حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، - يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ - عَنْ أَسِيدِ بْنِ أَبِي أَسِيدٍ الْبَرَّادِ، عَنْ نَافِعِ بْنِ عَيَّاشٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُحَلِّقَ حَبِيبَهُ حَلْقَةً مِنْ نَارٍ فَلْيُحَلِّقْهُ حَلْقَةً مِنْ ذَهَبٍ وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ يُطَوِّقَ حَبِيبَهُ طَوْقًا مِنْ نَارٍ فَلْيُطَوِّقْهُ طَوْقًا مِنْ ذَهَبٍ وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ يُسَوِّرَ حَبِيبَهُ سِوَارًا مِنْ نَارٍ فَلْيُسَوِّرْهُ سِوَارًا مِنْ ذَهَبٍ وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِالْفِضَّةِ فَالْعَبُوا بِهَا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kimki oʻzi sevgan kishiga oʻtdan halqa taqishni xohlasa, unga oltindan halqa taqsin; kimki oʻzi sevgan kishiga oʻtdan boʻyinbogʻ taqishni xohlasa, unga oltindan boʻyinbogʻ taqsin; kimki oʻzi sevgan kishiga oʻtdan bilaguzuk taqishni xohlasa, unga oltindan bilaguzuk taqsin. Lekin sizlar kumushni ixtiyor qilinglar, u bilan ziynatlaninglar», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Кимки ўзи севган кишига ўтдан ҳалқа тақишни хоҳласа, унга олтиндан ҳалқа тақсин; кимки ўзи севган кишига ўтдан бўйинбоғ тақишни хоҳласа, унга олтиндан бўйинбоғ тақсин; кимки ўзи севган кишига ўтдан билагузук тақишни хоҳласа, унга олтиндан билагузук тақсин. Лекин сизлар кумушни ихтиёр қилинглар, у билан зийнатланинглар», — дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ شَيْبَانَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " وَيْلٌ لِلْعَرَبِ مِنْ شَرٍّ قَدِ اقْتَرَبَ أَفْلَحَ مَنْ كَفَّ يَدَهُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: U zot: «Yaqinlashib kelgan yomonlikdan arablar holiga voy! Kim qoʻlini (yomonlikdan) tiyib olsa, najot topibdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: У зот: «Яқинлашиб келган ёмонликдан араблар ҳолига вой! Ким қўлини (ёмонликдан) тийиб олса, нажот топибди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ، حَدَّثَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ حَدَّثَنِي حُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَتَقَارَبُ الزَّمَانُ وَيَنْقُصُ الْعِلْمُ وَتَظْهَرُ الْفِتَنُ وَيُلْقَى الشُّحُّ وَيَكْثُرُ الْهَرْجُ " . قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيَّةُ هُوَ قَالَ " الْقَتْلُ الْقَتْلُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Zamon yaqinlashadi, ilm kamayadi, fitnalar zohir boʻladi, baxillik (odamlarning qalbiga) solinadi va harj koʻpayadi», dedilar. «Yo Rasululloh, u (harj) nima?» deb soʻraldi. U zot ﷺ: «Qatl, qatldir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Замон яқинлашади, илм камаяди, фитналар зоҳир бўлади, бахиллик (одамларнинг қалбига) солинади ва ҳарж кўпаяди», дедилар. «Ё Расулуллоҳ, у (ҳарж) нима?» деб сўралди. У зот ﷺ: «Қатл, қатлдир», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ، حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، قَالَ قَالَ خَالِدُ بْنُ أَبِي عِمْرَانَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْبَيْلَمَانِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ هُرْمُزَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " سَتَكُونُ فِتْنَةٌ صَمَّاءُ بَكْمَاءُ عَمْيَاءُ مَنْ أَشْرَفَ لَهَا اسْتَشْرَفَتْ لَهُ وَإِشْرَافُ اللِّسَانِ فِيهَا كَوُقُوعِ السَّيْفِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kar, soqov va koʻr (qiladigan) bir fitna boʻladi. Kim unga qarab intilsa, u ham unga (qarab) intiladi. Unda tilni (yomonlikka) choʻzish qilich urgan kabidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Кар, соқов ва кўр (қиладиган) бир фитна бўлади. Ким унга қараб интилса, у ҳам унга (қараб) интилади. Унда тилни (ёмонликка) чўзиш қилич урган кабидир», дедилар.
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْمَهْرِيُّ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ، عَنْ شَرَاحِيلَ بْنِ يَزِيدَ الْمَعَافِرِيِّ، عَنْ أَبِي عَلْقَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، فِيمَا أَعْلَمُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِنَّ اللَّهَ يَبْعَثُ لِهَذِهِ الأُمَّةِ عَلَى رَأْسِ كُلِّ مِائَةِ سَنَةٍ مَنْ يُجَدِّدُ لَهَا دِينَهَا " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَاهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ شُرَيْحٍ الإِسْكَنْدَرَانِيُّ لَمْ يَجُزْ بِهِ شَرَاحِيلَ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, mening bilishimcha, u Rasululloh ﷺdan rivoyat qilib dedilar: «Albatta, Alloh bu ummatga har yuz yilning boshida unga dinini yangilab beradigan kishini yuboradi». Abu Dovud aytdi: Buni Abdurrahmon ibn Shurayh al-Iskandaroniy ham rivoyat qilgan, lekin u Sharohilgacha (sanadni) oshirmagan.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, менинг билишимча, у Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилиб дедилар: «Албатта, Аллоҳ бу умматга ҳар юз йилнинг бошида унга динини янгилаб берадиган кишини юборади». Абу Довуд айтди: Буни Абдурраҳмон ибн Шурайҳ ал-Искандароний ҳам ривоят қилган, лекин у Шароҳилгача (санадни) оширмаган.
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ، - يَعْنِي الإِسْكَنْدَرَانِيَّ - عَنْ سُهَيْلٍ، - يَعْنِي ابْنَ أَبِي صَالِحٍ - عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يُقَاتِلَ الْمُسْلِمُونَ التُّرْكَ قَوْمًا وُجُوهُهُمْ كَالْمَجَانِّ الْمُطْرَقَةِ يَلْبَسُونَ الشَّعْرَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Musulmonlar turklar bilan — yuzlari teri tortilgan qalqonlarga oʻxshagan, junli (poyabzal) kiyadigan bir qavm bilan — jang qilmagunlaricha qiyomat qoyim boʻlmaydi».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Мусулмонлар турклар билан — юзлари тери тортилган қалқонларга ўхшаган, жунли (поябзал) киядиган бир қавм билан — жанг қилмагунларича қиёмат қойим бўлмайди».
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، وَابْنُ السَّرْحِ، وَغَيْرُهُمَا، قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، رِوَايَةً - قَالَ ابْنُ السَّرْحِ - أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تُقَاتِلُوا قَوْمًا نِعَالُهُمُ الشَّعْرُ وَلاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تُقَاتِلُوا قَوْمًا صِغَارَ الأَعْيُنِ ذُلْفَ الآنُفِ كَأَنَّ وُجُوهَهُمُ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ shunday dedilar: «Sizlar poyabzallari jundan boʻlgan bir qavm bilan jang qilmagunlaringizcha qiyomat qoyim boʻlmaydi, yana sizlar koʻzlari kichik, burunlari yapaloq, yuzlari goʻyo teri tortilgan qalqonlarga oʻxshagan bir qavm bilan jang qilmagunlaringizcha qiyomat qoyim boʻlmaydi».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ шундай дедилар: «Сизлар поябзаллари жундан бўлган бир қавм билан жанг қилмагунларингизча қиёмат қойим бўлмайди, яна сизлар кўзлари кичик, бурунлари япалоқ, юзлари гўё тери тортилган қалқонларга ўхшаган бир қавм билан жанг қилмагунларингизча қиёмат қойим бўлмайди».
حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ آدَمَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ نَبِيٌّ - يَعْنِي عِيسَى - وَإِنَّهُ نَازِلٌ فَإِذَا رَأَيْتُمُوهُ فَاعْرِفُوهُ رَجُلٌ مَرْبُوعٌ إِلَى الْحُمْرَةِ وَالْبَيَاضِ بَيْنَ مُمَصَّرَتَيْنِ كَأَنَّ رَأْسَهُ يَقْطُرُ وَإِنْ لَمْ يُصِبْهُ بَلَلٌ فَيُقَاتِلُ النَّاسَ عَلَى الإِسْلاَمِ فَيَدُقُّ الصَّلِيبَ وَيَقْتُلُ الْخِنْزِيرَ وَيَضَعُ الْجِزْيَةَ وَيُهْلِكُ اللَّهُ فِي زَمَانِهِ الْمِلَلَ كُلَّهَا إِلاَّ الإِسْلاَمَ وَيُهْلِكُ الْمَسِيحَ الدَّجَّالَ فَيَمْكُثُ فِي الأَرْضِ أَرْبَعِينَ سَنَةً ثُمَّ يُتَوَفَّى فَيُصَلِّي عَلَيْهِ الْمُسْلِمُونَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ shunday dedilar: «Men bilan uning — yaʼni Iysoning oʻrtasida (boshqa) paygʻambar yoʻq. Albatta, u (yerga) tushuvchidir. Uni koʻrganingizda, tanib olinglar: u oʻrta boʻyli, qizgʻish oqdan iborat, ikki sariq libos kiygan, boshi hoʻl boʻlmasa-da, undan tomchilar tomayotgandek koʻrinadigan kishidir. U odamlarga Islom uchun jang qiladi, xochni sindiradi, choʻchqani oʻldiradi, jizyani bekor qiladi. Alloh uning zamonida Islomdan boshqa barcha dinlarni halok qiladi. U Masihu Dajjolni halok qiladi. Soʻng yer yuzida qirq yil turadi, keyin vafot etadi va musulmonlar unga janoza oʻqiydilar».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ шундай дедилар: «Мен билан унинг — яъни Ийсонинг ўртасида (бошқа) пайғамбар йўқ. Албатта, у (ерга) тушувчидир. Уни кўрганингизда, таниб олинглар: у ўрта бўйли, қизғиш оқдан иборат, икки сариқ либос кийган, боши ҳўл бўлмаса-да, ундан томчилар томаётгандек кўринадиган кишидир. У одамларга Ислом учун жанг қилади, хочни синдиради, чўчқани ўлдиради, жизяни бекор қилади. Аллоҳ унинг замонида Исломдан бошқа барча динларни ҳалок қилади. У Масиҳу Дажжолни ҳалок қилади. Сўнг ер юзида қирқ йил туради, кейин вафот этади ва мусулмонлар унга жаноза ўқийдилар».
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، - يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ - عَنِ الْعَلاَءِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَخْرُجَ ثَلاَثُونَ دَجَّالُونَ كُلُّهُمْ يَزْعُمُ أَنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Har biri oʻzini Allohning paygʻambari deb daʼvo qiladigan oʻttizta dajjol chiqmaguncha, qiyomat qoyim boʻlmaydi».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Ҳар бири ўзини Аллоҳнинг пайғамбари деб даъво қиладиган ўттизта дажжол чиқмагунча, қиёмат қойим бўлмайди».
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، - يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو - عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَخْرُجَ ثَلاَثُونَ كَذَّابًا دَجَّالاً كُلُّهُمْ يَكْذِبُ عَلَى اللَّهِ وَعَلَى رَسُولِهِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Har biri Alloh va Uning Rasuli nomidan yolgʻon gapiradigan oʻttizta yolgʻonchi dajjol chiqmaguncha, qiyomat qoyim boʻlmaydi».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Ҳар бири Аллоҳ ва Унинг Расули номидан ёлғон гапирадиган ўттизта ёлғончи дажжол чиқмагунча, қиёмат қойим бўлмайди».
حَدَّثَنَا مُوسَى، - يَعْنِي ابْنَ إِسْمَاعِيلَ - حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِذَا سَرَقَ الْمَمْلُوكُ فَبِعْهُ وَلَوْ بِنَشٍّ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Gʻulom oʻgʻirlik qilsa, uni nash (yarim uqiyaga) boʻlsa-da, sotib yuboringlar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ғулом ўғирлик қилса, уни наш (ярим уқияга) бўлса-да, сотиб юборинглар», дедилар.
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الصَّامِتِ ابْنَ عَمِّ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ جَاءَ الأَسْلَمِيُّ إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَشَهِدَ عَلَى نَفْسِهِ أَنَّهُ أَصَابَ امْرَأَةً حَرَامًا أَرْبَعَ مَرَّاتٍ كُلُّ ذَلِكَ يُعْرِضُ عَنْهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَقْبَلَ فِي الْخَامِسَةِ فَقَالَ " أَنِكْتَهَا " . قَالَ نَعَمْ . قَالَ " حَتَّى غَابَ ذَلِكَ مِنْكَ فِي ذَلِكَ مِنْهَا " . قَالَ نَعَمْ . قَالَ " كَمَا يَغِيبُ الْمِرْوَدُ فِي الْمُكْحُلَةِ وَالرِّشَاءُ فِي الْبِئْرِ " . قَالَ نَعَمْ . قَالَ " فَهَلْ تَدْرِي مَا الزِّنَا " . قَالَ نَعَمْ أَتَيْتُ مِنْهَا حَرَامًا مَا يَأْتِي الرَّجُلُ مِنِ امْرَأَتِهِ حَلاَلاً . قَالَ " فَمَا تُرِيدُ بِهَذَا الْقَوْلِ " . قَالَ أُرِيدُ أَنْ تُطَهِّرَنِي . فَأَمَرَ بِهِ فَرُجِمَ فَسَمِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم رَجُلَيْنِ مِنْ أَصْحَابِهِ يَقُولُ أَحَدُهُمَا لِصَاحِبِهِ انْظُرْ إِلَى هَذَا الَّذِي سَتَرَ اللَّهُ عَلَيْهِ فَلَمْ تَدَعْهُ نَفْسُهُ حَتَّى رُجِمَ رَجْمَ الْكَلْبِ . فَسَكَتَ عَنْهُمَا ثُمَّ سَارَ سَاعَةً حَتَّى مَرَّ بِجِيفَةِ حِمَارٍ شَائِلٍ بِرِجْلِهِ فَقَالَ " أَيْنَ فُلاَنٌ وَفُلاَنٌ " . فَقَالاَ نَحْنُ ذَانِ يَا رَسُولَ اللَّهِ . قَالَ " انْزِلاَ فَكُلاَ مِنْ جِيفَةِ هَذَا الْحِمَارِ " . فَقَالاَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ مَنْ يَأْكُلُ مِنْ هَذَا قَالَ " فَمَا نِلْتُمَا مِنْ عِرْضِ أَخِيكُمَا آنِفًا أَشَدُّ مِنْ أَكْلٍ مِنْهُ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّهُ الآنَ لَفِي أَنْهَارِ الْجَنَّةِ يَنْقَمِسُ فِيهَا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytadi: Aslam qabilasidan bir kishi Allohning Nabiysi ﷺ huzurlariga kelib, oʻzining bir ayolga harom yoʻl bilan yaqinlik qilganini oʻziga qarshi toʻrt marta iqror berdi. Bularning hammasida Nabiy ﷺ undan yuz oʻgirar edilar. Soʻng beshinchi marta u zot unga yuzlanib: «Sen u bilan jimoʼ qildingmi?» dedilar. U: «Ha», dedi. U zot: «Sening (aʼzoing) uning (aʼzosida) gʻoyib boʻlguncha (kirdimi)?» dedilar. U: «Ha», dedi. U zot: «Surma mili surmadonda, arqon quduqda gʻoyib boʻlganidek (gʻoyib boʻldimi)?» dedilar. U: «Ha», dedi. U zot: «Zino nima ekanini bilasanmi?» dedilar. U: «Ha, men undan haromni — erkak oʻz xotinidan halol yoʻl bilan oladigan narsani (harom yoʻl bilan) oldim», dedi. U zot: «Bu soʻzing bilan nimani istaysan?» dedilar. U: «Meni pok qilishingizni istayman», dedi. Shunda u zot uning haqida buyruq berdilar va u toshboʻron qilindi. Soʻng Nabiy ﷺ oʻz sahobalaridan ikki kishini eshitdilarki, biri ikkinchisiga: «Mana shu kishiga qara, Alloh uning aybini yashirgan edi, lekin uning nafsi uni tinch qoʻymadi, oxir-oqibat u it kabi toshboʻron qilindi», deyardi. U zot ularga hech narsa demadilar, soʻng bir muddat yurib, oyoqlarini koʻtarib yotgan eshakning oʻligi yoniga yetib keldilar. U zot: «Falonchi billan falonchi qayerda?» dedilar. Ular: «Biz mana shu yerdamiz, ey Allohning Rasuli!» dedilar. U zot: «Tushib, mana shu eshakning oʻligidan yenglar», dedilar. Ular: «Ey Allohning Nabiysi! Buni kim ham yerdi?» dedilar. U zot: «Hozirgina birodaringizning obroʻyiga tegib aytgan gapingiz, undan yeyishdan ham qattiqroqdir. Jonim qoʻlida boʻlgan zot bilan qasamki, u hozir jannat anhorlarida, ularning ichida choʻmilib yuribdi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтади: Аслам қабиласидан бир киши Аллоҳнинг Набийси ﷺ ҳузурларига келиб, ўзининг бир аёлга ҳаром йўл билан яқинлик қилганини ўзига қарши тўрт марта иқрор берди. Буларнинг ҳаммасида Набий ﷺ ундан юз ўгирар эдилар. Сўнг бешинчи марта у зот унга юзланиб: «Сен у билан жимў қилдингми?» дедилар. У: «Ҳа», деди. У зот: «Сенинг (аъзоинг) унинг (аъзосида) ғойиб бўлгунча (кирдими)?» дедилар. У: «Ҳа», деди. У зот: «Сурма мили сурмадонда, арқон қудуқда ғойиб бўлганидек (ғойиб бўлдими)?» дедилар. У: «Ҳа», деди. У зот: «Зино нима эканини биласанми?» дедилар. У: «Ҳа, мен ундан ҳаромни — эркак ўз хотинидан ҳалол йўл билан оладиган нарсани (ҳаром йўл билан) олдим», деди. У зот: «Бу сўзинг билан нимани истайсан?» дедилар. У: «Мени пок қилишингизни истайман», деди. Шунда у зот унинг ҳақида буйруқ бердилар ва у тошбўрон қилинди. Сўнг Набий ﷺ ўз саҳобаларидан икки кишини эшитдиларки, бири иккинчисига: «Мана шу кишига қара, Аллоҳ унинг айбини яширган эди, лекин унинг нафси уни тинч қўймади, охир-оқибат у ит каби тошбўрон қилинди», деярди. У зот уларга ҳеч нарса демадилар, сўнг бир муддат юриб, оёқларини кўтариб ётган эшакнинг ўлиги ёнига етиб келдилар. У зот: «Фалончи биллан фалончи қаерда?» дедилар. Улар: «Биз мана шу ердамиз, эй Аллоҳнинг Расули!» дедилар. У зот: «Тушиб, мана шу эшакнинг ўлигидан енглар», дедилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Набийси! Буни ким ҳам ерди?» дедилар. У зот: «Ҳозиргина биродарингизнинг обрўйига тегиб айтган гапингиз, ундан ейишдан ҳам қаттиқроқдир. Жоним қўлида бўлган зот билан қасамки, у ҳозир жаннат анҳорларида, уларнинг ичида чўмилиб юрибди», дедилар.
