисма роббикал аълаа} ёки Ваззуҳаа ёки {Изас самааунфаторат}ни ўқисанг бўлмасмиди?› дедилар», деди.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ صَلَّى مُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ لأَصْحَابِهِ الْعِشَاءَ فَطَوَّلَ عَلَيْهِمْ فَانْصَرَفَ رَجُلٌ مِنَّا فَأُخْبِرَ مُعَاذٌ عَنْهُ فَقَالَ إِنَّهُ مُنَافِقٌ ‏.‏ فَلَمَّا بَلَغَ ذَلِكَ الرَّجُلَ دَخَلَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَهُ بِمَا قَالَ مُعَاذٌ ‏.‏ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَتُرِيدُ أَنْ تَكُونَ فَتَّانًا يَا مُعَاذُ إِذَا أَمَمْتَ النَّاسَ فَاقْرَأْ بِالشَّمْسِ وَضُحَاهَا وَ ‏{‏ سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى ‏}‏ وَ ‏{‏ وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى ‏}‏ وَ ‏{‏ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Muoz ibn Jabal hamrohlariga xufton namozini oʻqib berdi va uni choʻzib yubordi. Bizdan bir kishi namozdan chiqib ketdi. Muozga bu haqda xabar berildi, u: ‹U munofiqdir›, dedi. Bu gap oʻsha kishiga yetganda, u Nabiy ﷺ huzurlariga kirib, Muozning aytganlarini xabar qildi. Shunda Nabiy ﷺ unga: ‹Fitnachi boʻlmoqchimisan, ey Muoz? Odamlarga imomlik qilganingda {Vashshamsi va zuhaahaa} va {Sabbihisma robbikal aʼlaa} va {Val layli izaa yagʻshaa} va {Iqroʻ bismi robbik}ni oʻqigin›, dedilar», dedi.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Муоз ибн Жабал ҳамроҳларига хуфтон намозини ўқиб берди ва уни чўзиб юборди. Биздан бир киши намоздан чиқиб кетди. Муозга бу ҳақда хабар берилди, у: ‹У мунофиқдир›, деди. Бу гап ўша кишига етганда, у Набий ﷺ ҳузурларига кириб, Муознинг айтганларини хабар қилди. Шунда Набий ﷺ унга: ‹Фитначи бўлмоқчимисан, эй Муоз? Одамларга имомлик қилганингда {Вашшамси ва зуҳааҳаа} ва {Саббиҳисма роббикал аълаа} ва {Вал лайли изаа яғшаа} ва {Иқрў бисми роббик}ни ўқигин›, дедилар», деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْحَسَنِ بْنِ شَقِيقٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ، أَنْبَأَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ وَاقِدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي صَلاَةِ الْعِشَاءِ الآخِرَةِ بِالشَّمْسِ وَضُحَاهَا وَأَشْبَاهِهَا مِنَ السُّوَرِ ‏.‏

Burayda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ xufton namozida {Vashshamsi va zuhaahaa} va shunga oʻxshash suralarni oʻqir edilar.Бурайда (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ хуфтон намозида {Вашшамси ва зуҳааҳаа} ва шунга ўхшаш сураларни ўқир эдилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ، عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ، قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْعَتَمَةَ فَقَرَأَ فِيهَا بِالتِّينِ وَالزَّيْتُونِ ‏.‏

Baro ibn Ozib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺ bilan xufton namozini oʻqidim, u zot unda {Vat tini vaz zaytun}ni oʻqidilar», dedi.Баро ибн Озиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺ билан хуфтон намозини ўқидим, у зот унда {Ват тини ваз зайтун}ни ўқидилар», деди.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ، عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي سَفَرٍ فَقَرَأَ فِي الْعِشَاءِ فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى بِالتِّينِ وَالزَّيْتُونِ ‏.‏