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو الزُّبَيْرِ، عَنِ ابْنِ عَمِّ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، بِنَحْوِهِ زَادَ وَاخْتَلَفُوا فَقَالَ بَعْضُهُمْ رُبِطَ إِلَى شَجَرَةٍ وَقَالَ بَعْضُهُمْ وَقَفَ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan shunga oʻxshash (hadis) rivoyat qilinadi. (Bu rivoyatda Hasan ibn Ali) ziyoda qildi: «(Rivoyat qiluvchilar) ixtilof qildilar. Baʼzilari: ‹U (Moiz) bir daraxtga bogʻlandi›, dedilar. Baʼzilari esa: ‹U (oyoqda) tik turdi›, dedilar».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан шунга ўхшаш (ҳадис) ривоят қилинади. (Бу ривоятда Ҳасан ибн Али) зиёда қилди: «(Ривоят қилувчилар) ихтилоф қилдилар. Баъзилари: ‹У (Моиз) бир дарахтга боғланди›, дедилар. Баъзилари эса: ‹У (оёқда) тик турди›, дедилар».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنَا رَجُلٌ، مِنْ مُزَيْنَةَ ح وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ، حَدَّثَنَا يُونُسُ، قَالَ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ سَمِعْتُ رَجُلاً، مِنْ مُزَيْنَةَ مِمَّنْ يَتَّبِعُ الْعِلْمَ وَيَعِيهِ - ثُمَّ اتَّفَقَا - وَنَحْنُ عِنْدَ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ فَحَدَّثَنَا عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ - وَهَذَا حَدِيثُ مَعْمَرٍ وَهُوَ أَتَمُّ - قَالَ زَنَى رَجُلٌ مِنَ الْيَهُودِ وَامْرَأَةٌ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ اذْهَبُوا بِنَا إِلَى هَذَا النَّبِيِّ فَإِنَّهُ نَبِيٌّ بُعِثَ بِالتَّخْفِيفِ فَإِنْ أَفْتَانَا بِفُتْيَا دُونَ الرَّجْمِ قَبِلْنَاهَا وَاحْتَجَجْنَا بِهَا عِنْدَ اللَّهِ قُلْنَا فُتْيَا نَبِيٍّ مِنْ أَنْبِيَائِكَ - قَالَ - فَأَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ جَالِسٌ فِي الْمَسْجِدِ فِي أَصْحَابِهِ فَقَالُوا يَا أَبَا الْقَاسِمِ مَا تَرَى فِي رَجُلٍ وَامْرَأَةٍ زَنَيَا فَلَمْ يُكَلِّمْهُمْ كَلِمَةً حَتَّى أَتَى بَيْتَ مِدْرَاسِهِمْ فَقَامَ عَلَى الْبَابِ فَقَالَ " أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي أَنْزَلَ التَّوْرَاةَ عَلَى مُوسَى مَا تَجِدُونَ فِي التَّوْرَاةِ عَلَى مَنْ زَنَى إِذَا أُحْصِنَ " . قَالُوا يُحَمَّمُ وَيُجَبَّهُ وَيُجْلَدُ - وَالتَّجْبِيَةُ أَنْ يُحْمَلَ الزَّانِيَانِ عَلَى حِمَارٍ وَتُقَابَلَ أَقْفِيَتُهُمَا وَيُطَافَ بِهِمَا - قَالَ وَسَكَتَ شَابٌّ مِنْهُمْ فَلَمَّا رَآهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم سَكَتَ أَلَظَّ بِهِ النِّشْدَةَ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِذْ نَشَدْتَنَا فَإِنَّا نَجِدُ فِي التَّوْرَاةِ الرَّجْمَ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " فَمَا أَوَّلُ مَا ارْتَخَصْتُمْ أَمْرَ اللَّهِ " . قَالَ زَنَى ذُو قَرَابَةٍ مَعَ مَلِكٍ مِنْ مُلُوكِنَا فَأَخَّرَ عَنْهُ الرَّجْمَ ثُمَّ زَنَى رَجُلٌ فِي أُسْرَةٍ مِنَ النَّاسِ فَأَرَادَ رَجْمَهُ فَحَالَ قَوْمُهُ دُونَهُ وَقَالُوا لاَ يُرْجَمُ صَاحِبُنَا حَتَّى تَجِيءَ بِصَاحِبِكَ فَتَرْجُمَهُ فَاصْطَلَحُوا عَلَى هَذِهِ الْعُقُوبَةِ بَيْنَهُمْ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " فَإِنِّي أَحْكُمُ بِمَا فِي التَّوْرَاةِ " . فَأَمَرَ بِهِمَا فَرُجِمَا . قَالَ الزُّهْرِيُّ فَبَلَغَنَا أَنَّ هَذِهِ الآيَةَ نَزَلَتْ فِيهِمْ ﴿إِنَّا أَنْزَلْنَا التَّوْرَاةَ فِيهَا هُدًى وَنُورٌ يَحْكُمُ بِهَا النَّبِيُّونَ الَّذِينَ أَسْلَمُوا﴾[Al-Moida 44] كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْهُمْ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi. U: «Yahudiylardan bir erkak va bir ayol zino qilishdi. Ular bir-birlariga: ‹Bizni mana shu Nabiyning oldiga olib boringlar, chunki u yengillik bilan yuborilgan nabiydir. Agar u bizga rajmdan boshqa hukm chiqarsa, biz uni qabul qilamiz va Alloh huzurida unga dalil keltiramiz, hamda: ‹Bu sening nabiylaringdan bir nabiyning fatvosidir›, deymiz›, deyishdi. Soʻng ular Nabiy ﷺning oldilariga keldilar, u zot masjidda sahobalari ichida oʻtirgan edilar. Ular: ‹Ey Abulqosim, zino qilgan bir erkak va bir ayol haqida nima deysiz?› dedilar. U zot ularga bir ogʻiz ham gapirmadilar, toki ularning madrasalari (oʻquv uylari) oldiga keldilar va eshik oldida turib: ‹Musoga Tavrotni nozil qilgan Alloh nomi bilan soʻrayman, Tavrotda muhsan (uylangan) holida zino qilgan kishi haqida nima topasizlar?› dedilar. Ular: ‹Yuzi qoraga boʻyaladi, eshakka teskari mindiriladi va kaltaklanadi›, deyishdi. — Tajbiya degani ikki zinokor bir eshakka mindirilib, ikkalovining yelkalari bir-biriga teskari qaratilib, atrofga aylantirilishidir. — Ulardan bir yigit jim turdi. Nabiy ﷺ uning jim turganini koʻrganlarida, undan qattiq soʻrab talab qildilar. Shunda u: ‹Alloh nomi bilan bizdan soʻraganing uchun (aytaman), biz Tavrotda rajmni topamiz›, dedi. Nabiy ﷺ: ‹Allohning amrini avval qaysi narsada yengil hisoblay boshladingiz?› dedilar. U: ‹Bizning podshohlarimizdan bir podshohning qarindoshi zino qildi, soʻng undan rajmni qoldirdi (kechiktirdi). Keyin oddiy odamlardan bir kishi zino qildi, podshoh uni rajm qilmoqchi boʻldi, lekin uning qavmi unga toʻsqinlik qilib: ‹Oʻz odamingizni keltirib uni rajm qilmaguningizcha bizning odamimiz rajm qilinmaydi›, deyishdi. Shunday qilib ular oʻzaro mana shu jazoga (tajbiyaga) kelishib oldilar›, dedi. Nabiy ﷺ: ‹Men Tavrotdagi hukm bilan hukm chiqaraman›, dedilar. Soʻng ikkalovi haqida buyurdilar, ular rajm qilindi», dedi. Zuhriy aytdi: «Bizga yetib kelishicha, mana shu oyat ular haqida nozil boʻlgan: {Albatta, Biz Tavrotni nozil qildik, unda hidoyat va nur bordir, Allohga boʻysungan nabiylar u bilan hukm qilurlar} (Moida 44). Nabiy ﷺ ham ulardan (boʻysunganlardan) edilar.»Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади. У: «Яҳудийлардан бир эркак ва бир аёл зино қилишди. Улар бир-бирларига: ‹Бизни мана шу Набийнинг олдига олиб боринглар, чунки у енгиллик билан юборилган набийдир. Агар у бизга ражмдан бошқа ҳукм чиқарса, биз уни қабул қиламиз ва Аллоҳ ҳузурида унга далил келтирамиз, ҳамда: ‹Бу сенинг набийларингдан бир набийнинг фатвосидир›, деймиз›, дейишди. Сўнг улар Набий ﷺнинг олдиларига келдилар, у зот масжидда саҳобалари ичида ўтирган эдилар. Улар: ‹Эй Абулқосим, зино қилган бир эркак ва бир аёл ҳақида нима дейсиз?› дедилар. У зот уларга бир оғиз ҳам гапирмадилар, токи уларнинг мадрасалари (ўқув уйлари) олдига келдилар ва эшик олдида туриб: ‹Мусога Тавротни нозил қилган Аллоҳ номи билан сўрайман, Тавротда муҳсан (уйланган) ҳолида зино қилган киши ҳақида нима топасизлар?› дедилар. Улар: ‹Юзи қорага бўялади, эшакка тескари миндирилади ва калтакланади›, дейишди. — Тажбия дегани икки зинокор бир эшакка миндирилиб, иккаловининг елкалари бир-бирига тескари қаратилиб, атрофга айлантирилишидир. — Улардан бир йигит жим турди. Набий ﷺ унинг жим турганини кўрганларида, ундан қаттиқ сўраб талаб қилдилар. Шунда у: ‹Аллоҳ номи билан биздан сўраганинг учун (айтаман), биз Тавротда ражмни топамиз›, деди. Набий ﷺ: ‹Аллоҳнинг амрини аввал қайси нарсада енгил ҳисоблай бошладингиз?› дедилар. У: ‹Бизнинг подшоҳларимиздан бир подшоҳнинг қариндоши зино қилди, сўнг ундан ражмни қолдирди (кечиктирди). Кейин оддий одамлардан бир киши зино қилди, подшоҳ уни ражм қилмоқчи бўлди, лекин унинг қавми унга тўсқинлик қилиб: ‹Ўз одамингизни келтириб уни ражм қилмагунингизча бизнинг одамимиз ражм қилинмайди›, дейишди. Шундай қилиб улар ўзаро мана шу жазога (тажбияга) келишиб олдилар›, деди. Набий ﷺ: ‹Мен Тавротдаги ҳукм билан ҳукм чиқараман›, дедилар. Сўнг иккалови ҳақида буюрдилар, улар ражм қилинди», деди. Зуҳрий айтди: «Бизга етиб келишича, мана шу оят улар ҳақида нозил бўлган: {Албатта, Биз Тавротни нозил қилдик, унда ҳидоят ва нур бордир, Аллоҳга бўйсунган набийлар у билан ҳукм қилурлар} (Моида 44). Набий ﷺ ҳам улардан (бўйсунганлардан) эдилар.»
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ يَحْيَى أَبُو الأَصْبَغِ الْحَرَّانِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، - يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ - عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ رَجُلاً، مِنْ مُزَيْنَةَ يُحَدِّثُ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ زَنَى رَجُلٌ وَامْرَأَةٌ مِنَ الْيَهُودِ وَقَدْ أُحْصِنَا حِينَ قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ وَقَدْ كَانَ الرَّجْمُ مَكْتُوبًا عَلَيْهِمْ فِي التَّوْرَاةِ فَتَرَكُوهُ وَأَخَذُوا بِالتَّجْبِيَةِ يُضْرَبُ مِائَةً بِحَبْلٍ مَطْلِيٍّ بِقَارٍ وَيُحْمَلُ عَلَى حِمَارٍ وَجْهُهُ مِمَّا يَلِي دُبُرَ الْحِمَارِ فَاجْتَمَعَ أَحْبَارٌ مِنْ أَحْبَارِهِمْ فَبَعَثُوا قَوْمًا آخَرِينَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا سَلُوهُ عَنْ حَدِّ الزَّانِي . وَسَاقَ الْحَدِيثَ قَالَ فِيهِ قَالَ وَلَمْ يَكُونُوا مِنْ أَهْلِ دِينِهِ فَيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ فَخُيِّرَ فِي ذَلِكَ قَالَ ﴿فَإِنْ جَاءُوكَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ أَوْ أَعْرِضْ عَنْهُمْ﴾[Al-Moida 42] .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi. U: «Rasululloh ﷺ Madinaga kelganlarida, yahudiylardan muhsan (uylangan) boʻlgan bir erkak va bir ayol zino qilishdi. Tavrotda rajm ularga yozib qoʻyilgan edi, lekin ular uni tark etib, tajbiyani olishgan edi: (zinokor) qatronga botirilgan arqon bilan yuz marta uriladi, soʻng yuzi eshakning orqasiga qaratilgan holda eshakka mindiriladi. Ularning ulamolaridan (rabbiylaridan) bir guruh toʻplanib, Rasululloh ﷺning huzurlariga boshqa bir qavmni yuborishdi va ularga: ‹Undan zinoning haddi haqida soʻranglar›, deyishdi», dedi. Soʻng u hadisni davom ettirdi va unda shunday dedi: «Ular u zotning dinidagi kishilardan emas edilarki, u zot ular orasida hukm chiqarsalar. Shu sababli bu borada ixtiyor berildi.» (Alloh) aytdi: {Agar ular sening oldingga kelsalar, ular orasida hukm chiqar yoki ulardan yuz oʻgir} (Moida 42).Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади. У: «Расулуллоҳ ﷺ Мадинага келганларида, яҳудийлардан муҳсан (уйланган) бўлган бир эркак ва бир аёл зино қилишди. Тавротда ражм уларга ёзиб қўйилган эди, лекин улар уни тарк этиб, тажбияни олишган эди: (зинокор) қатронга ботирилган арқон билан юз марта урилади, сўнг юзи эшакнинг орқасига қаратилган ҳолда эшакка миндирилади. Уларнинг уламоларидан (раббийларидан) бир гуруҳ тўпланиб, Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига бошқа бир қавмни юборишди ва уларга: ‹Ундан зинонинг ҳадди ҳақида сўранглар›, дейишди», деди. Сўнг у ҳадисни давом эттирди ва унда шундай деди: «Улар у зотнинг динидаги кишилардан эмас эдиларки, у зот улар орасида ҳукм чиқарсалар. Шу сабабли бу борада ихтиёр берилди.» (Аллоҳ) айтди: {Агар улар сенинг олдингга келсалар, улар орасида ҳукм чиқар ёки улардан юз ўгир} (Моида 42).