Baro ibn Ozib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ safarda edilar, xufton namozining birinchi rakaatida {Vat tini vaz zaytun}ni oʻqidilar», dedi.Баро ибн Озиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ сафарда эдилар, хуфтон намозининг биринчи ракаатида {Ват тини ваз зайтун}ни ўқидилар», деди.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو عَوْنٍ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ سَمُرَةَ، يَقُولُ قَالَ عُمَرُ لِسَعْدٍ قَدْ شَكَاكَ النَّاسُ فِي كُلِّ شَىْءٍ حَتَّى فِي الصَّلاَةِ ‏.‏ فَقَالَ سَعْدٌ أَتَّئِدُ فِي الأُولَيَيْنِ وَأَحْذِفُ فِي الأُخْرَيَيْنِ وَمَا آلُو مَا اقْتَدَيْتُ بِهِ مِنْ صَلاَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالَ ذَاكَ الظَّنُّ بِكَ ‏.‏

Jobir ibn Samura (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Umar Saʼdga: «Odamlar sen haqingda har narsada, hatto namozing haqida ham shikoyat qilishdi», dedi. Saʼd: «Men dastlabki ikki rakaatda shoshilmayman, keyingi ikki rakaatni esa qisqartiraman va Rasululloh ﷺ ning namozidan oʻrnak olishda hech kam qilmayman», dedi. Umar: «Sen haqingda oʻylagan gumonim ham shu edi», dedi.Жобир ибн Самура (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Умар Саъдга: «Одамлар сен ҳақингда ҳар нарсада, ҳатто намозинг ҳақида ҳам шикоят қилишди», деди. Саъд: «Мен дастлабки икки ракаатда шошилмайман, кейинги икки ракаатни эса қисқартираман ва Расулуллоҳ ﷺ нинг намозидан ўрнак олишда ҳеч кам қилмайман», деди. Умар: «Сен ҳақингда ўйлаган гумоним ҳам шу эди», деди.

أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ ابْنِ عُلَيَّةَ أَبُو الْحَسَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ دَاوُدَ الطَّائِيِّ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ، قَالَ وَقَعَ نَاسٌ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ فِي سَعْدٍ عِنْدَ عُمَرَ فَقَالُوا وَاللَّهِ مَا يُحْسِنُ الصَّلاَةَ ‏.‏ فَقَالَ أَمَّا أَنَا فَأُصَلِّي بِهِمْ صَلاَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ أَخْرِمُ عَنْهَا أَرْكُدُ فِي الأُولَيَيْنِ وَأَحْذِفُ فِي الأُخْرَيَيْنِ ‏.‏ قَالَ ذَاكَ الظَّنُّ بِكَ ‏.‏

Jobir ibn Samura (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Kufa ahlidan baʼzi kishilar Umarning huzurida Saʼd haqida gapirib: «Vallohi, u namozni yaxshi oʻqimaydi», deyishdi. Saʼd: «Men esa ularga Rasululloh ﷺ ning namozidek namoz oʻqib beraman, undan hech chekinmayman: dastlabki ikki rakaatda choʻzaman, keyingi ikki rakaatni qisqartiraman», dedi. Umar: «Sen haqingda oʻylagan gumonim ham shu edi», dedi.Жобир ибн Самура (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Куфа аҳлидан баъзи кишилар Умарнинг ҳузурида Саъд ҳақида гапириб: «Валлоҳи, у намозни яхши ўқимайди», дейишди. Саъд: «Мен эса уларга Расулуллоҳ ﷺ нинг намозидек намоз ўқиб бераман, ундан ҳеч чекинмайман: дастлабки икки ракаатда чўзаман, кейинги икки ракаатни қисқартираман», деди. Умар: «Сен ҳақингда ўйлаган гумоним ҳам шу эди», деди.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ إِنِّي لأَعْرِفُ النَّظَائِرَ الَّتِي كَانَ يَقْرَأُ بِهِنَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عِشْرِينَ سُورَةً فِي عَشْرِ رَكَعَاتٍ ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِ عَلْقَمَةَ فَدَخَلَ ثُمَّ خَرَجَ إِلَيْنَا عَلْقَمَةُ فَسَأَلْنَاهُ فَأَخْبَرَنَا بِهِنَّ ‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men Rasululloh ﷺ oʻqiydigan bir-biriga oʻxshash suralarni bilaman: oʻn rakaatda yigirma sura», dedi. Soʻng Alqamaning qoʻlidan ushlab kirib ketdi, keyin Alqama huzurimizga chiqdi. Biz undan soʻradik, u bizga oʻsha suralarni aytib berdi.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен Расулуллоҳ ﷺ ўқийдиган бир-бирига ўхшаш сураларни биламан: ўн ракаатда йигирма сура», деди. Сўнг Алқаманинг қўлидан ушлаб кириб кетди, кейин Алқама ҳузуримизга чиқди. Биз ундан сўрадик, у бизга ўша сураларни айтиб берди.

أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا وَائِلٍ، يَقُولُ قَالَ رَجُلٌ عِنْدَ عَبْدِ اللَّهِ قَرَأْتُ الْمُفَصَّلَ فِي رَكْعَةٍ ‏.‏ قَالَ هَذًّا كَهَذِّ الشِّعْرِ لَقَدْ عَرَفْتُ النَّظَائِرَ الَّتِي كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرُنُ بَيْنَهُنَّ ‏.‏ فَذَكَرَ عِشْرِينَ سُورَةً مِنَ الْمُفَصَّلِ سُورَتَيْنِ سُورَتَيْنِ فِي رَكْعَةٍ ‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi uning huzurida: «Men mufassal suralarni bir rakaatda oʻqidim», dedi. U: «Bu sheʼrni shoshib oʻqigandek boʻldi. Men Rasululloh ﷺ juftlab oʻqiydigan bir-biriga oʻxshash suralarni bilaman», dedi va mufassaldan yigirma surani, har rakaatda ikkitadan qilib zikr qildi.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши унинг ҳузурида: «Мен муфассал сураларни бир ракаатда ўқидим», деди. У: «Бу шеърни шошиб ўқигандек бўлди. Мен Расулуллоҳ ﷺ жуфтлаб ўқийдиган бир-бирига ўхшаш сураларни биламан», деди ва муфассалдан йигирма сурани, ҳар ракаатда иккитадан қилиб зикр қилди.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ مَنْصُورٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي حَصِينٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ وَثَّابٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، وَأَتَاهُ، رَجُلٌ فَقَالَ إِنِّي قَرَأْتُ اللَّيْلَةَ الْمُفَصَّلَ فِي رَكْعَةٍ ‏.‏ فَقَالَ هَذًّا كَهَذِّ الشِّعْرِ لَكِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ النَّظَائِرَ عِشْرِينَ سُورَةً مِنَ الْمُفَصَّلِ مِنْ آلِ حم ‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Uning huzuriga bir kishi kelib: «Men bu kecha mufassal suralarni bir rakaatda oʻqidim», dedi. U: «Bu sheʼrni shoshib oʻqigandek boʻldi. Ammo Rasululloh ﷺ bir-biriga oʻxshash suralarni, mufassaldan «Ha-Mim» bilan boshlanadigan yigirma surani oʻqir edilar», dedi.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Унинг ҳузурига бир киши келиб: «Мен бу кеча муфассал сураларни бир ракаатда ўқидим», деди. У: «Бу шеърни шошиб ўқигандек бўлди. Аммо Расулуллоҳ ﷺ бир-бирига ўхшаш сураларни, муфассалдан «Ҳа-Мим» билан бошланадиган йигирма сурани ўқир эдилар», деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ، حَدِيثًا رَفَعَهُ إِلَى ابْنِ سُفْيَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ السَّائِبِ، قَالَ حَضَرْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ الْفَتْحِ فَصَلَّى فِي قُبُلِ الْكَعْبَةِ فَخَلَعَ نَعْلَيْهِ فَوَضَعَهُمَا عَنْ يَسَارِهِ فَافْتَتَحَ بِسُورَةِ الْمُؤْمِنِينَ فَلَمَّا جَاءَ ذِكْرُ مُوسَى أَوْ عِيسَى - عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ - أَخَذَتْهُ سَعْلَةٌ فَرَكَعَ ‏.‏