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو ضَمْرَةَ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُتِيَ بِرَجُلٍ قَدْ شَرِبَ فَقَالَ " اضْرِبُوهُ " . قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَمِنَّا الضَّارِبُ بِيَدِهِ وَالضَّارِبُ بِنَعْلِهِ وَالضَّارِبُ بِثَوْبِهِ فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ أَخْزَاكَ اللَّهُ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَقُولُوا هَكَذَا لاَ تُعِينُوا عَلَيْهِ الشَّيْطَانَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ huzurlariga aroq ichgan bir kishi keltirildi. Shunda u zot: «Uni uringlar!» dedilar. Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytadi: Bizdan kimdir qoʻli bilan urdi, kimdir poyabzali bilan urdi, kimdir kiyimi bilan urdi. (U kishi) ketgach, baʼzi odamlar: «Alloh seni rasvo qilsin!» deyishdi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Bunday demanglar, unga qarshi shaytonga yordam bermanglar!» dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига ароқ ичган бир киши келтирилди. Шунда у зот: «Уни уринглар!» дедилар. Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтади: Биздан кимдир қўли билан урди, кимдир поябзали билан урди, кимдир кийими билан урди. (У киши) кетгач, баъзи одамлар: «Аллоҳ сени расво қилсин!» дейишди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Бундай деманглар, унга қарши шайтонга ёрдам берманглар!» дедилар.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَاصِمٍ الأَنْطَاكِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ الْوَاسِطِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، عَنِ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِذَا سَكِرَ فَاجْلِدُوهُ ثُمَّ إِنْ سَكِرَ فَاجْلِدُوهُ ثُمَّ إِنْ سَكِرَ فَاجْلِدُوهُ فَإِنْ عَادَ الرَّابِعَةَ فَاقْتُلُوهُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَكَذَا حَدِيثُ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم " إِذَا شَرِبَ الْخَمْرَ فَاجْلِدُوهُ فَإِنْ عَادَ الرَّابِعَةَ فَاقْتُلُوهُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَكَذَا حَدِيثُ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم " إِنْ شَرِبُوا الرَّابِعَةَ فَاقْتُلُوهُمْ " . وَكَذَا حَدِيثُ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَكَذَا حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَالشَّرِيدِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَفِي حَدِيثِ الْجَدَلِيِّ عَنْ مُعَاوِيَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " فَإِنْ عَادَ فِي الثَّالِثَةِ أَوِ الرَّابِعَةِ فَاقْتُلُوهُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Agar (kishi) mast boʻlsa, uni kaltaklanglar. Soʻng yana mast boʻlsa, uni kaltaklanglar. Soʻng yana mast boʻlsa, uni kaltaklanglar. Agar toʻrtinchisida qaytarsa, uni oʻldiringlar» dedilar. Abu Dovud aytdi: Umar ibn Abu Salamaning otasidan, u Abu Hurayradan, u Nabiy ﷺdan (qilgan) hadisi ham shunday: «Agar aroq ichsa, uni kaltaklanglar. Agar toʻrtinchisida qaytarsa, uni oʻldiringlar.» Abu Dovud aytdi: Suhaylning Abu Solihdan, u Abu Hurayradan, u Nabiy ﷺdan (qilgan) hadisi ham shunday: «Agar toʻrtinchisida ichsalar, ularni oʻldiringlar.» Ibn Abu Nuʼmning Ibn Umardan, u Nabiy ﷺdan (qilgan) hadisi ham shunday, Abdulloh ibn Amrning Nabiy ﷺdan (qilgan) hadisi ham, Sharidning Nabiy ﷺdan (qilgan hadisi) ham shunday. Jadaliyning Muoviyadan (qilgan) hadisida esa Nabiy ﷺ: «Agar uchinchisida yoki toʻrtinchisida qaytarsa, uni oʻldiringlar» dedilar, deyilgan.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Агар (киши) маст бўлса, уни калтакланглар. Сўнг яна маст бўлса, уни калтакланглар. Сўнг яна маст бўлса, уни калтакланглар. Агар тўртинчисида қайтарса, уни ўлдиринглар» дедилар. Абу Довуд айтди: Умар ибн Абу Саламанинг отасидан, у Абу Ҳурайрадан, у Набий ﷺдан (қилган) ҳадиси ҳам шундай: «Агар ароқ ичса, уни калтакланглар. Агар тўртинчисида қайтарса, уни ўлдиринглар.» Абу Довуд айтди: Суҳайлнинг Абу Солиҳдан, у Абу Ҳурайрадан, у Набий ﷺдан (қилган) ҳадиси ҳам шундай: «Агар тўртинчисида ичсалар, уларни ўлдиринглар.» Ибн Абу Нуъмнинг Ибн Умардан, у Набий ﷺдан (қилган) ҳадиси ҳам шундай, Абдуллоҳ ибн Амрнинг Набий ﷺдан (қилган) ҳадиси ҳам, Шариднинг Набий ﷺдан (қилган ҳадиси) ҳам шундай. Жадалийнинг Муовиядан (қилган) ҳадисида эса Набий ﷺ: «Агар учинчисида ёки тўртинчисида қайтарса, уни ўлдиринглар» дедилар, дейилган.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ عُمَرَ، - يَعْنِي ابْنَ أَبِي سَلَمَةَ - عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا ضَرَبَ أَحَدُكُمْ فَلْيَتَّقِ الْوَجْهَ " .
Abu Komil bizga Abu Avona orqali, u Umardan — yaʼni Ibn Abu Salamadan, u otasidan, u Abu Hurayradan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qildi: U zot: «Sizdan biror kishi (birovni) ursa, yuzga urishdan saqlansin», dedilar.Абу Комил бизга Абу Авона орқали, у Умардан — яъни Ибн Абу Саламадан, у отасидан, у Абу Ҳурайрадан, у Набий ﷺдан ривоят қилди: У зот: «Сиздан бирор киши (бировни) урса, юзга уришдан сақлансин», дедилар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قُتِلَ رَجُلٌ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَرُفِعَ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَدَفَعَهُ إِلَى وَلِيِّ الْمَقْتُولِ فَقَالَ الْقَاتِلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ مَا أَرَدْتُ قَتْلَهُ . قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِلْوَلِيِّ " أَمَا إِنَّهُ إِنْ كَانَ صَادِقًا ثُمَّ قَتَلْتَهُ دَخَلْتَ النَّارَ " . قَالَ فَخَلَّى سَبِيلَهُ . قَالَ وَكَانَ مَكْتُوفًا بِنِسْعَةٍ فَخَرَجَ يَجُرُّ نِسْعَتَهُ فَسُمِّيَ ذَا النِّسْعَةِ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytadilar: Nabiy ﷺ zamonlarida bir kishi oʻldirildi va bu ish Nabiy ﷺga koʻtarib kelindi. U zot uni oʻldirilganning valisiga (vorisiga) topshirdilar. Qotil: «Yo Rasululloh, Allohga qasamki, men uni oʻldirishni istamagan edim», dedi. (Abu Hurayra) aytadi: Shunda Rasululloh ﷺ valiga: «Ogʻoh boʻlki, agar u rostgoʻy boʻlsa-yu, sen uni oʻldirsang, doʻzaxga kirasan», dedilar. (Abu Hurayra) aytadi: Shunda u (vali) uni qoʻyib yubordi. (Abu Hurayra) aytadi: U (qotil) tasma bilan bogʻlangan edi; tasmasini sudrab chiqib ketdi, shu sababli Zun-Nisʼa (tasma egasi) deb nomlandi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтадилар: Набий ﷺ замонларида бир киши ўлдирилди ва бу иш Набий ﷺга кўтариб келинди. У зот уни ўлдирилганнинг валисига (ворисига) топширдилар. Қотил: «Ё Расулуллоҳ, Аллоҳга қасамки, мен уни ўлдиришни истамаган эдим», деди. (Абу Ҳурайра) айтади: Шунда Расулуллоҳ ﷺ валига: «Оғоҳ бўлки, агар у ростгўй бўлса-ю, сен уни ўлдирсанг, дўзахга кирасан», дедилар. (Абу Ҳурайра) айтади: Шунда у (вали) уни қўйиб юборди. (Абу Ҳурайра) айтади: У (қотил) тасма билан боғланган эди; тасмасини судраб чиқиб кетди, шу сабабли Зун-Нисъа (тасма эгаси) деб номланди.
حَدَّثَنَا عَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ بْنِ مَزْيَدٍ، أَخْبَرَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، حَدَّثَنِي يَحْيَى، ح وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنِي أَبُو دَاوُدَ، حَدَّثَنَا حَرْبُ بْنُ شَدَّادٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ، قَالَ لَمَّا فُتِحَتْ مَكَّةُ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " مَنْ قُتِلَ لَهُ قَتِيلٌ فَهُوَ بِخَيْرِ النَّظَرَيْنِ إِمَّا أَنْ يُودَى أَوْ يُقَادَ " . فَقَامَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ يُقَالُ لَهُ أَبُو شَاهٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اكْتُبْ لِي - قَالَ الْعَبَّاسُ اكْتُبُوا لِي - فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اكْتُبُوا لأَبِي شَاهٍ " . وَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ أَحْمَدَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ اكْتُبُوا لِي يَعْنِي خُطْبَةَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytadilar: Makka fath qilinganida Rasululloh ﷺ oʻrinlaridan turib, shunday dedilar: «Kimning (yaqini) oʻldirilsa, u ikki narsaning yaxshirogʻini (ixtiyor qiladi): yo diyat toʻlanadi, yoki qisos olinadi». Shunda Yaman ahlidan Abu Shoh deb ataladigan bir kishi turib: «Yo Rasululloh, menga (buni) yozib bering», dedi — (rovi) Abbos: «Menga yozinglar», dedi (deb keltirdi). Shunda Rasululloh ﷺ: «Abu Shohga yozib beringlar», dedilar. Bu Ahmadning hadisining lafzidir. Abu Dovud aytdi: «Menga yozinglar» — yaʼni Nabiy ﷺning xutbalarini (yozinglar, degani)dir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтадилар: Макка фатҳ қилинганида Расулуллоҳ ﷺ ўринларидан туриб, шундай дедилар: «Кимнинг (яқини) ўлдирилса, у икки нарсанинг яхшироғини (ихтиёр қилади): ё дият тўланади, ёки қисос олинади». Шунда Яман аҳлидан Абу Шоҳ деб аталадиган бир киши туриб: «Ё Расулуллоҳ, менга (буни) ёзиб беринг», деди — (рови) Аббос: «Менга ёзинглар», деди (деб келтирди). Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Абу Шоҳга ёзиб беринглар», дедилар. Бу Аҳмаднинг ҳадисининг лафзидир. Абу Довуд айтди: «Менга ёзинглар» — яъни Набий ﷺнинг хутбаларини (ёзинглар, дегани)дир.
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ، حَدَّثَنَا عَبَّاُدُ بْنُ الْعَوَّامِ، ح وَحَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا عَبَّادٌ، عَنْ سُفْيَانَ بْنِ حُسَيْنٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدٍ، وَأَبِي، سَلَمَةَ - قَالَ هَارُونُ - عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ امْرَأَةً، مِنَ الْيَهُودِ أَهْدَتْ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم شَاةً مَسْمُومَةً - قَالَ - فَمَا عَرَضَ لَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم . قَالَ أَبُو دَاوُدَ هَذِهِ أُخْتُ مَرْحَبٍ الْيَهُودِيَّةُ الَّتِي سَمَّتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, yahudiy ayollardan biri Nabiy ﷺ ga zaharlangan qoʻyni hadya qildi. (Roviy) aytdi: Nabiy ﷺ unga (jazo bermay) tegmadilar. Abu Dovud aytdi: Bu — Nabiy ﷺ ni zaharlagan yahudiy ayol — Marhabning singlisi edi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, яҳудий аёллардан бири Набий ﷺ га заҳарланган қўйни ҳадя қилди. (Ровий) айтди: Набий ﷺ унга (жазо бермай) тегмадилар. Абу Довуд айтди: Бу — Набий ﷺ ни заҳарлаган яҳудий аёл — Марҳабнинг синглиси эди.
حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْبَلُ الْهَدِيَّةَ وَلاَ يَأْكُلُ الصَّدَقَةَ . وَحَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ عَنْ خَالِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْبَلُ الْهَدِيَّةَ وَلاَ يَأْكُلُ الصَّدَقَةَ . زَادَ فَأَهْدَتْ لَهُ يَهُودِيَّةٌ بِخَيْبَرَ شَاةً مَصْلِيَّةً سَمَّتْهَا فَأَكَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْهَا وَأَكَلَ الْقَوْمُ فَقَالَ " ارْفَعُوا أَيْدِيَكُمْ فَإِنَّهَا أَخْبَرَتْنِي أَنَّهَا مَسْمُومَةٌ " . فَمَاتَ بِشْرُ بْنُ الْبَرَاءِ بْنِ مَعْرُورٍ الأَنْصَارِيُّ فَأَرْسَلَ إِلَى الْيَهُودِيَّةِ " مَا حَمَلَكِ عَلَى الَّذِي صَنَعْتِ " . قَالَتْ إِنْ كُنْتَ نَبِيًّا لَمْ يَضُرَّكَ الَّذِي صَنَعْتُ وَإِنْ كُنْتَ مَلِكًا أَرَحْتُ النَّاسَ مِنْكَ . فَأَمَرَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُتِلَتْ ثُمَّ قَالَ فِي وَجَعِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ " مَا زِلْتُ أَجِدُ مِنَ الأَكْلَةِ الَّتِي أَكَلْتُ بِخَيْبَرَ فَهَذَا أَوَانُ قَطَعَتْ أَبْهَرِي " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ hadyani qabul qilar, sadaqani esa yemas edilar. Yana Vahb ibn Baqiyya bizga boshqa bir oʻrinda Xoliddan, u Muhammad ibn Amrdan, u Abu Salamadan — Abu Hurayrani zikr qilmasdan — rivoyat qildi: Rasululloh ﷺ hadyani qabul qilar, sadaqani esa yemas edilar. (Bu rivoyatda) shu ziyoda bor: Xaybarda bir yahudiy ayol u zotga zaharlangan qovurilgan qoʻyni hadya qildi. Rasululloh ﷺ undan yedilar, qavm ham yedi. Shunda u zot: «Qoʻllaringizni tortinglar, chunki u (qoʻy) menga oʻzining zaharlangan ekanini xabar berdi», dedilar. Soʻng Bishr ibn al-Baro ibn Maʼrur al-Ansoriy vafot etdi. U zot ana shu yahudiy ayolga (kishi) yuborib: «Seni qilgan ishingga nima undadi?» dedilar. U: «Agar paygʻambar boʻlsangiz, qilgan ishim sizga zarar qilmaydi; agar podshoh boʻlsangiz, odamlarni sizdan xalos qilaman, deb oʻyladim», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ u (ayol) haqida buyruq berdilar va u oʻldirildi. Soʻng u zot oʻzlari vafot etgan ogʻriqlarida: «Xaybarda yegan luqmamning (ogʻrigʻini) doimo sezib turardim, mana bu — uning aortamni kesgan vaqti», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ҳадяни қабул қилар, садақани эса емас эдилар. Яна Ваҳб ибн Бақийя бизга бошқа бир ўринда Холиддан, у Муҳаммад ибн Амрдан, у Абу Саламадан — Абу Ҳурайрани зикр қилмасдан — ривоят қилди: Расулуллоҳ ﷺ ҳадяни қабул қилар, садақани эса емас эдилар. (Бу ривоятда) шу зиёда бор: Хайбарда бир яҳудий аёл у зотга заҳарланган қовурилган қўйни ҳадя қилди. Расулуллоҳ ﷺ ундан едилар, қавм ҳам еди. Шунда у зот: «Қўлларингизни тортинглар, чунки у (қўй) менга ўзининг заҳарланган эканини хабар берди», дедилар. Сўнг Бишр ибн ал-Баро ибн Маърур ал-Ансорий вафот этди. У зот ана шу яҳудий аёлга (киши) юбориб: «Сени қилган ишингга нима ундади?» дедилар. У: «Агар пайғамбар бўлсангиз, қилган ишим сизга зарар қилмайди; агар подшоҳ бўлсангиз, одамларни сиздан халос қиламан, деб ўйладим», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ у (аёл) ҳақида буйруқ бердилар ва у ўлдирилди. Сўнг у зот ўзлари вафот этган оғриқларида: «Хайбарда еган луқмамнинг (оғриғини) доимо сезиб турардим, мана бу — унинг аортамни кесган вақти», дедилар.
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَعَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ نَجْدَةَ الْحَوْطِيُّ، - الْمَعْنَى وَاحِدٌ - قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ سُهَيْلٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ، قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الرَّجُلُ يَجِدُ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلاً أَيَقْتُلُهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ " . قَالَ سَعْدٌ بَلَى وَالَّذِي أَكْرَمَكَ بِالْحَقِّ . قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " اسْمَعُوا إِلَى مَا يَقُولُ سَيِّدُكُمْ " . قَالَ عَبْدُ الْوَهَّابِ " إِلَى مَا يَقُولُ سَعْدٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Saʼd ibn Uboda: «Yo Rasululloh, agar bir kishi xotini bilan birga (begona) bir erkakni topib qolsa, uni oʻldiraversinmi?» dedi. Rasululloh ﷺ: «Yoʻq», dedilar. Saʼd: «Yoʻq, sizni haq bilan ulugʻlagan Zot bilan qasamki, (oʻldiraman)!» dedi. Nabiy ﷺ: «Sayyidingiz nima deyayotganini eshitinglar», dedilar. Abdulvahhob (rivoyatida): «Saʼd nima deyayotganini (eshitinglar)», dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Саъд ибн Убода: «Ё Расулуллоҳ, агар бир киши хотини билан бирга (бегона) бир эркакни топиб қолса, уни ўлдираверсинми?» деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Йўқ», дедилар. Саъд: «Йўқ, сизни ҳақ билан улуғлаган Зот билан қасамки, (ўлдираман)!» деди. Набий ﷺ: «Саййидингиз нима деяётганини эшитинглар», дедилар. Абдулваҳҳоб (ривоятида): «Саъд нима деяётганини (эшитинглар)», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ، قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَرَأَيْتَ لَوْ وَجَدْتُ مَعَ امْرَأَتِي رَجُلاً أُمْهِلُهُ حَتَّى آتِيَ بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ قَالَ " نَعَمْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Saʼd ibn Uboda Rasululloh ﷺga: «Aytingchi, agar men xotinim bilan birga bir erkakni topib qolsam, toʻrtta guvoh keltirgunimcha unga muhlat beraymi?» dedi. U zot: «Ha», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Саъд ибн Убода Расулуллоҳ ﷺга: «Айтингчи, агар мен хотиним билан бирга бир эркакни топиб қолсам, тўртта гувоҳ келтиргунимча унга муҳлат берайми?» деди. У зот: «Ҳа», дедилар.
حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَيَانٍ، وَابْنُ السَّرْحِ، قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ اقْتَتَلَتِ امْرَأَتَانِ مِنْ هُذَيْلٍ فَرَمَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى بِحَجَرٍ فَقَتَلَتْهَا فَاخْتَصَمُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دِيَةَ جَنِينِهَا غُرَّةٌ عَبْدٌ أَوْ وَلِيدَةٌ وَقَضَى بِدِيَةِ الْمَرْأَةِ عَلَى عَاقِلَتِهَا وَوَرَّثَهَا وَلَدَهَا وَمَنْ مَعَهُمْ فَقَالَ حَمَلُ بْنُ مَالِكِ بْنِ النَّابِغَةِ الْهُذَلِيُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أَغْرَمُ دِيَةَ مَنْ لاَ شَرِبَ وَلاَ أَكَلَ وَلاَ نَطَقَ وَلاَ اسْتَهَلَّ فَمِثْلُ ذَلِكَ يُطَلُّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّمَا هَذَا مِنْ إِخْوَانِ الْكُهَّانِ " . مِنْ أَجْلِ سَجْعِهِ الَّذِي سَجَعَ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Huzayl (qabilasi)dan boʻlgan ikki ayol janjallashib qoldi va ulardan biri ikkinchisini tosh bilan urib oʻldirib qoʻydi. Shunda ular janjallashib Rasululloh ﷺ huzuriga (hakamlikka) keldilar. Rasululloh ﷺ uning homilasi diyatini bir gʻurra — qul yoki choʻri (qilib) hukm qildilar va ayolning diyatini uning oqilasi (otadan boʻlgan erkak qarindoshlari) zimmasiga (yuklab), uni bolasi va ular bilan birga boʻlganlarga meros qildilar. Shunda Hamal ibn Molik ibn an-Nobigʻa al-Huzaliy: «Ey Allohning Rasuli! Ichmagan, yemagan, gapirmagan va ovoz chiqarmagan kimsaning diyatini qanday toʻlayman? Axir bunday narsa bekorga ketadi-ku», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ uning aytgan saji (qofiyali soʻzi) tufayli: «Bu faqat kohinlarning birodarlaridandir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Ҳузайл (қабиласи)дан бўлган икки аёл жанжаллашиб қолди ва улардан бири иккинчисини тош билан уриб ўлдириб қўйди. Шунда улар жанжаллашиб Расулуллоҳ ﷺ ҳузурига (ҳакамликка) келдилар. Расулуллоҳ ﷺ унинг ҳомиласи диятини бир ғурра — қул ёки чўри (қилиб) ҳукм қилдилар ва аёлнинг диятини унинг оқиласи (отадан бўлган эркак қариндошлари) зиммасига (юклаб), уни боласи ва улар билан бирга бўлганларга мерос қилдилар. Шунда Ҳамал ибн Молик ибн ан-Нобиға ал-Ҳузалий: «Эй Аллоҳнинг Расули! Ичмаган, емаган, гапирмаган ва овоз чиқармаган кимсанинг диятини қандай тўлайман? Ахир бундай нарса бекорга кетади-ку», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ унинг айтган сажи (қофияли сўзи) туфайли: «Бу фақат коҳинларнинг биродарларидандир», дедилар.
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، فِي هَذِهِ الْقِصَّةِ قَالَ ثُمَّ إِنَّ الْمَرْأَةَ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا بِالْغُرَّةِ تُوُفِّيَتْ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِأَنَّ مِيرَاثَهَا لِبَنِيهَا وَأَنَّ الْعَقْلَ عَلَى عَصَبَتِهَا .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Soʻngra u zot bir gʻurra (toʻlashga) hukm qilgan ayol vafot etdi. Shunda Rasululloh ﷺ uning merosi bolalariga (tegishli) ekaniga va diyat uning asabasi (otadan boʻlgan erkak qarindoshlari) zimmasida ekaniga hukm qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Сўнгра у зот бир ғурра (тўлашга) ҳукм қилган аёл вафот этди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ унинг мероси болаларига (тегишли) эканига ва дият унинг асабаси (отадан бўлган эркак қариндошлари) зиммасида эканига ҳукм қилдилар.
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ، حَدَّثَنَا عِيسَى، عَنْ مُحَمَّدٍ، - يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو - عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْجَنِينِ بِغُرَّةٍ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ أَوْ فَرَسٍ أَوْ بَغْلٍ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ وَخَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو لَمْ يَذْكُرَا أَوْ فَرَسٍ أَوْ بَغْلٍ .
Ibrohim ibn Muso ar-Roziy bizga Iso orqali, u Muhammad — yaʼni ibn Amr — orqali, u Abu Salama orqali, u Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qiladi: U dedi: Rasululloh ﷺ homila (tushirilgan chaqaloq) haqida bir qul yoki choʻri yoxud ot yoki xachir (toʻlash bilan) hukm qildilar. Abu Dovud aytdi: Bu hadisni Hammod ibn Salama va Xolid ibn Abdulloh Muhammad ibn Amrdan rivoyat qilganlar, ammo ular «yoki ot yoki xachir»ni zikr qilmaganlar.Иброҳим ибн Мусо ар-Розий бизга Исо орқали, у Муҳаммад — яъни ибн Амр — орқали, у Абу Салама орқали, у Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилади: У деди: Расулуллоҳ ﷺ ҳомила (туширилган чақалоқ) ҳақида бир қул ёки чўри ёхуд от ёки хачир (тўлаш билан) ҳукм қилдилар. Абу Довуд айтди: Бу ҳадисни Ҳаммод ибн Салама ва Холид ибн Абдуллоҳ Муҳаммад ибн Амрдан ривоят қилганлар, аммо улар «ёки от ёки хачир»ни зикр қилмаганлар.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ حُسَيْنٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الرِّجْلُ جُبَارٌ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ الدَّابَّةُ تَضْرِبُ بِرِجْلِهَا وَهُوَ رَاكِبٌ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Oyoq (zoyeʼdir) — javobgarlik yoʻq», dedilar. Abu Dovud aytadi: Bu — hayvon ustiga minib olingan vaqtda uning oyogʻi bilan tepib yuborishidir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Оёқ (зоеъдир) — жавобгарлик йўқ», дедилар. Абу Довуд айтади: Бу — ҳайвон устига миниб олинган вақтда унинг оёғи билан тепиб юборишидир.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ سَمِعَا أَبَا هُرَيْرَةَ، يُحَدِّثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ وَالْبِئْرُ جُبَارٌ وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ الْعَجْمَاءُ الْمُنْفَلِتَةُ الَّتِي لاَ يَكُونُ مَعَهَا أَحَدٌ وَتَكُونُ بِالنَّهَارِ وَلاَ تَكُونُ بِاللَّيْلِ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Hayvonning yetkazgan jarohati zoyeʼdir — javobgarlik yoʻq, kondan (yetgan zarar) zoyeʼdir, quduqdan (yetgan zarar) zoyeʼdir. Yer ostidan topilgan dafinada esa beshdan bir (zakot bor)», dedilar. Abu Dovud aytadi: «Ajmoʼ» — yonida hech kim boʻlmagan, qoʻyib yuborilgan hayvon boʻlib, bu kunduzi boʻladi, kechasi boʻlmaydi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ҳайвоннинг етказган жароҳати зоеъдир — жавобгарлик йўқ, кондан (етган зарар) зоеъдир, қудуқдан (етган зарар) зоеъдир. Ер остидан топилган дафинада эса бешдан бир (закот бор)», дедилар. Абу Довуд айтади: «Ажмў» — ёнида ҳеч ким бўлмаган, қўйиб юборилган ҳайвон бўлиб, бу кундузи бўлади, кечаси бўлмайди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ الْعَسْقَلاَنِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، ح وَحَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُسَافِرٍ التِّنِّيسِيُّ، حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْمُبَارَكِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ الصَّنْعَانِيُّ، كِلاَهُمَا عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " النَّارُ جُبَارٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Oʻt (yongin) zoyeʼdir — javobgarlik yoʻq», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ўт (ёнгин) зоеъдир — жавобгарлик йўқ», дедилар.
حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " افْتَرَقَتِ الْيَهُودُ عَلَى إِحْدَى أَوْ ثِنْتَيْنِ وَسَبْعِينَ فِرْقَةً وَتَفَرَّقَتِ النَّصَارَى عَلَى إِحْدَى أَوْ ثِنْتَيْنِ وَسَبْعِينَ فِرْقَةً وَتَفْتَرِقُ أُمَّتِي عَلَى ثَلاَثٍ وَسَبْعِينَ فِرْقَةً " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Yahudiylar yetmish bir yoki yetmish ikki firqaga boʻlinib ketdilar, nasroniylar (ham) yetmish bir yoki yetmish ikki firqaga boʻlinib ketdilar. Mening ummatim esa yetmish uch firqaga boʻlinadi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Яҳудийлар етмиш бир ёки етмиш икки фирқага бўлиниб кетдилар, насронийлар (ҳам) етмиш бир ёки етмиш икки фирқага бўлиниб кетдилар. Менинг умматим эса етмиш уч фирқага бўлинади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ، - يَعْنِي ابْنَ هَارُونَ - أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الْمِرَاءُ فِي الْقُرْآنِ كُفْرٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺ dan rivoyat qiladi. (U zot): «Qurʼon haqida janjallashish kufrdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺ дан ривоят қилади. (У зот): «Қуръон ҳақида жанжаллашиш куфрдир», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ - قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلاَءُ، - يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ - عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ دَعَا إِلَى هُدًى كَانَ لَهُ مِنَ الأَجْرِ مِثْلُ أُجُورِ مَنْ تَبِعَهُ لاَ يَنْقُصُ ذَلِكَ مِنْ أُجُورِهِمْ شَيْئًا وَمَنْ دَعَا إِلَى ضَلاَلَةٍ كَانَ عَلَيْهِ مِنَ الإِثْمِ مِثْلُ آثَامِ مَنْ تَبِعَهُ لاَ يَنْقُصُ ذَلِكَ مِنْ آثَامِهِمْ شَيْئًا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kim hidoyatga (toʻgʻri yoʻlga) chaqirsa, unga ergashganlarning ajrlari misli (qadar) ajr boʻladi, bu ularning ajrlaridan biror narsani kamaytirmaydi. Kim zalolatga chaqirsa, unga ergashganlarning gunohlari misli (qadar) gunoh boʻladi, bu ularning gunohlaridan biror narsani kamaytirmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Ким ҳидоятга (тўғри йўлга) чақирса, унга эргашганларнинг ажрлари мисли (қадар) ажр бўлади, бу уларнинг ажрларидан бирор нарсани камайтирмайди. Ким залолатга чақирса, унга эргашганларнинг гуноҳлари мисли (қадар) гуноҳ бўлади, бу уларнинг гуноҳларидан бирор нарсани камайтирмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْمُحَارِبِيِّ، عَنْ عَبْدِ السَّلاَمِ بْنِ حَرْبٍ، عَنْ أَبِي خَالِدٍ الدَّالاَنِيِّ، عَنْ أَبِي خَالِدٍ، مَوْلَى آلِ جَعْدَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَتَانِي جِبْرِيلُ فَأَخَذَ بِيَدِي فَأَرَانِي بَابَ الْجَنَّةِ الَّذِي تَدْخُلُ مِنْهُ أُمَّتِي " . فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَدِدْتُ أَنِّي كُنْتُ مَعَكَ حَتَّى أَنْظُرَ إِلَيْهِ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَمَا إِنَّكَ يَا أَبَا بَكْرٍ أَوَّلُ مَنْ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِي " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Jabroil oldimga keldi va qoʻlimdan tutib, ummatim kiradigan jannat eshigini menga koʻrsatdi», dedilar. Shunda Abu Bakr: «Yo Rasululloh, men ham siz bilan birga boʻlib, unga nazar solishni juda istardim», dedi. Rasululloh ﷺ: «Albatta, ey Abu Bakr, ummatimdan jannatga birinchi boʻlib kiradigan kishi sizdirsiz», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Жаброил олдимга келди ва қўлимдан тутиб, умматим кирадиган жаннат эшигини менга кўрсатди», дедилар. Шунда Абу Бакр: «Ё Расулуллоҳ, мен ҳам сиз билан бирга бўлиб, унга назар солишни жуда истардим», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, эй Абу Бакр, умматимдан жаннатга биринчи бўлиб кирадиган киши сиздирсиз», дедилар.
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، ح وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سِنَانٍ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ عَاصِمٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ مُوسَى " فَلَعَلَّ اللَّهَ " . وَقَالَ ابْنُ سِنَانٍ " اطَّلَعَ اللَّهُ عَلَى أَهْلِ بَدْرٍ فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ فَقَدْ غَفَرْتُ لَكُمْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shunday dedilar — Musoning rivoyatida: «Shoyad Alloh…», Ibn Sinonning rivoyatida esa: «Alloh Badr ahliga nazar soldi va: ‹Xohlaganingizni qilavering, sizlarni magʻfirat qildim›, dedi», deyilgan.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар — Мусонинг ривоятида: «Шояд Аллоҳ…», Ибн Синоннинг ривоятида эса: «Аллоҳ Бадр аҳлига назар солди ва: ‹Хоҳлаганингизни қилаверинг, сизларни мағфират қилдим›, деди», дейилган.
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ أَبِي يَعْقُوبَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَجُلٌ مِنَ الْيَهُودِ وَالَّذِي اصْطَفَى مُوسَى . فَرَفَعَ الْمُسْلِمُ يَدَهُ فَلَطَمَ وَجْهَ الْيَهُودِيِّ فَذَهَبَ الْيَهُودِيُّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لاَ تُخَيِّرُونِي عَلَى مُوسَى فَإِنَّ النَّاسَ يُصْعَقُونَ فَأَكُونُ أَوَّلَ مَنْ يُفِيقُ فَإِذَا مُوسَى بَاطِشٌ فِي جَانِبِ الْعَرْشِ فَلاَ أَدْرِي أَكَانَ مِمَّنْ صَعِقَ فَأَفَاقَ قَبْلِي أَوْ كَانَ مِمَّنِ اسْتَثْنَى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَحَدِيثُ ابْنِ يَحْيَى أَتَمُّ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Yahudiylardan bir kishi: «Musoni (butun olamlardan) ustun tanlagan Zot bilan qasam!» dedi. Shunda bir musulmon qoʻlini koʻtarib, yahudiyning yuziga shapaloq urdi. Yahudiy Rasululloh ﷺ huzuriga borib, bu haqda xabar berdi. Nabiy ﷺ: «Meni Musodan ustun qoʻymanglar. Chunki (Qiyomat kuni) odamlar hushdan ketadilar, men esa hushiga kelganlarning birinchisi boʻlaman. Shunda Muso Arshning bir tomonini ushlab turgan boʻladi. Men u Allohning hushdan ketib, mendan oldin oʻziga kelganlardan boʻldimi yoki Alloh azza va jalla istisno qilgan kishilardan boʻldimi — bilmayman», dedilar. Abu Dovud aytdi: Ibn Yahyoning hadisi toʻliqroqdir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Яҳудийлардан бир киши: «Мусони (бутун оламлардан) устун танлаган Зот билан қасам!» деди. Шунда бир мусулмон қўлини кўтариб, яҳудийнинг юзига шапалоқ урди. Яҳудий Расулуллоҳ ﷺ ҳузурига бориб, бу ҳақда хабар берди. Набий ﷺ: «Мени Мусодан устун қўйманглар. Чунки (Қиёмат куни) одамлар ҳушдан кетадилар, мен эса ҳушига келганларнинг биринчиси бўламан. Шунда Мусо Аршнинг бир томонини ушлаб турган бўлади. Мен у Аллоҳнинг ҳушдан кетиб, мендан олдин ўзига келганлардан бўлдими ёки Аллоҳ азза ва жалла истисно қилган кишилардан бўлдими — билмайман», дедилар. Абу Довуд айтди: Ибн Яҳёнинг ҳадиси тўлиқроқдир.
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، عَنِ الأَوْزَاعِيِّ، عَنْ أَبِي عَمَّارٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ فَرُّوخَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَنَا سَيِّدُ وَلَدِ آدَمَ وَأَوَّلُ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الأَرْضُ وَأَوَّلُ شَافِعٍ وَأَوَّلُ مُشَفَّعٍ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Men Odam farzandlarining sayyidi, yer yorilib (qabridan) birinchi chiqadigan, birinchi shafoat qiluvchi va shafoati birinchi qabul qilinadigan kishiman», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мен Одам фарзандларининг саййиди, ер ёрилиб (қабридан) биринчи чиқадиган, биринчи шафоат қилувчи ва шафоати биринчи қабул қилинадиган кишиман», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ الْعَسْقَلاَنِيُّ، وَمَخْلَدُ بْنُ خَالِدٍ الشَّعِيرِيُّ، - الْمَعْنَى - قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَا أَدْرِي أَتُبَّعٌ لَعِينٌ هُوَ أَمْ لاَ وَمَا أَدْرِي أَعُزَيْرٌ نَبِيٌّ هُوَ أَمْ لاَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Men Tubbaʼ laʼnatlanganmidi yoki yoʻqmi, bilmayman. Hamda Uzayr paygʻambar boʻlganmidi yoki yoʻqmi, bilmayman», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мен Туббаъ лаънатланганмиди ёки йўқми, билмайман. Ҳамда Узайр пайғамбар бўлганмиди ёки йўқми, билмайман», дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " أَنَا أَوْلَى النَّاسِ بِابْنِ مَرْيَمَ الأَنْبِيَاءُ أَوْلاَدُ عَلاَّتٍ وَلَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ نَبِيٌّ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺ: «Men odamlar ichida Maryam oʻgʻliga eng yaqin kishiman. Paygʻambarlar — otalari bir, onalari turli boʻlgan birodarlardir. Men bilan uning oʻrtasida (boshqa) paygʻambar yoʻq», deb aytayotganlarini eshitdim.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺ: «Мен одамлар ичида Марям ўғлига энг яқин кишиман. Пайғамбарлар — оталари бир, оналари турли бўлган биродарлардир. Мен билан унинг ўртасида (бошқа) пайғамбар йўқ», деб айтаётганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، أَخْبَرَنَا سُهَيْلُ بْنُ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ أَفْضَلُهَا قَوْلُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْعَظْمِ عَنِ الطَّرِيقِ وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنَ الإِيمَانِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Iymon yetmishdan ortiq shoʻʼbadir. Uning eng afzali ‹Lo ilaha illalloh› soʻzi, eng pasti esa yoʻldan suyakni olib tashlashdir. Hayo ham iymonning bir shoʻʼbasidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Иймон етмишдан ортиқ шўъбадир. Унинг энг афзали ‹Ло илаҳа иллаллоҳ› сўзи, энг пасти эса йўлдан суякни олиб ташлашдир. Ҳаё ҳам иймоннинг бир шўъбасидир», дедилар.