Abdulloh ibn as-Soib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men Makka fathi kuni Rasululloh ﷺ ning huzurida boʻldim. U zot Kaʼbaning oldida namoz oʻqidilar. Kavushlarini yechib, chap tomonlariga qoʻydilar va Muʼminun surasini boshladilar. Muso yoxud Iso — alayhimassalom — zikri kelganda yoʻtal tutib, rukuga bordilar», dedi.Абдуллоҳ ибн ас-Соиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен Макка фатҳи куни Расулуллоҳ ﷺ нинг ҳузурида бўлдим. У зот Каъбанинг олдида намоз ўқидилар. Кавушларини ечиб, чап томонларига қўйдилар ва Муъминун сурасини бошладилар. Мусо ёхуд Исо — алайҳимассалом — зикри келганда йўтал тутиб, рукуга бордилар», деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنِ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ الأَحْنَفِ، عَنْ صِلَةَ بْنِ زُفَرَ، عَنْ حُذَيْفَةَ، أَنَّهُ صَلَّى إِلَى جَنْبِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةً فَقَرَأَ فَكَانَ إِذَا مَرَّ بِآيَةِ عَذَابٍ وَقَفَ وَتَعَوَّذَ وَإِذَا مَرَّ بِآيَةِ رَحْمَةٍ وَقَفَ فَدَعَا وَكَانَ يَقُولُ فِي رُكُوعِهِ ‏"‏ سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَظِيمِ ‏"‏ ‏.‏ وَفِي سُجُودِهِ ‏"‏ سُبْحَانَ رَبِّيَ الأَعْلَى ‏"‏ ‏.‏

Huzayfa (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u bir kecha Nabiy ﷺ ning yonlarida namoz oʻqidi. U zot qiroat qilar, azob oyatiga oʻtganlarida toʻxtab, Allohdan panoh soʻrardilar, rahmat oyatiga oʻtganlarida esa toʻxtab, duo qilardilar. Rukularida: «Subhona Robbiyal Aziym» va sajdalarida: «Subhona Robbiyal Aʼlo», deb aytardilar.Ҳузайфа (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у бир кеча Набий ﷺ нинг ёнларида намоз ўқиди. У зот қироат қилар, азоб оятига ўтганларида тўхтаб, Аллоҳдан паноҳ сўрардилар, раҳмат оятига ўтганларида эса тўхтаб, дуо қилардилар. Рукуларида: «Субҳона Роббиял Азийм» ва саждаларида: «Субҳона Роббиял Аъло», деб айтардилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ آدَمَ، عَنْ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ، عَنِ الْعَلاَءِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، عَنْ طَلْحَةَ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ حُذَيْفَةَ، وَالأَعْمَشِ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنِ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ الأَحْنَفِ، عَنْ صِلَةَ بْنِ زُفَرَ، عَنْ حُذَيْفَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ وَالنِّسَاءَ فِي رَكْعَةٍ لاَ يَمُرُّ بِآيَةِ رَحْمَةٍ إِلاَّ سَأَلَ وَلاَ بِآيَةِ عَذَابٍ إِلاَّ اسْتَجَارَ ‏.‏

Huzayfa (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ bir rakaatda Baqara, Oli Imron va Niso suralarini oʻqidilar. Rahmat oyatiga oʻtsalar, albatta Allohdan soʻrardilar, azob oyatiga oʻtsalar, albatta Allohdan panoh tilardilar.Ҳузайфа (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ бир ракаатда Бақара, Оли Имрон ва Нисо сураларини ўқидилар. Раҳмат оятига ўтсалар, албатта Аллоҳдан сўрардилар, азоб оятига ўтсалар, албатта Аллоҳдан паноҳ тилардилар.

أَخْبَرَنَا نُوحُ بْنُ حَبِيبٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ، قَالَ حَدَّثَنَا قُدَامَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَتْنِي جَسْرَةُ بِنْتُ دَجَاجَةَ، قَالَتْ سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ، يَقُولُ قَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم حَتَّى أَصْبَحَ بِآيَةٍ وَالآيَةُ ‏{‏ إِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ وَإِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ ‏}‏ ‏.‏

Abu Zarr (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ bir oyatni takrorlab, tong ottirdilar. U oyat: {Agar ularni azoblasang, bas, ular Sening bandalaringdir; agar ularni magʻfirat qilsang, bas, albatta Sen Oʻzing Aziz va Hakimdirsan} (Moida 118).Абу Зарр (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ бир оятни такрорлаб, тонг оттирдилар. У оят: {Агар уларни азобласанг, бас, улар Сенинг бандаларингдир; агар уларни мағфират қилсанг, бас, албатта Сен Ўзинг Азиз ва Ҳакимдирсан} (Моида 118).

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، وَيَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ، قَالاَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو بِشْرٍ، جَعْفَرُ بْنُ أَبِي وَحْشِيَّةَ - وَهُوَ ابْنُ إِيَاسٍ - عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا ‏}‏ قَالَ نَزَلَتْ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُخْتَفٍ بِمَكَّةَ فَكَانَ إِذَا صَلَّى بِأَصْحَابِهِ رَفَعَ صَوْتَهُ - وَقَالَ ابْنُ مَنِيعٍ يَجْهَرُ بِالْقُرْآنِ - وَكَانَ الْمُشْرِكُونَ إِذَا سَمِعُوا صَوْتَهُ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ أَنْزَلَهُ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِنَبِيِّهِ صلى الله عليه وسلم ‏{‏ وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ ‏}‏ أَىْ بِقِرَاءَتِكَ فَيَسْمَعُ الْمُشْرِكُونَ فَيَسُبُّوا الْقُرْآنَ ‏{‏ وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا ‏}‏ عَنْ أَصْحَابِكَ فَلاَ يَسْمَعُوا ‏{‏ وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلاً ‏}‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U Allohning {Namozingda ovozingni juda ham koʻtarib yuborma va uni juda ham pasaytirib ham yuborma} (Isro 110) degan aytgani haqida shunday dedi: «Bu oyat Rasululloh ﷺ Makkada yashirincha turgan paytda nozil boʻldi. U zot ashoblariga namoz oʻqib berganlarida ovozlarini koʻtarardilar — Ibn Maniʼ: Qurʼonni ovoz chiqarib oʻqirdilar, dedi — mushriklar ovozlarini eshitsalar, Qurʼonni, uni nozil qilgan Zotni va uni olib kelgan kishini haqorat qilardilar. Shunda Alloh azza va jalla Oʻz Nabiysiga ﷺ: {Namozingda ovozingni koʻtarib yuborma}, yaʼni qiroatingni, mushriklar eshitib Qurʼonni haqorat qilmasinlar; {va uni pasaytirib ham yuborma}, ashoblaringdan yashirib, ular eshitmay qolmasinlar; {bularning orasidan bir yoʻlni ixtiyor qil} (Isro 110) dedi».Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У Аллоҳнинг {Намозингда овозингни жуда ҳам кўтариб юборма ва уни жуда ҳам пасайтириб ҳам юборма} (Исро 110) деган айтгани ҳақида шундай деди: «Бу оят Расулуллоҳ ﷺ Маккада яширинча турган пайтда нозил бўлди. У зот ашобларига намоз ўқиб берганларида овозларини кўтарардилар — Ибн Маниъ: Қуръонни овоз чиқариб ўқирдилар, деди — мушриклар овозларини эшитсалар, Қуръонни, уни нозил қилган Зотни ва уни олиб келган кишини ҳақорат қилардилар. Шунда Аллоҳ азза ва жалла Ўз Набийсига ﷺ: {Намозингда овозингни кўтариб юборма}, яъни қироатингни, мушриклар эшитиб Қуръонни ҳақорат қилмасинлар; {ва уни пасайтириб ҳам юборма}, ашобларингдан яшириб, улар эшитмай қолмасинлар; {буларнинг орасидан бир йўлни ихтиёр қил} (Исро 110) деди».

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ إِيَاسٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَرْفَعُ صَوْتَهُ بِالْقُرْآنِ وَكَانَ الْمُشْرِكُونَ إِذَا سَمِعُوا صَوْتَهُ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَخْفِضُ صَوْتَهُ بِالْقُرْآنِ مَا كَانَ يَسْمَعُهُ أَصْحَابُهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلاً ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Nabiy ﷺ Qurʼonni ovoz chiqarib oʻqir edilar. Mushriklar ovozlarini eshitsalar, Qurʼonni va uni olib kelgan kishini haqorat qilardilar. Shunda Nabiy ﷺ ovozlarini pasaytirib oʻqiy boshladilar, hatto ashoblari ham eshitmas edilar. Shunda Alloh azza va jalla: {Namozingda ovozingni koʻtarib yuborma va uni pasaytirib ham yuborma, balki bularning orasidan bir yoʻlni ixtiyor qil} (Isro 110) oyatini nozil qildi».Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Набий ﷺ Қуръонни овоз чиқариб ўқир эдилар. Мушриклар овозларини эшитсалар, Қуръонни ва уни олиб келган кишини ҳақорат қилардилар. Шунда Набий ﷺ овозларини пасайтириб ўқий бошладилар, ҳатто ашоблари ҳам эшитмас эдилар. Шунда Аллоҳ азза ва жалла: {Намозингда овозингни кўтариб юборма ва уни пасайтириб ҳам юборма, балки буларнинг орасидан бир йўлни ихтиёр қил} (Исро 110) оятини нозил қилди».

أَخْبَرَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ، عَنْ وَكِيعٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ، عَنْ أَبِي الْعَلاَءِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ جَعْدَةَ، عَنْ أُمِّ هَانِئٍ، قَالَتْ كُنْتُ أَسْمَعُ قِرَاءَةَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا عَلَى عَرِيشِي ‏.‏

Ummu Hani (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Men tomimning ustida boʻlgan holimda Nabiy ﷺ ning qiroatlarini eshitib turardim», dedi.Умму Ҳани (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Мен томимнинг устида бўлган ҳолимда Набий ﷺ нинг қироатларини эшитиб турардим», деди.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، عَنْ قَتَادَةَ، قَالَ سَأَلْتُ أَنَسًا كَيْفَ كَانَتْ قِرَاءَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ كَانَ يَمُدُّ صَوْتَهَ مَدًّا ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Qatoda undan: «Rasululloh ﷺ ning qiroatlari qanday edi?» deb soʻradi. U: «Ovozlarini choʻzib oʻqirdilar», dedi.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Қатода ундан: «Расулуллоҳ ﷺ нинг қироатлари қандай эди?» деб сўради. У: «Овозларини чўзиб ўқирдилар», деди.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْسَجَةَ، عَنِ الْبَرَاءِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ زَيِّنُوا الْقُرْآنَ بِأَصْوَاتِكُمْ ‏"‏ ‏.‏

Baro ibn Ozib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qurʼonni ovozlaringiz bilan bezanglar», dedilar.Баро ибн Озиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қуръонни овозларингиз билан безанглар», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنِي طَلْحَةُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْسَجَةَ، عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ زَيِّنُوا الْقُرْآنَ بِأَصْوَاتِكُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ عَوْسَجَةَ كُنْتُ نَسِيتُ هَذِهِ ‏"‏ زَيِّنُوا الْقُرْآنَ ‏"‏ ‏.‏ حَتَّى ذَكَّرَنِيهِ الضَّحَّاكُ بْنُ مُزَاحِمٍ ‏.‏

Baro ibn Ozib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qurʼonni ovozlaringiz bilan bezanglar», dedilar.Баро ибн Озиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қуръонни овозларингиз билан безанглар», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ زُنْبُورٍ الْمَكِّيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ مَا أَذِنَ اللَّهُ لِشَىْءٍ مَا أَذِنَ لِنَبِيٍّ حَسَنِ الصَّوْتِ يَتَغَنَّى بِالْقُرْآنِ يَجْهَرُ بِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Rasululloh ﷺni: «Alloh Qurʼonni ovozini chiroyli qilib, uni ochiq ovozda tarannum etadigan paygʻambarga quloq solganidek, hech narsaga quloq solmagan», deb aytayotganlarini eshitdi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Расулуллоҳ ﷺни: «Аллоҳ Қуръонни овозини чиройли қилиб, уни очиқ овозда тараннум этадиган пайғамбарга қулоқ солганидек, ҳеч нарсага қулоқ солмаган», деб айтаётганларини эшитди.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ مَا أَذِنَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِشَىْءٍ يَعْنِي أَذَنَهُ لِنَبِيٍّ يَتَغَنَّى بِالْقُرْآنِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Alloh azza va jalla Qurʼonni tarannum etadigan paygʻambarga quloq solganidek, hech narsaga quloq solmagan», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалла Қуръонни тараннум этадиган пайғамбарга қулоқ солганидек, ҳеч нарсага қулоқ солмаган», дедилар.

أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ، عَنِ ابْنِ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ، أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَمِعَ قِرَاءَةَ أَبِي مُوسَى فَقَالَ ‏"‏ لَقَدْ أُوتِيَ مِزْمَارًا مِنْ مَزَامِيرِ آلِ دَاوُدَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Abu Musoning qiroatini eshitib: «Unga Dovud alayhissalom oilasining nagʻmalaridan bir nagʻma berilibdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Абу Мусонинг қироатини эшитиб: «Унга Довуд алайҳиссалом оиласининг нағмаларидан бир нағма берилибди», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ الْعَلاَءِ بْنِ عَبْدِ الْجَبَّارِ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سَمِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قِرَاءَةَ أَبِي مُوسَى فَقَالَ ‏"‏ لَقَدْ أُوتِيَ هَذَا مِنْ مَزَامِيرِ آلِ دَاوُدَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ Abu Musoning qiroatini eshitib: «Bunga Dovud alayhissalom oilasining nagʻmalaridan berilibdi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ Абу Мусонинг қироатини эшитиб: «Бунга Довуд алайҳиссалом оиласининг нағмаларидан берилибди», дедилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سَمِعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قِرَاءَةَ أَبِي مُوسَى فَقَالَ ‏"‏ لَقَدْ أُوتِيَ هَذَا مِزْمَارًا مِنْ مَزَامِيرِ آلِ دَاوُدَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Abu Musoning qiroatini eshitib: «Bunga Dovud alayhissalom oilasining nagʻmalaridan bir nagʻma berilibdi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Абу Мусонинг қироатини эшитиб: «Бунга Довуд алайҳиссалом оиласининг нағмаларидан бир нағма берилибди», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنْ يَعْلَى بْنِ مَمْلَكٍ، أَنَّهُ سَأَلَ أُمَّ سَلَمَةَ عَنْ قِرَاءَةِ، رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَصَلاَتِهِ قَالَتْ مَا لَكُمْ وَصَلاَتَهُ ثُمَّ نَعَتَتْ فَإِذَا هِيَ تَنْعَتُ قِرَاءَتَهُ مُفَسَّرَةً حَرْفًا حَرْفًا ‏.‏

Yaʼlo ibn Mamlak (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, u Ummu Salamadan Rasululloh ﷺning qiroatlari va namozlari haqida soʻradi. U: «Sizga uning namozidan nima?» dedi. Soʻng qiroatlarini vasf qilib berdi, u zotning qiroatlarini har bir harfi ravshan qilib, ochiqlab oʻqiganlaridek vasf qilardi.Яъло ибн Мамлак (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, у Умму Саламадан Расулуллоҳ ﷺнинг қироатлари ва намозлари ҳақида сўради. У: «Сизга унинг намозидан нима?» деди. Сўнг қироатларини васф қилиб берди, у зотнинг қироатларини ҳар бир ҳарфи равшан қилиб, очиқлаб ўқиганларидек васф қиларди.

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ، حِينَ اسْتَخْلَفَهُ مَرْوَانُ عَلَى الْمَدِينَةِ كَانَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاَةِ الْمَكْتُوبَةِ كَبَّرَ ثُمَّ يُكَبِّرُ حِينَ يَرْكَعُ فَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرَّكْعَةِ قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ ثُمَّ يُكَبِّرُ حِينَ يَهْوِي سَاجِدًا ثُمَّ يُكَبِّرُ حِينَ يَقُومُ مِنَ الثِّنْتَيْنِ بَعْدَ التَّشَهُّدِ يَفْعَلُ مِثْلَ ذَلِكَ حَتَّى يَقْضِيَ صَلاَتَهُ فَإِذَا قَضَى صَلاَتَهُ وَسَلَّمَ أَقْبَلَ عَلَى أَهْلِ الْمَسْجِدِ فَقَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنِّي لأَشْبَهُكُمْ صَلاَةً بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Abu Salama ibn Abdurrahmon (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, Marvon Abu Hurayrani Madinaga voliy qilib qoʻyganida, u farz namozga turganda takbir aytar, soʻng rukuʼga borganda takbir aytar, rukuʼdan boshini koʻtarganda: «Samiʼallohu liman hamidah, Rabbanaa va lakal-hamd» der, soʻng sajdaga engashganda takbir aytar, soʻng tashahhuddan keyin ikki rakaʼatdan turganda takbir aytar, namozini tugatguncha shunday qilar edi. Namozini tugatib salom berganidan soʻng masjid ahliga yuzlanib: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zotga qasamki, men namoz jihatidan sizlarning ichingizda Rasululloh ﷺga eng oʻxshaganingizman», der edi.Абу Салама ибн Абдурраҳмон (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, Марвон Абу Ҳурайрани Мадинага волий қилиб қўйганида, у фарз намозга турганда такбир айтар, сўнг рукуъга борганда такбир айтар, рукуъдан бошини кўтарганда: «Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ, Раббанаа ва лакал-ҳамд» дер, сўнг саждага энгашганда такбир айтар, сўнг ташаҳҳуддан кейин икки ракаъатдан турганда такбир айтар, намозини тугатгунча шундай қилар эди. Намозини тугатиб салом берганидан сўнг масжид аҳлига юзланиб: «Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки, мен намоз жиҳатидан сизларнинг ичингизда Расулуллоҳ ﷺга энг ўхшаганингизман», дер эди.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا إِسْمَاعِيلُ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ نَصْرِ بْنِ عَاصِمٍ اللَّيْثِيِّ، عَنْ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَرْفَعُ يَدَيْهِ إِذَا كَبَّرَ وَإِذَا رَكَعَ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ حَتَّى بَلَغَتَا فُرُوعَ أُذُنَيْهِ ‏.‏

Molik ibn al-Huvayris (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺni takbir aytganlarida, rukuʼga borganlarida va rukuʼdan boshlarini koʻtarganlarida qoʻllarini quloqlari uchiga yetguncha koʻtarganlarini koʻrdim.Молик ибн ал-Ҳувайрис (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺни такбир айтганларида, рукуъга борганларида ва рукуъдан бошларини кўтарганларида қўлларини қулоқлари учига етгунча кўтарганларини кўрдим.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا افْتَتَحَ الصَّلاَةَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ مَنْكِبَيْهِ وَإِذَا رَكَعَ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنَ الرُّكُوعِ ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺni namozni boshlaganlarida qoʻllarini yelkalari tarafiga tenglashguncha koʻtarganlarini, rukuʼga borganlarida va rukuʼdan boshlarini koʻtarganlarida ham shunday qilganlarini koʻrdim.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺни намозни бошлаганларида қўлларини елкалари тарафига тенглашгунча кўтарганларини, рукуъга борганларида ва рукуъдан бошларини кўтарганларида ҳам шундай қилганларини кўрдим.

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَلْقَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِصَلاَةِ، رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ فَقَامَ فَرَفَعَ يَدَيْهِ أَوَّلَ مَرَّةٍ ثُمَّ لَمْ يُعِدْ ‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u: «Sizlarga Rasululloh ﷺning namozlari haqida aytib bermayinmi?» dedi. Soʻng turib, dastlab qoʻllarini koʻtardi-da, soʻng qaytarmadi.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у: «Сизларга Расулуллоҳ ﷺнинг намозлари ҳақида айтиб бермайинми?» деди. Сўнг туриб, дастлаб қўлларини кўтарди-да, сўнг қайтармади.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا الْفُضَيْلُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ تُجْزِئُ صَلاَةٌ لاَ يُقِيمُ الرَّجُلُ فِيهَا صُلْبَهُ فِي الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kishi rukuʼ va sajdada belini rostlamaydigan namoz kifoya qilmaydi», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Киши рукуъ ва саждада белини ростламайдиган намоз кифоя қилмайди», дедилар.

أَخْبَرَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ، وَحَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ اعْتَدِلُوا فِي الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ وَلاَ يَبْسُطْ أَحَدُكُمْ ذِرَاعَيْهِ كَالْكَلْبِ ‏"‏ ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Rukuʼ va sajdada meʼyorda boʻlinglar, biringiz it kabi bilaklarini yerga yozmasin», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Рукуъ ва саждада меъёрда бўлинглар, бирингиз ит каби билакларини ерга ёзмасин», дедилар.